De lezer schrijft over deerlijk gemis van de WK-bijlage

Zit ik na de opening van het WK voetbal met een bevriend filosoof net te theoretiseren hoe groot de invloed van dit wereldkampioenschap voetbal op de wereld is, blijkt de traditionele bijlage met beschouwingen, spelersnamen en shirtkleuren niet in mijn krant te staan. Voetbal was in de vorige eeuw misschien niet meer dan een hobby, een sport of een chauvinistisch uitstapje, tegenwoordig is het echter, parallel aan de korter wordende communicatielijnen die over de aarde zijn gespannen, een maatschappelijk, cultureel en zelfs politiek fenomeen. Dit wereldomvattende evenement kan in de toekomst een belangrijke verenigende rol spelen.
Mijn krant besteedt weliswaar aandacht aan de sociale achtergronden van de organisatie van het WK, maar daarom hoeft de krant voor de intelligentsia – zonder enige waarschuwing vooraf – het spel zelf nog niet zó te verwaarlozen? We willen dus graag alsnog lijstjes met de rugnummers, vlaggetjes, voorgeschiedenis en trainingsstrategieën, zoals we tot nu toe elke twee jaar mochten ontvangen.
Kees Hogenbirk
Amsterdam
De krant antwoordt
Een hartenkreet, kennelijk mede namens de filosofen die het WK volgen – en die wij natuurlijk graag tot onze lezers willen rekenen. Waarom dan toch geen aparte bijlage?
Tot dit kampioenschap hebben wij inderdaad steeds bijlagen gemaakt naar aanleiding van het EK en het WK voetbal. Dat was een goed gebruik, geboren uit onze wens de lezers zoveel mogelijk informatie te geven. Dit jaar hebben we van zo’n bijlage afgezien, om een aantal redenen. Het maken ervan is om te beginnen kostbaar en de inkomsten uit advertenties die daartegenover moeten staan, bleken tegen te vallen; een simpele kostenberekening dus. Voor andere speciale uitgaven, zoals een bijlage bij het North Sea Jazz Festival, kan dat weer anders liggen. Voor het begin van dit WK hebben we wel een extra pagina gemaakt, met hoofdzakelijk het wedstrijdschema.
Maar wat ook meespeelt, is dat de informatie waar de lezer om vraagt (rugnummers, vlaggetjes et cetera) bij dit kampioenschap al overvloedig verkrijgbaar is. Nederland lijkt soms een zee van oranje hoeden en vlaggen. De krant kan het talent en de energie van de sportredactie dan beter benutten, naast de reguliere wedstrijdverslagen uiteraard, voor artikelen die de maatschappelijke, culturele en politieke aspecten van het WK belichten waar de lezer terecht op wijst.
En dan hebben we het niet alleen over de avonturen van de biermeisjes Barbara en Mirthe, onze collectieve cultuurshock. Al voorafgaand aan het kampioenschap heeft correspondent Peter Vermaas een indrukwekkende reeks stukken geschreven over de status van voetbal in Zuid-Afrika en de steden waar de duels worden gespeeld. Die boden een scherp inzicht in de sociale context van dit evenement. Dat betekent overigens niet dat we ons te goed zouden voelen om ook over shirtjes en andere basale sportieve accessoires te schrijven. De voorpagina van deze krant, doorgaans het podium voor zwaarder nieuws, bracht op 10 februari de primeur van onze sportredactie dat Oranje op het WK zou spelen in ‘strak gesneden shirts, zonder franje’. Een citaat: „Het thuisshirt is oranje met twee dunne witte strepen aan de zijkanten en heeft een ronde zwarte hals en een zwarte streep op de mouw. Het uitshirt is wit met een ronde blauwe hals en een dunne blauwe en rode strook in V-vorm over de borst.” Er stond ook een plaatje bij. De onthulling – de firma Nike probeerde het shirt toen nog geheim te houden – leverde internationale aandacht op.
Ten slotte nog dit. Zelfs als uiterst marginale voetballiefhebber (misschien een goede aanduiding voor een nieuwe probleemgroep, waar beleid op kan worden gezet) ben ik het niet eens met de lezer dat de beleving van voetbal in de vorige eeuw zo anders was dan nu. Ook toen – zie het WK van 1978 – was voetbal niet alleen maar een hobby of chauvinistisch uitje, maar een bindmiddel met sociale en politieke betekenis. Tony Judt wijst er in zijn nieuwe politieke essay Ill Fares The Land (vertaald als Het land is moe) bijvoorbeeld op, hoe Engelse supporters pas dankzij het voetbal vertrouwd raakten met de nationale geografie. Misschien een goed boek om te lezen tijdens de volgende wedstrijd. Pardon: na afloop, bedoel ik.

