Bijna drie jaar lang hebben we geblogd, en hebben jullie gereageerd, over kinderen die niet naar school gaan maar wel in de metro snoep verkopen, over illegale werknemers aan de grens met Mexico, over creditcardbedrijven die in de getto’s van Los Angeles gangs gebruiken om meer klanten te trekken, over verdwijnende brievenbussen in New York, over de Google-campus in Silicon Valley, over een begrafenisondernemer in New Orleans, over bloggers die een talentenjacht organiseerden omdat ze elkaar wel eens echt wilden ontmoeten en vooral over het werk van de correspondent.

Dank voor al jullie reacties, kritiek, en vooral, jullie meedenken. Het blijft een feest – en de toekomst van ons vak en jullie vertrouwen daarin – om een gesprek zonder einde te voeren met lezers.

Ondanks dat alles is het tijd geworden om op zoek te gaan naar nieuwe manieren om journalistiek te experimenteren. Gelukkig steekt de krant steeds meer geld in dat soort innovaties. Trial and error – en daar is niets mis mee. Amerikaanser kan het niet.

Ik blijf ondertussen wel gewoon correspondent in de VS, blijf het land doorcrossen en schrijf daar dan over in de papieren krant.
Lees dus NRC Handelsblad, nrc.next of een van onze websites om me te volgen en het contact aan te houden.

En dan even dit nog. Ik kon zien waar jullie naar zochten op deze site (wees gerust: de identiteit van de zoeker bleef geheim). Zo heb ik vaak moeten glimlachen om de meest eenvoudige zoekterm op dit weblog over New York: ‘new york’. Voor de bezoeker die met grote regelmaat op ‘arab girls new york’ zocht, heb ik deze tip: zocht je dit misschien? En laatst nog tikte iemand in het zoekvenster in dat ‘freek spoort niet’. Klopt. Maar in New York, daar mag dat.

Ook al klagen Amerikanen net zoveel over hun vliegavonturen als Nederlanders over files, ik houd er wel van. Van vliegen dan. Vertragingen zijn niet leuk, maar je hebt wat tijd voor de krant. Volle vliegtuigen doen me niet zoveel: ik ben 1.68 meter en voldoende beenruimte heb ik dus altijd wel. En ik maak er een sport van om bij een overstap te kijken of er een eerdere vlucht naar New York is waar ik zonder bij te betalen mee kan – om zo dus sneller thuis te zijn.

Dus toen ik Carolyn Motz, directeur van het vliegveld in Hagerstown, vroeg hoe ik precies bij haar kon komen, stelde het antwoord me wel teleur. “Euh. Tja. Met de trein en de auto denk ik.”

Ik zag dat aankomen, natuurlijk, want ik wilde nou juist naar Hagerstown (kaart) omdat het vliegveld zo onbereikbaar was geworden. Een paar maanden geleden schrapte US Airways als laatste maatschappij de lijnvluchten naar Hagerstown (Hier een Youtube-filmpje van een van die vluchten).

De reden van dat schrappen: door de gestegen olieprijs zijn nogal wat vluchten plots onrendabel geworden. Luchtvaartmaatschappijen laten nu dus vluchten vallen. En niemand vliegt nu nog op Hagerstown.

Beetje jammer wel, voor Hagerstown. Ze hadden net 61 miljoen dollar geïnvesteerd in de verlenging van de landingsbaan. Zo hoopten ze meer en grotere vliegtuigen te trekken.

Dat ging dus niet door. Hagerstown is een van de tientallen Amerikaanse vliegvelden waar op grote schaal vluchten geschrapt worden. Hier een Excel-document met het hele overzicht zoals ik dat van het ministerie van Transport kreeg. Mijn favoriet is eigenlijk een van de vliegvelden (King County/Boeing Field) in Seattle. Vorig jaar gingen daar nog 292 vluchten in een maand naar toe. Een jaar later: één.

