Ruim drie jaar heeft Wim Cornelis nog te gaan als burgemeester voor Gouda. Daarna wacht het pensioen. En als hij nu het veld overziet, aan het begin van een nieuwe raadsperiode, komt als vanzelf het woord ‘uitdaging’ op. Het gangbare eufemisme om aan te geven dat er zwaar weer op komst is.

,,Er moet vijftien miljoen euro worden bezuinigd. Maar Gouda heeft door de kosten van de verzakkende bodem geen vlees of vet meer op de botten. Deze bezuinigingen zijn onontkoombaar, maar ze zijn zo groot dat we een aantal heilige huisjes zullen moeten aanpakken. Ik heb in mijn leven negen colleges meegemaakt, als wethouder en als burgemeester. Maar dit wordt waarschijnlijk mijn moeilijkste periode.’’

En toch: Cornelis is niet somber. Op de vergadertafel in zijn werkkamer ligt een grote poster. Daarop staan met veel cijfers en tabellen verschillende scenario’s aangegeven voor de toekomst van Gouda. Het kernachtigste is een tabel met twee keer twee variabelen. De ene is krimp of groei. De andere variabele is rustig of explosief qua sociale problemen. Daar komen dan vier mogelijkheden uit. Het doel van Cornelis is rust en groei. ‘Gouda bloeit’, staat in dat hokje. Het verscheelt maar één letter van het doemscenario, krimp en een explosieve sociale sfeer: ‘Gouda bloedt’.

Een van de belangrijkste opgaven van dit moment vindt Cornelis dan ook de geesten rijpmaken voor de onvermijdelijke bezuinigingen, en het zo zuiver mogelijk delen van de pijn. Lees verder »

Dit is de uitslag van de verkiezingen in Gouda. Voor meer details klik hier. Een paar conclusies en open vragen:

• De politieke versnippering die in Gouda zichtbaar is geworden, bestaat nu ook in de landelijke politiek. Grote vraag nu in Den Haag: gaan VVD en PvdA net als in Gouda samen bezuinigen of komt er toch een rechtse coalitie?
• Verder, vergeleken met de landelijke uitslagen, is de tendens voor iedere partij hetzelfde en zit  de PVV met 15,8 procent in Gouda ongeveer op het landelijk gemiddelde van 15,5 procent. CDA, SP en VVD kregen in Gouda minder stemmen dan gemiddeld in Nederland. PvdA, GroenLinks, D66 en ChristenUnie zitten in Gouda iets boven het landelijk gemiddelde.
• Rutte en Cohen deden graag alsof de verkiezingen vooral gingen over de financiën. Het succes van Wilders laat zien dat voor veel kiezers problemen rondom immigratie en integratie bovenaan staan. Lees verder »

Hans van den Akker (Foto gemeente Gouda)

Vandaag kunnen we kiezen, na een campagne die door VVD en PvdA handig is gepresenteerd als een keuze tussen twee verschillende manieren bezuinigen. Rutte en Cohen doen alsof ze het daarover nooit met elkaar eens zouden worden. Maar op lokaal niveau lukt dat soms wel. In Gouda moeten VVD en PvdA het in ieder geval eens worden. Zij zijn de twee grootste partijen in een vijfpartijencoalitie met verder CDA, GroenLinks en D66. En die moet fors bezuinigen.

Wethouder van Financiën is Hans van den Akker, VVD. Hij krijgt straks te maken met een forse korting op de uitkeringen van het rijk aan de gemeente. En er lag al een plan om de uitgaven te verminderen. In totaal moet er tot 2014 15 miljoen worden bezuinigd.

,,We hadden vorig jaar al afgesproken om vijf miljoen te bezuinigen. Daar komen de bezuinigingen bovenop omdat we minder geld van de gemeente krijgen. Onze totale uitgaven zijn ongeveer 200 miljoen bruto. Daarvan is 108 miljoen variabel, en als je daar 10 miljoen op moet bezuinigen, is dat 10 procent. Dat gaat pijn doen.’’

En dan nog is de rekensom optimistisch. Lees verder »

Dadergerichte aanpak, integraal veiligheidsbeleid – het zijn allemaal belangrijke en redelijk effectieve instrumenten tegen problemen van overlast en onveiligheid. Maar burgemeester Wim Cornelis weet wel wat nog beter zou werken:

,,Als ook maar de helft van het sociaal toezicht op Marokkaanse meisjes zou gelden voor Marokkaanse jongens, dan hadden wij geen probleem meer. Ieder voor zich, als individu, zijn het vaak niet zulke moeilijke jongens. De problemen ontstaan als ze in een groep zijn en tegen elkaar gaan opbieden. Ook hun ouders zitten ermee. Ze weten vaak niet wat ze moeten doen. De normale gezagsverhoudingen in een gezin ontbreken vaak. Soms zijn het zelfs de jongens die tegen hun ouders vertellen wat ze moeten doen, omdat die de Nederlandse samenleving niet goed begrijpen.’’

