*

Discussie » Grijpen medici en gebruikers te snel naar antidepressiva? :: nrc.nl

Grijpen medici en gebruikers te snel naar antidepressiva?

Er zijn aanwijzingen dat het gebruik van antidepressiva kan leiden tot agressie. Neem de man uit Zwijndrecht die onlangs zijn vriendin, zijn ex-vrouw, twee kinderen en vervolgens zichzelf doodde. In zijn afscheidsbrief schreef hij: “Zit zwaar onder de medicijnen en heb totaal geen emotie. Fluoxetine [Prozac©] doet rare dingen met mensen.” Ook in de wetenschappelijke literatuur en bij instanties als het Nederlands Bijwerkingen CentrumLareb zijn er aanwijzingen te vinden.

Dit moet consequenties hebben, menen hoogleraar Trudy Dehue, auteur van ‘De depressie-epidemie’ en hoogleraar Kees van Grootheest, directeur van Lareb, vandaag in NRC Handelsblad.

Artsen zouden antidepressiva terughoudender moeten voorschrijven, patiënten zouden er minder gemakkelijk om moeten vragen en er is goede informatie nodig. Het meeste onderzoek naar de effecten is namelijk gedaan met financiële steun van farmaceutische bedrijven en heeft vooral tot doel een geneesmiddel geregistreerd te krijgen. Maar daardoor ontstaat gemakkelijk een te positief beeld, dat nog wordt versterkt als ongunstige uitkomsten ongepubliceerd blijven. Verder moet nagedacht worden over de juridische consequenties van een verband tussen het gebruik van antidepressiva en agressie, vinden Dehue en Van Grootheest. Het kan niet zo zijn dat dit een geldig excuus wordt voor gepleegde geweldsdelicten.

Overigens valt af te raden zomaar met het gebruik van de middelen te stoppen. Men moet het gebruik afbouwen onder begeleiding van een arts.

Wat vindt u? Grijpen medici en gebruikers te snel naar antidepressiva? Heeft u zelf ervaring met de negatieve bijwerkingen van antidepressiva? Of anderen in uw omgeving? Zijn de gevaren genoeg bekend?

Vermeld altijd uw volledige naam als u reageert. Kees van Grootheest gaf op 26 juni een reactie op onderstaande lezersdiscussie.

zal komende vrijdag kort ingaan op de reacties.


Dit bericht heeft 65 reacties op “Grijpen medici en gebruikers te snel naar antidepressiva?”

  1. jn de graaff zegt:

    Wat die man registreert klopt. “…voel totaal geen emotie…”. Je naasten doden is evenwel bepaald geen emotieloze daad. Prozac werkt op de hersenen in als asperine op fysieke pijn. De wond is er natuurlijk wel maar de pijn, het signaal dat er iets is, wordt niet meer waargenomen. En niet alleen medicijnen kunnen een zodanige toestand bewerkstelligen. Gevoelens kunnen ook door verkeerde opvoeding en andere conditioneringen en manipulaties onderdrukt of verdrongen, of verkeerd geinterpreteerd niet worden opgemerkt en benoemd.
    We denken dat we verstandige wezens zijn maar het zijn eerder de gevoelens die bepalen wat we zeggen, denken en doen dan ons verstand.
    Gevoelens worden in elke cultuur weggestopt.Bij mijn weten zijn er heel wat diep doorgedachte wijsheden al dan niet op kosmische of wandtegelformaat over alle aspekten van ons bestaan maar geen één over gevoelens. De gevoelens zitten vaak verstopt in de woorden die we gebruiken danwel in de strekking.
    Sommige gevoelens mogen mannen wel hebben en vrouwen niet, volwassenen wel en kinderen niet etc. Wat voor een gevoel zit achter die normen?

    Iemand die dus onder bijvoorbeeld de Prozac zit neemt de signalen, het gevoel, niet meer waar. Het lijkt me sterk dat een medicijn als Prozac oorzakelijk inwerkt op aggressie. Mogelijk was die man emotioneel al ver heen. Hij nam het door het medicijn niet meer waar. Dus had hij het zonder dat medicijn waarschijnlijk ook gedaan.

    Zo een medicijn is natuurlijk geen therapeutisch middel. Gelijk aspirine de wond niet geneest. De wond geneest van naure of nooit en die genezing kan worden vertraagd of bespoedigd maar in alle gevallen moet men ermee (leren) omgaan en sociaal geaccepteerde manieren vinden dat te doen. En de patient moet er op letten dat men of iets de genezing niet frustreert en is er wel een zodanige toestand dat ook (leren) opvatten
    als een leerproces. Het kunnen loslaten bijvoorbeeld.

    Er zijn vast veel boeken over hoe je om kunt gaan met emoties danwel de objektieve omstandigheden die tot bepaalde emoties leiden. Maar artsen schrijven ze nooit voor.

  2. Emil Havas zegt:

    Ik heb zowat alle antidepressiva gebruikt. Het klopt dat die middelen als het ware het contact met je gevoel afsnijden. Je bent er zelf bij, als een middel je niet bevalt zeg je tegen je arts dat je ermeem wilt stoppen en dat je een ander middel of geen middel wil proberen.
    Mijn voornaamste probleem met die middelen is dat ze geen van alle echt helpen.
    Gelukkig heb ik nu minder klachten en hoef ik niets te gebruiken. Omdat ik met name in de winter last heb, blijf ik altijd zoeken naar alternatieven. In Amerika wordt L-methylfolaat voorgeschreven, een soort vitamine B als ik het goed begrijp. Dat wil ik wel graag in overleg met een arts uitproberen.