De vliegvelddirectrice van Hagerstown bleef lekker positief op haar lege vliegveld (waar passagiers, zouden ze er zijn, zelf gratis koffie kunnen inschenken). Wel vroeg ze zich af of de KLM er niet geïnteresseerd in zou zijn om op Hagerstown te vliegen. De landingsbaan lag er toch netjes bij? Om dat te bewijzen reden we even de volle lengte van de strook asfalt. Halverwege liet de toren van zich horen. Zojuist zette een privévliegtuigje nog de daling in. Maar nu was hij even uit het zicht verdwenen. Of we even wilde meekijken?

Hier het stuk uit de papieren krant.

…waarvoor de kunstenaar Olafur Eliasson niet wilde poseren toen de speciaal hiervoor uitgevaren persboot met tientallen cameramannen en fotografen daar aangekomen was. Rechts burgemeester Bloomberg die bekende er een heel eenvoudige vuistregel op na te houden. “Grootse kunst is eenvoudig datgene dat ik zelf niet had gekund.” Zo bescheiden als hij is.

Het kost niets om van de kunst te genieten. Je kunt zelfs in New York met het gratis informatienummer 311 bellen en dan vragen doorgeschakeld te worden naar het bandje waarop Eliasson uitleg verschaft (vanuit Nederland: +1-212-639-9675). Maar verder wil de stad graag verdienen op de kunst. Richtbedrag: 55 miljoen dollar.

Hoe dat werkt, dat grote verdienen? De rondvaartboten van Circle Line (die je wegens extreme wachttijden normaal beter kunt vermijden, neem liever de gratis Staten Island Ferry) bieden speciaal voor de Waterfalls een ‘gereduceerd tarief’. (Bijzonder hoe je iets kunt reduceren als je een nieuw product aanbiedt. Nog niet eerder was deze rondvaarttocht, deze route, beschikbaar.) Hoe dan ook: 10 dollar voor een half uur, 25 voor een uur.

En ‘s avonds moet je natuurlijk ergens slapen. Wat te denken van een hotel dat een Waterfalls-pakket aanbiedt? Het Ritz-Carlton heeft een mooi pakketje samengesteld: 825 dollar per nacht. Wat je krijgt? Een overnachting. Ontbijt. De rondvaarttocht van een uur (inderdaad, die van 25 dollar). En een taxiritje die kant op. Terug moet je zelf regelen.

Hier een interview dat mijn collega Sandra Smallenburg eerder met hem had in zijn studio in Berlijn. En hier hoe de hele constructie werkt: elke minuut stort er in totaal 132.489 liter water naar beneden. Tot en met 15 oktober.

En hier het stuk uit de papieren krant.

Dus toen ik richting het museum geleid werd, besloot ik toch even aan een dorpsbewoner van Thurmont te vragen waar de president nou precies logeerde. Hij wist het wel en niet. Die kant op, wees hij. Terug het bos in. En dan zie je een weg. Of niet. Hoe dan ook, je mag er toch niet in. Daar kwam het ongeveer op neer.

Een vriend van hem was weleens dichterbij geweest dan de bedoeling was. Hij – de vriend, want zoiets doe je natuurlijk nooit zelf – was er aan het jagen, maar in plaats van het hert dat hij had geschoten kwam hij militairen tegen. Die hebben hem vriendelijk terug naar het dorp geleid.

Zeg maar, zo vroeg je man, vertel eens. Waarom ben je eigenlijk zo nieuwsgierig? Ben je soms een terrorist ofzo?

Daar was maar één antwoord op mogelijk. „Jij hebt anders een flinkere baard dan ik.” Dat was dan ook weer zo. Hij wenste me nog een prettige dag verder.

Mijn collega Elske Schouten – de nieuwe NRC-correspondent in Jakarta – hield tijdens mijn afwezigheid dit weblog alive and kicking: dank. Zelf kreeg ik (en ook dat schoont lekker op) niet meer mee van New York dan een voicemail van ConEd, het energiebedrijf.

