*

Jong » Deniz Alkac :: nrc.nl

Berichten door Deniz Alkac

De begrafenis van het papieren boek

Geplaatst op 19-02-2012.

Daar zat ik dan, in Amsterdam, bij een avond over de toekomst van het papieren boek. Het kon nooit een lange avond worden, want zeg nou eerlijk; hoe lang kan een stapeltje dode boom nog mee?

Mannen met witte, lange baarden, vrouwen met brede paarse broeken, ze waren er. Een man stond op en sprak wijs uit dat hij het belangrijk vond dat volgende generaties op dezelfde wijze van papieren boeken moesten gaan genieten als hij. De pret, de geur, het doorgeven van het boek … Ik moet er niet aan denken. En achteraf bleek hij historicus.

Terwijl uitgeverijen zich afvragen hoe ze met de tijd mee moeten gaan en hoe ze de ontlezing moeten aanpakken, gebruiken 14-jarige kids de nieuwe iBook Author van Apple om hun wiskundeboeken over te nemen op hun iPad, want die gaat mee naar school. Hoezo sjouwen?

Uitgeverijen staan stil en lopen dus daardoor geld mis. Ik zou best willen betalen voor een Nederlands boek op m’n iPad, maar dat kán niet. Simpelweg omdat die er amper zijn.

In mijn hele leven kocht ik één echt analoog boek. Dat van James Worthy. Op Facebook las ik er goede verhalen over, op Twitter vond ik hem enorm grappig en volgens m’n vrienden was zijn boek precies zo leuk. Daarom kocht ik het.

Maar alle boeken digitaal? Dat kan niet, werd me verteld op diezelfde avond. Uitgeverijen maken een selectie en vervolgens zijn boekhandels nodig om die selectie mooi te presenteren. Onzin. In de nabije toekomst staan boeken net als apps in een store, koop je een boek aan de hand van een rating en gaat het huidige verdienmodel van uitgeverijen absoluut op de schop. Als de uitgeverijen hier niet snel op inspelen, zal er, net als in Amerika, een partij als Amazon opstaan die het wel doet.

Hipsters zijn mainstream



Geplaatst op 01-02-2012.

“Ik ben te hipster voor dat fuifje, daar komen oeters!” zomaar een zin uit mijn vriendenkring. De vertaling: Ik ben te alternatief voor dat feestje, daar komen mensen die te gewoon zijn en UGGS dragen en Nickelson jassen”.

Wie is het tegenwoordig niet; hipster. Een hipster is iemand die niet meedoet aan trends en zich niet aanpast aan de rest. De alternatieve. Ze drinken alleen Starbucks koffie, dragen rieten hoeden, zelfs in de winter, brillen met een groot montuur, skinny jeans opgerold tot de enkels met daar onder skate-schoenen; ook al skaten ze niet. Een hipster loopt voor op de samenleving en weet dingen al voor dat de massa er kennis mee maakt. Ze zijn de nieuwe hippies.

Tenminste, dat vinden ze zelf. Tegenwoordig is namelijk álles hipster. “Kijk naar mijn stickers op m’n laptop, zo hipster!” of een bloemetje tekenen op je OV-Chipkaart? Hipster! De hipster is mainstream. Het alternatieve is er vanaf, want iedereen is het of doet het.

Ik heb niets tegen hipsters, mijn beste vrienden zijn hipsters, echt! Maar het begint vermoeiend te worden. Zo gaan hipsters alleen naar feestjes waar andere hipsters komen: hipsterfuifjes, want feestjes klinkt te overrated.

Op Hipsterfuifjes draait men dubstep, dat is ook hipster. Er komen meisjes die blowen, wat op zich al een doodzonde is, maar nog erger: ze hebben tunnels. Tunnels zijn eigenlijk niet meer dan een enorm gat ín de oorlel. Vaak filosofeer ik over die dingen, over hoe dat er over een paar jaar zal uitzien als het helemaal niet meer hip is. Daar loop je dan, met een uitgerekte oorlel. “Hé, jij hebt een uitgerekte oorlel, was je tien jaar geleden ook een hipster?!”

Wat ooit begon als buiten de hokjes denken, is zelf een hokje geworden.

Gebruik je Brein!

Geplaatst op 18-01-2012.

Daar staan we dan, tussen landen als Saoedi-Arabië, Iran en Noord-Korea. Sinds bekend is dat providers Ziggo en Xs4all de torrentwebsite The Pirate Bay moeten blokkeren, staan we prominent op hun homepage. In één rijtje genoemd met deze illustere landen in het Verre en Midden-Oosten, omdat wij namelijk precies op dezelfde manier de populaire website filteren.

Tim Kuik, directeur van Brein, en zijn clubje tegen piraterij mogen de veren in elkaars kont proppen. Het is gelukt: censuur op internet!