  3. Max Molenaar zegt:

    Liever internet-therapie dan psychofarmaca
    Overweeg psychofarmaca bij ernstige psychische of psychiatrische klachten. Bijvoorbeeld als cliënt direct gevaar vormt voor zichzelf of anderen.

    Maar onderzoeksgegevens over werkzaamheid en bijwerkingen van nieuwe medicijnen zijn discutabel, omdat onderzoek daarnaar vooral wordt uitgevoerd door belanghebbende fabrikanten, zonder doelmatige overheidscontrole.(*2)

    Psychische klachten zoals depressiviteit, fobieën en psychosomatische klachten ontstaan door combinatie van erfelijke factoren, ervaringsfactoren en ongewenst eigen gedrag. Daarbij kunnen lichamelijke ziektes meespelen.

    Ervaringsfactoren kunnen bijvoorbeeld zijn verlieservaringen, mislukkingen of overbelasting op gebied van wonen, geld, studie, beroep of relaties, langdurige conflicten, lichamelijk, geestelijk of seksueel geweld, tegenstrijdige of ontbrekende communicatie en disfunctionele sociale structuren zoals ontbreken van sociale ondersteuning.

    Ongewenst eigen gedrag kan betekenen: ondoelmatige beslissingen en ongewenste (inadequate) manieren van communiceren, denken en handelen. Bijvoorbeeld extreme of juist geen aandacht voor eigen negatieve gevoelens.

    Veel mensen stellen ook te hoge eisen aan zichzelf, aan elkaar en aan consumptiepatroon, daartoe opgezweept door voortdurende brainwashing door commerciële reclame. Daardoor houden velen onvoldoende tijd over voor preventie en oplossen van problemen, bijvoorbeeld via kinderopvoeding, buurtoverleg en onderlinge steun bij problemen.

    Als onderlinge geestelijke steun ontbreekt en iemand daarvoor erfelijke aanleg heeft, kan kleine persoonlijke crisis uitgroeien tot meervoudige chronische psychische aandoening, bijvoorbeeld door alcoholisme, drugsverslaving en dakloosheid.

    Psychische aandoeningen moeten vooral worden aangepakt via preventieve en therapeutische voorlichting. Dat is kosteneffectief via webvideo’s, webfora met deskundigen, videoconferenties, talkradio (met luisteraars die opbellen in de uitzending)en verwerkt in tv-amusement (edutainment). Ook behandeling van depressiviteit kan effectief via internetvoorlichting (Viola Spek, 2007) (*1).

    (*1) INTERNETVOORLICHTING HELPT BIJ DEPRESSIVITEIT
    (Viola Spek, 2007, UVT, Tilburg).
    http://www.uvt.nl/faculteiten/fsw/departementen/spek.pdf

    (*2) FARMACEUTISCHE ONDERZOEKSFRAUDE
    Zie mijn reacties 4, 19, 25 en 31 in onderstaande discussussie over farmaceutische onderzoeksfraude.

    http://weblogs2.nrc.nl/discussie/2009/05/04/moeten-de-commerciele-belangen-van-de-farmacie-bij-wet-openbaar-worden

  4. Piet van Dongen zegt:

    Kijk eens naar alle meta-studies van de afgelopen jaren. Voor niet-wetenschappers:
    Google eens op ‘studies antidepressiva’.
    Resultaat bv. Irvin Kirsch et al, ‘Initial Severity and Antidepressant Benefits: A Meta-Analysis of Data Submitted to the Food and Drug Administration’, in: PLOS, 26 januari 2008.

    Erick Turner et al, ´Selective Publication of Antidepressant Trials and Its Influence on Apparent Efficacy´, in New England journal of Medicine, 17 januari 2008.

    Conclusie is telkens dat antidepressiva niet of nauwelijks beter werken in vergelijking met een placebo. En dan alleen bij zware depressies.

    Dus, ja, er wordt veel te vlug naar dit middel gegrepen. Zeker gezien de vaak forse bijwerkingen op velerlei terrein!
    Niet alleen agressie, denk ook aan (de lange termijn) gevolgen van emotieloosheid, impotentie en nog veel meer (zie bijsluiter).
    Voor mij is het onbegrijpelijk dat deze medicatie wereldwijd zoveel wordt voorgeschreven. Een vermindering met 95 procent lijkt mij wetenschappelijk voldoende onderbouwd.

  5. Jaap den Haan zegt:

    Mensen grijpen te snel naar allerlei zogenaamd objectieve middelen, en dat is de oorzaak van hun subjectieve depressie, die ze geheid krijgen als ze een beetje intelligent zijn. En de medicijnen worden opgedrongen. De antidepressiva tasten de intelligentie meer dan de depressie aan. De farmaceutische industrie vaart hier wel bij.

  6. h. de ridder zegt:

    Mjn ervaring: het middel is erger dan de kwaal…

  7. jaap vd kooij zegt:

    Ik lijd al 40 jaar aan depressies en slik de trilafon en amitriptyline trouw, zou niet zonder kunnen en ben dankbaar dat die troep er is. Overigens ben ik van mening dat iemand die echt depressief is, de fut niet heeft iemand iets aan te doen…..!

