`Haal hulp bij zelfdoding door bejaarden uit het wetboek van strafrecht´
Hulp bij zelfdoding aan bejaarden die gezond maar levensmoe zijn, moet uit het wetboek van strafrecht. Vanaf dinsdag 9 februari, 11.00 uur kan dit plan via deze link met een digitale handtekening worden gesteund. De actiegroep “Uit Vrije Wil” wil via de wettelijke mogelijkheid van het burgerinitiatief spreektijd in de Tweede Kamer afdwingen.
Eerder probeerden actiegroepen tegen ‘fout vlees’, laat stappen, megastallen en roken in de horeca achter het spreekgestoelte terecht te komen. Deze initiatiefgroep richt zich op artikel 294 wetboek van strafrecht, waarin ‘aanzetten tot’ en ‘hulp bij’ zelfdoding strafbaar is gesteld. Ook degene die de fatale middelen verschaft is strafbaar.
De groep omvat bekende politici als Frits Bolkestein, Hedy d’Ancona, Jan Terlouw en de juristen Eugène Sutorius en Jit Peters. Zij willen vooral dat hulp bij zelfdoding uit artikel 294 wordt geschrapt. Of dat er uitzonderingsgronden komen voor gediplomeerde niet-medische hulpverleners. Lees hier het bericht op nrc.nl En hier een brochure die de Nederlandse Vereniging voor een vrijwillig levenseinde online publiceert. Eerder bracht de NVvE de publiciteit met een gesloten website waarop aan leden wordt uitgelegd hoe zij zelf aan voldoende medicijnen kunnen komen om zich van het leven te kunnen beroven. Lees hier en hier nieuwsberichten.
Vorig jaar werd de voorzitter van de Stichting Vrijwillig Leven en hulpverlener Gerard Schellekens door de rechtbank Almelo nog veroordeeld wegens hulp bij zelfdoding. Lees hier het bericht , hier de uitspraak. En hier een interview. De rechtbank had toen ook moeite met art. 294. “Voor de vele Nederlanders die vinden dat de huidige regelgeving over hulp bij zelfdoding niet voldoet is dit [stervenshulp door de verdachte; red] wellicht een wijze van optreden die zij goedkeuren. Ook de rechtbank voelt in deze zaak de spanning tussen de algemene norm en de bijzonderheid van deze concrete casus”.
Toch wordt Schellekens tot tien maanden cel, waarvan acht voorwaardelijk en een proeftijd van twee jaar veroordeeld. De wet geeft het individu nu eenmaal niet de beschikking over zijn eigen leven. De rechtbank: “Hulp bij zelfdoding is destijds door de wetgever strafbaar gesteld omdat beschermwaardigheid van het leven een belangrijke gemeenschapswaarde is, waaraan een hogere waarde werd toegekend dan aan het individuele zelfbeschikkingsrecht.” Levensbeëindiging op eigen verzoek is voorbehouden aan medici onder strenge voorwaarden, neergelegd inde Wet toetsing levensbeëindiging op verzoek en hulp bij zelfdoding (WTL). “Dat betekent dat de wetgever het respect voor leven als gemeenschapswaarde van hogere betekenis oordeelt dan de betekenis die het leven voor het individu kent.”
En dat is precies waar de bezwaren van de initiatiefgroep zich tegen richten. Zij menen dat de helft van de Nederlanders een zogeheten laatste-wil-pil voor gezonde bejaarden die uit het leven willen stappen, kunnen billijken. Een enquête van Maurice de Hond, in opdracht van de NVvE, onder 1200 respondenten zou dat aantonen. Volgens de NVvE zouden jaarlijks zo’n 400 bejaarden op gewelddadige manier een einde aan hun leven maken.Er moet een strikt gereguleerde vorm van para-medische dienstverlening komen van hulpverleners die ‘zorgvuldig, deskundig en toetsbaar’ optreden bij bejaarden die een ‘authentieke, consistente en invoelbare’ doodswens hebben, menen zij. Tegen geluiden zijn er ook. Lees hier een artikel uit het Reformatorisch Dagblad waarin het concept van het ‘voltooide leven’ een kille mythe wordt genoemd. Het stuk is afkomstig van het Platform Zorg voor Leven, dat zich voor de beschermwaardigheid van het leven inzet.
Vanavond laat het tv-programma Netwerk op Nederland 2 om 20.25 een documentaire zien over het zelfgekozen levenseinde van de bijna 100-jarige Maria ‘Moek’ Heringa. Haar huisarts weigerde haar te helpen met sterven. Haar zoon besloot haar te ‘ondersteunen’, zoals het NCRV-persbericht luidt. Waaruit die hulp precies bestaat wilde de NCRV vanochtend niet zeggen.
In de casus waarin Schellekens terecht stond werd het beroep op een weigerende huisarts in ieder geval verworpen. In de wet staat immers dat hulp bij zelfdoding onder strikte voorwaarden aan artsen is voorbehouden “en achteraf verplicht worden getoetst. Dat artsen niet verplicht zijn om medewerking te verlenen aan de doodswens van een patiënt is één van de uitgangspunten van de euthanasiewetgeving”, aldus de rechters. “Een weigerende arts is daarom geen situatie die een beroep op noodtoestand voor een niet-arts mogelijk maakt, hoe schrijnend ook de situatie is van degene die zelfdoding wenst en daar hulp bij nodig heeft”.
Op woensdag zendt de omroep HUMAN de documentaire ´Ongeneeslijk Oud´ uit over een hoogbejaarde die zich voorbereidt op een zelfgekozen dood.
Of zou Wim de Bie alles al hebben gezegd wat over dit thema kan worden gezegd?
Bekijk hier zijn welgemeende adviezen aan zijn suicidale kennis ´Theo´ die hulp eist bij zijn aanstaande dood.
Wat vindt u? Moet een bejaarde gebruik kunnen maken van gereguleerde stervenshulp?
Reageren? Nuanceren en argumenteren verplicht. Volledige naamsvermelding.
maandag 8 februari 2010, 16:03 uur
Het is triest dat bejaarde mensen die nog gezond zijn uit het leven zouden willen stappen. Heeft de maatschappij hen zo weinig te bieden? Deze euthanasie “uit vrije wil” op gezonde mensen toepassen, betekent voor mij weer een griezelig stapje dichterbij om in de toekomst oude mensen, die alleen maar geld kosten aan de maatschappij, te vermoorden. Want wie bepaalt nog wat vrije wil is? De kinderen of anderen, die op pa of ma in zitten te praten dat het nu toch wel echt genoeg is?
Het zou een stuk beter zijn als de maatschappij zich eens wat meer ging bekommeren over eenzamen en verdrietigen, zodat zij deze trieste stap niet hoeven te overwegen!
Een 60-plusser.
maandag 8 februari 2010, 16:36 uur
De link uit het artikel; http://www.uitvrijewil.nu werkt niet. Als de stichting graag veel handtekeningen wil verzamelen is nu het moment om dat in orde te maken. Zo’n zichtbaarheid krijg je niet dagelijks dus maak er gebruik van.
maandag 8 februari 2010, 16:51 uur
Een heel goed initiatief. De dood kiezen is een prive aangelegenheid waar de staat niet mee mag bemoeien. Een zelf gekozen dood kan een waardig besluit zijn aan het einde van vol geleefd leven.
Lijden is aan het levens einde nergens goed voor, wie daar verheven gedachten over heeft zit op een romantisch dood spoor.
Hoeveel meer zin kun je nu als zestiger niet geven aan je leven wanneer je weet dat het op een vooraf vaststaand moment zult beëindigen? Zo’n besluit dwingt/stimuleert je om bewust met de levensjaren die je nog resten om te gaan.
Ik ben het met de vorige schrijver eens dat er tegelijkertijd iets scheef zit in de maatschappij als zoveel ouderen verlangen naar de verlossing van de dood.
maandag 8 februari 2010, 16:59 uur
Het idee vind ik goed.
Dat er een procedure komt om de verzoeken te wegen.
Ik vind het vreemd dat artsen per defintie bij voorbaat worden uitgesloten ! Het zal vaker een grijs gebied zijn. Er worden 3 maatstaven genoemd; invoelbaar en wilsbekwaamheid o.a.
Voor dit laaste bestaat geen heldere juridische definitie, noch een vaste procedure om dit vast te stellen. Een kwestie die ook vaker speelt bij gedwongen psychiatrische opnames, zelfbindingscontracten en ookm euthanasieverzoeken. De wetgever vond / vindt dat het beroepsveld dit zelf moet regelen.
Psychologen als betrokken hulpverleners worden wél genoemd; goede zaak. Gekwalificeerde mensen die de geestestoestand van mensen kunnen beoordelen volgens in – die BIG geregistreeerde- beroepsgroep geldende maatstaven. Verpleegkundigen hebben wat mij betreft hierin alleen een zorgende taak op verpleegkundig vlak. Geen beoordeling van iemands mentale toestand. Zij zijn daatoe niet BIG bevoegd, noch opgeleid.
Het is vreemd in de euthanasiewet artsen wel [als enige] de doorslaggevende bevoegdheid te geven en bij deze situatie [levensmoeheid] niet.
Dat is inconsequent. In het nieuwe initiatief zou voor artsen, m.n. psychiaters ook een plaats moeten worden ingeruimd, liefst alleen als de psycholoog dat nodig acht, dus in 2e instantie, omdat die bijvoorbeeld toch een psychiatrisch toestandsbeeld vermoed/ vaststelt en gedekt wil zijn of een patiënt toch wilsbekwaam kan worden geacht. Zo’n beslissing heeft immers grote gevolgen !!
Ook al is er een psychiatrisch toestandsbeeld, maar ook een ingeroepen psychiater ondersteund de mening dat de realiteitstoetsing intact is en het verzoek ok, dan is de psycholoog ook gedekt.
Nuttig, want stel dat er omstanders zijn die niet willen dat de betrokkene dit doet ? Dat maakt het voor een psycholoog lastig/ of kan het lastig maken.
Dat verpleegkundigen dodelijke medicstie uitreiken staat er wel, maar willen die dat wel. Medische supervisie erover, de plek van de apthoker hierin ?
Kortom een referendum vind ik een goed idee, maar ik vind het idee nog te groen nú om voor te leggen.
maandag 8 februari 2010, 17:07 uur
Het is inderdaad triest als een bejaarde die op een bepaalde manier nog gezond is uit het leven zou willen stappen. Het is nog triester als hij dat stiekem, op een illegale, of mensonterende manier moet doen.
Ik ben een kind van een vader die zelf zegt dat het wel genoeg is zo, en ik mag juridisch gezien mijn vader er niet mee helpen.
Technisch gesproken moet ik mijn vader aan laten modderen met een touw en een balk, een trein, een mogelijk net-niet-dodelijke-pillen-combinatie.
In ouderwetse oorlogsfilms, en misschien in het echt ook wel, kregen de spionnen een cyaanampul (oid) om als ze in handen van de vijand vielen een zachte dood te verkiezen boven een marteldood.
Lijkt mij dat iedereen daar recht op zou moeten hebben.
En, misschien flauw reagerend op A. van Bussel, dat is een niet lichte vorm van je bekommeren om een eenzame en verdrietige.
maandag 8 februari 2010, 17:07 uur
Ik zou graag willen, dat hulp bij zelfdoding voor 70+ers mogelijk gemaakt wordt.
