Op basis van gesprekken met onder meer een Palestijnse terreurverdachte die meer dan twee jaar vast zat in geheime gevangenissen van de CIA, zogenoemde black sites, beschrijft de organisatie voor de mensenrechten Human Rights Watch hoe het daar toeging. In een rapport stelt de organisatie: ,,The abusive treatment of detainees that characterized the CIA’s detention and interrogation program is illegal”. In een brief aan president Bush vraagt Human Rights Watch om opheldering over gevangenen die nog steeds verdwenen zijn. Een goed artikel over de kwestie staat ook in The Washington Post (gratis registratie verplicht), die drie keer gesproken heeft met de Palestijn, die inmiddels weer op vrije voeten is in de Gaza-strook na zijn geheime verblijf in het detentiesysteem van de CIA. ,,His account of life in that system offers an inside view of a clandestine world that held far more prisoners than the 14 men President Bush acknowledged”.

De onderhandelingen over toetreding van Turkije tot de Europese Unie zullen tijdrovend zijn, zei koningin Beatrix gisteren in een toespraak tot de Turkse president,  maar: ,,Bepaald indrukwekkend zijn de vele inspanningen op tal van gebieden die Uw land zich de laatste jaren onder Uw leiding heeft getroost om het bereiken van het gestelde doel mogelijk te maken. U heeft daardoor mede vorm gegeven aan het moderne en dynamische Turkije zoals wij dat heden ten dage kennen.” Over Nederland zei ze: ,,De in Nederland levende bevolkingsgroep van Turkse afkomst, is in toenemende mate geïntegreerd in onze samenleving. Succesvolle jonge Turkse Nederlanders zijn in tal van beroepen en op vele plaatsen in onze maatschappij te vinden: ondernemers, studenten, docenten en politici, om slechts enkele voorbeelden te noemen.”

Voor de Amerikaanse columnist en profeet van de globalisering Thomas Friedman is het duidelijk: The World is Flat, De aarde is plat, zoals zijn bestseller heet over de manier waarop de economieën overal te wereld dankzij nieuwe technologie en de vrije markt met elkaar verbonden zijn geraakt … en ook van India tot Uruguay tot Vietnam tot Amerika met elkaar concurreren. Dat is een zwaar overdreven en opgeklopte voorstelling van de feitelijke situatie, stelt de Harvard-econoom Pankaj Ghemawat in een kritisch artikel in Foreign Policy. ,,Despite talk of a new, wired world where information, ideas, money, and people can move around the planet faster than ever before, just a fraction of what we consider globalization actually exists.” We mogen de wereld onder handbereik hebben, meer dan 90 procent van alle telefoontjes, webverkeer en investeringen zijn nog altijd lokaal. De kampioenen van de globalisering verkopen veel boeken, maar ze beschrijven een wereld die niet bestaat, aldus Ghemawat. Globalisering is kwestbaar en heeft een onzekere toekomst, want de politieke weerstand ertegen is groot. ,,If you put globalization to a popular vote in the U.S., it would lose.”

Alle mooie woorden over democratie, hervormingen en bestrijding van corruptie ten spijt, kunnen dictaturen in de Arabische wereld die met de VS bevriend zijn weer doen wat ze willen. Dat stelt Al-Jazeera-columnist Soumaya Ghannoushi (foto) in een opiniestuk in The Guardian. Terwijl Amerikaanse troepen Irak binnenvielen, vond er tegelijk een koude oorlog plaats, aldus Ghannoushi,  ,,waged with the slogans of democracy and reform, and promises of freedom and progress.” Maar dat beleid is nu losgelaten, omdat het radicaal- islamitische partijen in de kaart speelde. ,,Now that the administration has decided to revert to its old ways in the Middle East, Ms Rice should take the stage once more and say, “We have supported tyranny in the past and we continue to support it today. Forget all the nonsense about democracy, reform, or change. You see, when push comes to shove, our interests must prevail.”

Het begint ook in Hollywood op te vallen: films van buitenlanders (niet-Amerikanen) slepen steeds meer grote prijzen in de wacht, van The Queen tot Babel tot Volver. De Amerikaanse produkties leveren nog steeds het grote geld op, maar ,,are loosing the war for hearts and minds”, aldus een opiniestuk in de Herald Tribune, aan de vooravond van de uitreiking van de Oscars, morgenavond. In niet-Amerikaanse films zien we een wereld in verandering, een nieuw soort verhalen, verteld op nieuwe manieren. De Amerikaanse films zijn al te vaak voorspelbare actiefims ,,with gratuitous violence, sex and special effects”. ,,American filmmakers, like the generals in Iraq, are in danger of losing the battle of ideas.” Al Gore hebben de auteurs van het stuk kennelijk al afgeschreven voor een Oscar voor de Beste Documentaire. Maar hun punt is: Er is in deze tijd van globalisering zowaar ook culturéle concurrentie. ,,Globalization is hitting Tinseltown (Hollywood) just like every other industry.”