  8. Bram zegt:

    Dat middel maak je als een kasplant ,gevoelloos en in sommige gevallen agressief en gek genoeg soms ook suicide.
    Deze combo kan dus heel goed bij het Zwijndrecht scenario passen.
    Huis dokters schrijven het steeds vaker voor ,de wacht lijsten voor gespecialiseerde hulp zijn extreem lang.
    Zo word de depressie alleen maar dieper, het is schandalig dat iemand niet gelijk hulp kan krijgen de kans dat het levensbedreigend is word in de handen gelaten van huisdokters die geen specialisme op dit gebied hebben.

    Er moet sneller hulp komen niet afschepen met een pilletje om van die lastig patient af te komen waar je geen raad mee weet.

  9. Arjan zegt:

    Naast deze bijwerkingen, moeten we ook iets anders niet vergeten.

    Het is toch in en in slecht om een ‘pil’ te gebruiken voor emotionele of psychische problemen?

    Kan dan niemand ‘begrijpen’ hoe schadelijk dat is voor de korte termijn, per gebruiker, maar ook voor de langere termijn, voor de mensheid?

    Er is geen bewijs voor een hersenziekte als oorzaak voor depressie. Wel is er hard bewijs dat een actieve placebo (foppil met een bijwerking) echt 100% zo effectief is.

    Het is dus je eigen geloof in de pil en de ziekte die je beter doet voelen, niet die antidepressiva. Ze weten nog niet eens hoe antidepressiva werkt.

    Maar denk er nu eens een keer over na, wat de gevolgen er van zijn om mensen voor te liegen over die ziekte.

    Als je gelooft dat depressieve gevoelens door een hersenziekte veroorzaakt worden, dan zal je wanneer je lichte depressieve gevoelens krijgt je snel echt depressief voelen. Want je ‘gelooft’ in een hersenziekte.

    Dit is dus echt de oorzaak van de epidemie. Niet de stoffen in die pillen, maar de leugens!

  10. S. Smit zegt:

    Het is al meer dan 40 jaar bekend dat mensen met depressies -als ze zich beter gaan voelen- vaker suïcide plegen en plotselinge dadendrang krijgen, los van de medicaties. Daar hoort voor gewaarschuwd te worden en zo nodig bescherming voor gezocht te worden.

    Voor mensen die enigszins zonder antidepressiva kunnen, is het beter om die niet te gebruiken. Het kan maanden duren voordat het middel werkt en het duurt ook weer maanden voordat dit het lichaam uit is.

    Het is een beklemmend idee dat er onvoldoende onafhankelijk onderzoeksgeld is voor antidepressiva. Als farmaceutische industrieën toch willen sponsoren, waarom dan niet in een algemeen fonds ten behoeve van onafhankelijk onderzoek?

  11. G. Luichjes zegt:

    Ben zelf nooit gebruiker geweest van middelen, dus kan niet uit eerste hand spreken over hoe het gebruik voelt en welke bijwerkingen er (kunnen) zijn waarmee het middel erger wordt dat de kwaal. Ik werk wel met mensen met depressieve klachten.

    Het is te betreuren dat er zo weinig wetenschappelijk onderzoek (mogelijk) is om de effecten van therapie te ondersteunen (daarvoor staan geldschieters helaas niet in de rij), maar ook zonder deze onderzoeken denk ik steeds: wanneer nemen we de mens serieus en -in die gevallen waar dat mogelijk is- de oorzaak die leidt tot de depressie, in plaats deze toe te dekken met een deken die zo veel andere gevoelens ook afsluit? Overigens kan medicatie wel ondersteunend zijn aan een therapeutische behandeling en, als het ook als zodanig wordt ingezet, zeer helpend zijn aan de cliënt.

    De angst voor de confrontatie met ook de donkere kanten van het leven ten spijt, zou het onderzoek daar naar, en de financiering door zorgverzekeraars van effectieve en mens- en op de toekomst gerichte behandeling, kunnen bijdragen aan het levensplezier van hen (en hun omgeving) die dat nu of op andere momenten moeten ontberen, een (soms levenslang) gebruik van medicatie kunnen beperken. Daar is veel moed voor nodig van degene met de depressieve gevoelens en de toegang tot professionele steun die de cliënt kan ondersteunen in zijn proces.

    De afweging tussen de kosten in (levenslang) medicijngebruik zouden moeten worden afgezet tegen een investering in een (mogelijk) langdurige therapie. Het onderzoek zou dan ook kunnen meenemen hoe effectief gedragstherapie bij depressie is, afgezet tegen andere therapievormen die ruimte bieden aan de zin van en het plezier in dit leven, om te voorkomen dat wanneer het nieuw verworven gedrag niet (meer) is opgewassen tegen het gevoel leidt tot een terugval in medicijngebruik.
    Dat zou jammer zijn want dit leven is naar mijn idee te mooi om door een sluiter beleefd en gevoeld te worden.

  12. Frank Lenssen zegt:

    Curieus. Bij mijn weten is impulsieve agressie geen alarmerende bijwerking van de moderne anti-depressiva (meestal medicijnen die het standaardniveau van neurotransmitters buiten de zenuwcellen omhoog halen, denk aan serotonine en noradrenaline). Ik kan me wel voorstellen dat een te hoge dosering tot ontremming leidt, maar dan is ontsporing natuurlijk niet aan het middel zelf te wijten. Overimpulsiviteit kan overigens ook optreden door het combineren van antidepressiva en alcohol.

