Stukken uit Wikipedia overschrijven in je roman? Dan moet die meteen ook voor iedereen openbaar worden. De Franse jurist Florent Gallaire, gespecialiseerd in digitaal recht, heeft op zijn blog de discussie over het auteursrecht doen oplaaien. Vooral omdat hij de daad bij het woord heeft gevoegd: de veelbesproken en bekroonde nieuwe roman van Michel Houellebecq,  La carte et le territoire,  is vanaf een gearchiveerde versie van zijn blog te downloaden, in verschillende elektronische formaten.

Houellebecq heeft niet ontkend dat hij stukken uit Wikipedia heeft gebruikt, onder andere om te beschrijven hoe vliegen seks hebben. Maar hij ontkent dat dit plagiaat is. De 29-jarige jurist Gallaire geeft de discussie een andere draai. Hij redeneert dat de roman van Houellebecq nu onder de creative commons regeling valt nu Houellebecq zonder bronvermelding informatie uit de Franse wikipedia heeft overgenomen. Onder die regeling behoudt iedereen die iets creatiefs heeft gedaan of bedacht zijn auteursrecht, maar geeft hij anderen het recht om zijn werk te verspreiden. Veel collega-juristen delen deze redenering niet. De uitgever van Houellebecq, Flammarion, vindt dat Gallaire de wet op het auteursrecht heeft overtreden en wil een rechtszaak tegen hem beginnen.

De roman zal in de loop van volgend jaar verschijnen in een Nederlandse vertaling.

De Chinezen komen, en niet als toerist. Het bezoek van de Chinese president Hu Jintao deze week aan Frankrijk en Portugal is voor de New York Times aanleiding om de activiteiten van China in Europa op een rij te zitten. Wegen in Polen, havens in Griekenland en Italië, staatsleningen in Griekenland en Spanje: de Chinezen proberen stukje bij beetje hun invloed te vergroten. En ze hebben de tijd mee. De meest Europese landen worstelen met forse bezuinigingen, en China bulkt van de buitenlandse valuta.

(China)  is snapping up assets depressed by the global financial crisis and becoming a significant partner of other hard-hit European nations. Ultimately, analysts say, Beijing hopes to achieve not just more business for its own companies, but also greater influence over the economic policies set in the power corridors of Brussels and Germany.

De strategie lijkt op die in Afrika, schrijft de Times, alleen probeert China nu eerst voet aan de grond te krijgen aan de rand van Europa. Lees verder »

Duitsland en Nederland hebben de afgelopen weken  de meeste aandacht gekregen in het  immigratiedebat in Europa – en nu ook Griekenland natuurlijk, dat de hulp van Brussel heeft ingeroepen omdat er zo veel migranten komen. Het is curieus dat zowel in Nederland als in Duitsland de instroom van nieuwe immigranten ter discussie staat op een moment dat het aantal immigranten dat een paspoort krijgt, al een aantal jaren aan het dalen is.

Dat blijkt uit de cijfers in een rapport van Eurostat, waarnaar ik verwees in een eerder blogje. Erik van Gameren van NRC-studio heeft op basis van die gegevens (tabel 1) bovenstaande grafiek gemaakt. Het gaat daarbij, voor alle duidelijkheid, om migranten die met succes een verzoek tot naturalisatie hebben ingediend.

(De grafiek is op 2 november iets aangepast. Titel en formaat zijn veranderd. De cijfers zijn vanzelfsprekend hetzelfde gebleven)

Wat er precies wordt gezegd als regeringsleiders met elkaar praten, blijft vaak onduidelijk. Maar Le Monde heeft een aantal mensen ingezet voor een reconstructie hoe president Sarkozy en José Manuel Barroso elkaar op de lunch vorige week in de haren vlogen naar aanleiding van het Franse Roma-beleid. En hoe premier Berlusconi, wiens regering het harde Franse beleid steunt,  riep dat alle eurocommissarissen hun mond moesten houden.

Eurocommissaris Reding had de Franse uitzetting van Roma fel aangevallen en verwezen naar de Tweede Wereldoorlog. Sarkozy las op de lunch nog eens de omstreden woorden uit de verklaring van Reding voor. Walgelijk. Schande.

Sarkozy: ,,Dat zijn woorden die ik niet accepteer. [...] Het is een schandaal.”