Ik heb Tim nooit gemogen. Hij verpestte mijn jeugd met dat stomme liedje in het begin van de VHS van Pinokkio. Dat je de video niet mocht kopiëren, dat wílde ik niet eens door zo’n muziekje. Het lijkt er op dat ze bij Brein nog steeds in het tijdperk van die VHS-banden leven.

Brein snapt het probleem niet. Dat zit ’m namelijk helemaal niet in het downloaden, maar ligt volledig bij de entertainmentindustrie zelf. Die staat al jaren stil. Wanneer zij met (ver)nieuw(end)e verdienmodellen zouden komen, kunnen zij zichzelf met gemak uit de brand helpen. Wie wil er nou voor tien liedjes betalen als je er maar twee goed vindt? Niemand!

Eigenlijk heb ik met Brein te doen. In de knoei met alles van deze tijd. Want websites onbereikbaar maken, waar houdt dat op? Hoor ik u daar zeggen: „Maar downloaden is toch illegaal!” Ja, kinderporno ook, maar de website van de pedofielenvereniging Martijn is ondertussen nog gewoon online.

Dus, beste mijnheer Kuik, het is tijd om tot inkeer te komen, of beter nog: tot rust. Een verzorgingstehuis op de Veluwe zal u misschien goed doen. Daar hebben ze vast ook nog wel ergens een videoapparaat staan en wat VHS-banden. Geniet ervan!

December: radiofeest-maand


Geplaatst op 22-12-2011.

Het is weer zover: door mijn kamer klinkt de stem van Gerard Ekdom: „Vijfentwintig eurootjes voor U2!”
Eventjes gaat mijn sociale leven niet verder dan radio en televisie. Of beter nog: radio kijken op de televisie. Zondag ging 3FM’s Serious Request weer van start, het grootste – en ja dat durf ik te zeggen terwijl ik de Radio 2-luisteraar aankijk – radio-evenement van Nederland.

Geld inzamelen voor moeders die er alleen voor staan in en door toedoen van oorlog; daar draait het om. Nederland geeft gelukkig gul en ook dit jaar is er in de eerste dagen al meer opgehaald dan in dezelfde periode voorgaande jaren.

Het past perfect bij ons Kerstkarma. En dat is maar goed ook. De Top 2000 is overigens ook best leuk, maar lang niet zo eigentijds geladen als Serious Request: crossmediaal en met goed overdacht gebruik van social media. Zonder dat zou radio misschien al uitgestorven zijn.
Niemand zit immers meer ‘bij de radio’ om alleen dáár mee bezig te zijn. Serious Request doet dat net iets slimmer en vollediger dan Top 2000.

Ik kan niet meer zonder ’t Glazen Huis, het is onlosmakelijk aan de feestdagen verbonden. Dat zelfde geldt overigens ook voor Leo Blokhuis, Top2000 a GoGo en de Top zelf met de grootste klassiekers op Oudejaarsdag.
Mijn ouders pushen me heus niet dit te schrijven. Er zijn altijd critici die zeuren dat Serious Request een duur – en misschien zelfs te duur – feestje is. Wat mij betreft zouden die eens naar VPRO’s Nederland van boven moeten kijken. Het programma kost maar liefst 120.000 euro per aflevering, dat is dan inclusief Teleac-voiceover. Dat noem ik pas een duur feestje.

En over feestjes gesproken: december is elk jaar weer een radiofeestmaand en januari daardoor niet meer en niet minder dan een groot zwart radiogat.

Twitter 4.0: Simpeler of juist niet?

Geplaatst op 08-12-2011.


Twitter introduceerde vandaag een totaal nieuwe look voor Twitter.com en de iPhone en Android applicatie. Twitter wordt simpeler, vinden ze zelf. Nieuw is ook de mogelijkheid om tweets te embedden.

Het menu wordt inderdaad een stuk simpeler, waar je nu nog Home, Profile, Messages en Who to Follow hebt brengt de nieuwe versie dat terug naar Home, Connect en Discover. Op de Discover-pagina vind je alle tweets over een bepaald onderwerp.

Lees verder »

Online kaartje printen is niet heel logisch

Geplaatst op 24-11-2011.

Over een paar jaar is alles digitaal, zeggen ze. Toch zijn er in 2011 nog steeds gebruiken die niet helemaal lijken te passen in dit digitale tijdperk – of het nou het bladeren door mijn iPad zonder bladzijdes is of het online bestellen van tickets.

Het festivalseizoen ligt dan wel net achter ons, maar niet alleen bij Lowlands zijn je tickets niet meer dan een A4’tje uit je eigen printer. Zo’n printje is dan natuurlijk een stuk meer waard dan je pak printpapier, maar dat is ook alles.