Mijn grootste angst is ooit dement te worden. Wanneer beginnende dementie bij mij geconstateerd wordt wil ik mijn leven waardig kunnen beëindigen voor ik wilsonbekwaam wordt en dit niet meer kan.
een 70+er, die nu nog midden in het leven en de maatschappij staat en die prima kan leven met de ongemakken van het ouder worden
maandag 8 februari 2010, 17:11 uur
Waar kun je een handtekening zetten? Er zijn toch 40.000 handtekeningen nodig?
maandag 8 februari 2010, 17:30 uur
Wat een domme (want niet geinformeerde) en tendentieuze reactie. De persoon zelf (en niet zijn familie), die wilsbekwaam moet zijn, besluit, en pas na zorgvuldige afweging en toetsing door een tweede hulpverlener, wordt hulp geboden. Hoezo ‘vermoorden’?En bij de toetsing wordt wel degelijk nagegaan of er niet sprake is van tijdelijke depressie of sombere stemming (‘eenzaam en verdrietig’). Wij mogen hen die daarnaar smachten een waardig levenseinde niet onthouden.
maandag 8 februari 2010, 17:50 uur
Veel 70-plussers zijn nog heel actief en zij genieten van de tijd die zij nu hebben voor boeken, internet, studie, wandelingen, musea, kleinkinderen, vaak ook nog vrijwilligerswerk. Maar als het zwaard van Damocles hangt de onzekere toekomst boven hun hoofd. Op deze leeftijd kan het leven ineens veranderen door een ongeval of ziekte, zodat je in een verpleeghuis belandt of thuis achter het raam zit te staren, niet in staat tot enige zinnige invulling . Je kunt van te voren proberen een wens tot euthanasie te bespreken met je huisarts. Maar huisartsen hebben hier toch wel moeite mee en antwoorden vaak dat er nu goede pijnbestrijding is en dat palliatieven sedatie ook een oplossing zou kunnen zijn.
Ook vraag je je af wat er gebeurt met jouw euthanasieverklaring als je onverwacht in het ziekenhuis belandt. Wil de betreffende specialist wel meewerken en hoe luiden de regels in dat ziekenhuis?
Kortom, een hoop onzekerheden en daar wil je de laatste jaren van je leven niet steeds mee bezig zijn.
Ook wil je niet mummelend en spugend, met kinderen rondom je bed,je einde afwachten. Een waardig einde, op het moment dat je zelf vindt dat het leven voltooid is, dat is toch geen abnormale wens.
Daarom teken ik de petitie voor hulp bij zelfdoding en ik hoop dat daardoor de regels, met de nodige garanties tegen misbruik, zullen veranderen.
maandag 8 februari 2010, 18:23 uur
Een goed streven om eindelijk dit zeer essentiele onderdeel van zelfbeschikking in de wet vast te leggen en uit het wetboek van strafrecht te halen. Mijn ervaring is dat mensen, zelfs al zijn ze ongeneeslijk ziek en lijden ze ondragelijk toch nog een enorme hang naar het leven hebben en zelfs dan niet zomaar om beeindiging van het leven vragen. Daarom zou ik willen pleiten om voor iedereen, voor wie het leven geen zin meer heeft of die te “moe” is om verder te leven, het recht zou moeten bestaan om daar op een menswaardige manier daar een eind aan te maken. Hiermee voorkomt men het geknoei van een amateuristsche manier van zelfdoding.
maandag 8 februari 2010, 18:52 uur
Geachte redactie,
Ik ben 83 jaar en geniet nu nog van het leven, wel met een gehoor van 70% en een rechter oog waar ik niet meer door zie.
Om mij heen zie ik de verschrikkelijkste omstandigheden waar mijn vrienden en vriendinnen mee te maken krijgen. Mijn voorland is niet meer te kunnen zien niet meer te kunnen lezen,en door doofheid geheel buitengesloten te zijn(ook hoor ik nu al alle muziek vals).Er blijft dan niets meer over en ik ben juist zo in alles geinteresseerd.De overblijvende jaren zou ik met zoveel meer plezier kunnen beleven als ik de ze.kerheid
had op mijn moment te kunnen zeggen; ik vind het genoeg. H.de Boer-Niewendijk
maandag 8 februari 2010, 19:12 uur
Ik ben het helemaal eens met de initiatiefgroep, en onderschrij dat initiatief dan ook. Het is in onze samenleving een algemeen geaccepteerd gegeven, dat als iemand lijdt hem/haar hulp wordt verleend om dat lijden te verzachten. Of iemand (ondraaglijk) lijdt is alleen maar door hem zelf te bepalen, waarbij het
een acuut of een te verwachten lijden kan betreffen. Als dat lijden in zijn/haar ogen niet terug te brengen is tot een voor hem/haar draaglijk lijden is geassisteerde zelfdoding verantwoord.
M.L. Koppels
Secundair maar niet onbelangrijk is, dat zo ook de zeer traumatische confrontatie door derden met een niet door hen geanticipeerde ongecontroleerde zelfdoding voorkomen wordt.
maandag 8 februari 2010, 19:14 uur
6mnd geleden mijn vrouw verloren tgv longkanker;
wij ,mijn echtgenote en ik hadden ons een waardiger einde voorgesteld; door onvoldoende medische staf ed
verliep het änders”
dat nooit meer en als “tribute”aan mijn overleden vrouw wens ik zelf het tijdstip en de wijze waarop ,
van mijn dood te kiezen.
ta boesveld.
maandag 8 februari 2010, 19:23 uur
Hier ben ik het helemaal mee eens en ik hoop dat het snel uit het wetboek van strafrecht wordt gehaald. 70 plussers hebben er recht op om op een humane manier een einde aan hun leven te mogen maken met of zonder professionele hulp. Het leven is voor vele mooi en genoeg geweest. Laat diegene niet lijden door te moeten doorgaan of op een nare, eenzame en pijnlijke manier een einde aan hun leven te moeten maken.
maandag 8 februari 2010, 19:46 uur
Wij zijn het volledig met de stelling eens dat een mens het recht heeft om zelf over zijn leven te beschikken en de wijze en tijdstip van levensbeëindiging zelf moet kunnen kiezen in overleg met twee hulpverleners.
En dat hulp bij zelfdoding uit het wetboek van strafrecht moet worden gehaald.
maandag 8 februari 2010, 19:57 uur
Met de huidige stand van de medische techniek lijkt het alsof een mens niet meer mág sterven. En als je nu zou willen sterven? Als je zelf vindt dat de zin aan je leven is ontvallen? Gedachten en gevoelens uitwisselen over dit heikele onderwerp is zinvol meen ik. Natuurlijk zijn er gevaren, maar kunnen die niet omzeild worden? Het onderwerp op de politieke agenda plaatsen 20 jaar na Drion is een goede zaak.
maandag 8 februari 2010, 20:28 uur
Ik ben zeventig plus en vind het leven tot nu toe erg de moeite waard.
Toch zou ik de komende jaren met vertrouwen tegemoet kunnen zien als ik wist dat ik dood kon gaan op het moment dat ik ervan overtuigd ben dat mijn leven voltooid is.
maandag 8 februari 2010, 20:31 uur
Ik ondersteun het initiatief van D’Ancona, Sutorius en Swaab van harte. Juist hun argumentatie om zelf te beslissen of het leven voltooid is spreekt me aan. Dat is immers iets dat alleen ik kan bepalen over mijn eigen leven. Ik zie dat niet als een zoveelste stap naar marginalisering van ouderen, maar als de ultieme daad van zelfbeschikking waar elk mens recht op heeft. Het kan dus zelfs zo zijn dat ik, ook al ben ik gezond, toch de overtuiging heb dat mijn leven geleefd is, dat ik genoeg ervaringen heb gehad, dat ik de liefde en de vriendschap gedeeld heb die ik kon delen, dat ik de maatschappelijke rol vervuld heb die ik te geven heb, kortom klaar ben met leven. In dat geval wil ik graag in samenspraak met hen die mij lief zijn zelf kunnen kiezen voor een passend levenseinde. Dat kan een keuze zijn voor een zelfgekozen levensbeëindiging, of de keuze om niets te doen en om de veroudering haar werk te laten doen. Maar wel mijn keuze!
maandag 8 februari 2010, 20:56 uur
Het wordt hoog tijd dat wij eindelijk zelf ons leven kunnen beëindigen op een moment dat wij zelf willen.
maandag 8 februari 2010, 21:08 uur
Zelfdoding is een eerlijk en goed recht voor elke behoeftige oudere uiteraard na gedegen onderzoek en begeleidende gesprekken maar laat mensen praten en zelf beslissen en hulpverleners vrijuit.
maandag 8 februari 2010, 21:09 uur
Naar aanleiding van het artikel van vandaag over hulp bij zelfdoding bij 70-plussers, wil ik u zeggen dat ik het volledig met de initiatiefgroep eens ben. Men wil 40.000 handtekeningen verzxamelen. Daar wil ik graag aan meedoen.
Ik ben kerngezond en geniet volop van mijn pensioen. Ik heb me het laatste jaar in wilsbeschikking etc. verdiept, omdat ik dat geregeld wil hebben voor later. Daarbij stuit ik erop dat je zelf op ingewikkelde wijze medicijnen moet verzamelen voor het geval je bij ziekte zou willen stoppen op een eerder tijdstip dan wat de artsen ondraaglijk lijden vinden. Bv. het begin van dementie, mijn huisarts – die verder prima is – wil dan niet aan euthanasie of hulp bij zelfdoding meewerken.
maandag 8 februari 2010, 21:36 uur
Wat een prachtig initiatief! Wie heeft er nu het morele recht of zelfs de plicht om te verhinderen dat een bejaarde vrijwillig voor het einde van een volbracht leven kiest? Nu is het zelfs bij het eerste begin van de vreselijke ziekte van Alzheimer vrijwel onmogelijk om tijdig vreedzaam uit te stappen. Het bezit van de “Pil van Drion” zou voor velen een heel grote gerustelling zijn.
dr. E. Dekker, rustend cardioloog (88).
maandag 8 februari 2010, 21:57 uur
Tot tachtig is het prachtig, tussen tachtig en honderd bedonderd, zeggen mij ouders. Het triest dat zij nu geen keuze hebben. Sutorius zei vanavond in Netwerk dat ´het´ er over 20 jaar is. Ik hoop het van harte voor mezelf en ga morgen direct tekenen voor het burgerinitiatief.
maandag 8 februari 2010, 22:13 uur
Reactie op van Bussel.
Euthanasie is geen moord en er is niemand die mij vermoorden wil en ik bepaal met mijn 78 jaren gelukkig nog helemaal zelf wat ik wil.Op de maatschappij hoef ik niet te rekenen. Ik wil een waardig einde.Ik begin incontinent te worden en als ik mezelf niet meer goed kan verzorgen en 1 keer in de 3 dagen gewassen word, dan vind ik het tijd dat ik zelf kan bepalen dat het genoeg is en er iets is dat ik zelf kan nemen om er uit te stappen.Ik heb mijn kinderen zo opgevoed datze dat van mij volkomen accepteren.Op een goede manier sterven lijkt me rustgevend ook voor mijn naasten.
