Worsteling met de nasleep

Oorlogen in verre landen spoken door onze binnenlandse politiek. Terwijl onder Amerikaanse druk de ministers Van Middelkoop (Defensie, ChristenUnie) en Verhagen (Buitenlandse Zaken, CDA) zich langzaam maar zeker bewegen naar een besluit tot verlenging van de Nederlandse aanwezigheid in Afghanistan, heeft vicepremier Bos (PvdA) op het congres van zijn partij bezworen dat het in de tweede helft van 2010 definitief afgelopen is met ons aandeel in de expeditie.

Moeten we rekening houden met een frontale botsing binnen het kabinet? Zoals het er nu uitziet zou zelfs een compromis – halvering van het aantal manschappen bijvoorbeeld of het opgeven van de rol als leading nation in Uruzgan – voor Wouter Bos woordbreuk betekenen. Als hij tegen de overtuiging van de ministers van Buitenlandse Zaken en Defensie (en waarschijnlijk de minister-president) zijn zin zou krijgen, zou dit betekenen dat hij op een van de hoofdpunten van het buitenlands beleid tenslotte aan de touwtjes trekt.

Komt het bij een dergelijk principieel verschil van mening over een hoofdzaak van het beleid tot een openlijke confrontatie, dan heeft dit kabinet zijn geloofwaardigheid verloren. Moet premier Balkenende (CDA) gaan lijmen? Dat zal in dit geval niet helpen. Lijmen zou in dit geval schipperen betekenen en over een compromisloos nee valt niet te schipperen. En dan hebben de Afghanen indirect in Den Haag een kabinetscrisis veroorzaakt, en misschien vervroegde verkiezingen. Want over een zo belangrijke kwestie zullen de kiezers zich willen uitspreken.

In dit geval zijn de ministers niet diplomatiek te werk gegaan. Eind 2007 werd besloten dat de Nederlandse troepen hoe dan ook nog het grootste deel van 2010 in Uruzgan zouden blijven. Dat was al een stap in het hoogst onzekere. Niemand kon nog weten wie president Bush zou opvolgen. Het was heel goed mogelijk dat het, zoals zijn voorganger, een gelovige ijzervreter zou zijn. Of een kosmopolitische Democraat als Hillary Clinton of Barack Obama. Je kon wel vermoeden dat met de nieuwe president de oorlog zou veranderen, maar niemand wist op welke manier. In die onzekerheid hebben we voor twee jaar bijgetekend.

Vorig najaar liet de minister van Defensie tot bijna ieders verrassing weten dat 2010 niet het uiterste jaar van vertrek zou kunnen zijn. Nog steeds was niet bekend wie de volgende Amerikaanse leiders zouden worden – McCain/Palin of Obama/Biden – wat ook in Afghanistan een groot verschil zou kunnen maken. Maar de heer Van Middelkoop vertrouwde op zijn Opperwezen en beloofde de voortgezette aanwezigheid van de gewapende Nederlandse jongens en meisjes. Er ontstond politiek rumoer dat al vlug werd gesust.

We zijn een jaar verder. Politiek Den Haag is onlangs belegerd door hoge Amerikanen die ons proberen over te halen, langer dan 2010 te blijven. Hillary Clinton, Joseph Biden, Richard Holbrooke, nog meer, allemaal zijn ze aan de telefoon geweest om te vragen de troepen niet terug te trekken. Na vier jaar. Waarvoor? Tot heil van het Afghaanse volk? De bestrijding van het terrorisme? De wereldvrede? Allemaal mooie doelen. Graag willen we helpen om die te bereiken, maar de praktische vraag blijft: op welke manier? Aan welke nieuwe strategie leveren we ons uit als we ja zeggen? Daarover is nog weinig of niets bekend.

Obama heeft zijn opperbevelhebber, generaal McChrystal, 30.000 man extra toegezegd. Daarna hebben sommige bondgenoten versterkingen beloofd. Andere vinden het zo mooi genoeg geweest. De eerste Amerikanen gaan weer weg in 2011. Zouden er dan ook Nederlandse soldaten van deze nieuwe exit strategy profiteren? In Den Haag weet niemand dat. Het komt erop neer dat een deel van het kabinet voorbereidingen treft om de Nederlandse missie een nog onbekende tijd langer in de Afghaanse woestenij te consigneren. Gisteravond heeft generaal Van Uhm voor de betrokken ministers een aantal scenario’s verklaard. Afgeslankte missie, training van Afghanen, enz., het zal allemaal aan de orde zijn gekomen; en al die mogelijkheden hebben een gemeenschappelijke noemer: blijven.

