Archief voor: december 2009
Hartelijk gefeliciteerd
Josif Stalin vierde gisteren zijn 130ste verjaardag. Zeker 3.000 mensen kwamen op zijn feestconcert en honderden legden bloemen bij zijn graf op het Rode Plein. Ook in zijn geboortestad Gori werden door enkele honderden fans, onder leiding van zijn kleinzoon, bloemen bij zijn enorme standbeeld gelegd. De Communistische Partij, zijn grootste aanhanger in Rusland, had officieel om een 1-daags moratorium gevraagd op het kritiseren van de Grote Leider.
Het is interessant dat de Russische Hitler, zoals je hem toch het best kun noemen, nog zo wordt vereerd. Ondanks zijn verantwoordelijkheid voor de moord op miljoenen van zijn eigen burgers, voor de deportatie en het opsluiten in concentratiekampen van even zovelen, voor het onderdrukken van de vrijheidsstrijd in Tsjechoslowakije en Hongarije, voor terreur in de overige Warschaupactlanden, wordt hij door een aanzienlijke groep Russen nog altijd vereerd. Zijn populariteit is de afgelopen jaren zelfs gestegen, als gevolg van een campagne van het Kremlin om hem te presenteren als een efficiënt manager en de man die de Sovjet-Unie naar de overwinning in de Tweede Wereldoorlog leidde.
Zou die verering soms komen, omdat pas onder Gorbatsjovs perestrojka in de Sovjet-Unie mogelijk werd om kritiek op Stalin te leveren? Als argument voor die aanbidding wordt altijd aangevoerd dat hij voor de industrialisatie van zijn land heeft gezorgd. Dat is natuurlijk een feit, al moet je dan ook toegeven dat dit alleen kon dankzij de miljoenen gratis dwangarbeiders die hij ter beschikking had.
Hitler krijgt ook altijd de credits voor het opbouwen van de economie. Mooie wegen, werkgelegenheid, industrie, tussen 1933 en 1940 maakte Duitsland een enorme wederopbouw mee. Truusje Roegholt, de vrouw van de Amsterdamse historicus Richter Roegholt, heeft in haar jeugdherinneringen eens mooi beschreven hoe zij als arm arbeiderskind na Hitlers machtsovername ineens nieuwe kleren en schoenen van de NSDAP kreeg en hoe blij ze daarmee was. Logisch, want als je van lompenkind ineens een keurig burgermeisje wordt, ben je natuurlijk altijd blij.
Die blijheid hoor je ook vaak bij stalinisten. Mijn hoogbejaarde vriendin Aleksandra Aleksandrovna is er een van. Ze heeft nooit iets gemerkt van de Grote Terreur, heeft het alleen maar over de nieuwe levensmiddelen in de winkels en over de dansfeestjes die er waren. Die vrolijkheid zie je ook in Anatoli Rybakovs roman Kinderen van de Arbat, al wordt daarin wel de hoofdpersoon om iets onbenulligs in de verbanning gestuurd.
Op de Russische radio lieten gisteren veel van die aanhangers zich uit over hun held: „Het was zo rustig onder Stalin”, „Het was zo veilig onder Stalin”, „Het was zo gezellig onder Stalin”.
Volgens een opinieonderzoek van VTsIOM, heeft 54 procent van de Russen nog altijd grote waardering voor Stalins karaktereigenschappen en vindt slechts 23 procent van de ondervraagden hem niets.
Poetin houdt het altijd een beetje in het midden als het om Stalin gaat. Terwijl Medvedev Stalins misdaden onlangs op zijn videoblog nog heeft veroordeeld door te zeggen dat je geen nationale ontwikkeling, successen of ambities kunt hebben ten koste van menselijk lijden en dood. Medvedev gaf daarmee de scherpste veroordeling van Stalins misdaden sinds Poetin aan de macht is en dat siert hem.
Volgens mij denkt Poetin er net zo over. Zijn voorzichtig positieve uitlatingen over zijn voorganger doet hij volgens mij alleen maar dat omdat hij zich daarmee van de steun van de oudere generatie wil verzekeren, terwijl Medvedev op de jongere generatie mikt, die door zijn opleiding en opvoeding heel goed weet wat er tussen 1924 en 1953 is gebeurd. Wat dat betreft vullen Medvedev en Poetin elkaar mooi aan en zijn ze een perfecte tandem.