    Ik weet veel te weinig van het drama te Zwijndrecht af om er iets over te zeggen, behalve dat ik hogelijk geïnteresseerd ben, op grond van bovenstaande, of er sprake was van overdosering of een combinatie van antidepressiva en andere psychotrope stoffen. Het lijkt me niet goed om te redeneren vanuit onduidelijke casuïstiek.

    Voor zover ik weet reageren de meeste mensen redelijk tot goed op deze middelen (met een natte vinger: 6 tot 7 van de 10 patiënten). De anderen vertonen geen opzienbarende gedragsveranderingen, maar reageren gewoon vrijwel niet. Dat komt omdat depressie een enorm complexe ziekte is, met heel veel variabelen. Ook is het zo dat een aantal antidepressiva, zeker de wat oudere, ontdekt zijn op basis van ‘serendipiteit’: ze werden ingezet voor andere aandoeningen en bij toeval vond men dat ze stemmingsverbeterend zijn. De wetenschap is nu veel meer gericht aan het zoeken, en tracht ook individuele behoefteprofielen te maken, zodat op specifieke klachten ook specifiek gereageerd kan worden met nieuwe medicijnen.

    Om een populair woord te gebruiken: ik zou ervoor waken om antidepressiva te demoniseren. Ze zijn over het algemeen effectief in het bestrijden van neerslachtigheid en angst. Bovendien zijn een aantal ervan ook nog eens werkzaam in het tegengaan van kwellende aandoeningen als dwangstoornissen. En ze zijn lang niet zo verslavend als benzodiazepinen (Valium, Librium, Oxazepam, om er een paar te noemen).

    Tot slot: in enkele citaten hierboven wordt gewag gemaakt van verlies van gevoelens en depersonalisatie. Daar ben ik in de literatuur eigenlijk maar hoogst zelden iets over tegengekomen. Ook hier zou wellicht gecombineerd gebruik van meerdere farmaca de voorliggende oorzaak kunnen zijn.
    Ik zal wel verder kijken naar de publikaties van Trudy Dehue, want ik ben nieuwsgierig naar haar kritiek. En natuurlijk naar de reactie van Kees van Grootheest.

  13. Ron Batten zegt:

    Deze vraagstelling van de NRC redactie lijkt mij geschikt voor een wetenschappelijk onderzoek ,maar niet voor een debat hier met niet-deskundigen zoals mijzelf.
    Dat gezegd hebbende zijn dit mijn two-cents:
    Pijnstillers en psychofarmaca zijn symptoombestrijders, geen geneesmiddelen in de letterlijke zin van het woord: je wordt er niet echt beter van, maar je kunt beter functioneren in de maatschappij.
    Ik wil de statistieken wel eens zien over aantallen psychofarmaca patienten en verbanden met agressie en familiedrama’s. Gezien de frequentie van familiedramas en de hoeveelheid anti-depressiva die in dit land wordt voorgeschreven verwacht ik geen statistisch significatnt verband. Als het er wel is, zullen op zijn minst nog case studies nodig zijn, omdat zo’n familiedrama plaatsvindt in een emotioneel complexe omgevening en er veel meer oorzaken voor kunnen zijn dan die pilletjes.
    Misschien is de pers wel de oorzaak, omdat zij in hun drang naar oplagecijfers, kijkcijfers en luistercijfers het allemaal maar meteen verspreiden zonder na te denken over het ” besmettingsgevaar” daarvan: de pers zou mensen op ideeen kunnen brengen.

  14. Ronald Andre zegt:

    Als er in deze maatschappij, in toenemende mate, bijna een miljoen mensen anti-depressiva en slaapmiddelen gebruiken en een psycholoog of psychiater nodig hebben, moeten we ook eens naar de maatschappij en cultuur kijken waarin we terecht zijn gekomen, misschien heeft deze maatschappij zelf een medicijn nodig.

  15. Dick vd Linden zegt:

    Enkelen van jullie klagen dat antidepressiva slecht zouden zijn omdat ze alleen maar de negatieve gevoelens zouden maskeren, en omdat ze de oorzaak niet zouden wegnemen.

    Aan deze reacties is te merken dat de schrijvers nooit zelf een depressie hebben meegemaakt, bij zichzelf of een familielid.

    Neerslachtigheid met een oorzaak, zoals een persoonlijk verlies, een traumatische ervaring of ziekte, is gewoonlijk van tijdelijke aard. Mensen komen er uiteindelijk weer overheen. Of niet, maar in dat geval is er vaak sprake van een post traumatische stoornis, geen depressie.

    Bij een depressie is er juist meestal geen aanwijsbare oorzaak. Het slachtoffer wijst vaak wel allerlei oorzaken aan, maar dit zijn gewoonlijk zaken die iedereen wel eens overkomen, en waarvan het moeilijk voor te stellen is dat iemand daar zo diep en zo lang van in de put kan raken. Als een depressie langere tijd duurt, raakt het leven van het slachtoffer vaak sterk ontregeld. Men trekt zich terug, reageert niet meer normaal op mensen, raakt vaak werkloos of gaat het werk verwaarlozen, contact met familie en vrienden verwatert. Hierdoor wordt de depressie zelf de oorzaak.

    In een dergelijk geval is het niet zinvol om uit een soort spartaanse afkeer tegen moderne ontwikkelingen medicijnen af te wijzen omdat men zich ‘op de oorzaak zou moeten richten, en niet op de symptomen’. De symptomen ontwrichten het leven van een slachtoffer totaal, en worden zo zelf de oorzaak.

