De Britse premier Gordon Brown heeft zich de afgelopen dagen een beetje in de luwte gehouden. Als routinier in de politiek besefte hij dat hij beter even buiten beeld kon blijven, terwijl Tory-leider David Cameron de plotseling zeer populaire Liberaal-Democratische voorman Nick Clegg aanviel.

De Conservatieven trokken gisteren zelfs op het laatste moment een reclamefilmpje voor de televisie terug, waarin Labour en Gordon Brown werden aangevallen. In plaats daarvan namen ze met een geïmproviseerd filmpje in Camerons achtertuin de Lib Dems onder handen.

Gordon Brown. (Foto Reuters)

Brown volstond er gisteren mee fijntjes en voor zijn doen opmerkelijk ontspannen op te merken dat ook hij in het begin van zijn premierschap ervaring had opgedaan met succesvolle wittebroodsweken. Maar hij waarschuwde Clegg dat die niet lang duren.

De premier weet intussen dat de Tories doorgaans meer hebben te verliezen bij de opmars van de Liberaal Democraten dan Labour, zoals Philip Stephens, commentator van The Financial Times, vanmorgen schreef. Niet alleen doordat Lib Dem-kandidaten vaker Conservatieven op de hielen zitten in de kiesdistricten maar ook zitten de Lib Dems inhoudelijk dichter tegen Labour aan dan tegen de Tories.

In een tweestrijd tussen Labour en de Conservatieven zou Brown het naar alle waarschijnlijkheid afleggen tegen Cameron. Maar dank zij de opkomst van Clegg, doemt plotseling de mogelijkheid op dat Labour ook na een verkiezingsnederlaag kan doorregeren, met hulp van de Liberaal-Democraten.

Ondanks hun hoge populariteit van het moment zullen de Lib Dems namelijk naar verwachting hooguit 100 zetels van de 650 winnen en Labour en de Tories elk op zijn minst 200 elk, een gevolg van het districtenstelsel en de gelijkmatige verdeling van de Liberaal Democraten door het land.

Brown heeft daar al een plan voor, heeft Stephens vernomen. In ruil voor zijn aanblijven als premier zou hij de Lib Dems een referendum over hun lang gezochte hervorming van het Britse kiesstelsel beloven.

Toch zou Brown zich wel eens kunnen misrekenen, meent Rachel Sylvester, columniste van The Times. Clegg is namelijk geen bewonderaar van Brown en beschouwt hem als erg ‘ancien régime’. Achter de schermen heeft de top van de Lib Dems al laten weten dat ze niet warmloopt voor een coalitie met Labour, zolang die hun leider niet aan de kant schuiven.

Ook wijzen sommigen, onder andere Stuart Wilks Heeg een socioloog van de universiteit van Liverpool die veel onderzoek onder kiezers heeft gedaan, erop dat Labour er niet vanuit moet gaan dat de minder bedeelden wel weer gewoontegetrouw op kandidaten van Browns partij zullen stemmen. Een deel blijft op 6 mei thuis en veel anderen zullen net zo makkelijk Lib Dem of zelfs Conservatief stemmen als Labour.

Camerons kansen op een verblijf in Downing Street mogen slinken, die van Brown blijven eveneens twijfelachtig.

Dit verhaal is geplaatst op dinsdag 20 april 2010 om 18:02 uur.