zaterdag 24 april 2010 door Frans van der Helm
Per ongeluk op een brandende kachel gaan zitten? Het is wel handig als je dat merkt. Ook goed om te weten: je vingers kun je beter niet tussen dichtslaande deuren laten zitten of je door wespen laten steken.

Nee, pijn is vervelend, maar ook goed: zij regelt heel veel van ons gedrag. Het zou dus óók handig zijn als dieren pijn voelden, op die punten waarop zij gevoelig zijn. Maar ja, mensen vinden zichzelf al gauw gevoeliger en beter dan dieren. Juist heel knappe mensen hebben daarom vaak gezegd: dieren voelen geen pijn. En toen ze ontdekten dat zelfs vissen pijn voelen, zeiden ze: maar ongewervelde dieren, zoals garnalen en kreeften, voelen geen pijn! Maar dat klopt niet, want heremietkreeften hebben laatst laten zien dat ook zij pijn voelen. Lees verder »
Geplaatst in Dieren | 4 reacties »
zaterdag 24 april 2010 door Janine van Driel Krol
Heb je wel eens een lavalamp gezien? Mooi hé? Dr. Zeepaard weet hoe je zo’n lamp kunt namaken.

Wat heb je nodig?
Slaolie, water, een vitamine C-bruistablet, inkt of voedingsmiddelenkleurstof (te koop bij de Indische toko), een lepel, een limonadeglas zonder opdruk, een liniaal en een waxinelichtje.
Lees verder »
Geplaatst in Proefjesfabriek | Reageren uitgeschakeld
zaterdag 24 april 2010 door Michiel van Nieuwstadt
De IJslandse vulkaan Eyjafjallajökull is een beetje gekalmeerd. Je zou dus weer op vliegreis naar een vulkaan kunnen gaan. Waar zijn mooie vulkanen te vinden?

Uitbarsting van de Etna (Foto Reuters)
Een actieve vulkaan kun je het beste ’s nachts bekijken. Als je durft. ’s Nachts zie je niet de berg zelf, maar wel de rood-oranje gloed van gesmolten gesteente langs de bergflank: lava. Gloeiende klodders lava worden soms wel honderd meter de lucht in geslingerd. “Dat zie je als je met een bootje langs de Stromboli vaart”, zegt vulkanoloog Manfred van Bergen. De Stromboli is een Italiaans vulkaaneilandje, ten noorden van Sicilië. Lees verder »
Geplaatst in Nieuws | Reageren uitgeschakeld
zaterdag 17 april 2010 door Berber Rouwé
Zuid-Amerikaanse kikkervisjes kunnen onder water schreeuwen. Dat doen Nederlandse kikkervisjes niet. Het is leuk om te zien hoe de visjes echte kikkers worden. Dat mag alleen met de juf en meester op school, want kikkerdril is beschermd.

Wat gebeurt er als je een beetje limonade in een aquarium vol kikkervisjes giet? Zouden ze het lekker vinden, net als jij? Nee, ze gaan allemaal dood, ontdekte een vriendin van Dr. Zeepaard toen ze vier jaar was. Als je dit gemeen vindt, moet je horen wat ze in Argentinië deden. Daar prikten onderzoekers kikkervisjes met een spatel. Skriek, riepen de beestjes. Skriek! Skriek!
Lees verder »
Geplaatst in Dieren | 2 reacties »
zaterdag 17 april 2010 door Margriet van der Heijden
Geef een plant geen water, en al vlug hangen zijn blaadjes slap. Maar water alleen is niet genoeg. Dat zie je in deze proef.
Wat heb je nodig?
Een plant met veel groene blaadjes en vaseline.
Wat moet je doen?
- Smeer de onderkant van een paar blaadjes in met vaseline.
- Wacht een dag of wat, en geef de plant wel gewoon water.
Zie je wat er gebeurt?
Hoe kan dat?
Lees verder »
Geplaatst in Proefjesfabriek | Reageren uitgeschakeld
zaterdag 17 april 2010 door Menno Steketee