    Reactie #1 maakt een vergelijking met aspirine. Als u een been breekt, en u vraagt om pijnstilling, dan heeft u ook geen behoefte aan een arts die zegt dat u geen pijnstilling nodig hebt, omdat pijn slechts een symptoom is, en eerst de beenbreuk maar eens moet genezen voor er aan pijnbestrijding wordt gedaan.

  16. Frank Lenssen zegt:

    Overigens moet me van het hart dat ik de momentele stand van de enquête een beetje merkwaardig vind. Bijna 400 stemmen zijn uitgebracht, waarvan er 78% ‘ja’ luiden. Op basis waarvan is dat getal tot stand gekomen? Ervaringsdeskundigheid? Van horen zeggen? Negatieve berichtgeving? Zelf heb ik een beetje de indruk dat mensen, ‘ergens in hun omgeving’ wel iemand kennen die ‘suf is van pillen’ en in een reflex dus tegen psychofarmaca zijn. Dat is niet badinerend bedoeld; ik schrijf dat uit verwondering over de poll die gaande is

  17. Emil Havas zegt:

    De reacties varieren sterk.
    @ 13. Batten zegt bijvoorbeeld: laat de discussie over aan de specialisten.
    Daar ben ik het enkel mee eens als we de gebruikers ook tot de specialisten rekenen, misschien wel in de eerste plaats. Veel “specialisten” vertrouwen op “de literatuur” zoals @ 12. Frank Lenssen of volgen slaafs “het protocol”, veel ruimte hebben medici in Nederland niet helaas, tenzij ze “alternatieve genezers” zijn misschien, maar voor hen is de onderhavige problematiek te serieus.

    @ 12. Lenssen zegt: “verlies van gevoelens, dat ben ik niet in de literatuur tegengekomen.”
    Lenssen blijkt goed op de hoogte van de problematiek en het zou me niet verbazen als hij met depressieve patienten te maken heeft, bijvoorbeeld als huisarts.
    Mijn reactie: typisch huisartsengedrag. Mijn advies aan (huis)artsen: De hoogste tijd om eens naar je patienten te luisteren en vooral ook om wat je patienten zeggen serieus te nemen, ook al zegt “de literatuur” iets heel anders.

    Dan kom ik reacties tegen als van @ 9. Arjan zegt:
    Het is toch in en in slecht om een ‘pil’ te gebruiken voor emotionele of psychische problemen?
    Arjan, hou toch op, schei toch uit! Als je serieus depressief zou zijn of aan een andere mentale ziekte zou lijden, zou je niet zulke lichtvaardige kletspraat verkopen, lees @ 7. Jaap van de Kooij eens om iets van deze problematiek te begrijpen. Psychotherapie helpt echt niet bij serieuze aandoeningen, helaas!

  18. Mariane Sepers zegt:

    De heren en (enkele) dames plempen mensen vol met troep die mannetjes hebben verzonnen en ook op mannelijke wijze uitbaten! Deze gekken, nog gekker dan gekken in een gekkenhuis, zijn niet anders dan bankventjes! Om zo te zeggen ventjes die gekte in de markt hebben gezet! Zet de ventjes voor een vuurpeleton!

  19. Carel van Eeden zegt:

    Het gevaar van deze discussie is natuurlijk vooral dat min.Klink deze zal aangrijpen om de antidepressiva uit de ziekteverzekering te gooien.
    Ze zijn niet echt duur meer, maar als ze NIET vergoed worden betekent dat minachting van de patiënt.
    Dat is met de tranquilizers ook al gebeurd.
    Voor veel patiënten waren die heilzaam, mogelijk werden er te veel gebruikt.
    De calvijn-economen vinden psychiatrie (tenzij men meent Napoleon te zijn) maar onzin: de kerk is er toch!
    En het kost handenvol geld!
    Als Karst Tates op tijd een luisterend oor + fluoxetine (beide) was geboden, was véél leed aan véel mensen bespaard gebleven!

  20. Erik de Ruijter zegt:

    Ik heb begrepen dat b.v. Valium niet langer dan 14 dagen gebruikt mag worden. Toch wordt die troep jaren achtereen geslikt. Voor de industrie een goudmijn.

  21. Veronica Cramer zegt:

    Jazeker wel.
    Vooropgesteld dat ik een volkomen leek ben over oorzaak en gevolg van vele erfelijke en nawerkingen van traumatische oorzaken, denk ik niet dat de huisarts voor de behandeling is toegerust.

    De huisarts is de eerste waar de patient aanklopt.
    Het alarmnummer van de geestelijke gezondheidslijn vinden de meesten patienten te drasties.
    De huisarts geeft een pil, die al op vele patienten is uitgeprobeerd, hij heeft ze nooit terug gezien dus het zal wel werken.

    Net als bij een mens die ligt dood te gaan onder ondraaglijke pijn, werken ook medicamenten die een patient op een lager pitje zetten slechts tijdelijk. Er moet steeds weer iets anders worden geprobeerd.
    Om uit die draaimolen te geraken zal de patient zelf verantwoording moeten nemen voor haar/zijn welzijn. Ik heb het hier niet over patienten als genoemd in de eerste alinea.

    Voor de rest van ons, sukkelaars voor wat geluk, valt kalm afbouwen van de pillen te proberen.
    Wanneer we er dan weer helemaal “bij” zijn en we onszelf weer tegenkomen, kan men tenminste bij het volle verstand beslissingen nemen.
    Dat vraagt moed en volharding.

