Het grootste nieuws van deze week was de aankomst van een nieuwe PvdA-leider. Zijn naam is vertrouwd, Wouter Bos. De huidige minister van financiën deed het partijleiderschap er de laatste jaren als een krantenwijkje bij: hij moest ook nog handjedrukken in het Torentje en was vaak op reis. Nu is hij terug en het politieke landschap is veranderd.

De schatkistbewaarder belooft diepe greppels om ‘de markt’ weg te houden bij die publieke taken waar het kapitalistische monster niet kan worden vertrouwd. Toezicht, heeft hij ontdekt, is niet voldoende om te zorgen voor een eerlijke markt, laat staan het vervullen door marktpartijen van essentiële functies voor het algemeen belang. Meest actuele voorbeeld: meer marktwerking in de zorg werkt niet.

De Den Uyl-lezing van Wouter Bos is een fundamenteel document. Moedig, want hij veegt heel wat huidig kabinetsbeleid aan de kant. Historisch, want hij zegt dingen die hij jaren niet heeft willen zien of toegeven. Deze week nog werd minister Bos tijdens de hoorzittingen van de Commissie-De Wit verweten dat hij de fatale driedeling van ABN Amro als wereldwijde bank heeft laten passeren. Toen was de markt nog heilig.

Lees verder »

Twee belangrijke gebeurtenissen in de Verenigde Staten, nu in één verslag.

Het vroor niet en er was geen sneeuw gevallen. Toch ging het vanochtend weer goed mis op het spoor tussen Utrecht en Gouda. De stoptrein vanuit Amsterdam kwam rond 8 uur, net na Woerden, tot stilstand. Reden: een rood sein. Na twintig bleek dat de trein niet verder kon vanwege een “systeemstoring” en terug moest keren naar Woerden. Daar sprak het omroepsysteem van een “sein- en wisselstoring”. De hoofdconducteur vertelde reizigers op het perron dat hij het sinds december al zat is. “Mijn emmertje begint over te lopen en dan druk ik me nog netjes uit.”

Langzaam werd duidelijk dat er geen enkel treinverkeer mogelijk was. Hoe lang dat zou duren, wist niemand. Wel was er gratis koffie en thee. Lees verder »

Meer dan 100.000 mensen hebben dit weekend de enquête op ANWBledenpeiling.nl ingevuld, omdat minister Eurlings (Verkeer, CDA) de schijn heeft gewekt een referendum over de kilometerheffing uitgeschreven te hebben.

Dat ging als volgt. Op vrijdagmiddag, na afloop van de ministerraad, zei hij: “Ik vind een enquête onder vier miljoen automobilisten van heel erg groot belang. (..) En voor mij als minister is daarin de Tweede Kamer niet genoeg. Ik wil ook dat de gemiddelde automobilist zich in dit plan kan vinden. En anders komt het er niet.”
Lees verder »

Zet een parlementaire commissie en een deskundige gast in een frishouten zaaltje in Den Haag, en wacht tot het spannend wordt. Een kijksport werd het nog niet deze week. Maar het ging wel ergens over bij de eerste hoorzittingen van de Commissie-De Wit. Dit Kamer-onderzoek naar de financiële crisis kán een aantal sleutel-verantwoordelijkheden ontpolderen én het parlement versterken.

Parlementaire onderzoeken zijn al een tijdje het meest interessante deel van het Kamerwerk. Dat komt door de hijgerigheid van het gewone parlementaire bedrijf, waarin het nieuws relatief onervaren leden van hak op tak jaagt. Vergeleken daarbij zijn dit soort onderzoeken, waar maanden aan wordt gewerkt, een verademing.

Dat was bijvoorbeeld zo met de rapporten van de Commissie-Dijsselbloem (2008, onderwijsvernieuwingen) en -Duivesteijn (2003, grote infrastructuurprojecten). Die haalden nogal wat heilige huisjes omver en rekenden af met gebruikelijke maar onbewezen redeneringen.

