Sociaal-democraten zoeken nieuw verhaal
Op veel plaatsen in Europa zijn de sociaal-democraten op zoek naar een nieuw politiek ‘verhaal’. De financiële crisis heeft de beperkingen laten zien van het marktdenken dat sinds de jaren negentig ook door veel sociaal-democratische en socialistische regeerders is omarmd. Denk aan de Derde Weg van Tony Blair, waaraan met het verlies van zijn opvolger Brown een einde is gekomen. Denk ook aan de harde ingrepen in de sociale zekerheid waarmee voormalig bondskanselier Schröder de arbeidsflexibiliteit in Duitsland heeft vergroot maar veel traditionele SPD-stemmers van zich heeft vervreemd.
Donderdagmiddag verschijnt hierover een achtergrondartikel op de Europapagina van NRC Handelsblad. De conclusie daarvan is dat Europese sociaal-democraten sterk de nadruk willen gaan leggen op de strijd tegen sociale ongelijkheid. Critici in dit debat vinden dit focus te nauw. Zij waarschuwen dat problemen als milieu, massa-immigratie en democratisering ook een plaats moeten krijgen in dat nieuwe verhaal.
Op internet is een deel van de discussie goed na te lezen of te volgen. Zo gaf Wouter Bos in januari (hij was toen nog partijleider) een brede, ambitieuze aanzet tot zo’n nieuw verhaal in zijn Den Uyl lezing. De Derde weg is vastgelopen in het moderne kapitalisme, zei hij.
Ik ben ervan overtuigd dat veel bureaucratie, onduidelijkheid en traagheid in onze publieke sector veroorzaakt wordt door het feit dat we niet duidelijk kiezen tussen markt- of publieke aansturing. Van zorg tot corporaties. Ik pleit niet tegen een rol voor het maatschappelijk middenveld maar ik pleit wel voor duidelijke keuzes bij de aansturing. Teveel werelden met elkaar proberen te combineren leidt vooral tot traagheid, onduidelijkheid en teloorgang van ooit beoogde doelmatigheidsvoordelen. Dan kunnen we het omwille van de effectiviteit beter simpel houden.
Tjeenk Willink, vice-voorzitter van de Raad van State, sloot hierbij aan in het jaarverslag van de raad. Hij schreef dat de marktlogica onvoldoende rekening houdt met de kwaliteit van onderwijs, zorg, veiligheid.
Als de financieel-economische crisis serieus wordt genomen, is een politieke herbezinning nodig op de verhouding tussen staat, markt en burgersamenleving over de vraag wie verantwoordelijk is voor wat en dus over de vraag welke taken geheel of gedeeltelijk onder directe politieke verantwoordelijkheid door het openbaar bestuur moeten worden uitgevoerd.
Internationaal gezien heeft het pleidooi van de Britse historicus Tony Judt voor een nieuw sociaal-democratisch zelfbewustzijn veel losgemaakt. Zijn manifest uit maart in de Guardian heb ik niet meer online kunnen vinden. Wel een reactie met wat lange citaten, een eerder artikel van Judt over dit thema, en natuurlijk de links naar zijn boek Ill fares the land. Hierover is een zeer interessante discussie aan de gang op de site van de Wiardi Beckman Stichting. Die probeert, samen met het Britse Policy Network, een Europabreed debat op gang te brengen over de ideologische vernieuwing van de Europese sociaal-democratie.
Een goed overzicht biedt tenslotte de korte studie van de Duitse socioloog en econoom Alfred Pfaller over de ideologische dilemma’s van sociaal-democratische partijen in de verschillende landen, te vinden op de website van de Duitse Friedrich Ebert Stiftung.
Abonneer je 
maandag 24 mei 2010, 10:22 uur
Over het algemeen is de reactie op een politiek vraagstuk er een van nog meer treurnis en rampspoed, van nog meer “moeten”ed.
Als men denkt, dat er een nieuw sociaal-democratisch verhaal wenselijk is, dan is als denkmodel het misschien niet zo gek om de huidige sociaal- democratie maar eens “uit te schakelen”. Het bestaat niet meer, bijna zoiets als bij het communisme lijkt te zijn gebeurd. Vervolgens kunnen dan een aantal scenario’s uitgewerkt worden.
Wordt het liberalisme dan socialer of nog kapitalistischer, worden conservatieven progressiever of nog meer behoudend?
Wordt de democratie nog populistischer of juist elitair?
Of dat dan een eigen sociaal-democratisch “verhaal” rechtvaardigt en welk verhaal?
woensdag 26 mei 2010, 15:02 uur
Dus de “rooie VVDers” aller Europese landen gaan waarschijnlijk proberen om het vroegkapitalistische neoliberale denken en handelen zo in te kleden dat het heel heel erg sociaal gaat lijken.
Ik geloof er niets van dat er weer socialisten uit voortkomen. De heren en dames socialisten zijn veel te veel opgeslokt door de bonus en zakkenvul Kultur van de echte VVDees.
donderdag 27 mei 2010, 08:10 uur
Samen met de Britse Policy Network, een Europabreed debat op gang brengen?
Met een Britse kijk op Europa,is het bij voorbaat verdoemd.
De Britten houden alleen van zichzelf,met hun pond gekoppeld aan de dollar,wat de Euro flink schade berokkend.
En dat willen ze ook!
De Britten haten de Duitse sterke economie,en trachten alles te doen om deze kapot te maken.
Ze hebben zelf een schuld van bijna een Triljoen.
Ze proberen van alles de aandacht van de financiele markten,om te buigen richting Griekenland,en de rest van de Euro zone landen.
Het pond stijgt de laatste weken flink en daar profiteren ze van,een ongelooflijke toelating van het verder afzwakken van de Euro.
De Britten hadden het I.M.F hard nodig in de dagen van Wilson,om het pond te redden.
Nooit een woord van dank of medewerking tegenover Europa,integendeel.
De Britten zijn er op uit,Europa,af te zwakken en zo hun positie wat zoeter te maken.
De Britten haten iedereen,die beter gericht is op de internationale markten dan zijzelf!
Begin een discussie met Duitsland en Rusland,met het oog op een enorm potentieel,daar ligt de kracht van een sterk Europa.
De Britten zouden dat idee ten koste van alles zien te voorkomen.De Amerikanen natuurlijk meegerekend!
De Anglo Amerikaanse invloed,zou eens flink getemperd moeten worden.
Hun economie is voor het grootste deel,gebaseerd op de wapen handel.
Als er geen atoom wapens bestonden,lag de rest van Europa onder dreiging van een derde wereldbrand.
De Britten hebben twee keer de oorlog aan Duitsland verklaard,met verschrikkelijke gevolgen.
Samen met de Amerikanen,zorgen ze nog steeds voor oorlogen,die zomaar met een leugen begonnen zijn.
Laat die Britten en de Amerikanen buiten elke dicussie voor de verbetering van Europa.
Europa intresseerd hun niet!
Maar een discussie op gang brengen met Rusland,over het enorme potentieel,zou Groot Britanie en de Amerikanen zwakker maken.
Dat zou goed zijn voor de rest van de wereld.