    Een achterban, die zonder vragen achter je staat, helpt buitengewoon. Ga niet wachten tot U zo rottig gaat reageren op Uw omgeving dat U alle schepen achter U heeft verbrandt.

    In de ellende van een gebroken ledemaat kunnen de meeste mensen inkomen.
    Zielepijn is gecompliceerder. Praat er toch maar over. Kwestbaar zijn we allemaal en er zijn mensen in Uw omgeving die binnen 10 minuten U een hart onder de riem kunnen steken. Ik spreek uit ervaring.

  22. Carel van Eeden zegt:

    #20 Erik de Ruijter:
    Valium,Librium en alle daaraan verwante tranquilizers mogen nog maar voor maximaal 30 dagen voorgeschreven worden op één recept.
    Ook moeten ze BETAALD worden, terwijl de huidige verplichte ziekte-verzekering al ruim 2x zo duur is als ooit het Ziekenfonds was.
    Tranquilizers zijn géén anti-depressiva.
    Het is overigens jammer dat de hele gezondheidszorg + verzekering verpest worden door commercie en winstbejag.
    ZORG IS GEEN MARKT!

  23. R Splunder vrije filosoof. zegt:

    De mens en matschappij zit in een keurslijf.Hierdoor krijg je rare spanningen en wederom vreselijke medicijnen inderdaad.

    Maar ja de politiek en het economisch leven is niet gebaat bij keurslijf vrije mensen.Liever hier en daar nog een raar gedrag van de een of ander,maar vooral wel nog grip hebben op de meute,koste wat kost.

    Leef vrij en denk vrij is de beste pil.
    De beste remedie is het los laten van de zogenaamde schijn structuren die de mens van jong af aan het hoofd binnen zijn gepenetreert.

  24. Marc Baas zegt:

    Ik heb zelf ook voor een korte tijd antidepressieva gebruikt (Zoloft) en kan alleen maar beamen dat het inderdaad de emoties “verdoofd”.
    In mijn ogen zijn dit soort middelen hooguit te gebruiken als hulpmiddel om mensen te behandelen, niet als behandeling of medicijn zelf. Althans, om iemand te genezen van een psychische kwaal. Dit soort middelen zou alleen maar als ondersteuning van een totaalplan gebruikt moeten worden, want ze lossen zelf volstrekt niets op.

    Jan de Graaff zegt het al zo mooi: het geneest de wond niet.

    Ik ben zelf in dit licht dan ook een voorstander van het veel minder voorschrijven van dit soort middelen. Het lijkt me veel belanrijker dat de eigenlijke oorzaken van een depressie aangpakt worden. Wat mij betreft zijn dat nooit “de blaadjes die vallen”, er is altijd meer aan de hand.

    Het lijkt me dan ook verontrustend dat de psychiatrie niet de gewoonte heeft om eerst een uitvoerig bloedonderzoek van een patient te doen om te verifiëren of een patient wellicht bepaalde chemische stoffen tekort komt door een lichamelijke aandoening en hier op inspelen. In de USA noemt men dit wel een “chemische inbalans”, maar die moet wel eerst vastgesteld worden, voordat er maar met medicijnen wordt gegooid.

    Kijk, ik ben zelf vrij jong ook uitvoerig onder behandeling van jeugd psychiatrie geweest. In mijn geval had dat een heel goed effect, maar alleen dankzij mijn eigen wil om wat met mijn problemen te doen en ze ook daadwerkelijk op te lossen.
    Men moet mensen aansporen om dit te doen: hun problemen daadwerkelijk op te lossen. Dat is niet makkelijk, en ik kan me voorstellen dat antidepressieva daar bij kunnen helpen. Deze middelen mogen echter nooit het eindstation zijn.

    Het voorbeeld dat in het artikel wordt aangehaald lijkt me iemand die allang in de psychiatrie had moeten zitten, antidepressieva of niet. Is het in zijn specifieke geval niet zo dat hier de hulpverlening niet adequaat heeft gehandeld? Had men niet eerder een andere diagnose moeten stellen die het mogelijk maakte om deze meneer beter te bahandelen?

    Het is makkelijk om de medicijnen de schuld te geven. Het lijkt me meer de verantwoordelijkheid van artsen die dit soort middelen maar te pas en te onpas voorschrijven. Hier moet een ander cultuur ontwikkeld worden die hen aanmoedigd om patienten te bewegen om zich effectiever te laten behandelen. Uitzonderingen daargelaten, lijkt het me per definitie geen goed idee om iemand met psychische problemen hoofdzakelijk met medicijnen te behandelen. Tenslotte is het probleem vaak psychisch, niet lichamelijk (ookal valt het lichamelijk te meten).

    Ontwikkel betere therapieën, verbeter het RIAGG, onderwijs huisartsen bij regelmaat. Kijk ook eens naar waar er cultureel problemen zitten. Is de nederlandse werkhouding een probleem, hoe zit het met de algemene cultuur, de gezinscultuur? etc.
    Ik vind dat men zich er vaak met een “Jantje van Leiden” vanaf maakt en meer moeite zou moeten doen om mensen met psychische problemen daadwerkelijk bij hun probleem te helpen. Psychoanalyse is slechts één deel van een genezingsproces, terwijl dit nog steeds vaak als “de” behandelmethode wordt gezien.

