Microkredieten kunnen een ramp zijn voor arme mensen. Het idee om mensen met kleine leningen in staat te stellen zelf een economische activiteit op te zetten, bijvoorbeeld met een naaimachine, leek een overtuigend  antwoord op kritiek dat ontwikkelingshulp vaak niet op de goede plaats terecht komt. Kleinschalig, mensen direct tot actie aanzettend, effectief. Het enthousiasme van prinses Maxima, die zich er ook in VN-verband voor inzet, gaf het idee verdere steun. Overal ter wereld sloeg deze gedachte aan. Maar vooral in India en Bangladesh worden financiële instellingen er sinds enige tijd van beschuldigd woekerrentes te vragen voor kleine leningen.

De Financial Times wijdt er woensdag een artikel aan. De premier van Bangladesh wordt geciteerd:

Micro-lenders make the people of this country their guinea pig … They are sucking blood from the poor in the name of poverty alleviation.

Al eerder had de krant in een achtergrondartikel geschreven over acties van de Indiase autoriteiten nadat tientallen mensen zelfmoord hadden gepleegd omdat ze de hoge rentes, soms meer dan dertig procent, niet konden betalen. Lees verder »

Kauwgum waarmee je kunt vaststellen of iemand met malaria is geïnfecteerd, en een speciaal apparaatje om aan de hand van uitgeademde lucht te bepalen of iemand tbc heeft. Het zijn twee ontdekkingen waardoor de gezondheidszorg in ontwikkelingslanden met sprongen vooruit is gegaan.

Dat is het soort successen waar de Bill en Milanda Gates stichting naar op zoek is. Het is de grootste particuliere stichting ter wereld, met ruim 36 miljard dollar in kas en jaarlijkse donaties van miljarden dollars. De oprichter van Microsoft praat nu liever over ziektes als malaria, hiv en polio dan over het beruchte ‘blue screen of death’ als Windows weer eens was vastgelopen.

Gates en zijn stichting praten niet zo vaak met de pers, maar ze maakten een uitzondering voor Gideon Rachman, de buitenlandcommentator van de Financial Times. Rachman heeft eerst met Bill Gates geluncht en is toen op bezoek gegaan bij de stichting. Bij een broodje cheeseburger vertelde Gates dat er in wezen weinig verschil is tussen het ontwikkelen van nieuwe software en het zoeken naar een vaccin: Lees verder »

Veel ontwikkelingshulp komt terecht bij dictators, zelfs zonder dat daar een geopolitiek belang mee is gediend. Dat is de stelling van de Amerikaanse ontwikkelingseconoom William Easterly. Hij is waarschijnlijk de invloedrijkste criticus van ontwikkelingshulp ter wereld,

Easterly schrijft in een artikel in de New York Review of Books dat ondanks verklaringen van het tegendeel, dictators nog steeds actief worden gesteund. Een derde van de hulp komt bij dictatoriaal bestuurde landen terecht, rekent hij voor (zie de grafiek). Lees verder »

Twintig jaar geleden publiceerde de Verenigde Naties de eerste Human Development Index, een overzicht van hoe landen zich ontwikkelen. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar economische groei, maar ook naar onderwijs, gezondheidszorg, gelijkheid tussen man en vrouw, inkomensongelijkheid en een hele reeks andere factoren. Met een vrije interpretatie kun je zeggen dat deze lijst laat zien of het goed leven is in een land.

Donderdag  is de nieuwe index uitgekomen. Een paar krenten uit de enorme brij (hier de pagina met links naar de verschillende hoofdstukken en de samenvatting) :

• Bovenaan de lijst van 169 landen staat Noorwegen, gevolgd door Australië, Nieuw Zeeland, de VS, Ierland, Liechtenstein, Nederland, Canada, Zweden en Duitsland. De onderste tien illustreren de problemen van Afrika: Mali, Boerkina Faso, Liberia, Tsjaad, Guinee-Bissau, Mozambique, Burundi, Niger en de Democratische Republiek Congo, met als hekkesluiter Zimbabwe.
• Nederland is voor vrouwen het beste land ter wereld. Ons land staat scoort het best op de sekse-ongelijkheid lijst, waarbij is gekeken naar arbeidsmarkt, gezondheid en onderwijs. Lees verder »