Intussen nadert een andere oorlog opnieuw ook onze binnenlandse politiek. Bij de Britten is het al zo ver. Daar heeft ex-premier Blair, destijds bijgenaamd het poedeltje van Bush, in een interview met de BBC laten weten dat hij in ieder geval met de aanval op het Irak van Saddam Hussein had meegedaan, ook als hij had geweten dat daar geen massavernietigingswapens waren. Zes jaar geleden probeerde hij onze vechtlust aan te wakkeren met het verhaal dat Saddam die massavernietigingswapens binnen drie kwartier in gereedheid kon hebben om op ons of onze bondgenoten af te schieten. Na honderdduizend doden en enorme verwoestingen is Irak nog altijd een failed state en Blair heeft geen spijt.

Hier is de commissie-Davids bezig te onderzoeken hoe wij ons in die mislukking van Bush c.s. hebben kunnen laten meeslepen. Van een parlementaire enquête is het niet gekomen; die heeft het parlement zich tenslotte zelf ontzegd. We moeten het met de resultaten van verhoren achter gesloten deuren doen. Maar toch, begin volgend jaar komt het rapport. Dan zal blijken hoe ook Saddam zich indirect maar met succes met onze binnenlandse politiek heeft bemoeid. Ik voorzie lange, heftige debatten die geen resultaat zullen hebben.


Dit bericht heeft 14 reacties op “Worsteling met de nasleep”

  1. Mark Verschuren zegt:

    Beste Henk,
    In onze mooie vrije pers is altijd sprake van Talibaan. Blijkbaar gaan ze op in de bevolking want ik lees nooit dat er verraden zijn door die bevolking.

    Kan het mogelijk zijn dat dit gewoon een “volksopstand” is van de Afganen tegen de buitenlandse bezetter ?

    Zij, de Afganen, geloven blijkbaar de propaganda niet meer die onze vrije media ook over ons hier uitstort over “vredesmissie” of “opbouwmissie” . Kan ook niet want zij zijn getuige van de realiteit, die kan je niet met mooie clipjes à la CNN misvormen.

    Wanneer doe je eens een artikel over de geo-strategische waarde van Afganistan in de wereldpolitiek, zou “den volke” beter informeren dan het gebruikelijke gemijmer…..

    sorry voor het cynisme…

  2. Aad Kamsteeg zegt:

    Geachte heer Hofland,
    Mag ik u vragen waarom u een onnodige, irritante en volstrekt nergens op slaande opmerking maakt over de heer Van Middelkoop en ,,zijn Opperwezen”? Geestig is het in elk geval niet, eerder goedkoop.
    En vervolgens: Kunt u ook ergens anders over schrijven dan over Afghanistan?
    Met vriendelijke groet,
    Aad Kamsteeg

  3. A.L. de Werker zegt:

    Mijnheer Hofland, Geheel eens met Aad Kamsteeg. De gewraakte zin is van een niveau waar Wilders zich nog voor zou schamen. Primitief en dom.
    A.L. de Werker, Cath. van Rennesstraat 131, 2551 GL, Den Haag.

  4. Edze van der Woude zegt:

    Geachte heer Kamsteeg,
    Hofland schrijft over binnenlandse politiek, met als onderwerp de USA/UK en Navo politiek in het Midden Oosten en in Afghanistan.
    Mij doet het goed, dat hij met een knipoog schrijft over het Opperwezen boven de minister van defensie.
    Politici en helemaal ministers van defensie en BuZa, zijn op deze dossiers suspect als ze een (bij)geloof aanhangen. En dat doen ze. Geloofden ze in Boskabouters, Wodan of Zeus, dan was dat komisch.
    Als ze geloven in een Jwh, Allah of God kan dat gevaarlijk zijn bij hun oordeelsvorming, zoals we dagelijks in de wereld zien gebeuren.
    Ook een buitenland commentator – hoe deskundig ook, zoals u – is verdacht als hij een (bij)geloof aanhangt. Het siert Hofland, dat hij in die zin onafhankelijk kan denken en schrijven.
    Groet,
    Edze van der Woude

