Deze blog stopt
In verband met de nieuwe nrc.nl wordt deze opinieblog niet meer bijgehouden. Steven de Jong schrijft voortaan voor de voorpagina. Volg zijn berichten hier.
In verband met de nieuwe nrc.nl wordt deze opinieblog niet meer bijgehouden. Steven de Jong schrijft voortaan voor de voorpagina. Volg zijn berichten hier.

Groenlinks vroeg spoeddebat aan na spoorproblemen op pakjesavond
Bestuurders en politici moeten na incidenten niet overhaast en ondoordacht reageren, vindt De Nationale DenkTank. In een rapport, dat vandaag aan minister Opstelten (Veiligheid en Justitie), wordt aangeboden pleit het academisch collectief voor een ‘Warm hart en Hoofd koel Award’.
Een voorbeeld. Op 3 september 2008 werden zes ambulancemedewerkers in Amsterdam-West bedreigd door omstanders toen ze bezig waren met een slachtoffer van een steekpartij. Het incident leidde tot een staking en maatschappelijke beroering. Toenmalig burgemeester van Amsterdam Job Cohen verwees direct naar “de Marokkaanse gemeenschap”. Hoewel Cohen veel bijval kreeg, nuanceerde hij later zijn woorden omdat hij spijt had van de stigmatisering. Van een andere orde was de aanslag van Karst T. op Koninginnedag 2009. De premier beperkte zich die dag met de mededeling dat hij “nog geen conclusies” wilde trekken over de toekomst van Koninginnedag.

Het voortgezet onderwijs moet alweer op de schop. Dit keer naar aanleiding van de PISA-ranglijsten, vindt minister Van Bijsterveldt (Onderwijs, CDA). Ze wil het aantal profielen in de bovenbouw van havo en vwo terugdringen van vier naar twee en lichtte dit op 7 december toe in het Actieplan Beter Presteren. Vandaag in nrc.next twee opiniestukken van betrokkenen die het hier niet mee eens zijn.
Allereerst het PISA-onderzoek van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO), waarin de onderwijsprestaties van landen worden vergeleken. Nederland is gedaald op die ranglijst wat betreft lees- en wiskundevaardigheden.

Over het internet waart een ‘levend bewustzijn’ dat zichzelf Group Anonymous noemt. De laatste dagen in het nieuws vanwege de claims op het aanvallen van WikiLeaks-vijandige bedrijfssites, zoals Mastercard.com en PayPal.com.
Een levend bewustzijn dus. Zó wil Anonymous aangesproken worden, getuige een pamflet. Maar wel een labiel bewustzijn, blijkt uit nadere uitleg. “We zijn niet altijd hetzelfde bewustzijn op jaar-, maand- of zelfs uurbasis.”
Laatste bastion van vrijheid
Het bewustzijn wordt warm van begrippen als ‘vrijheid’ en ‘waarheid’ en vindt legitimatie in beroemde spreuken: die van Ron Paul (“Truth is treason in the empire of lies.”), Benjamin Franklin (“He who sacrifices freedom for security deserves neither.”) en Abraham Lincoln (“Those who deny freedom to others deserve it not for themselves.”). In een verklaring op anonops.blogspot.com wordt internet aangemerkt als het ‘laatste bastion van vrijheid in een evoluerende technische wereld’.
De Marokkaans-Nederlandse Naima El Bezaz scoort met haar boek Vinexvrouwen. Maar in haar buurt in Zaandam zijn de bewoners woest over de zedenschets waarin zij als drankzuchtig, depressief en promiscue getypeerd worden. Een buurman dreigde met een molotovcocktail. NCRV’s Man Bijt Hond toetst El Bezaz’ generalisaties vanavond in Leidsche Rijn, voor de veiligheid dus een andere Vinexwijk. We lazen de eerste vijf hoofstukken van dit controversiële boek.
Wantrouwende blikken
Het gedonder begint eigenlijk al op de eerste bladzijde. “L’enfer, c’est les autres”, citeert ze de Franse filosoof Jean-Paul Sartre (De hel, dat zijn de anderen). Die hel speelt zich af in “fantasieloze, razendsnel gebouwde huizen die gemaakt lijken van beton”. Als de buurman tien deuren verderop boort, is het “alsof de tandarts met mijn verstandskies bezig is”. In het begin zijn haar bespiegelingen nog afstandelijk. “Alle voordeuren zijn dicht, de huizen lijken allemaal op elkaar en tegenover ons wordt er de hele dag geheid.” Alleen in het winkelcentrum lopen de Vinexbewoners los. “Ik glimlachte eerst naar iedereen”, schrijft El Bezaz. “Maar kreeg alleen wantrouwende blikken terug.”
Lees verder »
Het grote publiek kent Emily Kane nog niet, maar getuige haar populariteit op Figment.com, een gloednieuwe sociale netwerksite voor jong schrijftalent, belooft haar boek Soul een bestseller te worden.
Maandag zag Figment.com het licht. 40.000 mensen registreerden zich de eerste dag. Niet iedereen hoeft te schrijven, want de oordelen van lezers zijn minstens zo belangrijk om de beste boeken boven te laten drijven. De site is zowel toegankelijk via pc als mobiel. Het is een initiatief van twee redacteuren van het tijdschrift The New Yorker: Dana Goodyear en Jacob Lewis.
Goodyear kwam op het idee nadat ze verslag deed van een rage in Japan. Daar debuteerde de depressieve studente Mone (21) met de driehonderd pagina’s tellende roman Eternal Dream. Dat boek kwam op een bijzondere manier tot stand. In de winter van 2006 zond ze vanuit bed de fragmenten op haar telefoon door naar een website: niet om te delen met anderen, maar om te archiveren. Onbedoeld kreeg ze lezers die haar vroegen om meer. In 19 dagen schreef ze 19.000 woorden. Een uitgever meldde zich en al in het eerste half jaar van 2007 besteeg ze de top tien van de best verkochte literaire boeken in Japan. Een miljoenenoplage.

