,,Ik bekeek elk televisieprogramma en kwam tot de conclusie dat je het aanbod van twintig zenders in twee delen kon splitsen: dat van de schaterlach en dat van de angstaanjagerij”, denkt de depressieve hoofdpersoon van Doeschka Meijsings roman Over de liefde.  Ook zonder in een depressie geraakt te zijn, kan ik dat wel meevoelen. Al kun je natuurlijk enorm gaan nuanceren en net doen alsof praatprogramma’s meer zijn dan een mengeling van die twee genres. Maar dat is vaak niet zo.

Lees verder »

Kerstmis betekent vooral: kerstfilms. En die waren er, de drie Sissi’s (de taille van Romy Schneider – daarom alléén al is het de moeite waard te kijken) en The Sound of Music (voel me eigenaardig genoeg steeds sterker aangetrokken tot de beeldige barones die ook met kapitein Von Trapp wil trouwen en die uit schuine ogen kijkt en aanmoedigend en vals tegelijk tegen onze onbedorven heldin zegt: „I’m sure you’ll make a fine nun, Maria”)  en nog driehonderd andere films, waaronder eigenlijk alleen Babe gemist werd. Ik dacht dat dat een nieuwe kersttraditie was, Babe. Je ziet dat varkentje toch graag in deze donkere dagen. Zijn immense droefheid als blijkt dat al zijn soortgenoten zijn opgegeten, stemt tot mooie vegetarische gedachten en die kun je best gebruiken te midden van het gebraad.

Lees verder »

Wij shoppen ons gek voor de Kerst. Staat overal in de kranten. Desgevraagd zou ik gezegd hebben dat alleen Engelsen en Amerikanen dat doen, omdat die arme stakkers geen Sinterklaas hebben, en dat wij daarentegen geen traditie hebben van cadeaus met kerstmis.  Maar zo is het allang niet meer.
„You don’t, you don’t need so much juhunk”, zong een vrolijk gospelkoor in een Amerikaanse mall in de reportage What would Jesus buy? die maandagavond werd uitgezonden. Het koor hoorde bij ‘reverend Billy’, de acteur Bill Talen, die vermomd als zo’n swingende Amerikaanse dominee met een busje langs shoppingmalls trok om daar tegen het grote winkelen te prediken. Het koor doet oebahdoebidahdah en dan stapt er een man naar voren die zingt: „Wie is de man die zegt: stop/ stop met dat geshop/ dat is: reverend Billy!!” en whamm! in een flitsend wit pak en met veel raar blond haar springt de charismatische dominee tevoorschijn en preekt het evangelie van stopshopping waarbij hij niet aarzelt te waarschuwen voor de shopocalyps.

Lees verder »

Goed doen is iets moois, maar is het ook mooi om naar te kijken? De bedoeling van de radiodiskjockeys die een paar dagen in een glazen huis op de markt in Breda wonen, is veel geld in te zamelen ten behoeve van vluchtelingen. In het programma  Serious request kunnen wij zien hoe dat gaat. Er komen allerlei Bekende Nederlanders langs in dat huis, die ook geld willen inzamelen voor vluchtelingen. En het popgroepje dat een tournee maakt door het land ook, en Sophie Hilbrand die almaar heel ijverig onzinnige gesprekjes voert met allerlei mensen vindt ook dat het „allemaal om de vluchtelingen gaat” en daarna roept ze weer: „leuk om ze even te zien, de jongens in het huis” en we krijgen een echt actiegevoel en eindeloos veel mensen gaan naar Breda om naar „de jongens in het huis te kijken” en geld te stoppen door de brievenbus en Jan Smit is er ook en die voelde zich „als een aap in de Artis” terwijl hij optrad en zo geld inzamelde en we zijn blij en het is allemaal héél goed voor de vluchtelingen.
En het is stomvervelend.

Lees verder »

Het einde van het jaar nadert. Programma’s sluiten om pas in het volgende seizoen weer terug te komen.  Raar eigenlijk, nu ja, niet voor de makers natuurlijk, maar voor de kijkers wel, dat er in Hilversum tweemaal per jaar zo’n caesuur is, al is deze minder enorm dan die in de zomer. Maar geestelijk ben je er, als kijker, niet aan toe dat er van alles verdwijnt. We willen graag ook tijdens de kerstvakantie De Wereld Draait Door blijven zien, keihard, dan eet die van Nieuwkerk maar geen haasjes en ziet-ie z’n kinderen maar nooit, sowieso is het nergens voor nodig dat hij buiten dat programma bestaat, hij is van óns, kijkers, en hij dient te verschijnen en wel vijf dagen in de week. Zo.