    Enfin, bezint, zou ik zeggen. Doe die medicijnen nou eens wat minder en investeer meer in psychiatrisch onderzoek naar effectieve, bij voorkeur medicijnloze, behandelmethodes. Leer die mensen gewoon weer vrolijk te zijn. Dan heb je toch echt dat probleem opgelost. Al met al is dit alles slechts een “visie” probleem. Als dat gecorrigeerd wordt, is het probleem er niet meer.

    Nogmaals, er zijn natuurlijk diegenen die absoluut “tijdelijk” met medicijnen behandeld moeten worden, maar het mag nooit een permanente situatie worden. Net als met paracetamol: dat neem je tot de pijn over is, maar dan stop je er ook mee. Zo zou het ook moeten met al die antidepressieva.

  25. G. v.d. Pol zegt:

    Is de conclusie dat anti-depressiva de oorzaak zijn van bepaalde misdaden niet te makkelijk? En wordt het niet gewoon gebruikt als gelegenheidsargument door mensen die sowieso al morele bezwaren hebben tegen anti-depressiva? Mannen -meestal zijn het mannen- die genoemde soort daden plegen zijn meestal niet zozeer depressief maar agressief: hebben in hoge mate last van wraak, jaloezie, het onvermogen om een scheiding te accepteren en onwil om te aanvaarden dat hun voormalige vrouw een eigen leven opbouwt. Zal best dat je daar depressief van kan worden maar dit soort depressies los je niet op met anti-depressiva. Dit soort mensen heeft zeer intensieve gedragstherapie nodig om hun manier van denken te veranderen. Misschien moet je ze ook niet het label depressie opplakken: daarmee wakker je zelfmedelijden aan en bevestig je mensen in hun gevoel dat zij het slachtoffer zijn.
    De ene depressie is de andere niet. Het moet toch niet zo moeilijk zijn om onderscheid te maken. Er zijn genoeg mensen die wel dankzij de psychofarmica een -veel- betere kwaliteit van leven hebben, die mogen hier niet de dupe van worden.

  26. Marc Baas zegt:

    Overigens wil ik me nog even bij Emil Havas aansluiten.

    Het verbaasd me hoe licht mensen denken over dit soort problematiek. Ik mag dan een voorstander zijn van behandeling met zo min mogelijk medicijnen, maar er zijn natuurlijk genoeg gevallen die absoluut medicijnen nodig hebben om ook maar enigszins redelijk te kunnen functioneren in hun dagelijks bestaan. Dat mag je die mensen nooit afnemen.

    Daarbij, over huisartsen gesproken: men mag nooit of te nimmer alleen maar op “de literatuur” afgaan. Dat is hetzelfde als zeggen:”ik wil niet leren van anderen dan diegenen die ikzelf uitzoek”. Waarmee niet gezegd is dat diegenen het bij het rechte einde hebben.
    Patienten zijn de grootste bron van feedback en informatie over de effectiviteit van behandelmethodes. Vanuit wetenschappelijk oogpunt is het al een doodzonde om informatie die wellicht tot andere conclusies kan leiden, zomaar uit te sluiten.

    Laten we wel wezen, de hele medische wetenschap (psychiatrie incluis) gaat om mensen. Die moeten dus ook centraal staan: de patient. En niets anders.

    Helaas blijkt het lang niet altijd zo te werken.

  27. F.Wierenga zegt:

    Heb van zeer nabij meegemaakt hoe medicijnen gedrag kunnen beinvloeden. Na verminderen van middelen was de reactie:”het is net of er een mist in mijn hoofd optrekt, of ik nu weer eindelijk mijzelf wordt”. Daarna gezien hoe het gevoel en de empathie weer terug kwamen i.p.v. volledige apathie. Neuroloog gevraagd naar deze ernstige bijverschijnselen. Wordt niet serieus genomen.
    Heb ook meegemaakt hoe werkloosheid gedrag kan beinvloeden. De zeer denigrerende en kwetsende bejegening van UWV en sociale dienst is mensonterend.
    Domme reintegratietrajecten bijvoorbeeld.
    Hopeloosheid ligt dan op de loer en wordt niet waargenomen. Integendeel, mensen worden steeds verder in de grond getrapt.Zeer griezelige ontwikkeling.
    Zal allemaal wel niet uit onderzoek naar voren komen, maar is wel de realiteit.
    Mensen die waardevol zijn voor de maatschappij worden aan de kant gezet. Als depressiviteit dan volgt en medicijnen worden voorgeschreven is dat toch geen oplossing?

  28. Max Molenaar zegt:

    Psychische problemen, oorzaken en oplossingen
    @14 Ronald Andre zei:
    “misschien heeft deze maatschappij zelf een medicijn nodig.”

    Trimbos-instituut meldde in 2002 dat kwart(!) van Nederlanders psychische aandoening heeft .(*1) In 1996 had 8% stemmingsproblemen (vooral depressie), 12% had angstproblemen, 9% had problemen met alcohol of drugs. Ook medicijnverslaving is massaal probleem.

    Die problemen zijn verklaarbaar. We leren van radio, tv en computer-games vaak gedrag en mentaliteit die schadelijk zijn voor onszelf of anderen. Bijvoorbeeld geweld, egoïsme, dwangmatige overconsumptie, geldverspilling aan wegwerpproducten en beroepsmatige overbelasting.

    Sommige tv-programma’s stimuleren experimenten met harddrugs. Gisteravond werd er zelfs geëxperimenteerd met LSD…! (BNN, ‘Spuiten en slikken’) Ik heb niet afgewacht of daarbij waarschuwing volgde.