maandag 8 februari 2010, 22:26 uur
Een zeer lovend en prijzenswaardig vervolginitiatief van allereerst dappere mensen die de moed en het lef hebben om een zo precair onderwerp bespreekbaar te maken. Ik zag tevens de uitzending van Netwerk, waarin eveneens hartstikke eerlijk, openhartig en absoluut- zo met open vizier ‘kwetsbaar’, het verhaal van Moek tot ons kwam. Een taboe doorbeken vergt niet alleen moed en doorzettingevermogen, maar ook een lange adem, terwijl ondertussen zovelen het lange wachten nóg langer zien worden en radeloosheid tallozen tot wanhoopsdaden kàn drijven. Laat mensen die daartoe ‘in staat zijn’, toch eindelijk eens zélf datgene bepalen wat júist het allerbelangrijkste van het hele leven’ is en ook op deze wijze het allermooiste zou moeten mogen zijn. En laten we het ‘in staat zijn’ zo correct en waardig mogelijk definieren in een zo simplistisch laagdrempelig mogelijke wet: de Wet op Vrijwillige dood na een goed leven’
maandag 8 februari 2010, 22:29 uur
Een zeer lovend en prijzenswaardig vervolginitiatief van allereerst dappere mensen die de moed en het lef hebben om een zo precair onderwerp bespreekbaar te maken. Ik zag tevens de uitzending van Netwerk, waarin eveneens hartstikke eerlijk, openhartig en absoluut- zo met open vizier ‘kwetsbaar’, het verhaal van Moek tot ons kwam. Een taboe doorbreken vergt niet alleen moed en doorzettingsvermogen, maar ook een lange adem, terwijl ondertussen zovelen het lange wachten nóg langer zien worden en radeloosheid tallozen tot wanhoopsdaden kàn drijven. Laat mensen die daartoe ‘in staat zijn’, toch eindelijk eens zélf datgene bepalen wat júist het allerbelangrijkste van het hele leven’ is en ook op deze wijze het allermooiste zou moeten mogen zijn. En laten we het ‘in staat zijn’ zo correct en waardig mogelijk definieren in een zo simplistisch laagdrempelig mogelijke wet: de Wet op Vrijwillige dood na een goed leven’
maandag 8 februari 2010, 22:39 uur
Je kunt je afvragen hoe gezond een bejaarde is die ‘gezond, maar levensmoe’ is. Waarschijnlijk worden lichamelijk gezonde mensen bedoeld, want onder ‘levensmoe’ versta ik toch een psychisch zieke gesteldheid. Een aantal jaren geleden was ik op de crematie van een hoogbejaarde vrouw, die over voldoende contacten beschikte om haar eigen levenseinde te kunnen regisseren. Ze liet haar beide zoons uit de VS overkomen ‘omdat het mooi was geweest’ (formulering met dank aan wijlen Jan Wolkers). Haar criterium om te besluiten uit het leven te stappen luidde: ‘alles onder mijn wenkbrauwen is versleten’. Je realiseert je bij zulke woorden dat zelfs ‘lichamelijk gezond’ voor een hoogbejaarde een erg betrekkelijk begrip wordt. Het is immers zo vanzelfsprekend dat je ogen en oren, spieren en gewrichten op hoge leeftijd zienderogen (!) achteruit gaan, óók als er niet één of andere gevreesde ziekte in het spel is. Als alleen je hersens nog naar behoren functioneren, is het niet meer mogelijk je dagen nog een beetje leuk door te komen, want daar heb je toch echt ook een lichaam voor nodig. En juist als die hersens het nog wél aardig doen, ben je je van het manco schrijnend bewust. Ikzelf ben met mijn 61 jaar en goede algehele gezondheid, zelfs met een conditie die beter is dan op mijn 16e, waarschijnlijk nog lang niet zo ver. Maar het zelfbeschikkingsrecht over het eigen leven moet in mijn ogen een onaantastbaar recht van ieder mens worden. Met waarborgen omgeven tegen uitglijders, dat wel. Het gaat niet aan in dit verband voor toekomstig ‘moorden’ te waarschuwen, zoals Van Bussel in zijn commentaar doet. Moordenaars zijn wel de laatsten die zich iets gelegen laten liggen aan ons eventuele zelfbeschikkingsrecht, of dat nu in hun straatje te pas komt of juist niet. En het idee dat ‘de maatschappij’ veel zou kunnen doen aan individuele eenzaamheid kan naar het rijk der fabelen. We zijn er langzamerhand wel achter dat we allereerst ZELF verantwoordelijk zijn voor ons eigen geluk. De samenleving als geheel kan natuurlijk wel helpen algemene randvoorwaarden te scheppen. Want in bittere armoede valt weinig individueel geluk te realiseren. Veel geluk wordt ook nog altijd de pas afgesneden door de romantiek, als voortwoekerende, uit de hand gelopen grap. Ook daar wacht een collectieve taak. Op een gegeven moment dood gaan of dood willen is tot daaraan toe. Maar als het even kan wel graag na een beetje leuk leven.
maandag 8 februari 2010, 22:45 uur
Het is inderdaad voor anderen moeilijk te bepalen of iemand geheel en al uit vrije wil besluit dat het nu genoeg is geweest. Voor buitenstaanders geldt dan ook ‘bij twijfel niet doen’.
Wanneer ik naar mezelf kijk, heb ik toch grote behoefte om zelf die ultieme beslissing te kunnen nemen, niet afhankelijk te zijn van de good will van anderen.
Dat is dus een plus en een min, maar per saldo kies ik voor mezelf. Ik beslis en niemand anders. Voor mij gewoon de pil van Drion!
Overigens had ik op deze plaats een link verwacht om adhesie te betuigen aan de initiatiefnemers.
Een 65-jarige
maandag 8 februari 2010, 22:45 uur
Ik vind dit een goed initiatief. Mijn leven is bepaald niet voltooid maar ik kan mij zeker voorstellen dat er een tijd komt dat ik dat wel zo ervaar.
Om het initiatief te steunen hoef je dit recht niet voor jezelf te willen hebben maar respecteer je ouderen die dit recht wel voor zichzelf wensen.
dinsdag 9 februari 2010, 0:10 uur
Een ieder die ongeneeslijk ziek is en/of die met teveel ongemak of pijn door zijn/haar ouderdom met te veel gebreken moet leven en daardoor niet verder wil leven, moet zelf kunnen beslissen of zijn/haar leven lang genoeg heeft geduurd.
Hij/zij moet in de gelegenheid gesteld worden om geholpen te kunnen worden met een menswaardige levensbeëindiging.
Veel zelfmoorden met behulp van een trein of een auto hadden m.i. hierdoor voorkomen kunnen worden en er was een menswaardiger levenseinde toepasbaar geweest als de regels anders waren geweest.
De maatschappij, wij met ons allen dus, moeten de liefde voor onze medemens op kunnen brengen om een medemens te kunnen helpen om een eind aan een leven te brengen als de persoon die daarom vraagt, vooral als die persoon daar kennelijk zelfstandig niet meer toe in staat is.
Hulp bij zelfmoord, eigenlijk alleen bij ouderen en/ of uitzichtloosheid van lijden, moeten we als naastenliefde voor onze medemens altijd toestaan.
Het is wreed om een medemens in zijn/haar lijden niet te willen helpen, een gevoelig en denkend mens onwaardig.
dinsdag 9 februari 2010, 0:15 uur
Waar kun je een handtekening zetten?
dinsdag 9 februari 2010, 2:56 uur
Ik hoop dat ik heel oud word, maar dat ik , als ik er echt geen zin meer in heb, waardig mag sterven op een door mij gekozen tijdstip. Dus hoera voor de initiatiefnemers, ik teken straks direkt.
dinsdag 9 februari 2010, 7:48 uur
Ik ben heel blij met dit initiatief, eindelijk zou ik willen zeggen. Voor 70-plussers die hun leven voltooid vinden mag er toch een humane mogelijkheid zijn om het leven te beëindigen. Ook het voorstel om het gedeeltelijk bij de artsen weg te nemen heeft mijn volle instemming. Hierdoor wordt de spagaat waarin zij zich voelen weg genomen.
Nog een toevoeging, hoewel moeilijk en die met grote zorgvuldigheid moet worden genomen is de zelfdoding bij dementie. Ook hier wordt als voorwaarden gesteld dat de persoon wilsbekwaam moet zijn en zelf de beker ter hand moet nemen eventueel met hulp. Dit houdt in dat men die beker ter hand moet nemen wat vroeger dan noodzakelijk om de fase van wilsbekwaamheid niet te laten passeren. Waarom kan indien de persoon in kwestie vooraf duidelijk heeft opgeschreven hoever hij/zij met haar leven wil gaan dan ook niet in de laatste stap worden geholpen ook als hij/zij niet meer wilsbekwaam is. Hij zou zoals bij een testament zijn moment kunnen aangeven en dit bv bij zijn mentor en notaris kunnen neerleggen. Noem dit document de een na laatste wil als het testament de laatste wil is.
Ik onderschrijf dit initiatief volmondig en zal ijveren voor de 40.000 handtekeningen.
Ik ben 69 jaar, vroeger werkzaam in vele functies bij DSM, en kijk terug naar een zeer vervuld leven, wil hier nog een aantal jaren van genieten met kinderen en kleinkinderen maar daarna wil ik er op een menswaardige manier uit kunnen stappen.
dinsdag 9 februari 2010, 8:13 uur
Ik vind dit een geweldig initiatief en wil gaarne mijn handtekening plaatsen onder de lijst die wordt
opgesteld.De site http://www.uitvrijewil.nu reageert niet.Waar kan ik mij aanmelden.
dinsdag 9 februari 2010, 8:33 uur
Ik ben het 100% met met het schrappen van het genoemde wetsartikel over het zelf kunnen bepalen van je levenseinde. Het vreemde is dat het meestal vitale oudere mensen zijn die zelfstandige levens beeindiging afwijzen.
Ik ben 76, nog best wat nuttig voor de maatschappij, studeer rechten, help hulpbehoeftenen met het opstellen van bezwaren tegen overheidsbeslissingen,
maar mijn fysiek vermindert met de dag en hou me overeind met – hoe kan het anders – met alcohol. Maar dat is uiteraard geen oplossing.
Zelf een beslissing nemen over levensbeeindiging is een persoonlijke beslissing, niet een beslissing van mijn kinderen, die nooit zijn geconfronteerd met een dergelijke situatie, laat staan die situatie kunnen invoelen. Heb ik zelf ook nooit gekund op hun leeftijd
Het merkwaardige is dat je als klein kind :groot wilt zijn maar bij ouder worden je steeds meer in je cocoontje wilt terugtrekken. Je hebt je leven vervuld op welke manier dan ook . Dan heb je toch bijgedragen aan het voortbestaan van de menselijke soort op een moment dat je nog volledig compost mentis was.
Ik vind het schandalig om te praten over vermoorden. De enige die beslissingvaardige is is de betrokkene. Nooit ofte nimmer wordt een verzoek van kinderen door enige arts gehonoreerd. Ik steun dan ook volledig de actie : “uit vrije wil:
pjotr xx
dinsdag 9 februari 2010, 9:34 uur
Ik en mijn vrouw staan volledig achter het standpunt van de initiatief nemers.
Om zoveel mogelijk mensen te bereiken moet er een manier worden bedacht dat ook zij die niet met een conputer overweg kunnen hun wensen kenbaar kunnen maken.
dinsdag 9 februari 2010, 10:05 uur
Eindelijk!
Hier heb ik op gewacht, voor mezelf en zeker voor de ouderen die machteloos op hun einde moeten wachten.
Als 54 jarige (ex)verpleegkundige heb ik teveel van die machteloze situaties meegemaakt en wil in ieder geval voor mezelf de keus hebben om te stoppen.
Dat zou mij een heel rustig gevoel geven.
Ik teken ervoor!
Elisa de Jong
dinsdag 9 februari 2010, 10:11 uur
Het maakt me gewoon blij dat die mogelijkheid er , indien noodzakelijk,
aan gaat komen .
Niet alleen baas in eigen buik , zou ik willen zeggen , maar ook in eigen
einde .
Knap hoor , de wetenschap , maar dat eindeloze oplappen hoeft voor mij niet .
Waar en wanneer kan ik tekenen ?
Vriendelijke groet ,
Rosette Stegman
dinsdag 9 februari 2010, 10:36 uur
Een hoger plaatsje in de hemel verdienen met een eventueel langdurig ziekbed hoef ik niet, want die hemel (uit mijn kindertijd) bestaat niet. Ik kies voor een zelf bepaald einde, gehoord partner, familie en vrienden, op het moment dat mij als het juiste voor komt. Ik ben heel erg blij met dit initiatief en werk dus graag mee om het te laten slagen.
Dr A.C. van Wickeren
dinsdag 9 februari 2010, 10:40 uur
Het is paradoxaal, dat wij enerzijds worden beschouwd als ‘mondige burgers’ die zelf kunnen beslissen over hoe wij ons leven wilen inrichten, maar dat wij anderzijds geen zeggenschap hebben over de beëindiging daarvan.
