*

Opinieblog :: nrc.nl

Geheimzinnig WikiLeaks-bestand mogelijk troefkaart tegen arrestatie

WikiLeaks heeft drie dagen voor het vrijgeven van geheime ambtsberichten via Twitter opgeroepen om een versleuteld bestand van 1,4 gigabyte te downloaden. De klokkenluiderssite doet mysterieus over de inhoud van de versleutelde gegevens, die al sinds 30 juli in verschillende versies circuleren, maar de naam ‘insurance.aes256’ doet vermoeden dat voorman Julian Assange schermt met het wachtwoord om een arrestatie te voorkomen.

Aan de oproep tot downloaden is massaal gehoor gegeven. Via de zogeheten Torrent-site Piratebay hebben al meer dan 100.000 mensen het bestand binnengehaald. Mogelijk zitten in het bestand de 251.287 geheime ambtsberichten die WikiLeaks sinds zondagavond druppelsgewijs vrijgeeft. Tot nu toe ongeveer zeshonderd stuks. WikiLeaks censureert zelf de namen in de berichten. Als in het versleutelde bestand daadwerkelijk alle berichten zitten dan is het de vraag of deze vrij van persoonsnamen zijn.  Openbaring – door middel van een wachtwoord – zou een nachtmerrie zijn voor de autoriteiten. Media spreken van een ‘internetbom’.

Lees verder »

Ben Knapen ziet diplomaten graag als marktkooplui

De Nederlandse diplomatie moet niet wedden op alle paarden, maar specialisaties zoals ‘water’ en ‘voedsel’ uitbuiten. Deze ommekeer in het buitenlandbeleid adviseert Ben Knapen (voormalig WRR-lid) aan Ben Knapen (staatssecretaris Buitenlandse Zaken).

Knapen was tot oktober lid van de Wetenschappelijke Raad van het Regeringsbeleid en schreef in die hoedanigheid het rapport Aan het buitenland gehecht, dat gisteren door zijn voormalige collega’s aan hemzelf werd aangeboden. “Op het marktplein van de internationale betrekkingen is het simpelweg te druk geworden om overal te kunnen zijn”, concludeert de rapport.

Minder statelijk, meer netwerken

Ambassadepersoneel moet zich zorgen maken. Want als het advies uitgevoerd wordt zullen er ongetwijfeld wat posten dicht gaan. De WRR wil dat Nederland verdwijnt uit landen waarin we geen nationaal belang te behartigen hebben. Water, voedsel en internationaal recht noemt de WRR gebieden waarop Nederland zich kan profileren. Dat zou het profiel, de zichtbaarheid en de invloed van Nederland vergroten. Bovendien wil de WRR dat Buitenlandse Zaken ‘minder statelijk’ opereert en flexibel gaat netwerken met bedrijven, ngo’s en belangenorganisaties.

Lees verder »

Columnist New York Times vindt Julian Assange een ‘verrader’

David Brooks, columnist van de New York Times, haalt hard uit naar de klokkenluider met wie zijn krant samenwerkt. Hij spreekt niet alleen namens zichzelf. “Mijn collega’s delen Assanges mentaliteit niet.”

Dat Assanges WikiLeaks en de Amerikaans krant niet twee handen op één buik zijn wisten we al na de ‘verantwoordingsnoot’ van de hoofdredactie. De krant zou alleen publiceren over belangrijke ambtsberichten als het personen of de nationale veiligheid niet in gevaar brengt. Bovendien heeft de krant wederhoor gepleegd bij Amerikaanse overheid.

Klassieke anarchist

Een keurige verantwoording, maar de column van Brooks laat zien hoe de redacteuren werkelijk over Julian Assange denken: als een nuttige informant, maar absoluut geen journalistieke partner. Brooks schrijft dat zijn collega’s Assanges mentaliteit niet delen, en vult zelf in waarom dat zo is.

“Julian Assange is een klassieke anarchist, die gelooft dat de gehele gevestigde orde corrupt is en publieke uitspraken leugens. Voor iemand die zo in het leven staat is het lekken van geheimen gemakkelijk.”