“This is an important message from ConEdison”, klonk de computerstem. Wegens een hittegolf zijn er “problems effecting the electric distribution in your neighborhood”. Het bedrijf verzocht me daarom per direct al mijn energieverbruikers (computer, magnetron, airconditioning) uit te schakelen. De koelkast mocht wel aanblijven. Geen idee hoe ik dat op afstand moest doen. Wel dacht ik even terug aan vorige zomer. Een wijk in Queens – en tienduizenden New Yorkers – zat(en) na een stroomstoring toen drie volle weken zonder elektriciteit.

Twee dagen later, een nieuw bericht op mijn mobieltje. “If you have not already done so, you may begin to reuse your electronic equipment and appliances. The problems have been resolved.”

Niet volgens corporate raider en multimiljardair Carl Icahn. Die geeft de schuld aan alle managers, ,,die niks uitvoeren en bakken met geld verdienen”. ,,Ze gingen in die idiote derivaten, ze hebben 14.000 mensen ontslagen, en toch krijgen ze hun vertrekpremies. [...] Ze hadden geen idee was ze aan het doen waren. Als iemand had geweten wat een CDO was, hadden ze ze nooit gekocht”.

Carl Icahn is berucht. Met zijn hedgefonds koopt hij aandelen in bedrijven die volgens hem meer waard kunnen worden en probeert hij dan zijn zin door te drijven, wat hem de bijnaam corporate raider gaf: (,,een pr-ding dat bedrijven bedacht hebben”). Zo dwong hij pas nog Motorola tot het afsplitsen van zijn mobieltjesdivisie. Nu probeert hij Yahoo te dwingen zichzelf alsnog te verkopen aan Microsoft.

Gisteren gaf hij een toespraak aan zo’n 400 journalisten en zakenlui tijden het diner van de New Yorkse club van financieel journalisten, in een hotel op Times Square. Na afloop werd hij bestormd door mensen die met hem op de foto wilden of zijn handtekening vroegen, als was hij een popster.

En inderdaad, net als de doorsnee rapper vertelde hij gisteren hoe hij was ,,opgegroeid in de straten van Queens”, met een vader die muzikant en een moeder die kunstenaar was. ,,Zelf had ik geen talent, alleen voor geld verdienen.” Hij vertelde hoe hij gefascineerd raakte door het verschil tussen de waarde van de bezittingen van een bedrijf en de prijs op de beurs, hoe hij zich voor het eerst inkocht in een bedrijf en daar zijn eerste bestuursvergaderingen meemaakte. ,,Jullie zouden daar echt eens bij moeten zijn. Ik zei tegen mijn vrouw dat ik geen Saturday Night Live meer hoefde te kijken. Het is echt erger dan je denkt.”

Voor de meeste topmanagers heeft hij geen goed woord over. ,,Most of the time, the problem is managers screwing it up.” Zijn oplossing: maak ze persoonlijk aansprakelijk. En dat is dan ook precies wat hij wil doen met de top van Yahoo.

Waar over te praten met zo’n man? Over alles, dan maar. Hier een paar van zijn opvattingen:

Het kan nog wel even duren voor de Amerikaanse economie weer opkrabbelt, denk Rubin. ,,Ten eerste is de beschikbaarheid van krediet krap en ik denk dat dat nog een tijd zal duren, met alle zorgen die banken hebben over hun balans. Maar het grootste probleem is de Amerikaanse consumptie.” Door de dalende huizenprijzen, het gebrek aan spaargeld en de hoge schulden, zal de Amerikaanse consument volgens hem nu toch echt minder geld gaan uitgeven.

De verschuiving van kapitaal naar landen als Dubai en China zal de wereld ingrijpend veranderen, zegt hij. ,,Ik denk dat Korea, China, India en al die opkomende landen, nu ze economisch zo succesvol zijn, op een gegeven moment ook een grotere rol zouden moeten spelen in wereldkwesties, zoals vrede in het Midden-Oosten, Darfur en klimaatverandering. Ik denk dat dit soort landen zich daar zeker mee bezig zullen houden, ook al zijn ze tot nu toe nog vooral geinteresseerd in economische thema’s.”