Lees verder »

Vanmiddag om half drie staat het spoeddebat over de treinproblemen tijdens het winterweer van eind december gepland. Het debat is aangevraagd door Kamerlid Rita Verdonk (Trots Op Nederland). CDA en PvdA lieten daarop weten graag eens met Verdonk in discussie te willen om te horen wat nou haar plannen zijn voor het oplossen van de files (Verdonk heeft de afgelopen jaren nauwelijks deelgenomen aan debatten over verkeer). Maar het is te hopen dat het om meer gaat dan dat. Daar zijn de problemen op het spoor te ernstig voor.
Lees verder »

Aardige mensen moeten we aanmoedigen in plaats van ontmoedigen. Dat is de gedachte achter de nieuwe SIRE-campagne ‘Pas op, Aardig‘. Goed bedoeld, natuurlijk. Maar de uitwerking zegt meer over de stichting dan over de samenleving.

Het zelfbenoemd burgerlijk opvoedingsinstituut gaat op technisch vlak nog wel met de tijd mee, getuige haar interactieve websitepresentatie waarin we kennismaken met vijf vertegenwoordigers van de ‘aardige samenleving’.

Lees verder »

Slachtoffers van de aardbeving helpen. Dat is de grootste zorg van de hulpverleners in Haïti. Maar filantropisch Nederland wil ook de bonnetjes zien. Want na de tsunami in 2004 is de schenker een stuk kritischer geworden.

Nederlandse huishoudens geven jaarlijkse bijna twee miljard euro uit aan goede doelen, zo blijkt uit de laatste editie van het CBS-rapport Geven in Nederland uit 2009. De zeebeving in de Indische Oceaan, beter bekend als ‘de tsunami’, leverde meer dan tweehonderd miljoen euro op aan particuliere giften. Een recordbedrag.

Maar de gevers worden ook kritischer, zo bleek na deze historische natuurramp. In de twee jaar na de tsunami nam het percentage van de mensen dat vertrouwen heeft in een doelmatige besteding af van 70 procent tot 50 procent.

Lees verder »

Ruzie tussen partners gaat vaak over iets anders. De vanzelfsprekendheid is er uit, of is er nooit geweest. De zoveelste halfcrisis binnen het kabinet-Balkenende IV ontstond naar aanleiding van het rapport van de Irak-commissie-Davids, spitste zich toe op de reactie van de premier maar ging over de regeervaardigheid van het CDA-PvdA-CU-kabinet. Weer minder dus.

Het Droste-effect werd zelden zo gaaf waargenomen. De commissie constateert een gebrek aan leiding door de minister-president in het afwegingsproces leidend tot halfhartige deelname aan een Brits-Amerikaanse oorlog in 2003. Die vaststelling in 2010 levert een weinig genereuze reactie van de minister-president op die vervolgens weer een crisisje veroorzaakt waarin leiding ontbreekt. Verder onheil wordt pas afgewend nadat de wijze van dienst een paar bezweringsformules heeft gedicteerd.

Lees verder »

Wie op zijn privacy gesteld is doet er goed aan niet te studeren, niet aan kinderen te beginnen, niet werkloos te worden en niet meer dan 65 jaar te leven. Uitvoeringsinstanties staan te trappelen om bij niet-verdachte burgers op huisbezoek te gaan voor controle op uitkeringsfraude. Tandenborstels tellen dus.

Vooralsnog bestaan hier geen wettelijke mogelijkheden voor, zo bepaalde de Centrale Raad van Beroep, de hoogste bestuursrechter die oordeelt over sociale zekerheidsgeschillen, op 12 januari. Alleen als er een concrete verdenking is mag de overheid de leefsituatie achter de voordeur controleren. De bewindslieden Klijnsma (PvdA), Donner (CDA) en Rouvoet (ChristenUnie) willen af van die clausule en hebben in april vorig jaar een wetsvoorstel naar de Kamer gestuurd.
Lees verder »