Ieder mens heeft het recht op een waardige manier afscheid te kunnen nemen op de wijze waarop hij/zij dat verkiest.
Het is een onverdragelijke gedachte dat anderen bepalen hoe lang men evtl. nog moet lijden of vegeteren.
Mijn kinderen weten hoe zij in dat geval moeten handelen en ik hoop niet dat zij daarvoor ook nog gestraft kunnen worden.
Waar kan de handtekening voor het Burgerinitiatief worden geplaatst ?
dinsdag 9 februari 2010, 10:47 uur
Ik ben 80 +, en nog redelijk goed gezond. toch zou het mij heel veel rust geven als ik zelf het einde aan mijn leven kan bepalen. Ik heb heel veel ellende gezien van doodzieke mensen die niet meer wilden en niet werden geholpen bij hun liefste wens.De aktie üit vrije wil” steun ik dan ook van ganser harte.
dinsdag 9 februari 2010, 11:38 uur
Beste Stef,reactie 4,als gespecialiseerd verpleegkundige en docent voel ik mij wel geroepen om te verhelderen dat met per werkdag 1 tot 1,5 uur aan het bed van de patient het wat tegenvalt met de verzorgende taak van de verpleegkundige die jij voor ogen hebt.
Misschien kom je iets te weinig op de werkvloer van een algemeen ziekenhuis?Never mind want ik ben het wel met je eens, dit is een artsentaak.Klaar.
Het is wel goed om het er eens over te hebben,want ik zie vooral tegenwoordig dat je niet meer dood mag gaan.En maar doorbehandelen.
De familie van een patient is vaak minstens zo erg, met hun behandelwensen.
Gelukkig mag je als patient wel zef zeggen dat je niet gereanimeerd of beademd wil worden als er wat gebeurd.Veel mensen zeggen dat ook; en ook geen intensive care voor mij.Op die manier voorkomen ze teveel behandeling.Dit wordt altijd gerespecteerd door het behandelend team.Voor meneer Boesveld vindt ik het heel erg dat zijn vrouws sterfbed zo slecht is gegaan door een tekort aan personeel.Doodgaan is al nooit makkelijk,veel mensen weten dat ook niet.Als het even kan probeer dan zelf naar een hospice te gaan, daar mag je dood gaan want daar kom je voor, bij terminale zorg is dat wel een beangrijke.Ziekenhuizen neigen toch atijd naar behandeling.Als laatste punt, waar kan ik tekenen?
dinsdag 9 februari 2010, 11:45 uur
Zeer eens met dit initiatief, dat overigens geheel aansluit bij de doelstelling van de Stichting Vrijwillig Leven (1996). Het criterium vanaf 70 vind ik erg betuttelend. Reactie 35: de website is http://www.voltooidleven.nl
dinsdag 9 februari 2010, 11:54 uur
De website http://www.uitvrijewil.nu/ is nu online; mijn steunbetuiging heb ik zojuist via email bevestigd.Punt van attentie: de website heeft niet de extensie .nl maar .nu (mochten mensen daar overheen lezen).
dinsdag 9 februari 2010, 11:55 uur
Ik ondersteun dit initiatief volledig.
Een mens moet het recht hebben zijn of haar leven te beeindigen.
Dat misbruik moet worden voorkomen, is duidelijk, maar mag nooit preavaleren boven het principe.
B.H. Besnard-Beckman
dinsdag 9 februari 2010, 12:09 uur
Ik ben het van harte eens met de ideeën van de
initiatiefgroep Uit Vrije Wil.
Ik vind dat niemand het recht heeft een ander -
ouder – mens een goed levenseinde te ontzeggen
als die ander vindt dat het zo ver is.
Hoe en waar kan ik mijn handtekening zetten?
dinsdag 9 februari 2010, 12:37 uur
Een uitstekend initiatief!
Hopelijk zijn we in staat om volwassen met dit initiatief om te gaan.Ik ga er van uit dat als er veel medestanders zijn dit initiatief net als euthanasie en hulp bij zelfdoding een legale status krijgt. We lopen dan wel weer voor de troepen uit en zullen veel negatieve commentaren krijgen van buitenlandse kerkelijke, medische en pro-life organisaties, die het recht op zelfbeschikking niet kunnen en vooral niet willen begrijpen. Doorzetten! Vele Europese landen zijn, alhoewel het merendeel van de bevolking voorstander is van het legaliseren van euthanasie en hulp bij zelfdoding, nog niet zo ver gekomen als de Benelux. In Zwitserland is hulp bij zelfdoding al decennia mogelijk. In ons land is helaas hulp bij zelfdoding alleen voorbehouden aan medici. Het is triest dat als je al de goede medicatie hebt bijeen gesprokkeld je toch in eenzaamheid de laatste momenten van je leven moet doorbrengen omdat ´leken´ er niet bij mogen zijn. Het wordt tijd dat te veranderen.
Het hebben van de nodige middelen geeft ouderen een geweldig gevoel van rust en vrijheid, waardoor ze langer kunnen doorleven het kan toch altijd nog.
Aycke Smook, chirurg/oncoloog np, President Right to Die Europe (RtDE)namens De Einder.
dinsdag 9 februari 2010, 12:39 uur
Mijn vader doodziek opgenomen in het ziekenhuis, er in en eruit, hij vroeg of ik “er niet wat aan kon doen”…want zo zei hij: “dit is een nachtmerrie zonder einde”.
Mijn moeder 7 jaar in een verpleeghuis, een vrouw die zo gesteld was op haar privacy moest zich nu handhaven in een verpleeghuis, ze zei: “kind, dit is geen leven”………….
Met tranen in mijn ogen las ik uw artikel en hoop zo dat het mogelijk wordt om een einde aan mijn leven te kunnen maken wanneer ik dat verkies.
Waar & wanneer kan ik tekenen?
dinsdag 9 februari 2010, 13:23 uur
Ik zie zoveel leed bij mijn eigen moeder die al drie jaar in elk gesprek de wens uitspreekt dood te willen zijn. Ze is opgenomen in een psychiatrische instelling
en artsen hebben zware anti depressieve middelen ingezet om haar te helpen. Ze blijft zeer consistent in haar wil te sterven ondanks de goede verzorging van het personeel en de liefdevolle aandacht van kinderen en kleinkinderen.Ze probeert door voedselweigering zichzelf uit te mergelen. gaat op een balkon in de kou staan zonder jas in de hoop dood te vriezen.Ze ervaart geen levensvreugde meer haar leven is elke dag een straf. Er is voor haar NU geen andere mogelijkheid dan deze bittere jaren tot het gewenste einde te voltooien.Ik zelf hoop dat er een debat kan komen in de 2de kamer om per wet te regelen dat een doodsverlangen en dus levens-beeindiging legaal kan worden. `Mijn moeder zal waarschijnlijk geen gebruik meer kunnen maken van die mogelijkheid (mocht die er komen) want ze is 80 jaar maar ik zou voor anderen die mogelijkheid in de toekomst wenselijk vinden.
dinsdag 9 februari 2010, 13:26 uur
Het lijkt mij belangrijk duidelijk te maken waar men ter ondersteuning kan tekenen als men niet over een computer beschikt of de vaardigheid van e-mailen mist.
dinsdag 9 februari 2010, 13:40 uur
Mensen ,tekenen zie reactie 45!En maak allemaal goede afspraken met je huisartsenteam en onderteken dat.Dan staat het zwart op wit,zo bescherm je de huisarts juridisch tegen familie die het er niet mee eens is/was.
dinsdag 9 februari 2010, 13:45 uur
Mevrouw Y. van Baarle, initiatiefneemster van “Uit Vrije Wil” ben ik heel dankbaar daarvoor. Laten wij proberen te berijken dat de 40.000 reacties worden verzameld.
Ik wens mijn leven te kunnen beeindigen wanneer ik voor mijn dagelijks bestaan afhankelijk word van de hulpvaardigheid van anderen. Na 88 jaren kan ik dat moment elke dag verwachten.
De zotheden des levens kan ik al lang niet meer loven.
dinsdag 9 februari 2010, 13:57 uur
Mijn man is 86, golft, fiets en kampeert. Ikzelf wordt deze maand 74. Wij genieten van een goede gezondheid en dus genieten wij van vakanties, reizen, fietsen, golfen en tuinieren.
Maar ….. dit kan niet doorgaan en hoe moet het verder. Graag een goed einde voor ons en voor iedereen die daarom vraagt. Mijn vader zat 4 jaar in een verpleeghuis. Iedere dag met mijn moeder er naar toe … ons gezin leed eronder, moeder alsmaar naar Opa, een geweldige man, maar wist van niets meer.
Hij had dit einde zeker niet gewild, noch mijn moeder en zijn zoon en dochter.
Dus …. waar kan ik tekenen??????????????
Loes Jansen-Kramer
dinsdag 9 februari 2010, 14:42 uur
IK zou dit niet willen, maar besef mij terdege dat het de consequentie is van het ingrijpen aan de andere kant van het leven.
IVF en pre-natale screening en abortussen zijn ook geen misdrijven, het tegen beter weten in in leven houden ook niet, dus een rechter die de wet naar zijn geest zou interpreteren, zou hulp bij zelfdoding gelijkwaardig moeten behandelen aan al het ingrijpen van leven.
De huidige situatie is er een van twee maten, het wordt tijd voor keuzes, hulp verbieden zou gelijk moeten staan aan het strafbaar stellen van IVF, griepprikken bij dementen en al die andere zinloze medische handelingen bij wilsonbekwamen.
Als je niet ingrijpt in het leven is hulp bij zelfdoding niet nodig.
Maar die keuze zie ik niemand durven maken, dan krijg je vanzelf deze vraag uit de maatschappij.
dinsdag 9 februari 2010, 14:45 uur
Helemaal eens met de geschetste mogelijkheid voor hulp bij euthanasie voor ouderen.
dinsdag 9 februari 2010, 14:51 uur
enorm sterke documentaire, bewondering voor zowel de kracht van de moeder als voor het optreden van zoon en kleindochters. De NVVE verdient meer bekendheid; mooi is ook dat de pil van prof. H. Drion weer in de aandacht wordt gebracht.
ik wil ook graag tekenen!
dinsdag 9 februari 2010, 14:53 uur
#4; stef linsen, psychiater, psychotherapeut zegt:
[Verpleegkundigen hebben wat mij betreft hierin alleen een zorgende taak op verpleegkundig vlak. Geen beoordeling van iemands mentale toestand. Zij zijn daatoe niet BIG bevoegd, noch opgeleid.]
Wat meer waardering voor verpleegkundigen graag, wat doktoren nalaten doen verpleegkundigen vaak wel, mits ze daar door de zorgmanagers tijd voor wordt gegund.
Verpleegkundigen (en verzorgenden!) zijn overigens bij uitstek ervaringsdeskundigen, een eigenschap die artsen op dit punt nu juist ontberen, daar staan ze te kort voor aan het bed, om die reden zou ik ze er maar wel bij betrekken, dan blijft er nog wat menselijkheid over, dat is namelijk het grootste bezwaar bij juridisering en overlaten aan beroepsmatig geschoolde mensen. zij kijken teveel naar ‘de casus’ en te weinig naar ‘de mens’ en daar gaat het toch echt om hier.
Verder ben ik het eens met uw opmerkingen.
dinsdag 9 februari 2010, 15:08 uur
waardig afscheidnemen van het leven, moet mogelijk zijn.
dinsdag 9 februari 2010, 15:16 uur
wat een goed initiatief. Ik sta er 150% achter. Ben er zelf al lang over bezig. Ik ben 89 jaar. Lichamelijk en geeselijk nog prima. Zit al 23 achter de computer.
Wat het meest treft als je oud bent is isolement. Je familie gaat dood, je blijft als enige over. Je vrienden gaan dood en daardoor houden de clubjes op te bestaan. Je bewegingsmogelijkheden zijn beperkt: geen reizen meer. Als je dan al nog mag rijden dan toch maar hele kleine afstanden.
