Archief voor: juni 2010


Havelaar bij Suske en Wiske

Een vriend uit België had voor mij een strip uit De Standaard geknipt. De nieuwste serie van Suske en Wiske blijkt De halve Havelaar te heten en ‘het hele verhaal’ te vertellen ‘over de redding van een meesterwerk’. Behalve de bekende Lambik en zijn companen treden ook Droogstoppel, Sjaalman, Ravana en Mokka op. Ravana is de veelkoppige en veelarmige demonenvorst uit de Hindoestaanse traditie die het kwaad belichaamt. Op de introductieprent van De halve Havelaar verplettert Ravana met een van zijn armen het hoofd van Mokka, die getekend is als prototype van de Indische inlander. Op de achtergrond is het koloniale paleis van Buitenzorg te herkennen en de Borobudur tempel. Er zijn pas twee tekeningen verschenen, dus ik kan nog niet raden waar dit heen gaat, maar wat hier gebeurt is natuurlijk wel fascinerend. Hebben we dit al eerder gezien, dat een roman van 150 jaar geleden verwerkt wordt in een stripverhaal? Natuurlijk heeft Dick Matena prachtige bewerkingen van De avonden en Kort Amerikaans als strip gemaakt, maar dat ligt toch weer net iets anders. De Suske en Wiske-adaptatie bewijst voor mij dat Max Havelaar voldoet aan de regels van een literair meesterwerk. Om dat duidelijk te maken ga ik naar Darwin.

Lees verder »

Kennisinstituut Bier

Eergisteren was ik bij de officiële opening van het Kennisinstituut Bier. Dat is een initiatief van de Nederlandse brouwers die ons willen informeren over de positieve gezondheidseffecten van verantwoorde bierconsumptie. Dat maakt nieuwsgierig. Is alcohol echt gezond? Is bier even goed als wijn? En wat is dat kennisinstituut Bier?

Weinig wetenschappelijke hypotheses zijn zo enthousiast verwelkomd als die over de gezonde werking van matig alcoholgebruik. Er is ook wel onderbouwing voor. Wie één of twee glazen per dag drinkt, leeft gemiddeld langer dan een geheelonthouder. Dat komt doordat geheelonthouders eerder een hartinfarct krijgen. Die grotere kans op hartinfarcten bij geheelonthouders zegt niet alles, want drinkers en niet-drinkers verschillen in meer opzichten. Verrassend genoeg blijken mensen die helemaal niet drinken lager opgeleid te zijn dan matige drinkers, en ze zijn ook minder gezond. Laten geheelonthouders de alcohol staan vanwege hun zwakke gezondheid, geldgebrek, traditie of geloof? We weten het niet, maar het blijft onzeker of hun kortere levensduur geheel veroorzaakt wordt door het vermijden van alcohol. Wat we wel weten is dat rode wijn, bier of wodka geen verschil maakt. Het gaat om de alcohol, en niet om antioxidanten uit rode wijn, zoals vaak wordt gedacht.

Lees verder »

Psychoanalyse langs de lat

Caspar C. Berghout – A cohort study into the effectiveness of long-term psychoanalytic treatment for patients with personality disorders and/or chronic depression – 149 blz. Vrije Universiteit Amsterdam, 11 juni 2010. Promotores: Prof.dr. J.T.V.M. de Jong, Dr. D.J. Zevalkink

Het had niet ongelukkiger kunnen treffen. Twee maanden geleden heeft het College voor Zorgverzekeringen besloten dat de psychoanalyse bij gebrek aan aantoonbare werkzaamheid niet langer meer deel uitmaakt van het basispakket van de zorgverzekering. Gisteren promoveerde Caspar Berghout op een in de ruim honderdjarige geschiedenis van de psychoanalyse uniek onderzoek naar de effectiviteit van psychoanalyse. Om maar meteen alle onzekerheid weg te nemen: het werkt, maar toch minder overtuigend dan in de analytische wereld altijd gedacht werd. Ik durf niet te zeggen dat de uitkomsten zodanig zijn dat het College schielijk op zijn schreden terug zal keren.

Lees verder »

De knipoog van Hawking

Van het Witte Huis tot het Vaticaan, van de Zuidpool tot een gewichtloze vlucht hoog in de atmosfeer, van The Simpsons tot Star Trek: Stephen Hawking heeft het allemaal gedaan en is zo’n beetje overal geweest. De status en impact van de bijna totaal verlamde fysicus is moeilijk te overschatten. Ook al kan hij alleen nog maar met zijn oog knipperen, iedereen luistert naar hem. Of het nu vijftigduizend fans zijn in een stadion in Texas met bier en hotdogs die uit volle borst “Go, Steve, go!” schreeuwen, of een chique gezelschap van Nobelprijswinnaars en miljardairs die hem een staande ovatie geven zoals woensdagavond in Lincoln Center in New York.

Lees verder »