‘En Wesley, tevreden?

Ja, we hadden het niet makkelijk, en als je dan na tien minuten 3-0 achterstaat, ja, dan weet je: dit wordt niet makkelijk, zeker niet door die vroege achterstand.’

‘Laten we het even hebben over die achterstand. Hoe kon dat gebeuren?’

‘Ja dat was natuurlijk moeilijk, als je zo’n achterstand eenmaal hebt, dan wordt het een hele andere wedstrijd ook…’

Vergelijkingen gaan meestal mank en deze dus ook want Zomergasten is geen wedstrijd. Maar ik voel me wel een beetje als Wesley Sneijder die na een uitputtende partij niet lekker mag gaan douchen, schreeuwen en zingen, maar eerst nog met zo’n microfoon van een sportprogramma moet praten. Tegelijk weet je: meteen na het gebeuren is de belangstelling het grootst, dus daar ga je en dan komen opeens de ideeen vanzelf en nu ik dit stukje af heb, doorspoelt mij zelfs een licht geluksgevoel, dus leest u anders gewoon verder. Lees verder »

Sommige mensen Zomergasten zien als een rechtszaak (deugt deze gast?), anderen zien Zomergasten als een examen culturele correctheid (debiteert deze gast de juiste verfijnde cliché’s?), en weer anderen zien Zomergasten als een eregalerij voor de elite (hoe durft de redactie een Idols jurylid uit te nodigen?) Hoe deze mensen Zomergasten ook zien, ze beschouwen het programma primair als een bokswedstrijd, waarbij na afloop kijkers, columnisten en recensenten de arm van de presentator dan wel die van de gast omhoog houden. En de winnaar is… Lees verder »

De belangrijkste redenen dat nog geen enkele Zomergastenpresentator zich na de eerste uitzending van het leven heeft beroofd, is dat het in de grote orde der dingen natuurlijk nergens over gaat. Maar zeker speelt ook mee dat je er niet alleen voorstaat, en kunt terugvallen op een zeer ervaren redactie. En die ervaren redactie gaf mij de waardevolle tip: lees niets. Lees verder »

Ergens staat me bij dat ik op dit blog allemaal dingen uit de doeken zou gaan doen over televisie. Dat gaat niet gebeuren, ten eerste omdat ik daarvoor veel te weinig van televisie weet – ik kan hooguit mijn beperkte ervaringen delen. En zelfs dat gaat nu niet gebeuren, want ik ben veel te gaar. Lees verder »

Raar toch hoe dat gaat. Je hebt van die dingen in het leven waarvan je weet dat ze onvermijdelijk zijn, maar die tegelijkertijd of misschien juist daarom lang onwerkelijk blijven: dat je op een dag een bejaarde bent die door anderen wordt gewassen. Dat iedere goede Nederlandse voetballer door het buitenland zal worden weggekocht, dat het ooit weer winter wordt, en dat de natuur op een dag je geslachtsorgaan downsizet tot zijn kernactiviteit urineren – tenzij je voor die tijd al dood bent, het meest onwerkelijke van allemaal.

Zo ook op dit moment op zondag 14:40 Nederlandse tijd, nu het even onwerkelijk als onvermijdelijk is dat ik over precies zes uur tegenover Bettine Vriesekoop zit en haar de vraag stel waarom zij dit stukje uit de Chinese versie van Idols wilde laten zien. Zoals het ook onvermijdelijk is dat ik over precies zeven uur mijn voorgeschreven Tien Uur Dubbele Espresso met Suiker naar binnen gooi. Ik zal dan tijdens een fragment al hebben overlegd of er door tijdgebrek niet op het eind iets uitmoet en waarschijnlijk ben ik ook nog aan het bijkomen van die gemiste kans een half uur eerder toen ik had moeten doorvragen maar het volgende fragment sloot zo mooi aan, althans dat leek zo en, en oh god: hoe sprak je de naam van die Russische protestzanger ook alweer uit?

Zo gaat dat. Althans, zo ging dat vorig jaar bij mij, en intussen maar glimlachen want niemand mag iets merken. Het is een merkwaardige klus, zo´n presentatorschap van Zomergasten. Het komt erop neer, zei iemand, om je ego in een toestand van alerte rust te brengen. Je probeert jezelf op scherp te zetten wat betreft de paar dingen die van jou afhangen, en overigens te aanvaarden dat het belangrijkste zich buiten jouw controle bevindt. Lees verder »

Toch wel weer interessant, zo’n blog. Voor de grap heb ik een paar reacties gelezen en de ironie in de titel van mijn openingsblog lijkt niet helemaal over te komen. Ik vind televisie juist helemaal geen inferieur medium meer, sinds ik er meer vanaf weet en begrijp dat je het niet moet zien als een bewegende krant of radio met plaatjes. Het is een op zichzelf staand medium, en hoe meer je over de achtergronden weet, hoe beter je leert fijnproeven. Lees eens een tv-recensie in de New Yorker en je begrijpt wat ik bedoel.

Als je opera als de norm neemt en dan musicals gaat analyseren alsof het opera’s zouden moeten zijn, of andersom, ja dan zien je alleen wat er minder is. Maar neem een musical of een opera als een op zichzelf staand genre met eigen wetten, dilemma’s en keuzes, en dat hele denken in superieur en inferieur verdwijnt.

Nou ja, misschien is internet wel een inferieur medium, dat niemand begrijpt wat ik bedoel. Maar de meest eenvoudige verklaring lijkt mij ook de meeste plausibele: ik ben zelf inferieur.

“Is het voor jou nou geen stap terug, werken voor een inferieur medium als televisie?” Met deze vraag opende vorig jaar een journalist van deze krant zijn interview met mij. Ik maakte op dat moment een nogal uitputtend promotietourtje Zomergasten en van alle provocerend bedoelde vragen stak deze het meest. De reden is simpel: ik voelde me betrapt want ik dacht vroeger ook zo, toen ik nog alleen televisie consumeerde en niet ook maakte: een minderwaardig medium voor gemakzuchtige mensen.

Ach ja, zo erg was het ook niet, maar ik besefte wel in wat voor schizofrene onderwijscultuur ik ben opgegroeid. Want hoe zou ik als tv-consument beter hebben kunnen weten over televisie? Terwijl onze cultuur primair visueel is, (tel het aantal woorden op een verkiezingsaffiche), heb ik op de middelbare school nauwelijks beelden leren doorzien. Jarenlang hebben ze me geholpen om de macht van woorden te begrijpen en te gebruiken: spreekbeurten, samenvattingen, tekstverklaringen, opstellen…
Automatisch vraag ik me bij iedere nieuwe zin die ik lees af of deze logisch volgt op de vorige, en als dat niet zo is, krijg ik van mijn brein een signaaltje. Zo ben ik afgesteld bij woorden, maar bij beelden…
Totdat ik dus zes afleveringen lang een Zomergastenprestentator mocht nadoen, en bijna elke dag wel iets ontdekte of doorzag waarvan ik dacht: Nou, dat had ik best willen weten, als tv-consument. Ik merkte dat ik anders televisie ging kijken, zoals iemand na een cursus regie of scenario schrijven voor altijd anders in de bioscoop zit. Ik ging me opeens vragen stellen als: waarom zoomen ze niet uit (oftewel komt er dan soms iets in beeld dat het close-up zou ondergraven?) Is het live (hebben ze kunnen knippen?) en zo nee, met hoeveel camera’s is dit gedraaid (oftewel, hebben ze ongemerkt kunnen knippen of niet?). Lees verder »