Lees verder »

Lekker lang studeren. Moet dat bestraft worden?

Een verhoging van 3.000 euro per jaar. Dat krijgen studenten voor hun kiezen als ze meer dan één jaar uitlopen. Hun onderwijsinstellingen worden bedreigd met strafkorting. Per jaar dat een student uitloopt wordt de instelling gekort met eveneens 3.000 euro. Zo snijdt het mes aan twee kanten, denkt het kabinet-Rutte.

Karl Dittrich, voorzitter van de Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO), ziet helemaal niets in de strafkorting uit dit nieuwe regeringsplan. “Tijdens het accreditatieonderzoek wordt de studeerbaarheid van de opleidingen beoordeeld”, legt hij uit op de opiniepagina van NRC Handelsblad (29 november). “Studenten zelf worden in die beoordeling betrokken. De studeerbaarheid blijkt nauwelijks een probleem te zijn. De opleidingen zijn goed geprogrammeerd en kunnen in beginsel in de daarvoor beschikbare studietijd worden doorlopen.”

Lees verder »

Embassy Cables in één oogopslag

In Ankara zit het grootste lek (7.918 berichten), maar in Bagdad is de schade met 6.677 berichten groter omdat die berichten vertrouwelijker zijn. Dit toont de interactieve kaart van Der Spiegel, de Duitse mediapartner van WikiLeaks.

Samen met Tokyo (5.697) vormen genoemde steden de top 3 van grootste lekken. Opvallend is dat Londen (1.083) net als Bagdad donkerbruin gekleurd is. Ofwel: ook daar zijn de gelekte ambtsberichten vertrouwelijker dan bij de andere steden.

Lees verder »

Welke bank gaat Julian Assange slopen?

Julian Assange wil begin volgend jaar via zijn WikiLeaks een grote Amerikaanse bank “binnenstebuiten keren”. Maar in zijn interview met zakenblad Forbes wilde hij nog geen naam noemen.

Een bank die al ervaring heeft met gelekte e-mails,  en de kop van jut was tijdens de kredietcrisis, is Goldman Sachs. Uit correspondentie tussen hoge functionarissen bleek dat de eigen hypotheken omschreven werden als ‘shitty deals’ en sommige producten intern benoemd werden als ‘dingen zonder doel, waarvan niemand de prijs weet’. Veelzeggend is de uitspraak: “We waren net iets kleiner in giftige producten.”
Lees verder »

Wikken en wegen met WikiLeaks

In de ideale wereld van Julian Assange bestaan geen achterkamertjes. Maar voor goede internationale betrekkingen is diplomatie onontbeerlijk. Daarom enkele kanttekeningen bij WikiLeaks.

Het buitenlandbeleid van minister Hillary Clinton kenmerkt zich sinds haar aantreden door soft power. In NRC Handelsblad duidt correspondent Tom-Jan Meeus dat als volgt:

“De oorlogen in Afghanistan en Irak brachten het imago van de VS schade toe, redeneert Obama, en minister Clinton benadrukt dat soft power, overleg met bondgenoten en vijanden, een slimmere manier van machtsuitoefening is dan hard power, gewapende strijd.”

Natuurlijk, het lek van Assanges WikiLeaks heeft ambtsberichten naar buiten gebracht die het daglicht niet kunnen verdragen (ook van Hillary over spionage). Maar zou Assange werkelijk geloven dat een conflict zoals dat tussen Zuid- en Noord-Korea gaande is in de schijnwerpers opgelost kan worden? Is soft power – onderhandelen bij kaarslicht – hier niet constructiever en veiliger? “Het gaat ons jaren kosten de schade te repareren”, zei een ervaren oud-diplomaat in het artikel van Meeus. Wat die schade is – meer tumult in het Midden-Oosten of een afbrokkelende coalitie – moet nog blijken.

Lees verder »

De zielenroerselen van Julian Assange

De grootste plaaggeest van Amerika is niet zomaar een hacker. Een oud blog van Julian Assange, inmiddels afgesloten maar nog wel toegankelijk via een backup van internet, verraadt hoe hij in het leven staat.