Columnist Rosanne Hertzberger schreef zaterdag in NRC Handelsblad dat koken een tijdverspillende bezigheid is en een magnetronmaaltijd minder ongezond dan menigeen denkt. De culinaire journalisten Karin Luiten en Janneke Vreugdenhil wapenen zich nu met de tegenargumenten ‘zinvol’ en ‘lekker’.
Hertzberger (pdf 1, pdf 2) gruwelt ervan om zelf aardappelen te schillen, te koken en te pureren. Ze heeft wel wat beters te doen, zoals artikelen schrijven. Het is haar een raadsel waarom anderen het gehannes in de keuken laten prevaleren boven een kant-en-klaarmaaltijd met additieven. Want bij andere taken vertrouwen ze wel op technologie. Wie zit er immers nu nog met wasbordjes urenlang in een tobbe te spetteren?
Media zijn regelmatig instrument in het politieke steekspel, maar zullen dat nooit toegeven. Journalist Joris Luyendijk wil breken met die traditie. Als media de vierde macht vormen moeten journalisten ook elkaar onderzoeken, meent hij. Wie lekte bijvoorbeeld ‘de brief van Klink’ aan de NOS?
Die vraag wierp Luyendijk zaterdag op in een opiniestuk in NRC Handelsblad. Zijn onvrede over het niet onderzochte lek kwam voort uit een maand ‘antropologisch veldwerk’ op ‘de vierkante kilometer rond het Binnenhof’, waarvan hij verslag deed in het boek Je hebt het niet van mij, maar… (Uitgeverij Podium, november 2010).
‘De brief van Klink’ was in september groot nieuws. CDA’er Ab Klink uitte daarin zijn zorgen over een regering met gedoogsteun van de PVV. Hij was op dat moment aan het onderhandelen over zo’n variant. De brief bracht de formatie in een crisis. Klink stapte op. Luyendijk vraagt zich af waarom geen enkele journalist onderzoek heeft gedaan naar het lek. Wie lekte de brief en met welk doel? Die vraag is tot op de dag vandaag onbeantwoord gebleven.
Lees verder »
In navolging van het bel-me-niet-register pleit de Federal Trade Commission (FTC), een Amerikaanse overheidsinstantie die consumenten beschermt, nu voor een volg-me-niet-knop in internetbrowsers.
De mate van privacy is al te regelen in de meeste internetbrowsers. Maar omdat leveranciers als Microsoft en Mozilla zaken doen met adverteerders worden die niet vertrouwd. Kennis over surfgedrag is namelijk goud waard. De websites die je bezoekt verraden je interesses, je e-mailcorrespondentie zegt iets over je noden op dit moment en het aantal producten dat je bekijkt vóór een aankoop onthult je gretigheid.
Tracking, heet dit in advertentiejargon. Neem dat letterlijk: applicaties op de iPhone en iPad weten waar je bent. Targeting volgt rap: bedrijven vuren gericht advertenties af of verkopen de verzamelde gegevens. De FTC maakt zich zorgen om deze “informatiegestuurde marktplaats” en wil dat iedere internetbrowser consumenten de keuze laat of zij gevolgd mogen worden. Websites moeten naar dat signaal handelen, is het idee.

WikiLeaks beschikt over overheidsdocumenten waarin verwezen wordt naar UFO’s. Dat zegt de opgejaagde voorman Julian Assange in reactie op lezers van de Guardian-website.
Toch ridiculiseert hij de “vele rare types” die hem e-mailen over eigen ontdekkingen van buitenaardse interventies op aarde. Ze voldoen volgens hem niet aan de publicatieregels van de klokkenluiderssite. Een vereiste is dat de documenten origineel zijn en dus niet zelf opgesteld. Over de UFO-informatie die hij betrouwbaar acht liet hij vrijdagmiddag niets los.