Larry Devlin was een veteraan van de Tweede Wereldoorlog toen hij in 1960 station chief van de CIA in Congo werd. Devlin – ,,smart, ambitious and hard as bullets” – zou een belangrijke en smerige rol spelen in de manier waarop ook in het Afrikaanse land de Koude Oorlog werd uitgevochten. ,,Mr Devlin and his masters have been blamed for much of Congo’s awful history, which culminated in two wars that claimed several million lives. And there is good reason to blame them; to keep the Russians out of Africa, they did dreadful deeds”, aldus The Economist in een bespreking van de memoires van Devlin (Chief of Station, Congo: Fighting the Cold War in a Hot Zone). ,,Mr Devlin’s was an unsavoury career. But so was that of any successful cold-war spy.” En vertellen kan hij kennelijk goed over wat hij allemaal uitspookte, ,,dodging cannibal mutineers and murderous Western mercenaries; surviving numerous mock executions; and driving around Kinshasa with a rigid corpse sticking out of his trunk”.

China werkt volgens de Amerikaanse vice-president Dick Cheney helemaal niet aan een ,,vreedzame opkomst”, zoals het keer op keer zegt. Cheney hekelde China vanochtend in een toespraak in Australië. Peking heeft een belangrijke rol gespeeld bij het onlangs bereikte akkoord over nucleaire ontwapening van Noord-Korea, erkende Cheney. Maar: ,,Other actions by the Chinese government send a different message. Last month’s anti-satellite test, and China’s continued fast-paced military buildup are less constructive and are not consistent with China’s stated goal of a peaceful rise. ”

De aankondiging van Tony Blair (hier te zien en te lezen) dat het aantal Britse troepen in het zuiden van Irak met 1600 wordt verminderd, is door velen verkeerd uitgelegd, schrijft The Times in een commentaar. Het is geen teken van onenigheid met de VS, en ook niet het begin van een totale terugtrekking die in 2008 voltooid zou moeten zijn. Het is misschien ,,the beginning of the end for Britain’s role in Iraq. The end itself will not come for some time yet.” Maar de Financial Times is stelliger, oordeelt hard en zegt in een hoofdartikel dat het besluit het begin is van ,,the end of a damaging and discredited enterprise – the result of political misjudgment more than military misadventure.” Zeggen, zoals Blair doet, dat de Britten troepen kunnen terughalen omdat het Iraakse leger nu taken kan overnemen, is volgens de krant ,,misleading”. The Guardian oordeelt dat Blair nu in feite zijn nederlaag heeft erkend.

Het Britse maandblad Prospect heeft honderd medewerkers De Grote Vraag van Deze Eeuw voorgelegd: ,,Left and right defined the 20th century. What’s next?” De zonder uitzondering korte antwoorden stemmen niet vrolijk, maar zijn wel erg interessant. De meeste van de 100 wetenschappers, schrijvers, filosofen, economen, journalisten en kunstenaars verwachten niet veel goeds. Velen zien de tegenstelling Open/Gesloten als bepalend (in allerlei variaties: Werelds/ Naarbinnen-gekeerd, Kosmopolitisch/ Parochiaal, Internationaal/ Nationalistisch, Global/Personal). ,,It’s really a debate about how confident people feel”, aldus de Amerikaanse columnist David Brooks. Socioloog Anthony Giddens (wel de ideoloog van Blair genoemd) vindt de vraag voorbarig: ,,As for politics, left and right aren’t about to disappear – the metaphor is too strongly entrenched for that.” De historicus Eric Hobsbawm is het daarmee eens: ,,It will plainly remain central in an era which is increasing the gap between haves and have-nots.” De Canadese schrijver/politicus Michael Ignatieff schrijft: ,,Everything that happens to us will be unexpected. There is no reason to be discouraged about this. Practical political life is the art of managing the unexpected.”

Een twintigtal jonge mannen uit het Marokkaanse plaatsje Tetouan (foto) en omgeving, in het Rif-gebergte, is het afgelopen anderhalf jaar naar Irak vertrokken – als strijder of vrijwilliger voor zelfmoordaanslagen. Ze zouden gerekruteerd zijn door aan Al-Qaeda verbonden netwerken. Dat schrijft The Washington Post vandaag in een boeiende reportage (gratis registratie verplicht). Vijf mannen uit het gebied zijn ook verdachten van de treinaanslagen in Madrid, op 11 maart 2004. Ook in Noord-Afrika groeit het aantal aanslagen. Maar Irak blijft toch het voornaamste slagveld voor Al-Qaeda, aldus een Marokkaanse hoogleraar in het stuk. ,,Al-Qaeda has the same strategy as the United States: It wants to win in Iraq so it can transform the whole region. They are fixated on Iraq.” Het is niet duidelijk waarom zoveel mannen uit Tetouan (sommigen waren goed opgeleid) naar Irak zijn vertrokken. ,,Moncef ben Masaoud, 21, died in a suicide attack in Baqubah last fall, according to neighbors and relatives. Skilled in computers and math, he had attended college classes in nearby Tangier. On July 27, 2006, he left home as usual for school, but never returned.”