Je levenswerk is beeindigd. Ik heb niet gevraagd om geboren te worden Maar ik moet wel het recht hebben
mijn leven te beeindigen wanneer ik dat zelf wil maar dan weloverwogen en uit vrije wil. Ik sluit me erg graag bij Uw beweging aan.
PS Charlie Aptroot kent mij goed.
dinsdag 9 februari 2010, 15:22 uur
wat een goeed initiatief. Ik st er 150% achter. Ben er zelf ook al lang mee bezig. Ik ben 89 jaar. Lichamelijk en geestelijk nog prima. Zit al 23 jaar achter de computer.
Het punt bij oud zijn is isolement. Je familie is voor het grootste deel dood. Je vrienden zijn dood waardoor de clubjes zijn weggevallen
Je bewegingsmogelijkheden zijn zeer bepert. Reizen kan niet meer. Als je al een auto mag rijden dan zijn de afstanden toch zeer beperkt
Je levenswerk is beeindigd. Ik heb niet gevraagd om geboren te worden daarom mag ik zelf bepalen wanneer ik mijn leven wil beeindigen. Als ik vind dat mijn taak hier is volbracht, mag ik en kan ik gaan maar dan weloverwogen en uit vrije wil. Ik sluit megraag bij Uw beweging aan.
PS Charlie Aprtoot kent mij goed. .
dinsdag 9 februari 2010, 15:33 uur
als mensen lijden aan het leven moeten artsen hen kunnen helpen en hun wensen zouden serieus genomen moeten worden. Er wordt zoveel leed berokkend door maar te blijven sleutelen aan mensen die uit het leven willen stappen en er is zoveel mogelijk om bij mensen de angst weg te nemen voor een onmenselijke levenseind.
dinsdag 9 februari 2010, 16:16 uur
Ik ben96 jaar oud nog niet aan het eind.
MAAR IK VIND DIT INITIATIEF HEEL BELANGRIJK EN STEUN HET VOLLEDIG
dinsdag 9 februari 2010, 16:51 uur
Hoewel 51 jaar jonger dan mijn voorganger Saris, deel ik zijn mening en die van de initiatiefgroep. Dit is een kwestie van beschaving en van echte naastenliefde: bied wie daaraan toe is een zorgvuldig getoetst, weloverwogen zelfgekozen levenseinde.
Schep daar de regels voor. Bespaar ons het rekken van lijden, of het langzaam worden van een plant (zoals bij Alzheimer). Tijdig en waardig eruit stappen moet mogelijk zijn en legaal. Dus ik teken. Zeer goed!
dinsdag 9 februari 2010, 16:58 uur
Het werd tijd dat er iets gebeurt op dit vlak,twintig jaar na “De pil van Drion”. ik ben helemaal voor het idee dat mensen zelf beschikken over hun leven en zeker op het einde van hun leven. Ik zal me ook nimmer aan de wet houden die dat verbiedt en ik zal altijd voor mijn familie daarin klaar staan mocht het zich voordoen. Met plezier zal ik de konsekwenties van een rechtspraak daarna ondergaan.
dinsdag 9 februari 2010, 17:13 uur
Dit kan natuurlijk niet. Het staat op gespannen voet met het verbod op oproepen tot discriminatie, leeftijdsdiscriminatie in dit geval. Waarom zou je eerst zeventig moeten worden voor je mag besluiten dat het voor jóu genoeg is geweest? Wijzer? Kom op, gaan we ook nog eens lekker generaliseren?
Er is niets zo eigen als het eigen leven. Daarbij past geen paternalistische visie dat anderen wel voor je zullen besluiten wanneer dat de moeite waard is en tot elke prijs behouden moet worden, resp. dat je hopeloos bent en eruit mag stappen.
Deze actie is sympathiek in zoverre dat de huidige regelgeving nog veel slechter is. Maar wet en verbod en bureaucratie kunnen niemand van zelfdoding weerhouden die niet aan bed of aan huis gekluisterd is. Wel is hun effect dat het einde moeilijker, pijnlijker, onwaardiger en smeriger wordt. Of je tachtig, vijftig, of vijftien bent maakt daarbij weinig uit.
dinsdag 9 februari 2010, 18:51 uur
Haal het uit het wetboek van strafrecht.
De Vader van mijn kinderen is al weer meer dan 30 jaar geleden overleden na ondraaglijk lijden. Dat hoort niet nodig te zijn. Hij vroeg, schreef op, meerdere malen om ervan te worden verlost.
Wanneer ik daarover behandelende doktoren aansprak verdwenen ze net zo snel als de vetoogjes op een kopje kippesoep wanneer je er even in roert.
Het stuit ze tegen de borst. Ze zijn er om leven in stand te houden zelfs als dat inhoudt om pijnkillers te onthouden.
Nee, kan niet, over een uur pas. Dit aan iemand die gegarandeerd dood gaat onder ondragelijke pijn.
Om hun leitje schoon te houden?
Pas toen ik tijdens een bezoek van zijn zuster, die een permanent en een nieuwe hoed had aangeschaft voor de gelegenheid en hem verzekerde dat hij moest volhouden en beter worden, begon mij iets te dagen.
Ik zei ik hoop niet dat hij een minuut langer zal blijven lijden voor mij en de kinderen. Wij redden ons wel. Twee uur later was hij dood.
Mijn kinderen en kleinkinderen zijn mij zeer toegewijd en ik hen. Toch weten ze dat Moeder/Oma zelf gaat uitmaken wanneer het mooi geweest is.
Veronica 72.
dinsdag 9 februari 2010, 19:47 uur
Het idee is nogal cynisch, 70 is straks immers precies de leeftijd waarop je met pensioen gaat. Eb het is raar, pas vanaf je 70e zelf mogen beslissen in plaats van vanaf je 18e. Ook pas roken en drinken vanaf je 70e zeker?
dinsdag 9 februari 2010, 20:02 uur
Helemaal mee eens, ik steun de actie.
Afscheid nemen van het leven op de tijd dat ik dat wil is mijn recht.
dinsdag 9 februari 2010, 21:04 uur
Als alleenstaande 62-jarige die niemand (meer) heeft wil ik de vrijheid hebben mijn zgn. leven met een chronische ziekte te beëindigen. Het is wel genoeg zo. Mijn leven was/is een lange nachtmerrie. Vooral toen ik me realiseerde dat ik echt niks kon toen ik mijn voet kneusde en me tot niemand kon wenden. De doktersdienst die ik in het weekend moest bellen wilde niet komen, ik kon de trap niet af: dus zoek het maar uit mevrouw. Het had gebroken kunnen zijn…maar ja, dat hoorde ik pas ‘s maandags van m’n eigen dokter en dan is een weekend heel lang. En dit is nog maar een voorbeeld.
Dagelijks hoor of lees ik dat ik tot de groep behoor die “teveel” is een belasting dankzij de babyboom. Kan ik dat helpen? Nee. Nou, ik wil graag een handje helpen hoor door zachtjes te verdwijnen. Is er weer een sociale shit woning beschikbaar voor jongeren.
Nu denk ik elke dag, nee, elk uur: hoe kan ik uit dit “leven” stappen? Alleen degene die lijdt kan bepalen hoe ondraaglijk haar of zijn leven is. Ik ben al gestopt met allerlei medicijnen slikken en artsen te bezoeken b.v. Helaas, ik word toch elke ochtend (middag in mijn geval) weer wakker…..en weer zo’n dag….zucht….Ik wil deze actie ondersteunen! Hopelijk houd ik het vol….:((
dinsdag 9 februari 2010, 21:25 uur
Eindelijk is er aandacht voor mensen die onnoemelijk lijden aan het leven! Waardig heengaan gesteund door je omgeving, is toch het mooiste dat er kan gebeuren! De reportage van Moek heeft me diep getroffen, zo mooi, zo oprecht en zo menswaardig!
En leeftijd maakt niet uit.
Jammer dat men nu gedwongen wordt pillen te sparen of voor de trein te springen, of nog erger….
Ik hoop dat te zijner tijd aan mijn wens wordt voldaan, ook al zou ik nog geen 70 zijn. Zelfbeschikking geeft het leven meerwaarde, want zo’n beslissing wordt pas genomen na zorgvuldige afweging en besef van de waarde van het eigen leven.
woensdag 10 februari 2010, 9:14 uur
Reactie 57 P Lamers.Net Als Stef Linsen heb je deels gelijk.Echter het is ter bescherming van verpleegkundigen dat dit een artsentaak moet blijven en ik denk dat Stef dat ook wel zo bedoelt.
Het is zo makkelijk voor het OM om verpleegkundigen de schuld te geven van wat dan ook.Ken jij een afdeling waar de rapportage altijd volledig klopt?
Ik niet, er is te weinig tijd om juridisch perfect te rapporteren.
We hebben allemaal gezien wat er met Lucia is gebeurd en dat terwijl zelfs ik(gespecialiseerd verpleegkundige&docent) uit de technische informatie die beschikbaar is op het internet kon concluderen dat ze niks had gedaan.Maar dat is voor het OM geen bezwaar,dat hebben we alemaal geleerd,die zoeken niet naar de waarheid maar willen gewoon scoren,dat staat leuk in hun statistiekjes.
Daar moet je je van bewust blijven hoe vervelend dat ook is.En duur, want artsen zijn veel duurder dan verpleegkundigen.Maar het is veel beter zo,ik zou het als verpleegkundige niet wilen beslissen,noch de middelen wilen toedienen.Dit soort zaken moet heel zuiver blijven.Ter bescherming.
woensdag 10 februari 2010, 10:33 uur
Beste J Gaertner, #71; U heeft natuurlijk gelijk, het probleem is dat artsen veel kunnen maar juist dit niet. Er is al een discussie gaande over de (non)communicatieve vaardigheden van de gemiddelde arts/specialist en dan zit je nog met een probleem dat ze er niet voor opgeleid zijn, bezie de reactie van Veronica Cramer #66;
[Het stuit ze tegen de borst. Ze zijn er om leven in stand te houden zelfs als dat inhoudt om pijnkillers te onthouden.]
Een uitzondering wil ik maken voor verpleeghuisartsen, die weten in de regel beter met dit soort problematiek om te gaan.
Het gevaar wat nu op de loer ligt is, dat mocht er een regeling komen, hij gekaapt zou kunnen worden door mensen die niet geschikt zijn om deze beslissingen te maken, let wel geschikt is niet hetzelfde als bevoegd.
Misschien moet daar dan ook wat aan gaan gebeuren, steeds meer verpleegkundige handelingen worden mede door verbeterde techniek aan lagere niveau’s overgelaten, dat laat de niveau 5 verpleegkundigen de ruimte om zich te verbeteren en eventueel met een post-HBO of master opleiding het niveau te bereiken nodig om wel bevoegd te zijn.
Dat gebeurt overigens nu al b.v. met de PA (physican assistant) en NP (nurse practioner).
Mocht er wetgeving komen over dit onderwerp is het een mooie kans deze functies nog verder uit te bouwen, richting verpleeghuiszorg en geriatrie.
Overigens ben ik persoonlijk van mening dat minder ongevraagd ingrijpen (economische motieven?) een groot deel van het probleem oplost, gelukkig zijn er nu al verpleeghuizen met een non-reanimatie beleid, wat inhoudt dat er wel aan pijn en symptoombestrijding wordt gedaan, maar niet meer klakkeloos wordt ingestuurd naar ziekenhuizen of koste wat kost behandeld, met uitzondering van uitdrukkelijk verzoek.