En ten slotte over de kredietcrisis, die volgens hem ,,niemand heeft zien aankomen”. Hij vindt dat er nieuw beleid moet komen om dit in de toekomst te voorkomen. Zo zouden er volgens hem strengere kapitaaleisen moeten zijn, zou er een gemeenschappelijke toezichthouder moeten komen voor gewone banken en investment banks en zouden er regels moeten zijn over wat financiele instellingen wel en niet buiten hun balans mogen houden.

Verder pleit hij zelfs voor een verandering van de accountancyregels, zodat banken niet meer gedwongen worden hun bezittingen af te waarderen op het moment dat de marktwaarde ervan daalt. Want dat stimuleert de gedwongen verkoop van die bezittingen, zegt hij, waardoor de waarde nog verder daalt. ,,Dat laatste is zeer controversieel”, zegt hij. ,,De meeste mensen die ik ken zijn het niet met me eens. Maar dat is omdat ze het mis hebben.”

Eerst een beetje achtergrond. Bedrijven als S&P geven van allerlei vormen van krediet aan hoe waarschijnlijk het is dat de leningen worden afbetaald. Zo wordt een obligatie met een AAA-rating bijna zeker afbetaald en een met een BB-rating misschien niet. De ingewikkelde financiële producten (CDO’s) die gebaseerd zijn op hypotheken aan arme Amerikanen hadden vaak AAA-ratingen (lees in dit stuk van de New York Times hoe dat kon). Toen bleek dat veel van die mensen hun lening helemaal niet konden betalen, stortte de markt voor die CDO’s in. En klopten investeerders bij S&P aan, want hoe kon zoiets gebeuren met AAA-producten?

Dat vroegen wij dus ook.  

De theorie dat S&P onder een hoedje speelde met de grootkapitalisten die CDO’s en dergelijke uitgeven, omdat ze daar nu eenmaal door worden betaald, wees Coughlin van de hand. Volgens hem werken bij S&P alleen brave borsten voor wie geld niet belangrijk is. ,,Anders werkten ze wel bij een investment bank.” Toegegeven: in het grafiekje dat hij liet zien (en dat ik nu niet meer kan vinden op hun website) klopte hun rating door de jaren heen goed met het percentage leningen dat niet wordt terugbetaald: van  0,3 procent bij AAA-producten tot ruim 51 procent bij CCC.

Volgens Coughlin was het probleem dat hun systematiek van het beoordelen ingehaald was door de realiteit. De vorige keer dat het mis ging met dit soort subprime hypotheken was in 2001: ongeveer 6 procent van de leningen werd toen niet afbetaald, dus het bedrijf ging ervanuit dat dat het doemscenario was. Achteraf had S&P moeten zien dat er wel érg veel van die subprime hypotheken werden afgesloten, zei Coughlin. En zich moeten afvragen of dat niet iets zei over de kwaliteit: waren dit misschien leningen aan mensen die helemáál geen huis konden betalen? Hij schat dat dit keer ongeveer 20 procent van de subprime leningen kan worden afgeschreven.

Verder ligt een deel van het probleem bij CDO’s: financiële producten die zó ingewikkeld zijn dat niemand eigenlijk meer weet wat hij krijgt, als hij een CDO koopt. Ook S&P niet. Voortaan gaat het bedrijf beter kijken of die complexiteit op zichzelf niet een reden is om de waardering te verlagen.

Goed, een ingewikkeld verhaal. Het goede nieuws is dat S&P er iets aan gaat doen, het bedrijf heeft een serie vrij ambitieuze maatregelen. Het slechte nieuws is dat er altijd weer een nieuwe crisis komt, zoals Coughlin zei. ,,Financial markets go from a focus on greed to a focus on fear.” En of ze die zullen voorzien? Zelfs Coughlin zelf betwijfelt het.