Stukken uit Wikipedia overschrijven in je roman? Dan moet die meteen ook voor iedereen openbaar worden. De Franse jurist Florent Gallaire, gespecialiseerd in digitaal recht, heeft op zijn blog de discussie over het auteursrecht doen oplaaien. Vooral omdat hij de daad bij het woord heeft gevoegd: de veelbesproken en bekroonde nieuwe roman van Michel Houellebecq,  La carte et le territoire,  is vanaf een gearchiveerde versie van zijn blog te downloaden, in verschillende elektronische formaten.

Houellebecq heeft niet ontkend dat hij stukken uit Wikipedia heeft gebruikt, onder andere om te beschrijven hoe vliegen seks hebben. Maar hij ontkent dat dit plagiaat is. De 29-jarige jurist Gallaire geeft de discussie een andere draai. Hij redeneert dat de roman van Houellebecq nu onder de creative commons regeling valt nu Houellebecq zonder bronvermelding informatie uit de Franse wikipedia heeft overgenomen. Onder die regeling behoudt iedereen die iets creatiefs heeft gedaan of bedacht zijn auteursrecht, maar geeft hij anderen het recht om zijn werk te verspreiden. Veel collega-juristen delen deze redenering niet. De uitgever van Houellebecq, Flammarion, vindt dat Gallaire de wet op het auteursrecht heeft overtreden en wil een rechtszaak tegen hem beginnen.

De roman zal in de loop van volgend jaar verschijnen in een Nederlandse vertaling.

Ongeveer 20.000 paarden, waaronder volbloed renpaarden, zwerven rond in Ierland als slachtoffers van de economische en financiële crisis. Ze zijn op losgelaten in het wild, aan hun lot overgelaten. Toen de Keltische Tijger nog brulde, waren ze een bewijs voor de welstand van hun eigenaars. Nu kunnen die niet meer voor hen zorgen.

Der Spiegel International (Engels) wijdt er een artikel aan. Relatief gezien heeft geen land in Europa zoveel eigenaars van paarden als Ierland. Met de winter op komst verwacht de dierenbescherming dat veel paarden zullen moeten worden afgemaakt. Zowiezo hebben de slachterijen al veel meer werk dan een paar jaar geleden. De export van paardenvlees, naar vooral Frankrijk, is enorm gestegen. En op de paardenmarkt in Dublin is een gewoon paard soms niet meer waard dan een mobieltje.

Je oude moeder modder te drinken geven zodat ze doodgaat. Je vader verstikken met melk. Het gebeurt aan de lopende band in de Indiase deelstaat Tamil Nadu, in het zuidoosten. De armoede is daar vaak zo groot, de tijd die overblijft om na een lange werkdag voor je behoeftige ouders te zorgen zo beperkt, dat mensen uit wanhoop besluiten hun vader of moeder te vermoorden.

Het staat beschreven in een onthutsende reportage van het Indiase tijdschrift Tehelka die in tegenkwam op mijn surftocht over het web. Iedereen weet dat het gebeurt. Openlijk veroordelen doen maar weinig mensen het, er is eerder begrip voor. Maar de 65-jarige vrouw van de foto hierboven besloot voor alle zekerheid het gezin van haar zoon te verlaten toen ze had begrepen wat haar te wachten stond.

Vorig jaar zijn er 30.000 Turken naar Duitsland gekomen, maar er zijn ook 40.000 Turken van Duitsland naar Turkije teruggegaan. Le Monde wijdt er een reportage aan (hier in vertaling, hier een link naar de samenvatting en betaalsite):

Deze migratie vanuit Europese landen naar Turkije komt het meest voor bij hoogopgeleiden onder de 35 jaar die betere toekomstmogelijkheden hebben in Turkije dan in Europa. De discriminatie waarmee ze in de Europese landen worden geconfronteerd en de discussies over integratie hebben hen soms ontmoedigd.

Een in Duitsland geboren Turkse vrouw vertelt Le Monde dat de economische crisis een extra prikkel vormt om terug te gaan naar Turkije. Daar zijn betere carrièremogelijkheden. Bij Turkse bedrijven zijn die in het buitenland opgeleide remigranten vaak zeer welkom.   Lees verder »

Als er iets is dat een bedreiging vormt voor de democratie, zijn het grote inkomensverschillen. Met kennelijke instemming verwijst Anatole Kaletsky, economisch columnist van The Times, in zijn meest recente bijdrage naar kritiek vanuit links en rechts op de groeiende ongelijkheid in zijn land – en elders.

(D)e steeds groter wordende kloof tussen de zeer rijken en de rest van de bevolking vormt een bedreiging voor de sociale consensus en de politieke stabiliteit, niet alleen in Groot-Brittannië, maar ook in Amerika en Europa. Dit gebeurt in een mate die we niet meer hebben beleefd sinds de afschuwelijke periode die aan de twee wereldoorlogen voorafging.

Michael Portillo, voormalig minister van Defensie voor de Conservatieve partij, heeft grote moeite met de topsalarissen in de financiële sector.

Zouden mensen democratie als een ‘eerlijke overeenkomst’ accepteren als ze het recht zouden hebben om slechts een keer in de vijf jaar een nieuwe regering te kiezen, terwijl hun bazen, die 100 keer meer verdienen dan zij, het recht zouden hebben om elk jaar voor verhoging van hun eigen salaris te stemmen?