  5. A.L. de Werker zegt:

    Geachte heer/mevrouw Van der Woude, Met enige vermoeidheid las ik Uw commentaar en dacht: daar gaan we weer. Weer een ongelovige – met het volste recht en met mijn groot respect – die zich in vergelijking met een gelovige geen mens acht maar een volmaakt wezen. Want een ongelovige, zelfs als hij bv. Verlichtingsfundamentalist is, is niet in staat tot suspect denken en/of handelen. Ik zou niet graag zo volmaakt zijn, het lijkt mij erg saai.

  6. Harm Dost zegt:

    Hé ja, laten we er een binnenlandse godsdienstoorlog van maken. Natuurlijk is een ongelovige in staat tot suspect denken, maar, anders dan bij de gelovigen, kun je nog een beetje hoop koesteren.

    Wel opvallend dat de gelovigen zo graag oorlog voeren en zich dan ongemakkelijk voelen als die oorlog steeds weer ter discussie gesteld wordt.

    Alsof het om een heilige oorlog zou gaan.

    Overigens irriteert het mij ook behoorlijk dat Hofland er maar van uit blijft gaan dat de aanleiding tot die oorlog niet op misleiding (9/11) is gestoeld en dat de bedoelingen van de oorlogvoerende partijen boven alle twijfel verheven zijn.

    Geen idee of hij een gelovige is, maar suspect is het wel.

  7. C.Oskam zegt:

    Geachte heer Hofland een feit is dat president Obama het beleid van president Bush c.s. voortzet dat o.a. blijkt door het sturen van 30000 man troepen naar Afghanistan en een nieuwe postcode voor Qutanamo Bay en het antwoord op de door U gestelde vraag of terrorisme bestreden wordt is JA of wij ons terug trekken of niet de waarheid is dat na de terroristische aanslagen van 11-9-2001 en Madrid/Londen in de VS en Europa er geen meer hebben plaatst gevonden en onze veiligheid door de beleidslijn Bush c.s. 8 jaar heeft stand gehouden en Al Qaida verzwakt is daar er geen landen zijn die hun trainingsfaciliteiten durven te verlenen.
    Met groet hoogachtend C.Oskam IJsselstein.

  8. Mark Verschuren zegt:

    De Heren Kamsteeg en De Werker maken zich blijkbaar meer druk om een luchtige woordspeling dan om het feit dat een zogenaamde “gelovige” minister van Defensie een “license to kill’ heeft in Afganistan ?

    “Gij zult niet doden” staat er in de bijbel, blijbaar mag het wèl als het niet-christenen zijn of als je er het label “vredesmissie” opplakt. Blijkbaar een clausule die er stilzwijgend door “gelovigen” aan is toegevoegd.

    Blijkbaar geloven ze iets meer in opgelegde dogma’s dan hun eigen geweten, menselijkheid, mededogen en onbevooroordeelde liefde tegenover de medemens zonder eerst de schifting te maken tussen wie wel of niet gelovig is.

    Stel je voor je was niet thuis was of je woont te afgelegen toen ze aan de deur kwamen om je te kerstenen of te bekeren, hoor je automatisch bij die “foute” ongelovigen, en bent tevens verdoemd.

    Jammer dat ze in de middeleeuwen alle Katharen op de brandstapel gegooid hebben, van deze vroege “Gnostici”, daar konden de “gelovigen” nog wat van leren…..

    Lees maar eens wat boeken van Bram Moerland.

  9. A. Rozenboom zegt:

    Geachte heer Hofland,

    Dank voor uw systematisch volgen van de Iraakse en Afghaanse oorlogen en hun uitwerkingen in de Nederlandse politiek. In beide gevallen scheiden de geesten zich mijns inziens op het punt van de mate van volgzaamheid of loyaliteit die men aan Washington al dan niet wenst te verlenen, in één woord (non-)atlanticisme.
    Ik vergeet steeds waarom er atlantici zijn. Is het uit dankbaarheid voor de Bevrijding? Uit angst voor Amerikaanse tegenwerking, sancties, destabilisering? Uit eerzucht gericht op een ontvangst op het Witte Huis? Geen kan toch de echte grond zijn, denk ik dan. Wilt u hier nog eens uw licht op laten schijnen?