Mocht die wetgeving er komen laten we het dan een keer goed doen, en dat begint met te luisteren naar ervaringsdeskundigen.
woensdag 10 februari 2010, 11:28 uur
P Lamers, het zou mooi zijn als de wet de NP en de PA verpleegkundigen zou aanwijzen.Goed dee.Verpleeghuisartsen worden verder niet gedreven door economische motieven wel door menselijke.Ook zij weten,stuur ik iemand in,dan wordt hij/zij behandeld.Is dat de wens van mijn bewoner?Zoals eerder gezegd, sterven is een recht en gelukkig laten steeds meer verpleeghuisbewoners die wilsbekwaam zijn, schriftelijk hun wensen vastleggen(ter bescherming van zichzelf en de arts)en worden dus niet ingestuurd as er wat gebeurd.In die zin is het een zegen dat mensen duidelijker hun wensen uiten.En vastleggen.Ik kan niet vaak genoeg herhalen,als het niet zwart op wit staat en niet ondertekend is, geldt het niet!
woensdag 10 februari 2010, 11:31 uur
Heel goed dat we hier eindelijk een weg in gaan zoeken. Uit mijn omgeveging weet ik dat er behoefte is aan veel ruimte in deze kwestie, en voor mijzelf kan ik mij dit voor later heel zeker ook voorstellen(ik ben nu 55).
Waar mag ik mijn handtekening plaatsen?
woensdag 10 februari 2010, 13:09 uur
Familie , vrienden en hulpverleners zijn er altijd op uit om je van de zelfgekozen dood af te houden, c.q. uit te stellen , waardoor het soms zelfs niet meer mogelijk is.
Ik denk dat het de ware liefde is om je geliefde of vriend ook in deze laatste wens bij te staan en in je armen te sluiten.
woensdag 10 februari 2010, 14:34 uur
Ik ben voor zelfdoding mits daar strenge randvoorwaarden aan zijn verbonden. Wanneer een persoon denkt zijn leven te moeten beëindigen of wanneer zijn situatie dusdanig ernstig wordt waardoor deze niet meer normaal (zelfstandig) zijn dag door kan komen, dat je dan zelf moet kunnen beslissen of je nog verder wilt leven of niet. Dat behoord niet enkel en alleen af te hangen van een bindend oordeel van een arts. Biedt diegenen die wel normaal kunnen nadenken dan toch die kans!
woensdag 10 februari 2010, 15:35 uur
Je hebt niet kunnen beslissen dat je geboren werd.
Ik vind dat je dan wel het recht mag (moet)om je leven te beeindigen.
woensdag 10 februari 2010, 17:51 uur
#72 P.Lamers.
Over die economische motieven. Mijn man werd gedurende de ronde van zijn specialist, 8 uur ‘s ochtends, meegedeeld dat zijn bed nodig was en dat hij naar een verpleegtehuis zou gaan.
Mijn man belde mij thuis. Hij had mondbodemkanker en was slecht te verstaan maar per telefoon ging het soms beter. Ik was in het ziekenhuis zodra de kinderen naar school waren.
Mijn man was volkomen hulpeloos, lag, omringd door
afzuigapparatuur etc. te wachten en te lijden. Op wat eigenlijk? Een natuurlijke dood?
Ik vroeg aan de hoofdverpleegster of er op deze afdeling eigenlijk nooit iemand dood ging? Ze begreep mijn vraag prima.
Ik belde het hoofd van het verpleegtehuis en vroeg hem mijn man te bezoeken en mij te laten weten of hij een dergelijke patient zou kunnen verplegen.
Antwoord na visite: Absoluut niet.
Mijn man had goede verzorging in het ziekenhuis en het verplegend personeel kende al zijn handgebaren.
Een part-time week-end pleeg die hem zeer deed bij het afzuigen van slijm, wist hij de deur te wijzen.
Hij wist zich dus te handhaven. Het heeft nog 2 maanden geduurd voor hij dood ging. 49 jaar.
Zodra hij was “opgegeven” wilde hij zijn leven beeindigen. Vroeg erom en schreef het op.
Dat zou het ruimtegebrek van de specialist en de
“rek” die mijn man’s leven duidelijk niet meer had, hebben opgelost.
Mensen boven 70 hebben soms geen vechtklare partner om te helpen nadenken. Ik zal nooit rekenen op enig ander persoon waar het mijn levenseinde aangaat.
Moet je niemand mee belasten. Op schrift zetten, ondertekenen en aan de intieme kring bekend maken.
woensdag 10 februari 2010, 18:15 uur
Mijn man en ik zijn allebei chronisch ziek,
Ook wij willen zelf kunnen kiezen wanneer het genoeg is.
woensdag 10 februari 2010, 18:47 uur
Er zijn al veel zinvolle zaken vermeld betreffende zelfdodong op eigen initiatief. Ik sluit mij hierbi geheel aan
woensdag 10 februari 2010, 18:56 uur
Ik sluit mij aan bij reactie nr. 1.
Misbruik is gemakkelijk in het geval de bejaarden geen familie in de buurt hebben. Hulpverleners zoals verpleegkundigen hebben niet zo’n hoog inkomen en zullen gemakkelijk in de verleiding komen om de bejaarde suicidaal te verklaren om bijvoorbeeld sieraden of andere waardevolle bezittingen te verduisteren. Mensen die niet weten hoe de mentale toestand wordt beoordeeld kunnen hier niet over oordelen. De mentale toestand wordt in veel gevallen beoordeeld door verpleegsters die hun eigen belang en het belang van de instelling voorop stellen daarbij. Als er geen erfgenamen zijn, maar wel vermogen, worden de hulpverleners op het spek gebonden door een oordeel te mogen vellen over een doodswens.
woensdag 10 februari 2010, 23:38 uur
Als 77 jarige uitbehandelde vanwege een auto immuunziekte wil ik zelf kunnen beslissen wanneer mijn tijd is gekomen.
Daar behoort niemand zich mee te kunnen bemoeien.
Het mijn leven.
Stop met al de bemoeienisen, laat een ieder zelf beslissen, ook u.
Blijf bezig met jezelf en respecteer.
woensdag 10 februari 2010, 23:45 uur
Ik als 55 jarige wil nu al zelf kunnen beslissen als voor mij de tijd is gekomen om te gaan naar het land van de dromen.
Ik wens van geen mens bemoeienissen, immers die kunnen voor mij niet beslissen.
Dat regel ik zelf, heb daar niemand voor nodig, iedere bemoeial is overbodig.
Ideaal zou zijn zonder pijn, zoiets als een pil, die is te gebruiken als ik dat wil.
woensdag 10 februari 2010, 23:48 uur
volledig mee eens,dat oudere boven de 70 jaar zelf te laten beslissen
donderdag 11 februari 2010, 0:08 uur
ieder mens heeft recht om te leven maar ook te beslissen om een einde aan zijn leven te mogen maken als naar zijn inziens het leven voor hem of haar geen inhoud meer heeft
donderdag 11 februari 2010, 0:43 uur
ik steun dit initiatief je hebt niet om het leven gevraagd als je chronisch ziek bent is dit een oplossing om waardig afscheid te kunnen nemen
donderdag 11 februari 2010, 1:01 uur
het christendom zal wel weer een reden hebben om zich walgend af te keren hiervan, hoewel het zelf een bikkelhard geloof is. maar ik hoop dat er een meerderheid van verstandige mensen zal zijn, die dit legaal zal maken.ik wil wel, dat regels zodanig zullen worden opgesteld, dat allerlei onguur volk, uit op een erfenis of rancune etc. geen kans krijgt om misbruik van vrijwillige euthanasie te maken.dat zou de tegenstanders natuurlijk in de kaart spelen.
ik oop van harte dat Hedy d`Ancona c.s. succes zullen hebben.
donderdag 11 februari 2010, 3:18 uur
Het wordt hoog tijd dat deze wet er komt.
Ik ben getuige geweest bij hulp van voortijdige levensbeeindiging bij mijn ouders (op zeer hoge leeftijd) onder begeleiding van artsen.
Met een glimlach op hun gezicht zijn ze beide op reis gegaan.
donderdag 11 februari 2010, 10:06 uur
Ik steun dit initiatief volledig,
want onderstaande moeten wij niet willen.
http://stopkracht.web-log.nl/moet_je_zien/2010/02/moet-je-zien-15.html
donderdag 11 februari 2010, 12:09 uur
Mijn moeder smeekte mij, haar te verlossen uit haar onwaardig leven.
Ik moest haar zeggen, dat ik het niet kon doen omdat ik dan in de gevangenis kon belanden.
Ik voel me schuldig ,dat ik dat niet voor haar over had.
Ik wil de mogelijkheid hebben om het zelf te beslissen , op een tijdstip, dat ik zelf kan bepalen, zonder andere mensen er mee te hoeven belasten.
donderdag 11 februari 2010, 14:03 uur
#78 Veronica Cramer; ik kan u na zo’n ervaring helaas niet meer dan heel veel sterkte wensen.
Economische motieven worden dankzij Klink en trawanten steeds meer leidend, was u maar het enige slachtoffer, er zijn er meer met vele gezichten.
Zelf heb ik jaren geleden ( ik ben nu net zo oud als uw man toen) al zitten filosoferen wat te doen als het einde nadert.
Geïnspireerd door de grote leegte van de Outback Australië ga ik in een hutje op de hei wonen, of afgelegen eiland, in ieder geval naar een plek waar wel mensen wonen maar met weinig voorzieningen.
Tja dan kun je dood gaan omdat je met een gebroken been op de keukenvloer ligt en er niemand langs komt, toch denk ik dat ik dat wel kan accepteren, de ruime beschikbaarheid van zorg is niet altijd een zegen.
donderdag 11 februari 2010, 14:06 uur
ik ondersteun dit initiatief.
en ondersteun de actie uit vrije wil
met mijn handtekening.
donderdag 11 februari 2010, 14:24 uur
#81 mr drs R. Winter; Mag ik u er op wijzen dat verpleegkundigen een van de zwaarte HBO opleidingen hebben gevolgd, een zwaar beroep uitoefenen, met een zeer hoge verantwoordelijkheid, met het risico van een beroepsverbod bij fouten (tuchtcollege die de registratie kan intrekken), en een lage beloning!
Ze verdienen meer, maar krijgen het niet.
Overal zullen er ‘foute’ mensen tussen zitten, maar ik denk dat er heel wat meer ‘foute’ mensen bij economie of rechten zitten dan bij verpleegkunde.
Uw insinuaties en aannames richting verpleegkundigen vindt ik beneden alle peil, het zijn geen gedachten die mijn hoofd bevolken, u zet zichzelf ermee te kijk.
Als u het nog niet wist: werken in de zorg is een roeping (ook voor artsen).
donderdag 11 februari 2010, 14:37 uur
Proficiat met Uw initiatief om de hulp bij zelfdoding
uit het strafrecht te halen. Ik onderschrijf dat volledig en hoop tevens dat een soort Drion-pil tot de mogelijkheden zal komen.
De wetgever heeft het recht niet om over mijn leven te beschikken,door te zeggen: “het leven rekken mag wel maar verkorten niet”. Ik wil het recht hebben zelf bepalen wanneer het genoeg is geweest.
Ik heb zelf meegemaakt dat met verwijzing naar de wet,liefdeloos het leven werd verlengd.
Voor mij was dat een misdaad.
Ik wens U veel succes!!!
donderdag 11 februari 2010, 15:22 uur
Geweldig initiatief, steun dit van harte.
donderdag 11 februari 2010, 15:32 uur
Begin 2002 werd bij mij kanker geconstateerd.In Nederland werd ik opgegeven.Ik had nog drie maanden te leven.Alle hulp werd stopgezet! Ik werd lid van DIGNITAS in Zwitserland.Ik voelde rust over me komen, toen ik wist, dat ik waardig uit het leven kon stappen.Nu kon ik weer voor mijn leven vechten.In het ziekenhuis U.L.B. in Brussel ben ik efficiënt geholpen.In België had men wel de kennis om me te genezen,wat ook gelukt is.Nu ben ik nog steeds gezond! Het idee ,dat ik waardig uit het leven kan stappen, als het nodig is, maakt mijn huidige leven zorgeloos en mooi!Gezien mijn ervaring ben ik er voor, dat men in een zeer moeilijke situatie,op een waardige manier uit het leven kan stappen.
donderdag 11 februari 2010, 15:58 uur
Ik vind dat je de wens van oude mensen die klaar zijn met het leven moet respecteren.