Lees verder »

Als je ooit tot je door wilt laten dringen dat televisiepresenteren echt een vak is, moet je eens een poosje goed op de tafeldames en -heren van Matthijs van  Nieuwkerk in  De wereld draait door  letten. Het is voor de hand liggend om te denken dat geschikt zijn op de televisie gewoon een kwestie van charme is. Van iets kunnen, iets weten en je uit weten te drukken. Dat is niet het geval, blijkt vaak genoeg als je presentatoren aan het werk ziet die niets lijken te weten en evenmin in staat zijn om wat dan ook uit te drukken, maar die toch om een of andere reden geschikt zijn bevonden om te presenteren. Die een of andere reden, daar gaat het om.

Lees verder »

Soms krijg je de kans om in het buitenland bij mensen thuis te logeren. Dat geeft altijd een totaal andere indruk van het land en het leven daar, dan wanneer je in een hotel zit en alleen maar wat door de toeristische buurten flaneert. Hoe de mensen leven, dat merk je eigenlijk pas als je met ze meeleeft. Schrijvers van reisreportages pakken het vaak zo aan, en in het klein doet Puberruil Xtra dat ook, door twee pubers uit verschillende landen met elkaar van plaats te laten ruilen. Gisteren waren dat Laszlo uit Nederland en Rafaël uit de Filippijnen.

Lees verder »

De flats zijn afgebladderd, vies, armoedig. De mensen niet minder, hard en beschadigd lijken ze, ze zijn argwanend en afwerend. „Laat die mensen niet binnen!”, krijst een baboesjka als Olga met documentairemaakster Aliona van der Horst informeert of er nog buren zijn die haar broer Boris Ryzhy gekend hebben. Hij was een dichter, zegt ze. Sommige mensen doen niet open en schreeuwen door de dichte deur: ‘sodemieter op!’ Een vrouw kijkt onverschillig. Nee, Boris Ryzhy, dat zegt haar niets, maar ze klaart op als haar gevraagd wordt naar de familie Kakkerlak. Ja, zeker! Daar heeft mijn broer nog een gedicht over geschreven, zegt Olga. Ze begint meteen uit haar hoofd te citeren, maar moet even stoppen omdat haar stem niet wil. „Waarom huil je?”, vraagt de vrouw. „Is je broer soms dood?” „Ja,” zegt Olga. Zesentwintig was Boris Ryzhy toen hij zich ophing. „O mijn God”, zegt de vrouw. „Hoe kon hij zo jong uit het leven stappen?”

Lees verder »

Zouden historici sombere mensen zijn? Van veel geschiedenis word je niet bepaald een mensenvriend, en in ieder geval geen vriend van politici. Of juister waarschijnlijk: geen vriend van hen die de macht hebben. En die dan iets bedrijven wat wij heel onschuldig ‘machtsspelletjes’ noemen, maar onschuldig zijn zulke spelletjes allerminst.

Gisterochtend op  Radio 1, bij het onvolprezen geschiedenisprogramma O.V. T., hoorde je een aantal historici gedreven praten over de achtergronden bij de uitzending van In Europa van zondagavond. De aflevering ging over het eind van de oorlog in Praag en Warschau, twee steden die niet wisten dat ze onderdeel waren van afspraken, van wat er over was van een verdeellijstje van Churchill dat al even onschuldig ,,the naughty document” wordt genoemd, maar waarvoor ‘naughty’ niet direct het woord is. Of betekende dat in de jaren veertig iets veel ernstigers dan nu het zo uitgeholde ‘stout’? Hoe dan ook, Polen was toegevallen aan de Sovjetunie, net als Tsjechoslowakije. Zodoende mochten de Amerikanen, hoewel ze met gemak Praag hadden kunnen binnentrekken in mei 1945,  niet verder gaan dan Pilzen.

Lees verder »

‘En dan zie je die grieten, die hebben auto’s, man en dan praten ze met zo’n kakstem.” Zou dit over  Echte Gooische Meisjes  gaan? Ik spits mijn oren om het gesprek tussen een paar studenten in de overvolle trein op te vangen. „En dat commentaar is ook heel gaaf dat erbij zit, zo’n stem, net een beetje als van die oude man die dat deed, eh…” „Gert Jan Dröge”, helpt een ander. „Ja, onwijs grappig.”
Ik giechel een beetje. Dat nu net zo’n programma het tot treingesprekken brengt. Er is geen plot, geen ontwikkeling, geen duidelijke hoofdpersoon (hoewel Paulien duidelijk het favoriete personage van de makers is), er wordt nooit iets in gezegd wat de moeite waard is, de meisjes zijn, op beeldige Bo na, niet eens echt mooi, meer gewoon gaaf en jong en goed gekleed.

Lees verder »