Op 31 december 2006 schreef hij: “Iedereen die een tijdje heeft doorgebracht in de spionagewereld komt tot het inzicht dat de rest van de bevolking leeft in een zee van mist, dobberend als een klein stukje kurk in een uitgestrekte oceaan van verborgen waarheden.”

Favoriete filosoof: een anarchistisch communist

Dit bericht karakteriseert Assanges manier van denken. Rationeel doch groots. Sociologisch (‘bevolking’ is een veelgebruikt woord) en filosofisch. Een uitspraak van de filosoof Gustav Landauer gebruikt hij als bijschrift onder zijn eigen portret. Landauer was een vertegenwoordiger van het communistisch anarchisme, die zijn idealen na de Eerste Wereldoorlog met de dood moest bekopen.

Lees verder »

Het ‘geheim van Volkel’ duikt op in Embassy Files WikiLeaks

Niemand mag het weten, maar vlakbij Eindhoven – op vliegbasis Volkel – liggen ze. Kernwapens, opgeborgen in betonnen kluizen. Dit slecht bewaarde geheim duikt nu ook op in de gelekte Embassy Files van WikiLeaks. De Nederlandse regering weigert al jaren openheid van zaken te geven.

Het bericht waarin gesproken wordt over kernwapens op Nederlands grondgebied is een verslag van een gesprek tussen de Amerikaanse ambassadeur in Berlijn Philip Murphy, de Amerikaanse diplomaat Phil Gordon en de Duitse nationale veiligheidsadviseur van bondskanselier Angela Merkel, Christop Heusgen.

Dat landen als Nederland, Duitsland en België kernwapens bewaren ligt politiek heel gevoelig. Het heeft namelijk weinig zin om te strijden voor een kernwapenvrije wereld – zoals president Obama wil – als de eigen bondgenoten Amerikaans kernwapenarsenaal beheren.

Eind 2007 stelde Krista van Velzen (SP) Kamervragen aan de ministers van Defensie, Buitenlandse Zaken en Ontwikkelingszaken over burgermeesters die opriepen kernwapens uit Nederland te verwijderen. Toenmalig minister Koenders (PvdA, Ontwikkelingssamenwerking) draaide erom heen door te zeggen dat hij uitgesloten acht dat Nederland ooit betrokken raakt bij een “nucleair bombardement buiten verdragsgebied”. Van Velzen had hem erop gewezen dat hij als Kamerlid nog stelde dat Nederland een verantwoordelijkheid heeft ‘bij verdere ontwapeningsstappen’.

Lees ook dit blog van Titia Ketelaar. Met daarin een video van de toespraak van Obama, nog voor hij tot president was gekozen. In reactie op zijn oproep om de wereld ‘kernwapenvrij’ te maken, zei PvdA-Kamerlid Van Dam. “Nederland moet tegen de Amerikaanse president Obama zeggen: kom ze maar ophalen.”

The Guardian legt verantwoording af voor samenwerking WikiLeaks

Het is niet de taak van de media om machthebbers voor gezichtsverlies te behoeden. En al helemaal niet om publieke geheimen te bewaren, vindt de krant die samenwerkt met WikiLeaks.

Dat schrijft Simon Jenkins, journalist van de Britse krant The Guardian, in een redactioneel commentaar. Zijn krant kreeg vooraf inzage en heeft volgens hem een zuiver journalistieke afweging gemaakt alvorens uit de 250.000 gelekte documenten te citeren.

Allereerst wilde The Guardian geen levens in gevaar brengen en ten tweede geen lopende militaire operaties frustreren. Daarom heeft de krant de autoriteiten vooraf ingelicht zodat betrokkenen in bescherming genomen konden worden. Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken wist volgens Jenkins al maanden van het lek en had alle tijd om stafleden op gevoelige locaties te alarmeren. Bovendien heeft het geopenbaarde materiaal niet het hoogste niveau van vertrouwelijkheid: het is toegankelijk voor gewone ambtenaren.
Lees verder »