Zit ik na de opening van het WK voetbal met een bevriend filosoof net te theoretiseren hoe groot de invloed van dit wereldkampioenschap voetbal op de wereld is, blijkt de traditionele bijlage met beschouwingen, spelersnamen en shirtkleuren niet in mijn krant te staan. Voetbal was in de vorige eeuw misschien niet meer dan een hobby, een sport of een chauvinistisch uitstapje, tegenwoordig is het echter, parallel aan de korter wordende communicatielijnen die over de aarde zijn gespannen, een maatschappelijk, cultureel en zelfs politiek fenomeen. Dit wereldomvattende evenement kan in de toekomst een belangrijke verenigende rol spelen.

Mijn krant besteedt weliswaar aandacht aan de sociale achtergronden van de organisatie van het WK, maar daarom hoeft de krant voor de intelligentsia – zonder enige waarschuwing vooraf – het spel zelf nog niet zó te verwaarlozen? We willen dus graag alsnog lijstjes met de rugnummers, vlaggetjes, voorgeschiedenis en trainingsstrategieën, zoals we tot nu toe elke twee jaar mochten ontvangen.

Kees Hogenbirk, Amsterdam

De krant antwoordt Lees verder »

De lezer schrijft over kiesgedrag en opinie

Op de voorpagina en een dag voor de verkiezingen (8 juni): drie manieren om een links kabinet te vermijden. Wat bezielt de krant? Rutte zal in zijn nopjes zijn. De armen armer en de rijken rijker dus. Heet De Telegraaf tegenwoordig NRC Handelsblad?

Willem van de Sanden, Utrecht

In de krant van 25 mei staat op pagina 7 het artikel ‘Hoezo, premiersdebat?’, geschreven door Meine Henk Klijnsma en Hans Engels. Zoals onder het artikel staat is eerstgenoemde historicus, de als tweede vermelde auteur is hoogleraar staatsrecht. Bovendien staat bij de heer Klijnsma dat hij D66-kandidaat is voor de Tweede Kamerverkiezingen en bij de heer Engels dat hij lid is van de Eerste Kamer voor D66.

Al eerder ben ik opiniërende artikelen tegengekomen, waarbij de schrijver niet alleen vermeldt op grond van welke kennis hij het artikel geschreven heeft, maar ook zijn politieke voorkeur opgeeft. Waar het in dit artikel duidelijk gaat om staatsrecht en een stukje geschiedenis, is de toevoeging dat beide schrijvers D66-aanhangers zijn niet relevant en dus overbodig. Ik wil nog een stapje verder gaan, het komt op mij over als reclame voor D66.

Félice Leendertz-Polak, Wageningen

De krant antwoordt: Lees verder »

De lezer schrijft over kruimelwerk en drugs

Het is onbegrijpelijk dat NRC Handelsblad zowel de voorpagina als de binnenpagina inruimt voor het regeringsvliegtuig dat mede wordt gebruikt door de koningin (18 mei). Een typisch staaltje kruimelwerk met ophef over verbouwingskosten met bedragen van omgerekend een paar duizend euro. Zo mogelijk nog erger is het te lezen dat de Tweede Kamer zich druk maakt over kruimelwerk van drie ton.

Meer kruimelwerk is te vinden op pagina twee, waar wordt gemeld dat staatssecretaris van Bijsterveldt 1,5 miljoen euro beschikbaar stelt om tien leraren in aanmerking te laten komen voor een promotiebeurs. De ruime aandacht is veel te veel eer als je bedenkt dat de uitgaven aan wetenschappelijk onderwijs 3,7 miljard zijn, ruim tweeduizend keer meer. Eén op de tienduizend leraren kan in de prijzen vallen, een veel kleinere kans dan de nul bij roulette.

Tussen deze prominente berichten valt een klein voorpaginabericht als ‘Bolkestein c.s.: verbod op drugs afschaffen’ in het niet. Dit blijkt echter te gaan om een mogelijke besparing van 30 miljard euro, dus dertigduizend keer meer dan het regeringsvliegtuig of van Bijsterveldts idee.