Van alle dieren hebben wormen misschien wel het meest laag-bij-de-grondse imago. Mensen zien ze als slijmerige, het daglicht schuwende, willoze schuifelaars die bovendien erg op zichzelf zijn. Het beste wat mensen over wormen kunnen bedenken, is dat je ze goed als aas kunt gebruiken om vissen te vangen.
Daarin hebben mensen groot gelijk – vooral baarzen en palingen laten zich goed met wormen vangen. Maar biologen hebben nu ontdekt dat wormen niet zó asociaal zijn als wordt gedacht. Sterker, ze lijken een soort vergaderingen te beleggen om een toekomstige koers uit te stippelen.
Lees verder »
Geplaatst in Dieren | Reageren uitgeschakeld
zaterdag 10 april 2010 door Margriet van der Heijden
Soms staat zelfs Dr. Zeepaard paf. Zoals gisteren na een kwartiertje knippen. Wil je zien wat hem zo verbaasde?
Wat heb je nodig?
Een vel papier, een schaar en/of nagelschaartje, lijm.
Lees verder »
Geplaatst in Proefjesfabriek | 7 reacties »
zaterdag 10 april 2010 door Berber Rouwé
Mensen hebben longen, vissen hebben kieuwen. Hoe halen inktvissen adem? Dat vraagt Mink van Lunteren, net vier jaar.
Inktvissen hebben ook kieuwen! Alleen je ziet ze niet, want ze zitten binnen in de inktvis. Het dier heeft een holle buik. Daar kan hij water in laten lopen via gaatjes aan de zijkant. Als hij zijn buik samentrekt, wordt er water langs zijn kieuwen geperst. Die zitten in die holte. En als de inktvis zijn buik extra hard aanspant, spuit het water er keihard uit aan de achterkant, tussen zijn pootjes. Zo hard zelfs, dat de inktvis vooruit schiet als een jetski!
Lees verder »
Geplaatst in Lezersvraag | 1 reactie »
zaterdag 10 april 2010 door Berber Rouwé

Woont het fijn, daar hoog tussen de steenklompen? Mij lijkt het niks.’ Dat schreef de oma van een vriendin van Dr. Zeepaard eens op een verjaardagskaart. Die oma hield niet van de drukke stad. Ze was opgegroeid op een boerderij, samen met zeven broers en zussen. Het boerenleven was hard maar overzichtelijk. Veel mensen leefden zo in die tijd – bijna honderd jaar geleden.
Mieren lijken een beetje op die boeren van vroeger. Ze wonen buiten, in het bos, in een nest met een hele familie. Alle mieren hebben een taakje. En elk nest heeft een koningin, een supermoeder die de boel regelt en de hele dag eieren legt.
Een Amerikaanse bioloog ontdekte nu iets onverwachts. Hij snuffelde maandenlang rond, op zoek naar huisdraaigatjes. Dat zijn mieren die héél veel voorkomen en naar kokosnoot ruiken. Veel huisdraaigatjes lopen over van het platteland naar de stad. Net als mensen. Maar mieren klagen niet over drukte of heimwee. Ze wentelen zich juist heerlijk in de gemakken van hun nieuwe woonplek, zag deze bioloog.
Lees verder »
Geplaatst in Dieren | Reageren uitgeschakeld
zondag 4 april 2010 door Michiel van Nieuwstadt
Experimenteer eens met het serviesgoed van je ouders. In deze proef lijkt een theekopje kapot te gaan vallen. Maar dat is niet de bedoeling.
Wat heb je nodig?
Een kopje, een potlood, een stukje touw van een meter en iets kleins dat je vast kunt binden: een flinke moer of een kleine sleutel bijvoorbeeld.
Wat moet je doen?
- Knoop één uiteinde van het touwtje aan het oor van het kopje en het andere aan de moer.
- Neem het potlood in één hand. Hang met je andere hand het touwtje over het potlood zodat het kopje omlaag hangt. Houd het potlood recht voor je uit en trek het touwtje horizontaal door aan de moer te trekken. Het theekopje bungelt nu in de lucht aan een kort stukje touw.
- Laat nu de moer los. Is het kopje nog heel?
Hoe kan dat?
Als je de moer hebt losgelaten valt deze niet recht naar beneden. Hij slingert rond het potlood. Het touwtje begint zich om het potlood te wikkelen. Het wordt steeds korter en de moer gaat steeds sneller ronddraaien. Net als een kunstschaatser die tijdens een pirouette zijn armen intrekt. Voordat het kopje op de grond valt is het touwtje zo vaak rond het potlood gewikkeld dat het kopje blijft hangen.
Dank aan Henk van Nieuwstadt
Geplaatst in Proefjesfabriek | 3 reacties »