De Spaanse ex-premier Aznar blijft hier, bijna zes jaar na zijn vertrek, een polariserend figuur. Deze week liet hij weer eens blijken waarom tijdens een conferentie op de Universiteit van Oviedo. Daar zei hij over zijn opvolgers aanpak van de economische crisis onder meer: ,,De opperpyromaan kun je niet tot chef van het brandweerkorps maken.”

Al enige tijd worden Aznars publieke optredens verstoord door een groep activisten die hem vooral zijn aandeel in de Irak-oorlog nadraagt. ‘Aznar Oorlogsmisdadiger’ staat er op hun spandoeken. Hun favoriete slogans zijn ‘Aznar, fascist, jij bent de terrorist’ en ‘Aznar, kontkusser van Bush’ .

Tijdens zijn optreden in Oviedo waren de activisten er weer. Ditmaal bleek Aznar geen geduld meer te hebben. De staatsman gaf hun de middelvinger. Het leidde vanzelfsprekend tot linkse kritiek. Volgens deze peiling op de site van een rechtse krant zijn Spanjaarden verdeeld over de vraag of deze reactie gerechtvaardigd was.

In de rubriek Toros, Tonterías y Terrorismo (hier uitleg) deze keer:

Toros: Jairo Miguel Sánchez Alonso is pas 16, maar staat al zijn halve leven in de arena. Op zijn achtste trad hij voor het eerst aan en op zijn elfde doodde hij zijn eerst kalfje. Om op zijn 14de bijna de dood te vinden toen een stier zijn hoorn net naast zijn hart spietste. Hij verrichtte al deze kinderarbeid in de arena’s van Latijns-Amerika, waar geen leeftijdsgrens geldt voor toreadores. Nu hij 16 is kan hij ook in Spanje aantreden. Afgelopen zaterdag deed hij dat door tegen zes stieren tegelijk aan te treden. ‘De kindertorero is volwassen geworden, maar blijft doden’. Hier een Engelstalig interview met de jongen.

Tonterías: Een beproefde manier in Spanje om geld op te halen is een kalender met mild-pikante foto’s te verkopen. Veel Spaanse brandweerkorpsen geven bijvoorbeeld elk jaar een kalender uit waarop de mannelijke blussers steevast met ontbloot bovenlijf figureren. Deze brengen de brandweermannen rond de jaarwisseling op straat vervolgens zelf aan de vrouw. De opbrengst is bedoeld voor extraatjes waar de gemeente geen geld voor geeft. Het is inmiddels al februari, maar de vrouwelijke leden van het Madrileense politiekorps hebben alsnog een eigen pin-upkalender voor 2010 uitgegeven. Een privé-initiatief, als solidariteitsactie voor Haïti.

Terrorismo: Deze week was ik een paar dagen in Portugal, en daar was veel aandacht voor de ETA. Vorig weekeinde werd in een villa even buiten Lissabon een schuilplaats van de Baskische terreurgroep opgerold, inclusief grote lading explosieven. Er waren al langer aanwijzingen dat de ETA, die opgejaagd is in Frankrijk, pogingen onderneemt zich in het kleine buurland van Spanje te vestigen. Na de recente vondst groeit de bezorgdheid hierover, onder meer vanwege een komend Pausbezoek, in mei.

Eergisteren was het ‘zwarte donderdag’ op de Spaanse beurs. Investeerders dumpten massaal hun Spaanse aandelen, voornamelijk die in het bankwezen. Het was het directe gevolg van de groeiende onrust over de financiële instabiliteit in de periferie van de eurozone.

Na Griekenland, zo vrezen de markten, zijn Portugal, Spanje, Italië – en in mindere mate Ierland – de volgende dominostenen die zouden kunnen omvallen. Als acroniem van de betreffende landen is de term PIGS (varkens) nu in opkomst.

Niemand wordt natuurlijk graag een varken genoemd. Maar vooral wordt niemand – momenteel – met Griekenland vergeleken. Sommigen in de Spaanse pers en politiek zien dan ook een complot. De aloude ‘zwarte legende’ zou weer van stal zijn gehaald. Deze ‘leyenda negra’ staat voor de oorlogspropaganda die de protestante Engelsen en Hollanders sinds de 16e eeuw verspreidden over Spanjaarden (het zijn: achterlijke, fanatieke inquisiteurs).

Vijfhonderd jaar later zouden Angelsaksische kranten en analisten Spanje met hun pessimistische analyses opnieuw de afgrond in willen praten. Ditmaal om het succes van zijn multinationals (Santander, Iberdrola, Telefonica) te ondergraven. Inderdaad is de Britse en Amerikaanse zakenpers erg negatief over Spanje. Maar volgens deze Spanjaard - weliswaar verbonden aan de London School of Economics – is daar alle reden toe. Hier een uitlegstuk uit de papieren krant (alleen voor abonnees).

Heel even leek het rustig binnen de conservatieve volkspartij (PP). Kopstukken Esperanza Aguirre (presidente van de regio Madrid) en Alberto Ruiz-Gallardón (burgemeester van de hoofdstad) wisten ruim een maand een gewapende vrede in stand te houden. De twee Madrileense politici, die beiden azen op het partijleiderschap, gaven even geen nare interviews over elkaar. Even geen machtsstrijd over benoemingen, geen schandalen. Rust.

Tot vrijdag. Toen zei Aguirre, terwijl nog een microfoon openstond, het volgende: ,,We hebben het enorme geluk gehad dat we een zetel hebben kunnen geven aan Izquierda Unida die we afpakten van de hijoputa (hoerenjong).” Voor de liefhebber: hier de audio.

De regiopresidente refereerde aan een zetel in het bestuur van Caja Madrid. Over de benoeming van een nieuwe topman voor die spaarbank vocht ze vorig jaar een bitter gevecht uit met Ruiz-Gallardón (dat ze won). Vrijdag bleek dat ze later ook nog een van diens vertrouwelingen uit het bestuur werkte, ten gunste van een lid van de linkse splinterpartij IU.

Het ‘hoerenjong’, verduidelijkte Aguirre later, was echter niet Ruiz-Gallardon. Maar de aan hem loyale, door haar gewipte, partijgenoot. Hetgeen de opmerking niet per se vleiender maakte. Ze maakte geen excuses, maar stelde dat ze zijn naam even vergeten was en ,,hij vast een heilige zal zijn en z’n moeder ook”.

Ruiz-Gallardón reageerde de afgelopen dagen niet, met als argument dat hij zijn partij geen schade wil berokkenen. Ook Aguirre hield wijselijk haar mond. De spindoctors van de PP konden alleen met het verweer komen dat men in de volkspartij nu eenmaal ,,als de gewone mensen praat”.