Prof. dr. Willem Vos
Universiteit Twente

De krant antwoordt

Journalisten hebben vaak moeite met cijfers, dat is waar. Ik kan er over meepraten: in een eerder journalistiek leven heb ik  de hoofdpersoon van een artikel, een  dertiger, eens de leeftijd ‘54’ meegegeven, terwijl hij toch echt – ja, over een krakende telefoonlijn – had gezegd dat hij „van 1954” was. Hij kreeg er veel bezorgde vragen over. Ik ook.

Lees verder »

De krant schrijft over het stoppen van een aantal activiteiten

Ook deze week waren er tal van interessante lezersvragen, maar ‘wegens omstandigheden’, zoals het wel eens op winkelruiten staat, schorten we die heel even op. Verschillende vragen zullen volgende week in deze rubriek aan bod komen.

Die omstandigheden zijn de volgende, en gelukkig een stuk minder ernstig dan bij horeca-uitspanningen die tijdelijk met die mededeling sluiten. Wij sluiten geenszins. Maar wel heeft de directie van NRC Media afgelopen week besloten een aantal activiteiten waarmee u als lezer bekend bent om economische én strategische redenen te stoppen.

Lees verder »

De lezer schrijft over column Youp van ‘t Hek

Ik heb mij geërgerd aan de column van Youp van ’t Hek van afgelopen zaterdag, getiteld ‘slachtofferporno’. Had de redactie niet de mogelijkheid om een dergelijk, niet grappig stukje proza te weigeren? Het past niet bij NRC Handelsblad en waarschijnlijk bent u het daarmee eens, maar door de ‘onaantastbare’ positie van Youp heeft u dat niet aangedurfd.
Peter Lansu
Naaldwijk
De krant antwoordt
We kregen van verschillende lezers boze of zelfs geschokte reacties op de column van Youp van ’t Hek waarin hij uitvaart tegen de verslaggeefster van een ochtendblad die de 9-jarige overlevende van de vliegramp bij Tripoli een telefonisch interview had afgenomen. De jongen had bij de ramp zijn ouders verloren, maar wist dat nog niet op het moment dat de verslaggeefster van De Telegraaf hem ondervroeg. Zij deed dat volgens die krant omdat een arts de telefoon aan het jongetje doorgaf.
Was het nu per se nodig, als reactie daarop, te fantaseren dat de verslaggeefster iets soortgelijks zou overkomen, namelijk dat een kind van haar, na een ‘precisiebombardement’, zonder moeder door het leven zou moeten gaan?
Niet per se, nee. En of deze column  geestig is, laat ik graag ter beoordeling aan de lezer. Maar een paar opmerkingen ter verdediging van de columnist zijn wel op hun plaats. Allereerst: Youp van ’t Hek schrijft geen politieke, economische of cultureel diagnostische columns zoals die op de Opiniepagina’s. Hij is bedreven in satirische, soms moraliserende conferences op schrift, waarvan – zoals in zijn theaterprogramma’s – overdrijving een natuurlijk stijlmiddel is. De suggestie van militair ingrijpen – een verwijzing naar het aftreden van staatssecretaris van Defensie Jack de Vries diezelfde week – is dan nog eens een overdrijving van een overdrijving. En om heel even in de stijl van de satiricus te blijven: precisiebombardementen bepleiten, dat doen  we doorgaans alleen in het hoofdredactioneel commentaar.
Maar in alle ernst.  Het gaat hier om een weinig subtiele, maar wel  duidelijke fantasie; Van ’t Hek wenst niet écht iemand dood. Ik heb zijn column gelezen als een heftig verontwaardigde reactie op wat hij noemt de ‘slachtofferporno’ van media die zich verlustigen aan andermans leed. Van ’t Hek zegt in feite tegen de journalisten in kwestie: laten we nu eens aannemen dat u hetzelfde overkwam, wat zou u daar dan van vinden?
Toegegeven, een fantasie is geen vrijbrief en de grens met ernst is soms dun. Dat ondervond Rikus Spithorst (wie kent hem nog?), een woordvoerder van reizigersorganisatie Rover die achter de computer een pseudoniem omgordde en in een verbale leeuw veranderde. Op de site fok.nl riep hij in 2008 op het huis van GroenLinks-lijsttrekker Femke Halsema in brand te steken, uit woede over het aftreden van het Tweede Kamerlid Wijnand Duyvendak.  Het kwam hem te staan op een koude douche in Nova en ontslag bij Rover – terwijl hij toch volhield dat hij het echt niet zo had bedoeld. Het verschil met de column van Van ’t Hek (behalve dat die beter geschreven was) is dat onze columnist niet onder schuilnaam werkt, geen oproep doet, maar een fantasie formuleert, en er in de column zelf ook geen twijfel over laat bestaan dat zijn hersenspinsel inderdaad moet worden gezien als een boze overdrijving. Het slot van de column luidt immers dat hij zijn eigen fantasie typeert als ‘zinloos’ en zegt: „Wat mij betreft had Jack het hele land platgegooid.” Als dát geen overdrijving is, is Rikus Spithorst een held.