Doe-het-zelf ontwikkelingshulp, heeft dat zin? Nicholas Kristof wijdt er een lang artikel aan in de New York Times. Hij geeft een aantal voorbeelden van Amerikanen die zelf het initiatief hebbben genomen. Zoals de vrouw die ontdekte dat veel meisjes en vrouwen in ontwikkelingslanden school en werk verzuimen omdat ze geen geld hebben om maandverband te komen.  Zij gaat nu maandverband op de markt brengen dat is gemaakt van banenenbladeren. Dertig procent goedkoper. Een ander voorbeeld is een schooltje in Nepal dat is opgezet door meisje van 19 (vorig weekeinde  op een conferentie in Amsterdam), of de website DoSomething, met veel voorbeelden. Kristof zelf heeft ook een lijst gemaakt van vormen van particuliere hulpverlening.

Je kunt daar allerlei kanttekeningen bij maken. Het gaat regelmatig fout, je lost er maar weinig meer op. Goede bedoelingen en hard werken zijn niet voldoende om anderen een beter leven te geven. Fundamentele veranderingen bereik je er niet mee.

Maar, schrijft Kristof, als jij net degene bent die op die manier wordt geholpen, krijg je wel ineens een heel ander leven. Lees verder »

Kent u Plumpy’nut? Het verhaal begint met een pot Nutella, er zit een echo in van het Gallische dorpje met een toverdrank dat dapper standhoudt tegen buitenlandse legioenen, en het gaat verder met de redding van  miljoenen kinderen van de ondervoeding – afgelopen is dit fascinerende verhaal, in extenso verteld in het New York Times Magazine, nog niet.

Plumpy’nut is een pasta die is gemaakt van pinda’s, suiker en olie waaraan F(ormula)100 is toegevoegd, een mengeling van melkpoeder en vitaminen en  mineralen. De Fransman André Briend was op zoek naar een manier om ondervoeding te behandelen zonder dat daar water bij nodig was. Toen hij een pot Nutella zag, had hij de oplossing: een pasta op basis van pinda’s. Extra voordelen: die hoeft niet te worden gekoeld, is niet zo duur, en kan thuis worden toegediend – behandeling in een kliniek is niet meer nodig.

Het blijkt fantastisch te werken. Lees verder »

Niet oorlog, niet recessie en vrijwel ook niet klimaatsverandering zal het belangrijkste kenmerk zijn van de 21ste eeuw, voorspelt de Canadese journalist Doug Saunders. Maar de massale en onomkeerbare gang van miljoenen mensen van het platteland naar de stad. Die volksverhuizing zal tot enorme spanningen leiden. Maar tegelijkertijd daalt de armoede en komt de bevolkingsgroei in de wereld tot stilstand.

In een artikel in het Britse blad The Spectator zet hij een paar cijfers op een rij van het bureau dat voor de Verenigde Naties de ontwikkeling van de wereldbevolking bijhoudt.  In Europa, de VS, Japan en Australië is de urbanisatie vrijwel voltooid. Daar is de afgelopen decennia de verhouding tussen stad en platteland niet ingrijpend veranderd. Maar in Azië en Afrika zal de tendens doorgaan die eerder is ingezet in Latijns Amerika: mensen gaan hun geluk zoeken in de stad omdat ze op het platteland niet meer kunnen rondkomen. Wereldwijd zal het aantal plattelandsbewoners over ongeveer tien jaar niet verder groeien, om in 2050 met 600 miljoen te zijn gedaald.

Dat heeft verregaande gevolgen. Lees verder »

Het is een lijstje waar je als land niet op wilt staan: de jaarlijkse Failed States Index van het Amerikaanse tijdschrift Foreign Policy. Bovenaan de lijst staan vijf Afrikaanse landen: Somalië, Tsjaad, Soedan, Zimbabwe, Kongo.