Barroso: ,,Zij heeft zelf de interpretatie van haar woorden betreurd.”

Sarkozy: ,,De interpretatie? Daarvoor hoeft ze zich niet te verontschuldigen. Het gaat om wat ze heeft gezegd.” Lees verder »

Een van de meest geciteerde uitspraken in de ruzie tussen Parijs en Brussel over de Roma is: ,,Zo praat je niet tegen een groot land.” Pierre Lellouche, staatssecretaris voor Europese Zaken, zei hij. President Sarkozy straalde het uit. Eurocommissaris Reding houdt voet bij stuk en proeft seksisme in de Franse kritiek op haar.

Volgens Christian Lequesne, een Franse politicoloog die zich veel heeft beziggehouden met Europa en immigratie, laat de Franse opstelling zien hoe Sarkozy tegen Europa aankijkt. In Le Monde schrijft hij dat de Europese Unie in de ogen van Sarkozy niets meer is dan een intergouvernementele organisatie waarin de grote landen de dienst uitmaken en zich niets hoeven aan te trekken van de Europese instituties. Daarin zitten toch alleen maar onverantwoordelijke technocraten.

Lenesque werkt dat kort uit.

• Voor Sarkozy is de EU vooral een overlegorgaan tussen een paar soevereine grote landen. Kleine landen hebben zich maar te schikken. Lees verder »

In het buitenland lijkt het prestige van bondskanselier Merkel te zijn versterkt door de recordgroei die Duitsland eerder deze maand meldde. Frankrijk is in ieder geval geschrokken van het verschil tussen de 2,2 procent groei in Duitsland en de 0,6 procent in eigen land. Le Monde waarschuwt dat Parijs ingrijpende hervormingen moet doorvoeren wil Frankrijk het vertrouwen op de financiële markten behouden. De Financial Times schrijft in een hoofdartikel dat de Fransen zich geen complex moeten laten aanpraten en dat de Duitse economie een sterkere dip heeft gehad dan de Franse. Maar ondanks deze en andere kanttekeningen bij de Duitse cijfers staat Merkel sterk.

De Amerikaanse politieke analyst Steven Hill ziet haar in een uitgebreide lofrede zelfs als de beste zittende wereldleider.

The shrewd Frau Merkel, with her personable, down to earth demeanour, has displayed steady, effective leadership in five critical areas: the economic crisis, social policy, global warming, foreign policy and, perhaps most importantly, in refashioning capitalism in the face of its near collapse. Lees verder »

De Franse regering begint vandaag met de omstreden uitzetting van ongeveer 700 Roma nadat de afgelopen weken op verscheidene plaatsen in het land Roma-kampen zijn ontmanteld. De vertrekkers krijgen per volwassene 300 euro mee, per kind 100 euro. De maatregel past in een offensief van president Sarkozy tegen criminaliteit na een aantal rellen deze zomer (zie hier en hier). (Lees ook de reportage van onze redacteur Dirk Vandenberghe, vanaf 15 uur voor abonnees beschikbaar in de digitale editie van NRC Handelsblad.)

De rechtmatigheid van deze actie wordt van verschillende kanten bestreden of betwijfeld. (Update 22 aug: Maar de Italiaanse minister van Binnenlandse Zaken Maroni zei in de Corriere della Sera het Franse beleid te steunen. Hij  wil dit in Brussel aankaarten. Update 24 augustus: Frankrijk wil hierover een informele top houden, op 6 september.) Een woordvoerder van de Europese Commissie zei woensdag dat Frankrijk de regels over vrij verkeer van personen en vrije vestiging voor EU-burgers moet volgen. Er zijn naar schatting 15.000 Roma in Frankrijk. Roma mogen drie maanden zonder speciale vergunning in Frankrijk blijven. Als ze langer willen blijven, moeten ze kunnen aantonen in hun eigen levensonderhoud te kunnen voorzien of dat een opleiding volgen. Vorig jaar zijn volgens Parijs 10.000 Roma het land uitgezet.