Ik heb meer dan 30 jaar in verpleeg- en bejaardenhuis
gewerkt, vooral in de nachtdienst,als je dan hoort hoe genoeg mensen van het leven hebben en dan moeten wachten op wat gaat komen.
Waar blijf je dan met het recht op zelfbeschikking.
donderdag 11 februari 2010, 17:05 uur
#81 mr drs R.Winter.
De vraag is of hulp bij zelfdoding door bejaarden uit het wetboek van strafrecht behoort te worden gehaald.
Heb ik U goed begrepen wanneer ik denk dat U eigenlijk alleen bang bent dat er misbruik zal worden gemaakt door de lagere regionen van het instituut wat “verzorging” heet?
Dat vindt ik onfatsoenlijk.
U bent zelf in een positie die het U volkomen mogelijk maakt Uw have en goed veilig te stellen van misbruik door wie dan ook.
Daar zijn bankkluizen en goed in elkaar zittende testamenten voor.
Daar kunt U het codecil omtrent de wens over het beeindigen van U leven ook in onderbrengen.
Dan kunt U verder iedereen die er een slecht betaalde baan van heeft gemaakt om U behulpzaam te zijn in Uw laatste dagen met een grote glimlach tegemoetzien.
donderdag 11 februari 2010, 19:15 uur
Mr drs R.Winter;reactie 81.U treedt met uw voeten op de Netiquette van de nrc met uw beledigingen.
De titel verpleegkundige is bij wet beschermd en het beledigen van de beroepsgroep heeft niets te maken met het onderwerp.Uw niet onderbouwde beschuldigingen aan het adres van de beroepsgroep die uit 800.000, ja achthonderdduizend verpleegkundigen en verzorgenden bestaat,getuigen van wansmaak en een bijzondere ongemanierdheid.Uw stukje sluit ook niet aan,niet verwonderlijk,bij de reactie 1,die bang was voor regelingen die ons doen denken aan de nazi tijd en meer gelooft in het aandacht hebben voor elkaar. Was de wereld maar zo mooi maar de aandacht is wegbezuinigd en uit de discussie komt hoop ik voldoende behoedzaamheid en bedachtzaamheid naar voren.
donderdag 11 februari 2010, 19:48 uur
Gelukkig dat er weer een discussie komt over hulp bij levensbeeidiging.
Het moet alleen niet gaan om heel oude mensen, maar ook om mensen met een dermate aandoening dat een menswaardig bestaan niet meer mogelijk is.
Momenteel is het zo dat ook bij een tijdig opgestelde eutanasie verklaring niet van toepassing is als de patient het zelf niet meer kan zeggen dat hij wil stoppen met het leven,hij niet word geholpen
Mijns inziens moet het zo zijn, als ik een verklaring heb getekent, dat wanneer er voor mij geen menswaardig bestaan meer is door b.v. hersen-bloeding of dementie in een tehuis moet worden opgenomen er ingegrepen kan worden.
donderdag 11 februari 2010, 20:09 uur
Ik ben van mening dat als ik het leven moe ben en niets mij meer aan deze wereld bind, behalve een lichaam dat niet wenst te overlijden op mijn weloverwogen einde van mijn tijd, ik in de gelgenheid moet/mag zijn mijn eigen leven te beindigen zonder daarmee anderen te moeten lastig vallen, zoals bv een treinmachinist of hulpverleners die mij van straat moeten plukken.
Tot zover Anneke van Doorn
donderdag 11 februari 2010, 21:22 uur
Ik vind, dat ieder mens het recht heeft te bepalen wanneer zijn leven voltooid is. Ik steun daarom volledig het initiatief tot het realiseren van een wet voor voortijdige vrijwillige levensbeeindiging.
vrijdag 12 februari 2010, 9:51 uur
Ik vind dat maar een mens over mijn leven
kan en mag beslissen en dat ben ik zelf
Ik steun volledig het verzoek om een nieuwe levensbeeidigingwet te realiseren.
vrijdag 12 februari 2010, 10:39 uur
Wat tegenstanders vergeten is dat zij er geen gebruik van moeten maken: Het kan. Maar als zij hun zin krijgen dan bepalen zij dat ik het niet mag. Wie geeft hen het recht te beschikken over mijn leven en hoe dit te beeindigen? Ik heb een documentaire op TV gezien hoe hulpverleners in Zwitserland( waar hulpverlening wel mag) iemand hielpen bij het geven van de medicijnen. Indrukwekkend hoe het wel kan en mag.
De door de veelal christelijke moraal vergiftigde tegenstanders moeten eens ophouden HUN bezwaren voor andersdenkenden ook te laten gelden.
vrijdag 12 februari 2010, 12:08 uur
eens met zeffdoding boven 70 jaar
vrijdag 12 februari 2010, 13:57 uur
Wat in vele van bovenstaande berichten terugkomt is dat het een geruststelling zou zijn als je weet dat je mag stoppen met leven als het mooi is geweest. Een soort geestelijke pijnstiller, dus. Ik heb in de laatste weken van mijn man ervaren dat het zo inderdaad werkt: omdat hij wist dat hij elk moment mocht aangeven dat hij wilde sterven en de middelen ervoor klaar stonden, verdween zijn onrust. Dat maakte dat hij zich kon richten op het nu, omdat hij gerust was over straks. Daardoor verlegde hij dagelijks zijn eigen grens, en kon hij – hoe vreemd dat ook klinkt bij iemand die doodziek is – de waarde van het leven blijven ervaren en ervan genieten. Ook al was het op het einde nog maar enkele minuten per dag. ‘Het lijden heeft ook een taak’ zeiden we vaak tegen elkaar. Hij kon zich klaarmaken voor het sterven omdat hij mocht sterven. En ik kon de moed opbrengen dichtbij hem te zijn en hem vast te houden, omdat ik hem door dat euthanasieprotocol eigenlijk al had vrijgelaten. Hij bleef omdat hij zelf nog wat wilde blijven. Niet omdat ik hem niet wilde laten gaan. Ik had dat @78 Veronica en haar man ook gegund, want het was ondanks alle ellende intens mooi. En toen hij echt niet meer kon, kreeg hij de hulp die hem was beloofd. Euthanasie is wat anders dan het voorstel dat nu voorligt, maar het effect zal denk ik hetzelfde zijn.
Wat ook in vele reacties terugkomt is dat het een recht is of moet zijn, zelf het moment van je sterven te bepalen. Daar heb ik net als Wim de Bie (blijft een ijzersterke scène) moeite mee. De essentie is dat je geholpen wordt, en alleen daardoor dus al niet meer de enige direct betrokkene en belanghebbende bent. Door het te formuleren als recht wordt geïmpliceerd dat hulp bij zelfdoding een ‘product’ is waarop je recht hebt en je dus geholpen moet worden. Met de nadruk op moet. Diezelfde discussie heeft zich ook afgespeeld toen het om euthanasiewetgeving ging. Die wetgeving is er gekomen door het recht op euthanasie te formuleren als het recht op een verzoek tot euthanasie en het te omgeven met zorgvuldige toetsingscriteria die zowel de arts als zijn patiënt als de samenleving als collectief beschermen. Net als bij euthanasie vraag je nogal wat van een arts. Ook die moet in deze discussie als arts en als mens op z’n minst zichtbaar zijn. Daarover lees ik hier weinig. Daarnaast leeft nagenoeg niemand alleen voor zichzelf. Ook de belangen en behoeften van anderen om je heen moeten voldoende ruimte krijgen. Ik hoop van harte dat deze discussie nu er opnieuw aan bijdraagt dat mensen er met hun naasten over gaan praten. Over durven praten. Want dat gebeurt te weinig. Of te laat. Door er over te praten doorbreek je het taboe.
Ten slotte (sorry voor de lange bijdrage) bestaat er zoiets als levensenergie. Levenslust voor mijn part. Het gevoel hebben in het leven te staan. Zonder dat is het leven niet uit te houden. We kennen bijna allemaal voorbeelden daarvan. Ik vind het een probleem dat in vele van de reacties op tv mensen die zelf nog voluit over deze energie beschikken en geen idee hebben waarover ze praten, een oordeel uitspreken over mensen die voelen dat die energie afneemt of is verdwenen. Je moet het gewoon gezelliger maken, werd gezegd. En het isolement doorbreken. Dat moet je natuurlijk ook allemaal, maar dat heeft niet direct met die levensenergie te maken. Ook als het heel gezellig is om je heen en mensen omringd zijn door zorgzame kinderen en verpleging, kan die energie gewoon opraken en wordt moeten leven een te zware last.
Mede daarom vind ik de term ‘voltooid leven’ niet handig gekozen. Die suggereert dat je zelf de schakelaar omzet, zodat je je leven uit kunt doen zoals je ergens het licht uitdoet. Maar waar het om gaat is dat het leven zelf het licht uitdoet en je de wens wilt kunnen uitspreken dat je niet hoeft af te wachten totdat het levenslicht volledig is gedoofd. En dan: wat is voltooid leven? Is de essentie van leven nou juist niet dat het nooit voltooid is?
Ik heb daarom al eens voorgesteld om het ‘niet meer verder willen leven’ evenals vele andere ziekten een Latijnse naam te geven. Zodat het de gewenste status krijgt van een wetenschappelijk benoemde, onderzochte en voor het grote publiek herkenbare en gerespecteerde ziekte. Je kunt het bijvoorbeeld NPU noemen. Non Plus Ultra. Tot hier en niet verder. Ik zou willen dat ik, als ik aan NPU lijd en ook mijn kinderen mij durven te laten gaan, het recht heb te vragen om hulp bij zelfdoding. En daarom onderteken ik het initiatief.
vrijdag 12 februari 2010, 14:54 uur
Als 74-jarige wil ik het recht hebben om mijn leven te (laten) beëindigen wanneer ik dat wil.
Ik ondersteun het initiatief van harte
zaterdag 13 februari 2010, 2:07 uur
#105 j.l.g.maas.
U zegt het eens te zijn met zelfdoding voor mensen boven 70 jaar.
Leeftijd is geenszins een graadmeter voor het al dan niet genieten van het leven.
Het heeft niets met beeindiging van het leven te maken.
Leeftijd heeft te maken met leuke douceurtjes zoals hier in Canada: belastingvoordeel, goedkope pas voor openbaar vervoer, korting op tickets voor de film en theater en ik mag zomaar voor niets naar de club waartoe mijn kinderen behoren omdat ik 65+ ben.
Het beperken, zoals U dat voorstelt, voor mensen van boven de 70 zou mijn man die lag dood te gaan toen hij pas 49 was, buiten de criteria stellen.
Daar ben ik tegen.
Het gesprek moet eindelijk eens op gang worden gebracht in gezinnen hoe dat eigenlijk zit met doodgaan, van 0 tot 100. Er is een hond in de familie die 10 jaar is. Hij begint al rottig te lopen, vindt het ook allang mooi als hij heeft opgesnoven dat ik het ben, blaft nog nauwelijks.
Levende wezens kunnen op welke leeftijd dan ook ten dode zijn opgeschreven. Hopelijk zijn ze omringd door mensen die het goed met ze voor hebben.
Daar hoort het laten gaan van een dierbare soms ook bij.
Je kunt er maar beter gedegen over nadenken en in de hoop verkeren dat het nooit zal gebeuren.
zaterdag 13 februari 2010, 13:07 uur
Als het zover is denk ik gelukkig te zijn met de keuze die ik zelf mag maken.
zaterdag 13 februari 2010, 13:11 uur
Een geweldig initiatief.Ik zou graag zelf willen bepalen wanneer ik het genoeg vind. De staat en de maatschappy hebben er niets mee te maken, al mijn hele leven heb ik alles zelf bepaald en zelf in gevuld, dus dit laatste stuk dus ook.Artsen moet je hier niet mee belasten, hun taak is mensen beter te maken.