Na een paar weken bloggen over Gouda wordt het tijd om te gaan praten met de hoofdverantwoordelijke voor veiligheid: de burgemeester. Lees verder »

We zijn gewend om in het debat over overlast en veiligheid niet alleen te praten over normen en handhaving, maar ook over sociale (on)veiligheid: de mate waarin burgers zich in de openbare ruimte veilig voelen tegenover andere burgers. Acht jaar geleden had deze term nog niet zo breed ingang gevonden. Gouda trok toen landelijke aandacht met de tien ‘Goudse stadsregels’.

De bedenker ervan was oud-wethouder Piet van der Sluijs.

,,Dat was vooral een poging om mensen met elkaar in gesprek te brengen. In de veiligheidsnota stond dat de normen beter gehandhaafd moesten worden. Toen vroeg ik me af: welke normen? Ik vond dat we daar als inwoners van Gouda met elkaar over moesten gaan praten. Het mooiste is natuurlijk als niet de overheid de normen vaststelt, maar als je dat met elkaar doet. Op die manier kan je ook gemakkelijker tegen de Goudse burgers zeggen: u heeft deze regels zelf bedacht, nu moet u er ook iets mee gaan doen.”

Huis aan huis werden vragenlijsten verspreid waarop mensen konden aangeven wat voor hen de belangrijkste normen waren. Dat leidde tot een ‘top tien’. Het winkelende publiek werd eraan herinnerd door de lichtkrant van de gemeente. Op scholen werd het een discussiethema. En wie wilde, kon een stadgenoot een gele kaart geven waarop de tien stadsregels waren gedrukt. Lees verder »

Hoe is het om in Korte Akkeren te wonen, de wijk waar de proteststem bij recente verkiezingen het best zichtbaar was? Als je daar aan het begin van de avond rondloopt, ziet de wijk er heel anders uit dan ’s middags. Veel meer jongeren op straat, veel meer auto’s die heen en weer rijden. Vier verhalen: een jong stel, een man van 82 die hier al heel zijn leven woont, een groepje Marokkaanse jongeren, rondfietsende straatcoaches.

* * *

Alex en Els wonen nu tweeëneen half jaar in deze wijk, in wat te boek staat als het slechte gedeelte. Ze zijn tevreden met hun woning en storen zich niet zo aan de problemen die anderen zien. Zo zien ze wel groepjes jongeren en jonge mannen staan van wie ze vermoeden dat ze aan het dealen zijn, maar ze hebben daar geen last van. Andere zaken nemen ze laconiek op. Op een vraag of er veel incidentjes zijn, antwoorden ze eerst van niet. Maar dan frissen ze elkaars geheugen op. Een klikobak vol kranten die in de fik is gestoken. Een schuurtje dat is beschadigd. Hard rijden door de straat. Els onderstreept dat ze zich niet onveilig voelt als ze ’s avonds over straat loopt. Maar ze wijst wel op de jonge Marokkaanse mannen die iets verderop staan. ,,Die houden ons wel in de gaten en vragen zich af wat wij allemaal aan het vertellen zijn. Helemaal lekker voelt dat niet.’’ Lees verder »

Oosterwei heeft de naam, maar Korte Akkeren baart misschien nog wel meer zorgen als het om overlast en veiligheid gaat. Deze wijk ligt aan de zuidkant van de stad, ingeklemd tussen de Gouwe en de IJssel. Het is de oudste arbeiderswijk van Gouda waar de afgelopen decennia veel Marokkanen zijn komen wonen. De bevolking is nu zeer gemêleerde bevolking, met veel sociale huur en meer sociaal-economische zwakkeren dan elders in de stad. Het noordoostelijke gedeelte van de wijk is volgens de AD Misdaadmeter het onveiligste stukje van Gouda.

Voor wat je hoort als je door de wijk loopt, maakt het nogal uit met wie je op stap bent. Ben Peters wil vooral de positieve tendens onderstrepen. Hij werkt voor de woningcorporatie Mozaïek, een van de twee grote in Gouda. Zijn kaartje onderstreept de aspiraties: ,,medewerker sociaal beheer, ontwikkeling en participatie’’.

Op een wandeling aan het begin van de middag vertelt dat de straten in deze wijk sterk kunnen verschillen. Soms bestaat een straat uit koopwoningen die uit de jaren dertig stammen: vrij groot, goed onderhouden, met een zekere allure. Elders is er veel sociale huur – van de 3300 huurwoningen in de wijk is tweederde sociale huur. Dat is dan meestal niet erg ambitieuze nieuwbouw. Aan de noordkant van de wijk, langs het water, zijn weer een aantal gebouwen met veel succes opgeknapt. En wie de wijk binnenfietst vanuit het centrum, komt langs een paar prachtige gerestaureerde oude huisjes. Lees verder »

Ada Postma (rechts) en een collega van de Voedselbank

Bij de Goudse Voedselbank is het op deze zonnige middag waarschijnlijk drukker dan bij de supermarkt. Maar de rij staat niet bij de kassa, want die is er niet, maar bij de ingang. Daar heeft  Ada Postma zich achter een katheder geposteerd. Voor haar ligt  een vel vol namen. Postma controleert wie er naar binnen mag, maar bij de meeste mensen hoeft ze niet op de lijst te kijken. Ze  is er bij vanaf het begin, vijf jaar geleden, en  kent bijna iedereen bij naam, ook de nieuwkomers. ,,Ik vind dat belangrijk. Je bent al zo vaak een nummer.’’

