Dit stukje had eigenlijk over FC Liverpool zullen gaan. Daar is iets fascinerends aan de gang wat niets met voetbal te maken heeft en alles met nieuwe verhoudingen in de wereld. Fans van Britse clubs heb je over de hele wereld, want de televisierechten van de competitie worden wereldwijd verkocht. De huidige eigenaren zijn twee Amerikaanse investeerders, die meer met geld dan met voetbal hebben en nu ook nog in financiële problemen zitten. Tot zover niets bijzonders.

Maar dan komt het: fans hebben de jacht op dat duo geopend. En dan niet met de gebruikelijke taferelen van hooligans aan de poort en langs het veld. Nee, het is een elektronische jacht. Stapt een van de eigenaren een bankgebouw in Manhattan binnen en ziet een fan dat toevallig, dan staat het meteen op de website. En vervolgens krijgt die bank uit de hele wereld gemaild dat die geen geld moet uitlenen aan de verfoeide Liverpool-eigenaar. Op straffe van boycots overal tegen de bank. Dat gaat dan zover dat de voorzitter van de fanclub zijn auto ergens buiten Liverpool aan de kant moet zetten om een rustig telefoongesprek met de bankdirecteur in Manhattan te voeren. Met als resultaat: de bank haalt bakzeil, de problemen voor de Liverpool-eigenaar worden groter.

Lees verder »

Wij hebben niet het vaagste vermoeden wat de economie van 2011 ons gaat brengen. Pensioendeskundigen en economen mogen elkaar in de kolommen om de oren slaan met hun opvattingen en stelligheden over renteontwikkelingen en historische analogieën, maar het zijn op zijn slechtst poses, op zijn best schijnzekerheden.

Nu is een leven waarin iedereen het erover eens is dat we geen idee hebben over de toekomst ondenkbaar. Zonder een bepaalde verwachting over de dingen die gaan komen, is menselijk handelen zinloos en hoeft niemand ’s ochtends het bed nog uit te komen. Bovendien, er zijn wel degelijk strategieën te bedenken voor een onzekere wereld. Een klein land kan bijvoorbeeld in goede tijden wat extra sparen om slechte jaren op te vangen. Begrotingsoverschotten bepleitte Keynes een kleine eeuw geleden al. De meeste Keynesianen wilden dat helaas nooit weten, zodat alleen die andere helft van het verhaal – begrotingstekorten in slechte tijden – is blijven hangen.

Lees verder »

Het buitenlandse gevaar begint ineens hele volkeren te verenigen. Of het nu Amerika, Groot-Brittannië, Duitsland, Frankrijk of Spanje betreft – immigratie wordt ineens een onderwerp van grensoverschrijdende koortsachtigheid.

Nu is immigratie op zichzelf altijd al wel een gevoelig punt geweest, maar zelden overal tegelijk in dezelfde heftigheid. Volgens een Harris-onderzoek vindt 67 procent van de Britten hun land een „slechtere plek om te leven” door de immigratie, in Frankrijk vindt 48 procent dat de buitenlanders een negatieve invloed hebben op de economie, in Duitsland 44 procent. Overal vindt een meerderheid dat de lonen onder druk staan door de komst van buitenlanders.

Lees verder »

Amerikanen zijn buitengewoon ongelukkig met hun president. Zoiets lijkt voor de hand te liggen. Immers, wat kun je anders verwachten wanneer het publiek de man eerst binnenhaalt als de nieuwe messias. Dan weet je dat er dat moment gaat komen, waarop blijkt dat hij niet over het water kan lopen. De euforie van de mijlpaal – een eerste zwarte president – verdwijnt sowieso snel. Zo gaat dat met mijlpalen – die blijven staan en de karavaan trekt verder.

Wat dat betreft had president Obama de pech van al die onbeteugelde hosanna’s, met als euforisch dieptepunt waarschijnlijk die Nobelprijs voor de Vrede in Oslo. Dan kun je bijna niet anders dan teleurstellen, hoe goed het verder ook gaat.

