Ik ben een Nederlandse vrouw die geemigreerd is naar Canada in 1980. Wat ik met mij mee heb genomen zijn onder andere dingen,alle platen van Robert en ze hebben mij heel veel geholpen met heimwee enz.
Zijn uitspraken waren af en toe wat direct, maar waar. Hij was een man (sorry, have to do this in English, saw the ruth, de waarheid). I didn’t know he had died until now. So sorry, for your loss and mine too

Hartverwarmend dat dit zo is verwoordt; ook ik had nog nooit van haar gehoord, schande!

De 160 vind ik een mooie ‘uitvinding’. Iets om trots op te zijn. Een nieuwe vorm voor in ieder geval, het begin van de 21e eeuw. Hulde en dank. Een mix van haiku en sonnet, een nieuwe mogelijkheid om poëzie te uiten. Het lijkt me dat jullie allebei genoemd dienen te worden in de geschiedenis van de Nederlandse poëzie, zeker als de 160 langer stand weet te houden. Graag zet ik in het volgende uiteen waarom ik van mening ben dat vorm vrij gebruikt mag worden en welke overeenkomsten ik zie met de ‘Beweging van Tachtig’, eind 19e eeuw. Ook meen ik, in het verlengde hiervan, dat de 160 uitstekend geschikt is voor een nieuwe ‘Romantische’ stroming, of, zo anderen wellicht willen menen, een opleving van een reeds aanwezige.

Poëzie is van oudsher zowel een forum voor de vrije meningsuiting, als een kunstvorm. Beide tradities zijn nadrukkelijk met vrijheid verbonden, beide verkennen ook de vrijheid. De vrijheid in de vrijheid van meningsuiting hoeft geen betoog; zij zou anders direct een contradictie in terminus worden. Dagelijks wordt ook over haar grenzen gestreden en zo ontwikkelt de vrijheid van meningsuiting. Zij wordt als het ware steeds opnieuw gedefinieerd. Kunst kenmerkt zich, mijns inziens, altijd door de aanwezigheid van iets vernieuwend. Dat is het creatieve aspect (creatie). Ik me niet wagen aan een volledige analyse van het begrip kunst, dat zou ik ten eerste niet kunnen, ten tweede is het niet relevant voor mijn betoog. Ik meen het genoemde kenmerk echter goed te kunnen verdedigen, misschien is het zelfs wel een open deur. In ieder geval brengt het mij bij het aspect van de vorm.

Een vorm in de poëzie kan men zien als een kader. Het begrenst. Het mooie van poëzie is dat zij binnen die grenzen vervolgens alle vrijheid heeft om ‘poëtisch’ te zijn. De vrije vorm is de vorm die ontstaat door het gedicht zelf. Een goed gedicht begrenst zichzelf zou je dus ook kunnen stellen. Scherper gesteld: een goed gedicht rechtvaardigt zijn eigen vorm. De traditionele vaste vormen, zoals het sonnet en de haiku hebben hun rechtvaardiging niet alleen te danken door dat ze er nu eenmaal zijn, ze zijn ook ontstaan vanuit een klassieke opvatting van schoonheid. Verhandelingen daarover zijn talloos. Een aspect van deze opvatting is dat kunst ook een ‘kunde’ moet zijn. Juist kunst binnen een vastgesteld kader (welk kader dan ook), zal zich binnen dat gestelde kader willen onderscheiden van andere kunst, binnen datzelfde kader. Dientengevolge zal ze zich ontwikkelen. Kijk wat er allemaal niet in de schilderkunst is gebeurd. Hoe kunnen anders ooit haiku en sonnet hebben overleefd?

‘Onze’ Tachtigers (we hebben het over de 19e eeuw), schreven sonnetten en verstuurden ze per post. Een klassieke vorm werd ‘herontdekt’ en in een nieuw jasje gestoken. Ik zet de vijf hoofdpunten van de Beweging van Tachtig even achterelkaar; estheticisme, l’art pour l’art, individualisme, eenheid van vorm en inhoud en de waarneembare werkelijkheid als uitgangspunt. Volgens Willem Kloos: “De aller-individueelste expressie van de aller-individueelste emotie”. De Tachtigers worden daarom ook als impressionisten gekenmerkt.

Twee maal tachtig is honderdzestig en ’80′ op z’n kop is ’08′. De 160 is een vorm van technologisch vernuft. Generaties dichters en filosofen hebben zich heftig verzet tegen de ‘onttovering’ van de wereld en zagen in de techniek haar grootste vijand. De modernisering is echter niet terug te draaien, alle poging zullen tevergeefs zijn. De nieuwe beweging moet er dan ook op gericht zijn om de tegenstellingen met elkaar te verbinden. ‘If you can’t beat them, join them!’ Een modern milieubewustzijn vraagt al lang geen geitenwollen sokken meer. Vreemdeling discussies vragen in wezen niet meer dan een stukje geborgenheid. Het grootste gevaar is immers zelf een vreemdeling te worden. Het ‘oosten’ komt onze kant op maar dat is niet erg. Het is de beweging van de nieuwe eeuw. Het is de natuur. Tegenstellingen moeten opnieuw verbonden worden en tegenstellingen zijn talloos. Het grootste nieuws is dat deze synthese niet alleen leuk is maar ook werkt. Zoals het hoofd en het hart altijd al hebben geweten of gevoeld dat samenwerking de beste oplossing is. Poëzie is zich hier sinds haar geboorte van bewust geweest.

Paul Rodenko vergeleek in ‘Met Twee Maten’ (1956, Bert Bakker) poëzie met water. Water kan men ‘vangen’ in de formule H2O, Poëzie kan men definiëren als een ‘bepaald literair genre’. Niettemin blijft het wezenlijke verborgen. “Maar ook zonder te weten wat water is, kan men er van alles mee doen: men kan het drinken, men kan er energie mee opwekken, men kan helder en troebel water onderscheiden. Poëzie, gedichten kan men lezen zoals men water drinkt, men kan er bloemlezingen uit samenstellen, die in hun beste vorm met krachtinstallaties vergelijkbaar zijn (…), en men kan goede en slechte gedichten onderscheiden.”

De 160 is meer dan een vorm. Ze is het verzoek van de poëzie zelf. Iedereen is een dichter, iedereen is een kunstenaar diep van binnen. De 160 stelt geen ‘technische’ eisen zoals rijm, ritme, metrum, jambe, volte of chute maar het kan derhalve prima gebruikt worden. De 160 is open voor alle stijlen: impressionisme, naturalisme, rap, dada, klassiek, modern, vertalingen, bewerkingen, noem maar op. Een gedicht kan ook prima in een twee- of meerluik van 160 worden gevat. Tot slot is wat mij betreft de 160 niet beperkt tot publicatie op mobiletelefoon of website alleen. De 160 wil bovenal ‘ruim’ denken. Voordachten zullen uiteraard ‘vormoverstijgend’ zijn: hier zal de 160 zich waarlijk kunnen meten met alle andere vormen onder poëtische zon. De 160 is een mooie ‘uitvinding’. Iets om trots op te zijn. Nogmaals hulde en dank voor zowel Hanneke en Sofie.