Van alles loopt hier door elkaar. Een rijzige jonge vrouw in ’s zomers wit met haar kinderen. Een Afrikaanse vrouw met een bonte sjaal om. Een Turkse man die ook het pakket voor de imam komt halen. Marokkaanse jongetjes die hun moeder helpen met de zware tassen. Een verlopen rocker die zijn bakfiets vol onduidelijke spullen voor de deur heeft geparkeerd. Een schuchtere, morsige oude man. Vrouwen uit Irak, Egypte.

Postma, een kordate weduwe, straalt bijna als ze vertelt hoe fijn ze het vindt om dit werk te doen.

,,Ik zou willen dat het in de campagne eens ging over de problemen van deze mensen. Er wordt soms zo gemakkelijk over gedacht. Lees verder »

Heeft een taakstraf nog wel zin? Balkenende wil ervan af. Hij pleit voor een soort strafdienstplicht, met nachtdetentie en verplichte opvoeding hoort. Het lijkt Rita Verdonk wel, schreef columnist Christiaan Weijts.  Rutte deed dit af als campagnegereutel (,,wij roepen dit al jaren’’), maar Cohen voelt er weinig voor om de taakstraffen zomaar af te schaffen. En ook de reclassering was tegen.

Om te zien of taakstraffen inderdaad worden ervaren als een statussymbool, zoals Balkenende beweert, loopt ik een zaterdagochtend mee met de ‘moeilijke gevallen’. Wim Hoekstra van de Raad voor de Kinderbescherming had me al verteld dat een klein groepje lastige jongeren de beeldvorming over taakstraffen bepaalt.

,,Zeventig tot tachtig procent van de jongeren die een taakstraf krijgen, voeren die gewoon netjes uit. Dat zijn jongens en meisjes die zich rot zijn geschrokken, die naar de kringloopwinkel worden gestuurd of het zorgcentrum, en daar keurig doen wat van hen wordt gevraagd.’’

Maar dan blijft er een groep over, bijna uitsluitend jongens, die moeilijker in het gareel te brengen is. Ze hebben een taakstaf gekregen voor herhaaldelijk schoolverzuim, vechtpartijen,  mishandeling, diefstal van een fiets of een telefoon. Als zij iets gaan doen, zwerfvuil opruimen, een buurthuis verven, onkruid weghalen dat in de steegjes achter flats is opgeschoten, loopt er een werkmeester mee die de boel in de gaten houdt. Lees verder »

Lenny Koetsier en Jan Pieter de Rooij in hun nieuwe huurflat

De brede lach is bijna niet van het gezicht te krijgen bij Jan Pieter de Rooij en Lenny Koetsier. Hij is 20, zij 19. Jonge starters op de woningmarkt, mensen die vrijwel geen kans hebben. Maar nu staan ze tussen de verfbussen en de pakken laminaat in hun nieuwe huurwoning. Vier kamers, alles bij elkaar ongeveer 65 vierkante meter. ,,We hebben ontzettend veel geluk gehad’’, zegt Jan Pieter, student Bedrijfskunde. Dat klopt. Ze hebben letterlijk de loterij gewonnen.

Sinds een paar maanden verloten de samenwerkende woningcorporaties in Gouda en de aangrenzende gemeente Waddinxveen enkele tientallen huurwoningen onder jongeren. Volgens de geldende regels was de kans dat je als 20-jarige een huurwoning kreeg, vrijwel nihil. Wie ouder is, gaat voor. Soms ligt de leeftijdsgrens daarbij op 23 jaar, soms op 30 jaar. Als zij op Woningnet een huis hadden gevonden dat hen wel leuk leek, hadden Jan Pieter en Lenny altijd mensen boven zich op de lijst die ouder waren dan zij. Of die nu 22 waren of 29.

De woningcorporaties wilden daar wat aan doen. ,,Waarom zou een 20-jarige eigenlijk minder kans hebben?’’ zegt René Mascini, directeur-bestuurder van Woonpartners, een van de twee grote corporaties in Gouda – de andere is Mozaïek. ,,Daarom hebben we besloten als experiment de helft van de woningen die we reserveren voor starters, toe te wijzen via loting. We zijn er begin dit jaar mee begonnen en dan gaan we straks eens kijken wat het heeft opgeleverd.’’ Lees verder »