Lees verder »

Ook al een mening over de moskee bij Ground Zero? Het kan bijna niet anders want intussen heeft de halve wereld al opinies geventileerd. Want een moskee bij Ground Zero – dat is overal binnenland. Ruzie om een reusachtige moskee aan de Venloer Strasse in Keulen? Ach, ver weg. Een anti-minarettenreferendum in Zwitserland? Ach, die Zwitsers. Maar Ground Zero is binnenland, want Ground Zero is 9/11 en met de dubbele knal van die dag heeft iedereen opvattingen gekregen. Of gewoon een alibi voor heftige emoties.

Lees verder »

Zodra Haico Ebbers een nieuwe lichting studenten voor zich ziet, doet hij op Nyenrode altijd een spelletje: welk land heeft vorig jaar de meeste patenten aangemeld? Duitsland of China? Duitsland, zeggen de studenten dan. Volgende vraag: wie heeft vorig jaar de meeste patenten aangemeld – Amerika of China? Amerika, antwoorden de studenten dan. Allebei fout – het was China.

Het past maar slecht in een westers wereldbeeld dat de wereld kennelijk zozeer kantelt. In ons land is dat niet anders. Zo las je na de uitverkiezing van Desi Bouterse tot president van Suriname nogal wat beschouwingen over verlegenheid en dreigend Surinaams isolement. Amerikanen noch Nederlanders zitten immers te wachten op een veroordeelde drugshandelaar en hoofdverdachte van een moordpartij in 1982.

Lees verder »

Wij hebben in het Westen een onbedwingbare neiging om de dingen in China in ons denkraam te wringen. Of het nu gaat om mensenrechtenactivisten, de machtsaspiraties van China of de interne verhoudingen – we willen dat graag begrijpen. De vaststelling van menig sinoloog dat in China alles anders is, bevredigt niet erg en het is trouwens ook een dooddoener.

Tijdens de grote stakingen in het zuiden van het land van een paar weken terug meldde TheWall Street Journal in een kop: ‘Chinese arbeiders dagen het gezag van Beijing uit.’ En The New York Times meldde: ‘Onafhankelijke Arbeidersbeweging brengt China in beroering.’

Lees verder »

Nederland wordt wereldkampioen. Of wordt ‘eigenlijk’ wereldkampioen. Dat is een feestelijke gedachte net vóór de vakantie. Dat zit zo:

Duitsland speelt fris en vrolijk voetbal. Met zes jonge spelers, die vorig jaar nog in de jeugd voetbalden. Als Schweinsteiger door de Argentijnse verdedigingslinies wervelt en vervolgens de bal afspeelt naar Arne Friedrich om hem weergaloos te laten scoren, dan zien we een middenvelder en een verdediger als speelse veulens in vijandig strafschopgebied. Friedrich is centrale verdediger en had nog nooit een goal gemaakt in het nationale elftal.

Lees verder »

De meeste Europese landen trappen op de rem. Een jaar geleden nog moesten de staatsschulden omhoog, want de economische activiteit dreigde tot stilstand te komen. Overheidstekorten schoten omhoog maar er was geen alternatief voor volgas geven. Nu lijkt er sprake van regelrechte paniek over wat er vorig jaar is aangericht. Het ene na het andere land komt met enorme bezuinigingspakketten.

Zo was het niet voorspeld. Het verhaal van 2009 luidde dat de overheid op de rem kon gaan staan, zodra de economieën weer op gang waren gekomen. Dat was de zogeheten exitstrategie. Keynes beleefde een kleine renaissance: bezuinigen deed je in tijden van voorspoed, uitgeven in tijden van tegenspoed.

Lees verder »

Je wordt geacht nu een zucht van verlichting te slaken: godzijdank, die eindeloze banaliteiten van een verkiezingscampagne hebben we achter de rug. En wie weet, hebben mensen ook weer belangstelling om zich bezig te houden met Verweggistan, waar deze rubriek meestal over gaat: de euro en Europa, Azië en Amerika. Der Spiegel had het zelfs over „een provinciale farce” toen ze het over de Nederlandse (en trouwens ook de Belgische) verkiezingen hadden vorige week. De eerlijkheid gebiedt ook te zeggen dat ik na verloop van tijd vrijaf heb genomen van die eindeloze debatten en interviews. Deze krant vatte het netjes samen, inclusief de citaten van de dag. En het is goed dat het voorbij is, dat wel. Maar een „provinciale farce”? Zeker, alles voorbij Wuustwezel en Lobith lag buiten het blikveld. Maar alles een „farce”?

Lees verder »