De top tien ziet er al jaren ongeveer hetzelfde uit, wat illustreert hoe hardnekkig de problemen in die landen zijn. Een verbetering is zichtbaar in Sierra Leone, Liberia, de Dominicaanse Republiek en Colombia. Maar in andere landen is de situatie snel aan het verslechteren. Honduras en Guatemala zijn in een paar jaar een essentiële draaischijf geworden in de cocaïnehandel vanuit Zuid-Amerika. Nigeria is een kruitvat. En Iran dreigt  volgens Foreign Policy in de gevarenzone  te komen wegens groeiende onvrede over tegenvallende groei en werkloosheid.

Voor de lijst is gekeken naar een aantal factoren, waaronder demografie, vluchtelingen, legitimiteit van het bestuur, mensenrechten, publieke dienstverlening, stammenstrijd. De website heeft veel interessante links, waaronder een vergelijking in cijfers tussen de tien meest problematische landen en de VS  en een overzicht van de ergste dictators.

Een stad is waarschijnlijk de milieu-vriendelijkste manier voor mensen om te wonen. De Amerikaanse milieu-activist Steward Brand schrijft het met kennelijk plezier in Prospect Magazine, want hij is nooit wars geweest van controversiële uitspraken. De kop boven zijn stuk: hoe sloppenwijken de planeet kunnen redden.

Brand wijst erop dat er al een tijdje op een nieuwe manier wordt aangekeken tegen sloppenwijken. Meer dan de helft van de wereldbevolking woont nu in een stad, en de verwachting is dat uiteindelijk in opkomende economieën tachtig procent in de stad zal wonen, net als in rijke landen. Dat zou het mogelijk maken dat in het jaar 2050 tachtig procent van de mensheid op drie procent van het land woont.

Sloppenwijken hebben veel ecologische voordelen, schrijft Brand. Er wordt nauwelijks materiaal verspilt en heel veel wordt gerecycled; het energieverbruik is  laag; er wordt op heel inventieve manieren geld verdiend; en het simpele feit dat mensen in de stad kunnen leven, hoe gebrekkig ook, helpt de achteruitgang van bossen en landbouwgrond tegen te gaan.

De New Yorker heeft al een paar jaar geleden geschreven hoe groen Manhattan eigenlijk is Lees verder »

De VS en China maken de afgelopen dagen openlijk ruzie, over de kunstmatig laag gehouden wisselkoers van de renminbi en Chinese hackers die netwerken van Amerikaanse bedrijven binnendringen, over Amerikaanse wapenleveranties aan Taiwan en een voorgenomen bezoek van de dalai lama.  Volgens de Indiase econoom Arvind Subramanian zou het goed zijn als andere landen zich zouden aansluiten bij de kritiek op de wisselkoers, maar durven zij dit niet.

Wat China doet door de wisselkoers van renminbi kunstmatig laag te houden, is in essentie een vorm van protectionisme, schrijft Subramanian in de Financial Times. De maatregel is een combinatie van importtarief en exportsubsidie.  Andere opkomende economieën en ontwikkelingslanden zijn daarvan de dupe. Zij kunnen minder goed concurreren met China op de Amerikaanse en Europese markt. Bovendien hebben snel-groeiende landen als Brazilië, India en Zuid-Korea minder speelruimte om monetaire maatregelen te nemen tegen oververhitting van hun economie als China dat niet ook doet.

China heeft het debat over de wisselkoersen vertroebeld door te suggereren dat het simpel zo is dat de VS te veel consumeren en China nu eenmaal veel spaart en produceert, zo besluit Subramanian. Laat het protest van Google een voorbeeld zijn.

It is time to move beyond the global imbalance perspective and see China’s exchange rate policy for what it is: mercantilist trade policy, whose costs are borne more by countries competing with China – namely other developing and emerging market countries – than by rich countries. The circle of countries taking a stand against China must be widened beyond the US to ramp up the pressure on it to repudiate its beggar-thy-neighbourism. But progress also requires that the silent victims speak up. Emerging market and developing countries must do a “Google” on China.