Jozef Stalin vierde gisteren zijn 130ste verjaardag. Zeker 3.000 mensen kwamen op zijn feestconcert en honderden legden bloemen bij zijn graf op het Rode Plein. Ook in zijn geboortestad Gori werden door enkele honderden fans, onder leiding van zijn kleinzoon, bloemen bij zijn enorme standbeeld gelegd. De Communistische Partij, zijn grootste aanhanger in Rusland, had officieel om een 1-daags moratorium gevraagd op het kritiseren van de Grote Leider. Lees verder »Charkov
Onze voorlopige eindhalte is Charkov. Van vrienden had ik gehoord dat die stad met ruim anderhalf miljoen inwoners niet veel voorstelde, door de zware bombardementen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Maar het tegendeel bleek waar. Lees verder »
Op naar Charkov
Voorbij Kiëv hervatte zich vanmorgen de werkelijkheid die ik uit Rusland ken. Ineens werden de wegen weer slecht, stond er om de paar kilometer weer een gulzige verkeersagent met een snelheidsmeter, zagen de boerendorpen er weer verwaarloosd en armoedig uit. Maar gelukkig werd er ook ineens weer Russisch gesproken. Lees verder »
In Galicië
Vanochtend om acht uur vetrokken we uit Lviv om te beginnen aan onze reis naar het oosten van Oekraïne om op die manier de veranderingen in het stemgedrag van de Oekraïners te polsen. Een bijna perfecte, vrij rustige weg (die er vorig jaar nog niet was) voerde ons over een afstand van zo’n zeshonderd kilometer in een paar uur naar Kiëv. Lees verder »
Lvov, Lviv, Lwow, Lemberg
Sinds anderhalve dag loop ik rond in Lvov, in het westen van Oekraïne. Ik ben er omdat op 17 januari 2010 presidentsverkiezingen worden gehouden. Volgens de peilingen maken Joelia Timosjenko en Viktor Janoekovitsj de grootste kans, al doet in Lvov en de rest van West-Oekraïne de huidige president Joesjtsjenko het in de peilingen even goed als zij.
Afluisteren
Op de burelen van de Duitse televisiezender WDR aan de Koetoezov-boulevard was onlangs lekkage. De hele parketvloer was kromgetrokken en moest worden vervangen. Toen de loodgieters waren gebeld, meldde de FSB zich ineens. Zij zouden wel voor de reparatie zorgen. ,,Ik wist niet dat de FSB over loodgieters beschikte”, zei mijn Duitse collega die me over die opmerkelijke gebeurtenis vertelde. Lees verder »
Dag van de Grondwet
Gisteren werd in Rusland de Dag van de Grondwet gevierd. Een bijzondere gebeurtenis, aangezien de Grondwet in Rusland vooral uit mooie woorden bestaat en in veel opzichten niet door de regering wordt gerespecteerd. Ik beschouw die Grondwet dan ook als een geschenk aan het Westen, om te laten zien dat de intenties om van Rusland een democratie te maken zeker bestaan, maar dat dit nog enige tijd vergt. Dat het nog niet is gelukt om eerlijke verkiezingen te houden, die een logisch uitvloeisel van die Grondwet zouden moeten zijn, moet maar even worden vergeten.
Cultuur in Moskou
Wat doe je in de donkere dagen van december, als het daglicht tegen drie uur ‘s middags al weer verdwijnt en je het gevoel hebt dat je in een soort permanente schemering leeft? Uitgaan natuurlijk. En voor uitgaan is Moskou een paradijs. Lees verder »
Kruistocht tegen corruptie
De vuurwerkramp in nachtclub Het Kreupele Paard in Perm heeft laten zien waar de ‘onschuldige’ corruptie van overheidsfunctionarissen toe kan leiden. In reacties op dit blog is die corruptie vaak gebagatelliseerd. ,,Zo werkt het nu eenmaal”, zeiden de meeste vergoelijkers. Maar nu er in Perm 141 doden zijn gevallen (in totaal zijn het er in Rusland 18.000 per jaar als gevolg van niet-nageleefde brandveiligheidsvoorschriften) zijn zelfs zij geschrokken. Want in Rusland is tenslotte niets leuker dan uitgaan, zeker in een nachtclub, want anders dan onze stijve landgenoten kunnen Russen echt feestvieren, van jong tot oud. En veel van die nachtclubs, zoals de gezellige Moskouse B2, blijken nu net zo brandgevaarlijk te zijn als Het Kreupele Paard. Lees verder »