Ik heb mij geërgerd aan de column van Youp van ’t Hek van afgelopen zaterdag, getiteld ‘slachtofferporno’. Had de redactie niet de mogelijkheid om een dergelijk, niet grappig stukje proza te weigeren? Het past niet bij NRC Handelsblad en waarschijnlijk bent u het daarmee eens, maar door de ‘onaantastbare’ positie van Youp heeft u dat niet aangedurfd.

Peter Lansu
Naaldwijk

Lees verder »

Over aandacht voor voetbal

Ik woon nu 25 jaar in Tukkerland (een opmerking voor Frits Abrahams: er wordt hier niet gesproken over ‘Tukland’, vraag uw schoonzoon maar), na jarenlang daarvoor in het westen gewoond te hebben. Ik was erbij toen Feyenoord op de Coolsingel werd gehuldigd toen het de Europa Cup had gewonnen. Ik ben hier nog lang niet ingeburgerd, want het Twents krijg je nooit echt onder de knie als je hier niet vandaan komt. Moet je dus zo laten.
Maar wat een prachtige berichtgeving in de krant over het feest in Twente: eindelijk  aandacht voor een ‘provincie-cluppie’, dat al bijna het hele seizoen bovenaan staat en door nuchterheid en rust (en vooral door doordacht financieel beleid en dat kenmerkt de Almelose concurrent Heracles ook zeer nadrukkelijk) de kampioenschaal hier naartoe heeft gehaald. En dan heb ik het nog niet eens over de lokale initiatieven, waarover u terecht schrijft in uw commentaar (ook uniek dat NRC Handelsblad een redactioneel commentaar wijdt aan dit voetbalfeest). Hulde dat u uiteindelijk (samen overigens met het bekende dagelijkse ochtendblad) de berichtgeving over voetbal nu eens volledig richt op deze prachtige regionale voetbalclub. Tukkers zijn inderdaad heel trots.
Jaap Blomhert
Delden
De krant antwoordt
Er waren ook lezers die het wat veel vonden: op pagina 3 een fors stuk over de vreugde in Twente, en een halve sportpagina over de wedstrijd. Moet dat zo groot in de krant? Het is toch maar voetbal, dat wil zeggen een spelletje? Doorgaans pakt deze krant inderdaad buiten de sportpagina’s niet uit met een voetbalwedstrijd, zeker niet als er bijvoorbeeld ook een topconferentie in Brussel op de agenda staat, een invloedrijke kunstenaar is overleden, of een nieuw type Neanderthaler is ontdekt.
Maar soms is het raak. Dat was nu het geval, omdat bij deze voetbalwedstrijd, zoals het stuk op de pagina Binnenland duidelijk probeerde te maken, meer in het geding was dan simpelweg een potje voetbal. FC Twente is, meer nog dan AZ uit Alkmaar, een (ook in financiële zin) bescheiden club uit ‘de provincie’ die staat voor een geworteld regionaal besef, en een competitieve houding ten opzichte van ‘het westen’, of ‘de Randstad’. Dat blijkt ook uit de lokale initiatieven die de club ontplooit, zoals het bieden van werk- en stageplaatsen aan jongeren. Zoiets geeft aan de berichtgeving over het landskampioenschap een maatschappelijke lading die op zijn plaats is in een krant als de onze.
Bovendien bood Twente ook een prachtig maatschappelijk contrapunt wat betreft het gedrag van de supporters. In Enschede ontstonden geen rellerige toestanden zoals in Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht. Het kampioenschap van deze club is daarmee ook een indicatie dat hooligans niet moeten denken dat ze zich altijd en overal maar alles kunnen veroorloven. En ten slotte is er nog zoiets als historische rechtvaardigheid voor kenners van het voetbal (waar ik mijzelf zeker niet toe reken). In het seizoen 2006/2007 werd AZ op de laatste speeldag géén kampioen en in 2008/2009 wel. In 1973/74 werd Twente op de laatste dag voorbij gestreefd. De club moest 36 jaar wachten op revanche.
Overigens, dit nog ter aanvulling op wat de lezer schrijft, pakte het bekende dagelijkse ochtendblad het die bewuste maandag toch wat anders aan, met een kanjer van een foto op de voorpagina en daar ook de kop-in-hoofdletters ‘Twente uitzinnig’. Wij hielden het in de lichtbalk op de voorpagina op het wat plechtiger ‘vreugdetranen’.