Mijn handtekening geef ik meteen.
zaterdag 13 februari 2010, 18:34 uur
Mijn dank voor dit initiatief. Hopelijk zal er deze keer beter naar geluisterd worden. Sukses gewenst met deze aktie, Josephine Broos.
zaterdag 13 februari 2010, 19:59 uur
Als er een ding duidelijk wordt uit deze discussie en dit onderwerp is dat er aan de verworvenheden van de zorg een prijskaartje hangt wat we tot nu toe niet hebben (willen?) bekijken.
Mijn keus staat al jaren vast, t.z.t. zoek ik mij een plek op deze wereld waar de vooruitgang nog beperkt en overzichtelijk is, sterven gaat makkelijker en sneller zonder ziekenhuis.
maandag 15 februari 2010, 12:21 uur
Als verpleegkundige in o.a. de Thuiszorg ondersteun ik de actie “Uit vrije wil”.
maandag 15 februari 2010, 15:57 uur
Ook ik heb me aansloten bij dit initiatief. Ik bemerk telkens een vreemde kronkel in de discussies. De vergrijzing is een wanhoop voor de maatschappij, en alle partijen struikelen over elkaar om een schuldige aan te wijzen voor de Babybooming.
Als wij oud en hulpbehoevend worden dan is er niemand die voor ons zorgt, omdat er geen mensen zijn. Door de vele ervaringen –als werker in gezondheidszorg- weet ik behoorlijk goed waar ik over praat. Ik heb als vrijwilliger 12 jaar gewerkt in de bibliotheek van een verpleeghuis. Tegenwoordig bezoek ik iedere week mijn vriendin die in het Verpleeghuis -t.g.v. borstkanker met uitzaaiing in de hersenen- ligt . Zij kan zich niet weren, maar ik voel aan alles dat ze LIJDT. Als ik haar gezicht verzorg, kan ze die aanraking niet verdragen en dan worden haar ogen leeg en reageert ze verward. Als ik haar eten geef voel ik me diep ellendig omdat het een scheve verhouding is -zij 62 en ik 66- Als zij haar mond open doet en ik een hapje er in stop, kijkt ze de andere kant uit! Ze was niet incontinent toen ze erin ging, maar dat was binnen een maand zover!
Is het dan vreemd dat ik niet afhankelijk wil worden? Je moet er niet aan denken om in een verpleeghuis terecht te komen! O ja, je wordt dan misschien netjes verzorgd, maar wel met een 8 uurs opvangende incontinentie luier, die zorgt voor de weeë lucht in de gang! En als ik niet meer kan zeggen waar ik last van heb, weet niemand hoe mij te verzorgen. Ik heb veel te veel makken waar men echt niet aan kan beginnen om die allemaal iedere dag weer op te volgen.
Als het zover is, wil ik kiezen voor een dood die waardig is. Misschien komt dat moment niet, maar ik wil er zeker van zijn dat dit tot de mogelijkheden behoort. Daarbij ik wil beslist niet afhankelijk zijn van de moraal van weet ik wie nog meer, want zolang ik als 66 jarige angstig moet zijn voor mijn plaats in maatschappij, is er geen moraal.
maandag 15 februari 2010, 15:59 uur
Een aantal jaren geleden begrepen en respecteerden mijn vrouw , mijn kinderen en ik de euthanasiewens van mijn Moeder volledig.Mijn vrouw en kinderen begrijpen, resepecteren en aanvaarden de consequentie van mijn euthanasiewens gelukkig onvoorwaardelijk. Wanneer het gedachtegoed van Professor Drion toch nog op enigerlei wijze gestalte zou krijgen dan zou de wens tot zelfbeschikking eindeliik gehonoreerd worden.
dinsdag 16 februari 2010, 19:41 uur
#114 Marianne van Maarschalkerwaart.
De aftakeling van het lichaam van een vriendin is moeilijker om aan te zien dan het ondergaan van ons eigen hartzeer.
We staan erbij en kunnen er niets aan doen.
Het helpen in leven houden van behoeftigen werd ooit gepropageerd door religies. Het zou van de levenden een “beter” mens maken, klaar voor de hemel.
Dat was een politiek streven gericht op het probleem dit segment van de bevolking van de stoep te houden van de regering. Daar moet toch het geld vandaan komen?
Nu komt niemand meer hoger in de hemel door te zorgen voor een medemens. De mens doet het, al dan niet, vanuit een slecht betaalde baan in dat moeilijke beroep of als vriendin/vriend omdat Maria of Piet daar ligt dood te gaan.
Het bestaat nu tot de mogelijkheden dat Uw angst, als 66 jarige, niet meer hoeft.
De moraal van het verhaal van Uw leven kunt U zelf schrijven.
dinsdag 16 februari 2010, 22:23 uur
In eerste instantie is het een uitermate sympathiek initiatief. Ik kon en wilde er niet tegen zijn, totdat ik me realiseerde dat 70 jaar een bijzonder arbitraire grens is. Waarom moet iemand oud zijn om een ‘voltooid leven’ te hebben. Waarom zou mijn leven, met 30 jaar, niet ook al ‘voltooid’ kunnen zijn?
Het moment van mijn geboorte heb ik niet kunnen kiezen. Het moment van mijn einde behoort aan mij toe en aan niemand anders. Op het moment dat ik zou moeten wachten tot mijn 70e, wordt ook mijn einde een keuze van anderen. Daar pas ik voor.
Deze actie, die dus in beginsel een sympathieke indruk maakt, kan ik niet steunen. Was het slechts bedoeld om een onderwerp te agenderen, dan was het wat anders geweest. Maar de mate waarin één en ander is uitgewerkt, leidt alleen maar tot leeftijdsdiscriminatie.
woensdag 17 februari 2010, 11:15 uur
ben heel blij met deze reactie en sluit me daar voor 100 % bij aan.j s everts de vos.
woensdag 17 februari 2010, 15:26 uur
Ik ben 70 jaar en ik zou willen dat als ik
dement zou worden of ongeneselijk ziek zelf kan
beslissen over het einde van mijn leven
dus steun ik dit van harte
woensdag 17 februari 2010, 20:35 uur
ben het er helemaal mee eens
en wens jullie succes
woensdag 17 februari 2010, 20:40 uur
een mens moet het recht hebben zelf te bepalen waneer
het genoeg is geweest
donderdag 18 februari 2010, 23:15 uur
Reactie op artikel dd 15/2 jl van Marcel Olde Rikkert, hoogleraar geriatrie UMC.
“We weten helemaal niet goed wat kwetsbare ouderen uit vrije wil wensen”. ‘WE’hoeven dat ook niet weten, het gaat er nu juist om dat die persoon het zelf weet en daarvoor zijn eigen redenen heeft. “Hulpverleners, naasten of mantelzorgers zijn niet goed in staat de kwaliteit van leven in te schatten van een ander”. Wederom: dat hoeft ook niet. Iemand zélf weet dat hij/zij dood wil, of in-welk-geval hij/zij dood zou willen. De heer Olde Rikkert wil ons waarschuwen tegen bevoogding maar zijn eigen gehele artikel is een en al bevoogding. Idem in de hoofd-alinea: “vitaliteit beinvloedt je mening” waarmee hij wil zeggen dat je dat dus moet wantrouwen. Inderdáád: vitaliteit beinvloedt je leven; juist daaróm wil iemand bij een (bijvoorbeeld)slechte vitaliteit er uit kunnen stappen! “De discussie wordt gevoerd door mensen van wie niemand zo kwetsbaar is dat hij een eind aan zijn leven wil maken”. Wat een lukrake veronderstelling…
zaterdag 20 februari 2010, 9:59 uur
De hoogleraar denkt vanuit een wetenschappelijke setting en heeft weinig te maken met het leed dat ouderdom heet.Maar het is wel vaak zo dat ouderen teveel of de verkeerde medicijnen krijgen en soms heel beroerd binnenkomen in een ziekenhuis.Eenmaal beter en met een herzien medicatie regime en vaak ook voedingssupplementen blijken deze ouderen vaak nog een fijne,gewenste,oude dag te hebben.Ik denk dat de hoogleraar in zoverre gelijk heeft dat je eerst goed met kijken wat er speelt, en of externe zaken niet de oorzaak zijn.Het is terecht dat meneer Olde Rikkert hierop wijst.Wat is de echte vitaliteit en wat zijn de oorzaken dat die verstoord is?De afdeling geriatrie in de Radboud is overigens steengoed en kan ik van harte aanbevelen.Dat neemt overigens niet weg dat als het leven gewoon op is iemand ook het recht moet hebben zijn of haar kaarsje te laten doven.
zondag 21 februari 2010, 19:15 uur
Mijn complimenten voor de bijdrage van Clara Legene (105). Een reaktie op vier aspecten.
LOGISCHE KOPPELING.
Het is logisch dat aan het recht op sterven, welke eigelijk nooit wordt bestreden, een recht op hulp, gekoppeld is.
DE MOEILIJKE POSITIE VAN DE ARTS
Hier kom ik over enige dagen op terug met een oplossing.
OPENLIJK OVER JE DOODSGEDACHTEN PRATEN.
Mw Legene hoopt dat dit makkelijker wordt door de discussie. Al decennia lang weet ik dat ik mezelf van het leven zal benemen in een bepaalde situatie. Ik vond dit belastende info voor andere mensen en hield het om die reden zorgvuldig geheim. De laatste jaren kwam echter de vraag boven wat nu eigelijk erger is voor anderen. Misschien wel de shock van een onverwachtte dood, de vraagtekens, onjuiste invullingen, mogelijk vervelende nieuwgierigheidsvragen aan onze zoon wat ten koste gaat van het gewenste meeleven met hem.
Dit afvragen wat het minst erg is voor je omgeving heeft mij langzaam doen toegroeien naar een tegenovergestelde visie. Ik ben recent begonnen met rondvertellen. Vertel aan iedereen dat ik een gekozen dood misschien ooit ga doen. Bewust aan iedereeen en niet selectief – met als doel om de info te ontdoen van elke geheimzinnigheid of exclusiviteit, ja om het op deze wijze gewone alledaagse kennis te laten worden. Bovendien als je een selecte groep inlicht geef je hen een geheim en ik vindt dat je mensen niet op mag zadelen met geheimen. Ik kan aan de lezers de positieve mededeling doen dat men tot nu toe normaal gereageert, heel prettig! Je moet goed nadenken op welke wijze je het brengt.
DE INITIATIEFGROEP UIT VRIJE WIL, DE TERM VOLTOOID LEVEN, EN DE LEEFTIJDSGRENS.
De initiatiefnemers kunnen zich goed inleven in een zorg die een grote groep mensen heeft (kijk naar het aantal steunbetuigingen). Om politiek kansen te hebben, kunnen zij niet anders dan dit onderwerp op haalbare wijze inbrengen. Ik denk dat zij hierdoor “gedwongen” zijn een beperking aan te brengen. Ik acht het heel wel mogelijk dat zij zelf vinden dat iedereen die dat nodig acht jong of oud, uit het leven kan stappen. Het is echter te voorzien dat dit tot zo’n golf van kritiek in Nederland leidt dat zij een leeftijdsgrens stelden. Dezelfde reden geldt voor de term “voltooid leven” denk ik. Ze kozen iets wat aanslaat bij het gros van de bevolking. Nogmaals, omwille van de haalbaarheid in de tweede kamer. Mensen willen nu eenmaal termen met positieve connotaties. Woorden als niet-meer-willen-leven, wat simpelweg het geval is, moeten (helaas) opgeleukt worden. Misschien kan H. Scholing (117) nu toch tekenen?…