Lees verder »

Van Dale is eruit: hier kunt u stemmen (als de server tenminste niet bezet is) op een van de tien woorden die zijn genomineerd voor de titel Woord van het Jaar.

Het is de bedoeling dat het winnende woord ook iets zegt over deze tijd. Als je naar de voorgedragen woorden kijkt, gaat het veel over politiek, seks en wat je allemaal met een computer kunt doen – niet echt verrassend, dus. Je kunt kiezen voor gedoogregering, bestuursobesitas of het prachtige knetterrechts. Of voor daggeren of een dreigtweet. Gelukkig staat de uitleg erbij. Daggeren, bekend van de tv-serie Oh oh Cherso, is ,,erotisch dansen, waarbij de danspartners dansend ‘de daad’ nabootsen”. De damschreeuwer ontbreekt trouwens in de lijst.

Er zijn ook vijf subcategorieën: jongerentaal, lifestyle (Van Dale is ruimhartig met Engelse woorden), sport, economie en politiek. Daarin staan woorden als dork (maar is dat woord niet al veel ouder?), pino (ook van Oh oh Cherso) en pokkefrost, geldicide en abklinken (wie ze allemaal al kende mag het zeggen, de rest moet naar de site). Stemmen tot 10 december, uitslag vier dagen later. En natuurlijk ben ik benieuwd wat de lezers van het wereldblog tot woord van het jaar zouden kiezen.

Kauwgum waarmee je kunt vaststellen of iemand met malaria is geïnfecteerd, en een speciaal apparaatje om aan de hand van uitgeademde lucht te bepalen of iemand tbc heeft. Het zijn twee ontdekkingen waardoor de gezondheidszorg in ontwikkelingslanden met sprongen vooruit is gegaan.

Dat is het soort successen waar de Bill en Milanda Gates stichting naar op zoek is. Het is de grootste particuliere stichting ter wereld, met ruim 36 miljard dollar in kas en jaarlijkse donaties van miljarden dollars. De oprichter van Microsoft praat nu liever over ziektes als malaria, hiv en polio dan over het beruchte ‘blue screen of death’ als Windows weer eens was vastgelopen.

Gates en zijn stichting praten niet zo vaak met de pers, maar ze maakten een uitzondering voor Gideon Rachman, de buitenlandcommentator van de Financial Times. Rachman heeft eerst met Bill Gates geluncht en is toen op bezoek gegaan bij de stichting. Bij een broodje cheeseburger vertelde Gates dat er in wezen weinig verschil is tussen het ontwikkelen van nieuwe software en het zoeken naar een vaccin: Lees verder »

Veel ontwikkelingshulp komt terecht bij dictators, zelfs zonder dat daar een geopolitiek belang mee is gediend. Dat is de stelling van de Amerikaanse ontwikkelingseconoom William Easterly. Hij is waarschijnlijk de invloedrijkste criticus van ontwikkelingshulp ter wereld,

Easterly schrijft in een artikel in de New York Review of Books dat ondanks verklaringen van het tegendeel, dictators nog steeds actief worden gesteund. Een derde van de hulp komt bij dictatoriaal bestuurde landen terecht, rekent hij voor (zie de grafiek). Lees verder »

Ook de schrijfster Zadie Smith is naar de film The Social Network gegaan. Het resultaat is een lange overpeinzing in de New York Review of Books over Facebook , een fenomeen dat 500 miljoen mensen bindt, en zijn oprichter Marc Zuckerberg. Het artikel begint met een analyse van de film, hoe het verhaal wordt verteld, hoe geloofwaardig het is. Maar daarna probeert Smith haar vinger te leggen op wat Facebook precies is en wat het doet met ons, als individu en als samenleving.

Haar conclusie is somber: Facebook maakt ons allemaal eendimensionaal. Lees verder »

Twintig jaar geleden publiceerde de Verenigde Naties de eerste Human Development Index, een overzicht van hoe landen zich ontwikkelen. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar economische groei, maar ook naar onderwijs, gezondheidszorg, gelijkheid tussen man en vrouw, inkomensongelijkheid en een hele reeks andere factoren. Met een vrije interpretatie kun je zeggen dat deze lijst laat zien of het goed leven is in een land.

Donderdag  is de nieuwe index uitgekomen. Een paar krenten uit de enorme brij (hier de pagina met links naar de verschillende hoofdstukken en de samenvatting) :

• Bovenaan de lijst van 169 landen staat Noorwegen, gevolgd door Australië, Nieuw Zeeland, de VS, Ierland, Liechtenstein, Nederland, Canada, Zweden en Duitsland. De onderste tien illustreren de problemen van Afrika: Mali, Boerkina Faso, Liberia, Tsjaad, Guinee-Bissau, Mozambique, Burundi, Niger en de Democratische Republiek Congo, met als hekkesluiter Zimbabwe.
• Nederland is voor vrouwen het beste land ter wereld. Ons land staat scoort het best op de sekse-ongelijkheid lijst, waarbij is gekeken naar arbeidsmarkt, gezondheid en onderwijs. Lees verder »