Zoals een schilderij wordt begrensd door de lijst en een ouderwets boek in een kaft is gevat, zo worden het begin en het einde van een muziekstuk gemarkeerd door twee ogenblikken van stilte. Dat wordt duidelijk bij een concert. De dirigent heft zijn stokje, het publiek houdt de adem in. De laatste noot klinkt, het is doodstil en dan klinkt er applaus of gesis. Lees verder »

Ruim van tevoren stond het vast dat de meerderheid van de Tweede Kamer dit besluit van het kabinet zou steunen. De Nederlandse militaire missie blijft nog twee jaar in Uruzgan, wat betekent dat de laatste Nederlandse soldaat eind 2010 dit gebied zal hebben verlaten. Het krijgshaftige deel van de Kamer twijfelde er niet aan dat de toestand daar dan, ook door ‘onze’ aanwezigheid, aanmerkelijk zal zijn verbeterd. Geen van de ministers of Kamerleden heeft duidelijk kunnen uitleggen waaraan die verbetering dan te danken zal zijn. Dat is het grote manco van dit debat over een beslissing die op de gebrekkigste gronden is genomen. Lees verder »

Een jaar of vijftig geleden was Nederland in een kleine godsdiensttwist gewikkeld. Met de film Et Dieu… créa la femme had Brigitte Bardot de grondslag voor haar wereldberoemdheid gevestigd. Het meesterwerk kwam natuurlijk ook in Nederland. Hier was er een andere titel voor verzonnen: … en schiep de vrouw. Zo stond het in grote letters boven de bioscopen, met een afbeelding van de heldin. Puntjepuntjepuntje? Dat was in dit geval het christelijk pseudoniem voor God. De echte naam van de Schepper kon in deze profane context niet door de beugel. Hoewel in de hele film geen onvertogen woord wordt gesproken, kreeg het bestuur van de Bioscoopbond bij voorbaat slappe knieën en een ruggegraat van rubber (zouden we nu zeggen) en verving God door drie Puntjes. Voor de film maakte dat geen verschil. Lees verder »

In 2002 zag ik in het Museum Of Modern Art een tentoonstelling over de Russische avant-garde. Futuristisch drukwerk van vóór de Eerste Wereldoorlog. Een erfenis die nog rondspookt in onze hedendaagse kunst. In een vitrine lag een boekje, getiteld A Game in Hell. Een gedicht van V. Klebenikov, de tekst met de hand geschreven door Olga Rozanova, met illustraties van Kazimir Malevitch. Het omslag vertoont een duivel aan de strop. Door dat boekje werd ik betoverd, de tekening, het handschrift, de kleur van het papier, de rafelranden van het omslag. Oplage 800 exemplaren, gepubliceerd in 1914. Een paar seconden had ik de ervaring dat een tijdmachine me tot dat jaar had teruggebracht. Ik schreef er een stukje over. Lees verder »

Zijn we op het nippertje aan de Derde Wereldoorlog ontsnapt? Nauwelijks een week geleden achtte president Bush zo’n catastrofe denkbaar als Iran verder zou gaan met het bouwen van zijn kernwapen. De zestien Amerikaanse inlichtingendiensten hadden hem ervan overtuigd, door de jaren heen in toenemende mate, dat deze schurkenstaat ondanks alle plechtige verzekeringen van het tegendeel gewoon aan de bom verder werkte. In 2010 of hooguit twee jaar later zou het ding klaar zijn en daarmee waren dan de verhoudingen in het Midden-Oosten definitief veranderd. Bush wist toen waarschijnlijk al dat de geheime diensten het bij het verkeerde eind hadden. Nu heeft hij dat zelf in het openbaar bevestigd. Maar Iran blijft gevaarlijk, voegde hij eraan toe. De publicatie van deze vergissing is op zichzelf als de explosie van een bom, schrijft The New York Times. Zo is het. Er is een fundament van de Amerikaanse buitenlandse politiek aangetast. Lees verder »