Als je online tickets koopt, is het namelijk blijkbaar logisch dat je ze moet uitprinten. Maar waarom? Ik koop ze immers online, dat is digitaal. Is er nog geen handige manier om dat digitaal te houden? Had ik anders niet net zo goed in de rij kunnen gaan staan voor, zeg, Paradiso of Tivoli?

Eigenlijk weet ik niet eens zo goed hoe dat is. Ik heb namelijk nog nooit in de rij gestaan voor een kaartje. Oh, verwacht nu niet dat deze schrijver elitair altijd maar op de gastenlijst staat. Het is simpelweg omdat ik altijd online bestel… en uitprint.

De rij voor Lowlands, dat was me er eentje. Misschien wel 790 pixels. Later vertel ik het aan mijn kinderen. „Nou zoon, papa zat de hele middag schoolziek thuis de Livenation website te refreshen, voor een ticket!”

Ik heb vervolgens nachten met het ticket gedeeld, zo blij. Enigszins gekreukt, dat was het wel. Het voordeel is dan weer dat je de PDF gewoon nog een keertje kunt uitdraaien.

Toch blijft het raar, terwijl het gen dat verband houdt met doofheid is gevonden en je tegen je telefoon kan zeggen dat je zometeen naar de winkel moet voor een nieuw pak printpapier. Is dit 2011?

Ik voel me als een holbewoner met een e-mailadres.

Oerbeweging: bladeren op mijn iPad

Geplaatst op 09-11-2011.

Sinds iOS5 voor de iPhone uit is en je via de Kiosk-app tijdschriften maar ook boeken kunt downloaden, lees ik meer dan ooit. Ik lees namelijk het liefst als blijkt dat ik geen boek bij me heb. Uiteraard is het lezen van nieuws, boeken of tijdschriften op je iPhone of iPad niet nieuw. Daar zijn al langer Apps voor. De Kiosk-App is fijn omdat Apple nu zelf met één verzamelplek komt voor de leeslustigen onder ons.

Maar toch ben ik nog vaak verbaasd als ik de ‘vernieuwende’ applicatie van een krant download en er vervolgens achter kom dat ik nog steeds moet bladeren om verder te komen.

Mijn vinger leg ik in de rechterhoek van m’n iPad scherm en vervolgens sleep ik zo de pagina mee om zo om te kunnen slaan. Maar wacht. Waarom? Er zijn geen bladzijdes; er is geen nut om te bladeren. Snap dat.

Was het digitale tijdperk juist zo fijn omdat we afscheid namen van het papier? Waarom nemen we dan nu al onze papiergewoontes mee naar apparaten die veel innovatiever kunnen zijn? Dat is toch als een oermens die met zijn steen een tekstje op zijn iPad wil graveren.

Gelukkig zijn er kranten die het wel begrepen hebben: The Guardian bijvoorbeeld. Zij bieden een App die eigenlijk nog maar weinig lijkt op een krant. De App is simpel, maar toch goed vormgegeven. Geen bladzijdes die moeten worden omgeslagen, maar blokken goed vormgegeven en daardoor gemakkelijk leesbaar nieuws.

Terwijl er kinderen van twee jaar oud aan de keukentafel op een analoge kleurplaat proberen in te zoomen met een iPad-handbeweging, is het gek als we ze een beweging, het omslaan van een pagina, die hoort in het papieren tijdperk, meegeven in de 21ste eeuw.

Binnenhof Tokkies

Geplaatst op 26-10-2011.

Binnenhof Tokkies, zo noem ik ze. Ik heb het over de mensen die elke dag op het Binnenhof staan te wachten tot er een cameraploeg of politicus naar buiten komt om die op te vangen met een hoop geklaag over hoe slecht het gaat in Nederland én over censuur; in de media wel te verstaan.

Sinds een maandje ben ik – voor jongerenwebsite Ondertussen.nl – ook actief als politiek verslaggever. Dat klinkt heel chic. Het betekent dat ik legaal ‘Alexander’ mag zeggen tegen de heer Pechtold en hem wat vragen mag stellen over hoe het nou gaat. „Vakantiefoto’s van Texel op Twitter zetten, is dat wel zo slim?”

Na zo’n reportage is het best lastig om het Binnenhof snel te verlaten. „Censuur! De media negeren de helft van wat er in de Kamer wordt gezegd!”, aldus de Binnenhof Tokkies. Of: „Jullie worden betaald door de overheid!”

Het zijn trouwens verrassend vaak shag rokende veertigers, die op me af stormen. Of ze rijden op hun scootmobiel door het beeld en proberen de aandacht van de politicus te trekken die ik op dat moment interview.

Misschien hebben ze wel gelijk. Wie ben ik om ze niet te geloven? Misschien wordt mijn baas wel betaald door de overheid, of past mijn eindredacteur wel censuur toe. Trouwens, die keer dat ik op de NRC-redactie was… Nu je het zegt, dacht ik daar inderdaad Kim Jong-il te zien. Hij had een grote rode stift in z’n hand en streepte een aantal pagina’s door. Vast de assistent van hoofdredacteur Vandermeersch, dacht ik toen.

