President Medvedev gaf dinsdag minister van Financiën Koedrin op zijn kop, omdat hij had gezegd dat als de regering doorgaat met geld uitgeven zoals het volgens de laatste plannen van Medvedev wil, de reservekas in 2010 geheel leeg is. Logisch als je bedenkt dat er nu al maandelijks zo’n vijftien miljard dollar uit die kas verdwijnt en er nog zo’n 130 miljard inzit. Maar Koedrin, die me een vrij bekwame minister lijkt, moet zwijgen, net als andere ministers die anders denken dan de opperste landsleiding. Anders kunnen ze een andere baan gaan zoeken, zoals Medvedev zei. Lees verder »

In het Boelgakov-huis aan de Grote Tuinstraat (metro Majakovski) is tot 20 juni een interessante expositie te zien van de jong gestorven Nederlandse schilderes Tjaarke Maas (1974-2004). Dat Boelgakovhuis is los van die tentoonstelling al de moeite van het bezoeken waard. Het is een voormalige kommoenalka, waar Boelgakov en zijn toenmalige vrouw in de jaren twintig een kamer bewoonden. De hele verdieping is nog altijd min of meer als kommoenalka ingericht, waardoor je de sfeer van die benauwde woonvorm goed kunt aanvoelen. Vooral de gemeenschappelijke keuken met zijn aanrechtje maakt altijd diepe indruk op me, omdat ik daar al die gezinnen zie rondschuifelen.
Lees verder »

Poetin in de cockpit van een vliegtuig in een Siberische vliegtuigfabriek. (Foto AP)

In de Komsomolskaja Pravda van vandaag staat dat Russische vliegtuigen op binnenlandse vluchten het zonder TCAS-systeem moeten doen, een bezuinigingsmaatregel met mogelijk noodlottige gevolgen. Binnen Rusland is het namelijk toegestaan om zonder TCAS-systeem te vliegen, op buitenlandse vluchten is het verboden, waarom is duidelijk.

Vorige week botsten bij vliegveld Domodedovo bijna twee Russische passagiersvliegtuigen op elkaar, een Boeing-767 en een Toepolev-154, die zonder het waarschuwingssysteem vloog. Alleen dankzij de oplettendheid van de verkeerstoren werd een vliegramp met enkele honderden doden voorkomen.

Lees verder »

,,Je moet me geloven”, zegt de 75-jarige Gjoezel Galejeva. ,,Iedereen die in de jaren dertig werd veroordeeld en vermoord had helemaal niets misdaan.” Samen met zo’n tachtig andere bejaarden zit ze in de benedenzaal van het Moskouse gebouw van Memorial, de burgerrechtenorganisatie die voor de slachtoffers van de Stalinterreur opkomt  en de repressie uit die periode in kaart brengt. Ze komen iedere donderdag bijeen en houden dat verleden in leven. Galejeva is een van hen. Haar verhaal doet je huiveren, ook al kan ze er nu met humor over vertellen.

Lees verder »

President Medvedev heeft gisteren een commissie in het leven geroepen die ervoor moet zorgen dat in boeken en kranten de Russische geschiedenis niet meer zo wordt beschreven dat dit ten koste gaat van het nationaal belang. Daarmee zijn de agitprop en de censuur formeel weer in leven geroepen. Want met het verdwijnen van de onafhankelijke geschiedschrijving blijft alleen het door het Kremlin gewenste beeld van het verleden over. En daarin is geen plaats voor Vergangenheitsbewältigung, zoals de Duitsers dat zo voorbeeldig hebben gedaan. Een hoge Russische staatsarchivaris zei het een paar maanden geleden nog zo: ,,Russen zijn nog niet rijp voor de confrontatie met het stalinistische verleden.” Memorial-directeur Arseni Roginski voegde daar onlangs aan toe: ,,De nazi’s vermoordden voornamelijk buitenlanders, de Russen elkaar en dat is iets wat ons bewustzijn weigert te accepteren.” Lees verder »

De dichter en schrijver Joeri Fidelgolts (1927) vertelde me onlangs zijn levensverhaal.

,,In 1948 studeerde ik aan de toneelschool”, vertelt hij. ,,Ik had in die tijd een vriend, Valentin Sokolov, een soldaat. Hij droeg gedichten voor aan zijn mede-soldaten, waarin hij zich kritisch uitliet  over het Sovjet-regime. Zo schreef hij zinnen als ‘neuk het Sovjet-schaap’. Hij werd gearresteerd op beschuldiging van anti-sovjetagitatie. Tijdens zijn verhoor verzon hij dat hij deel uitmaakte van een organisatie, waartoe ook ik en een andere vriend zouden behoren. Ik werd dan ook gearresteerd. Tijdens de huiszoeking lazen ze mijn dagboeken, waarin ook kritische gedichten stonden, zoals dat over de uitzetting van Anna Achmatova en Michail Zostsjenko uit de Schrijversbond in 1946. Ik werd door een militair tribunaal veroordeeld tot tien jaar kamp en vijf jaar ontneming van alle burgerrechten. Sokolov zelf zou in totaal dertig jaar in een kamp doorbrengen. Hij is in 1982 in en psychiatrisch ziekenhuis aan een hartaanval gestorven, nadat ze hem een elektroshock hadden gegeven.” Lees verder »

Vandaag wordt in heel Rusland de overwinning op Nazi-Duitsland gevierd. Het is de meest bijzondere feestdag van het jaar, omdat de Tweede Wereldoorlog in de voormalige Sovjet-Unie verschrikkelijk heeft huisgehouden. Niet alleen zijn er acht miljoen soldaten van het Rode Leger gesneuveld, maar ook zijn er nog eens negentien miljoen gewone Sovjetburgers omgekomen. Tijdens het beleg van Leningrad alleen al stierven er van de drie miljoen inwoners van die stad een miljoen, als gevolg van bombardementen of de honger. Vaak wordt vergeten dat de Tweede Wereldoorlog zich voornamelijk op het grondgebied van de Sovjet-Unie heeft afgespeeld. Lees verder »

Demonstratie in Tbilisi. (Foto Reuters)

In Tbilisi is het gisteravond voor het eerst sinds het begin van de demonstraties op 9 april tot geweld gekomen toen betogers het hoofdbureau van politie belaagden. Ze eisten de vrijlating van drie andere activisten die een dag eerder waren gearresteerd omdat ze een televisiereporter in elkaar zouden hebben geslagen.

Toen de betogers met stokken op het hek begonnen te slaan en ook nog eens met hout en stenen begon te gooien, haalde de politie wapenstokken en schilden uit de kast. Het resultaat: zo’n dertig gewonden aan beide kanten. De loop van de gebeurtenissen is te volgen op het YouTube-filmpje hieronder. Lees verder »