Lees verder »

Het artikel Merci! is een van de weinige gratis artikelen op de website van de Franse internetkrant Mediapart. Hoofdredacteur Edwy Plenel, voormalig chef-redacteur van Le Monde, bedankt al degenen die hun steun hebben uitgesproken en hun portemonnee hebben getrokken nu president Sarkozy en zijn partij UMP hard de aanval hebben geopend. Mediapart heeft het schandaal aan het licht gebracht rond de betalingen van de steenrijke Liliane Bettencourt aan Sarkozy en zijn partij.

De affaire zet niet alleen de schijnwerpers op Sarkozy, maar ook op Mediapart. Is dit de toekomst van de journalistiek? Lees verder »

De grootste krachtproef voor Europa sinds de val van het communisme: zo omschrijft bondskanselier Merkel de druk op de eurozone. Maar ook in Duitse ogen staat de ‘war room’ voor de krachtmeting met de financiële markten niet langer in Berlijn, maar in Parijs.

Merkel zei donderdag dat niet alleen de euro, maar het voortbestaan van de Europese Unie op het spel staat (bericht in Engels). Het is de grootste test sinds 1990, en misschien wel de grootste test ooit.

Scheitert der Euro, dann scheitert nicht nur das Geld, dann scheitert mehr, dann scheitert Europa, dann scheitert die Idee der europäischen Einigung.

Maar ook in Duitse ogen kan Berlijn niet langer een beslissend stempel drukken op het monetaire beleid. Volgens commentator Wolfgang Münchau heeft  Merkel twee verkeerde inschattingen  gemaakt: zij dacht dat er meer tijd was en zij dacht dat het Constitutionele Hof zich zou verzetten tegen noodhulp. De kiezers hebben haar bestraft voor een zwalkende koers, constateert hij. En de Berliner Zeitung schrijft (origineel / vertaling) dat Europa een stuk Franser is geworden. Een economisch bestuur van de eurozone is een stap dichterbij gekomen. En de onafhankelijkheid van de Europese Centrale Bank is aangetast nu de bank direct is betrokken bij het reddingsplan. Lees verder »

Griekenland gered, een aanval op Spanje en Portugal afgeslagen? De reacties op het Europese besluit om 750 miljard euro garanties af te geven voor een noodfonds om te voorkomen dat de eurozone uit elkaar valt, zitten vol scepsis. Een paar belangrijke vragen:

• Is de rust op de markten nu echt weergekeerd, zoals in ieder geval maandag leek?
• Is hiermee het ‘Duitse’ karakter van de eurozone in gevaar gekomen? Is dit niet een vrijbrief om het ook in de toekomst niet zo nauw te nemen met het Groei- en Stabiliteitspact?
• Is dit echt het begin van verdere financiële en monetaire integratie?
• Kunnen de landen die in problemen verkeren daar wel uit komen als ze binnen de eurozone blijven? Dan moet er immers zoveel worden bezuinigd dat er nauwelijks ruimte is om te groeien.
• Wat betekent dit voor de krachtsverhoudingen in Europa?

De Franse minister van Financiën Lagarde spreekt van een historisch keerpunt, en zeker geen paniekmaatregel. Dit zijn volgens haar de eerste stappen naar een nieuw Europees model.

C’est un tournant historique, c’est extrêmement clair. Ce n’est pas juste un dispositif concocté pour les exigences d’urgence. Nous avons voulu construire un système pour le long terme. Au fond, il y a une prise de conscience que nous sommes tous dans le même bateau et que nous essuyons les mêmes coups de tabac. Il y a une détermination à construire un nouvel édifice, à réinventer le modèle européen.

Grote woorden, misschien ook omdat president Sarkozy  de grote regisseur is geweest of zich in ieder geval die rol heeft aangemeten – zoals ook de Frankfurter Allgemeine Zeitung schrijft. In een bericht van Bloomberg zegt ook de Belgische econoom Paul de Grauw dat dit een belangrijke versterking is van de monetaire unie. Maar in datzelfde bericht zegt een topanalist van de Royal Bank of Scotland dat de euro hier verzwakt uitkomt. Ook wordt geconstateerd dat Alex Weber, gouverneur van de Duitse centrale bank, grote twijfels over het tweede element in de Europese reactie: het besluit van de Europese Centrale Bank (ECB) om probleemschulden van landen op te kopen.

Het economenblog Baselinescenario schrijft dat nu de verleiding wel erg groot wordt voor landen om misbruik te maken van deze mogelijkheid. Lees verder »