    Met vriendelijke groet,

    A. Rozenboom
    Utrecht

  10. Robert Noorlander zegt:

    De heer Middelkoop is niet zómaar een christen. In Groenlinks, de PVV en de partij voor de dieren zitten, voor zover ik weet, ook christenen. Maar dhr. Middelkoop is lid van een evangelische partij, die zich in de politiek wil laten leiden door wat zij denken dat G*d wil. Het is dus hun uitgesproken bedoeling dat hun politiek handelen in het teken staat van hun opperwezen. Vandaar vermoedelijk deze kleine terzijde in een artikel dat verder over belangrijker dingen ging.

  11. Hugo Freutel zegt:

    Uitstekende collumn van Hofland. Wat mij betreft schrijft hij elke dag over Afghanistan en Pakistan. Nederland is met geweld betrokken bij een burgeroorlog, terwijl Nederland niet de oorlog is verklaard door de staat Afgnanistan. De Nederlandse en ISAF soldaten zijn niet welkom geheten door alle Afghanen zoveel is zeker.
    De escalatie van geweld naar Pakistan en de verlenging en uitbreiding van de ISAF OEF missie tonen aan dat er een duurzaam “resultaat”nog ver weg ligt en de missie geen resultaat boekt. Eerder geweld uitlokt.
    Leiders die soldaten een onmogelijke en onhaalbare opdracht meegeven zijn slechte leiders.

    De ophef over het Opperwezen en van Middelkoop begrijp ik niet. Van Middelkoop legt zijn vertrouwen toch in zijn Opperwezen? Daar is geen woord gelogen. Bovendien lijkt de ISAF missie een heilige missie ( kruistocht ) uitgevoerd en begonnen door christelijke politici die een islamitisch land willen omvormen naar een Westers ( christelijk) democratisch model. Onmogelijk volgens mij.
    Vrouwen rechten, scheiding tussen geloof en staat etc.

    De ISAF missie is een miljarden verslindende schijnvertoning op kosten van de belasting betaler.

    Hoe lang is een oorlog zonder resultaat vol te houden als die € 1.000.000 per soldaat per jaar schijnt te kosten?

  12. A.L. de Werker zegt:

    De uitbarsting van onverdraagzaamheid op de kritiek van de heer Kamsteeg en mij op de “Opperwezen” zin is, voor wie het wil zien, uitermate leerzaam. Kennelijk is er heimwee naar de atheïstische regimes van het Derde Rijk en de Sowjet-Unie. Wat de “license to kill” van één der inzenders betreft: die license is goedgekeurd door de Tweede Kamer die slechts in minderheid uit gelovigen bestaat.

  13. Mark Verschuren zegt:

    @12

    Kennelijk is er voor sommigen de inzenders alléén een keuze mogelijk binnen het spectrum van totalitaire regimes, religies incluis.
    Wat dacht u van de mens die ècht vrij is en niet zijn denken en leven laat bepalen door een authoriteit buiten zichzelf ?
    Niet in zonde geboren, is trouwens heel moeilijk uit te leggen aan een kind.
    Probeer het eens, gaat héél goed samen met het geloven in het goddelijke…….

  14. T.Vleugels zegt:

    Mijnheer Hofland,
    Uw conclusie volkomen juist!
    Maar nu de oplossing nog ,van dit wereldwijde vraagstuk.Armoede in al deze landen is mi.de oorzaak.Hoe lost je dat op,als 1/3 van de wereld ver onder ons welvaardpeil leeft?De opbrengsten van de olievoorraden in saudi-Arabie en omringende landen,worden nu besteed in ao.Dubay,aan gigantische dure kunstmatige eilanden en kostbare draaiende hoogbouw,voor Miljardairs bestemd!Deze miljarden hadden ook besteed kunnen worden,aan bovengenoemde groepen,die nu hun heil zoeken in wraak over de hele wereld!!!

Reageren op dit bericht is niet meer mogelijk.