Ik woon nu 25 jaar in Tukkerland (een opmerking voor Frits Abrahams: er wordt hier niet gesproken over ‘Tukland’, vraag uw schoonzoon maar), na jarenlang daarvoor in het westen gewoond te hebben. Ik was erbij toen Feyenoord op de Coolsingel werd gehuldigd toen het de Europa Cup had gewonnen. Ik ben hier nog lang niet ingeburgerd, want het Twents krijg je nooit echt onder de knie als je hier niet vandaan komt. Moet je dus zo laten.

Maar wat een prachtige berichtgeving in de krant over het feest in Twente: Lees verder »

De lezer schrijft over vertrek Birgit Donker

Het aangekondigde vertrek van Birgit Donker als hoofdredacteur met als argument dat er een verschil van inzicht is over de redactionele autonomie, is zeer betreurenswaardig. Birgit Donker heeft in de afgelopen jaren getoond met kop en schouders boven de materie te staan. Ik zal haar bijdragen node missen.

Pieter Gerritsen, Moergestel

Na kennisneming van de interventie van de heer Sauer wilde ik in een eerste opwelling mijn abonnement opzeggen. Ik ben hierop teruggekomen, maar blijf het onjuist vinden dat aan redactionele verantwoordelijkheden getornd wordt.

Lees verder »

De lezer schrijft over de serie ‘Uit de stolp’

1. Ik kan me niet voorstellen dat de gemiddelde lezer van NRC Handelsblad zich in zijn intelligentie niet beledigd voelt door de sfeerbeelden onder de naam ‘Uit de stolp’ [de serie waarin een schrijver een politicus volgt] op de voorpagina. Ik wil nieuws op de voorpagina. Ik wil niet lezen dat een schrijver „deze week Geert Wilders volgt”, daar vervolgens niet in slaagt en dat deze ontmoeting „voor hemzelf [ook] niet zo hoefde”. Zeker niet op de voorpagina.

Lees verder »

De lezer schrijft over kleur en kleurenblindheid

Ik ben al zeer lang abonnee van NRC Handelsblad. Wat mij opvalt is dat de laatste jaren steeds meer grafieken en staafdiagrammen in nogal wat kleuren gepresenteerd worden. Afgezien van de zeer grote hoeveelheid informatie die soms per grafiek of staafdiagram gepresenteerd wordt, wordt ook gebruikgemaakt van een groot aantal verschillende kleuren.
Ergonomisch is voor de meeste lezers van NRC Handelsblad een groot aantal gegevens geen probleem, maar circa 1 procent van de vrouwen en circa 9 procent van de mannen is kleurenblind.
Dat betekent dat deze informatie aan veel lezers voorbijgaat. Ik ga ervan uit dat dit niet uw bedoeling is.

Lees verder »

De lezer schrijft over Fokke & Sukke

Op de dag dat op de kunstpagina een tweetal lezenswaardige recensies verscheen van recente uitvoeringen van Bachs Johannes Passion hadden Fokke & Sukke hun eigen beleving van Goede Vrijdag: een uitgelezen dag „om die knakker” te kruisigen. Wanneer de opvolger van Petrus het slachtoffer wordt van hun venijnige pen zal ik dat toejuichen, maar deze cartoon wekt weerzin; zelfs bij een lezer die het lidmaatschap van de (protestantse) kerk al jaren achter zich heeft gelaten.

Lees verder »