Of zijn de Binnenhof Tokkies juist de vrijheidsstrijders van ons land? De wakkere honden van de samenleving, de doordenkers van deze eeuw. Misschien vervangen we binnenkort die lelijke fontein op het Binnenhof wel met een standbeeld, van één van die mensen.

Tot die tijd wil ik ze toch vragen: „Mag ik alsjeblieft m’n interviews in rust afnemen?”

Even pesten: ‘Wat is je ping?’

Geplaatst op 12-10-2011.

‘Ping fucked veel dingen voor me maaan”; „Heb dus al de hele focking dag al geen kk internet en ping =S wat is dit?”; „WRM WERKT NIEMANDS KK PING”; „Wat een KK ping damnn.. kk ping doet het niet”; „Waarom doet ping zo kk stoer?” en „me heele kk leven is kk kapot! fokking kk ping!”

Zomaar een greepje tweets van maandagmiddag. Door een wereldwijde storing werd het sociale leven van vele BlackBerry-gebruikers een stuk saaier. Internetdiensten als e-mail en BlackBerry Messenger werkten niet.

Nooit eerder had ik er zoveel plezier in om, als iPhone-gebruiker, aan een meisje te vragen wat haar ping was. De bekende vraag „Wat is je ping?” kon dan ook perfect misbruikt worden. Boze gezichten en zelfs een eye roll kon ik terug verwachten. Veel van de 14-jarige hopeloze meisjes, wiens levens totaal verwoest waren en die me op hun Uggs nog altijd doen denken aan Platvoet en zijn Vriendjes, waren in rep en roer.

Begrijp me niet verkeerd, ik heb in principe niets tegen BlackBerry-gebruikers. Ik heb pas nog hard gelachen met een BlackBerry-gebruiker. Misschien omdat hij me liet zien hoe WhatsApp er bij hem uit zag, visueel een stuk minder aantrekkelijk, maar toch.

Voor de duidelijkheid, ‘kk’ staat voor kanker. Het is wel jammer dat er met een ziekte wordt gescholden waaraan Steve Jobs en veel andere mensen overleden. Misschien moeten we iedereen die er aan meedeed verplichten tot het doneren aan KWF Kankerbestrijding. Dan levert het nog iets positiefs op.

Vorig jaar werd bekend dat iPhone-gebruikers meer seks hebben dan alle andere telefoongebruikers. Misschien juist omdat Steve ons zo goed heeft opgevoed?

De dag van de leraar, niet voor niets de dag na dierendag

Geplaatst op 05-10-2011.

Dat leraren ook mensen zijn, ontdekte ik pas. Ik kwam mijn oude docent Nederlands tegen tijdens de Drie Dwaze Dagen. Je weet wel, dat jaarlijkse festijn dat mij elke keer weer doet herinneren aan de documentaires op National Geographic. Vrouwen die vechten om een kledingstuk zoals twee tijgers op de savanne in Afrika vechten om het kadaver van een ree.

Ik had er eigenlijk helemaal niet bij stilgestaan dat docenten ook een normaal ‘sociaal’ leven hebben. Zelf zit ik nog op school en als ik de verhalen van docenten hoor, hebben ze het maar zwaar. Zeker de vrouwen in het onderwijs. Héle avonden nakijken, allemaal hand-outs in Comic Sans opstellen voor de volgende lesdag en dan ook nog eens binnen een week de tentamens nakijken… Het is eigenlijk wachten tot de Dolle Mina van het onderwijs opstaat en opkomt voor de slechte arbeidsomstandigheden.

Laten we daar nou even allemaal bij stil staan op de Dag van de Leraar. Laten we nou op die éne dag even trots zijn op ons onderwijs. Gewoon voor één keer dankbaar zijn, voor al die naar koffie ruikende extra uitleg en niet te vergeten al die keren dat je écht analoog contact had met je vrienden, omdat je mobiel was afgepakt.



Zelf ben ik mijn oud-docenten ook erg dankbaar. Dankbaar voor al die keren dat ze een CD opzetten die het hele lesuur vulde en waardoor zij mijn toets wel op tijd konden nakijken. Dankbaar voor de fysieke beweging omdat ik een minuutje te laat in de les was, daardoor een brief mocht gaan halen en vervolgens een kwartier bij dat loket in de rij stond. En, natuurlijk, dankbaar voor het advies een LOI-cursus aardrijkskunde te gaan volgen, omdat de bewuste leraar geen orde in de klas kon houden.

De Dag van de Leraar is niet voor niets gepland op de dag na Dierendag. Docenten verschillen niet veel met dieren; ze maken als een kat in het nauw rare sprongen en zijn soms zo sluw als een vos.