    Candid camera-pogramma’s leren om wantrouwend te zijn en te lachen om zwakheden van anderen.

    We leren van tv-reclames dat mensen die niet laatste mode kunnen betalen er niet bijhoren, evenals
    mensen die niet voldoen aan hoge lichamelijke eisen. Geen wonder dat veel dikke of anderszins minder aantrekkelijk beoordeelde kinderen gepest worden.

    Cabarettiers en radio-dj’s leren ons verbaal geweld via spot en pestgedrag onder vals masker van spel en humor.

    Veel videoclips en speelfilms verheerlijken expliciet gangsterdom, inclusief camouflerende capuchons, grenzeloze zelfverrijking, criminaliteit, vernielingen en geweld.

    Gewelddadige digitale simulatiegames zijn populair onder jongeren. Ook games waarin ze gedetailleerd leren zich te gedragen als gewelddadig maffia-lid.

    Volgens buitenlandse onderzoeken maken ook geweld in humoristische tv-programma’s kinderen minder geneigd om lichamelijk en geestelijk geweld af te wijzen. Bijvoorbeeld via grappige tekenfilms. (Zoekwoorden: violence desensitization, cartoons, research).

    Kapitalisme is doorgeschoten. Maatschappij stimuleert harde concurrentie en individualisme. Hulpverleners, welzijnswerkers en commerciële trainers doen daar vaak schepje bovenop door cliënten te adviseren om egoïstischer te worden en van zich af te bijten.

    Veel bedrijven leren medewerkers om uiterste van zichzelf te eisen en leren verkopers om tegen klanten te liegen.

    Oplossing van deze problemen ligt onder andere in verbieden van commerciële reclame en veranderen van de vaak schadeljke en immorele impliciete boodschappen verwerkt in mediaprogramma’s. Mensen moeten op gezonde, verantwoorde manier leren omgaan met zichzelf en anderen. Mensen moeten leren om geestelijk en lichamelijk gezondere levensbeslissingen te nemen en elkaar te ondersteunen en minder te bestrijden.

    Hieronder voorbeelden van zinvolle hoogwaardige praktische psychische voorlichtingsvideo’s(*2) en (*3).

    (*1) ONDERZOEK: ‘KWART NEDERLANDERS PSYCHISCHE AANDOENING’
    http://www.trimbos.nl/default2194.html?date=1&back=1

    (*2) WEBVIDEO: ‘PREVENTING EN OVERCOMING BURNOUT’
    Voorlichtingsvideo van Amerikaanse overheidsorganisatie NIH. Eliane Herdani, 2008.
    http://videocast.nih.gov/Summary.asp?File=14467

    (*3) WEBVIDEO: ‘STRESS MANAGEMENT’
    Craig Kalman en Eva Chen, 2002.
    http://videocast.nih.gov/Summary.asp?File=10838

  29. R Splunder vrije filosoof. zegt:

    Er zijn weinig therapeuten die de kunst van het leven zelf begrijpen.En ze hebben geen tijd.
    Dus een pil moet wonderen verrichten!!

  30. Max Molenaar zegt:

    Teveel individuele vrijheid
    @23 R Splunder zei:

    “economisch leven is niet gebaat bij keurslijf vrije mensen. (…) Leef vrij en denk vrij is de beste pil.”

    ……………………………………………
    In jaren zeventig dachten velen dat onbeperkte individuele vrijheid en onbegrensde gevoelsexpressie belangrijkste oplossing zouden vormen voor welzijn. Velen voelden zich zo ingeklemd door bekrompen jaren vijftig dat hun terechte emancipatiestreven ongenuanceerd doorsloeg.

    Het bleek dat ook teveel vrijheid en eenzijdige aandacht voor gevoelens kan bijdragen aan problemen, zoals conflicten, verwarring, verslavingen, huishoudelijke ontreddering, kinderen met gedragsproblemen en opeenstapeling van maatschappelijke problemen in achterstandswijken.
    Ook andere factoren bleken nodig voor duurzaam welzijn, zoals: verstandig nadenken, duidelijke communicatie, moraal, discipline, structuur, sociale cohesie in buurten, verantwoordelijk gedrag en wederzijds respect.

    Leer iedereen technieken voor geestelijke opvang
    Opvang en begeleiding bij geestelijke problemen gebeurt in praktijk vaak door familie, vrienden en beroepen op gebied van medische zorg, lichamelijke verzorging, recreatie, onderwijs, kerk en management. Bijvoorbeeld predikanten, schoonheidsspecialistes en barpersoneel. Er is veel onnodige verwarring over effectieve methoden voor opvang, begeleiding en advisering, zelfs binnen GGZ.

    Overheid moet daarom uitgebreide duidelijke praktische voorlichting geven over geestelijke opvang en begeleiding via massamedia, op basis van recente buitenlandse onderzoeksresultaten. Ook alle burgers moeten leren om elkaar bij grote problemen op te vangen via counseling, conflictbemiddeling en andere vormen van hulp, zoals EHBO en tijdelijk logies bij brand of ziekte. Helpen werkt meestal ook preventief, heilzaam en leerzaam voor hulpgevers en kan eigen zelfvertrouwen versterken.

    WEBVIDEO: VROUWEN VAKER DEPRESSIEF DAN MANNEN
    Ellie Williams, MD, 2007.
    http://www.youtube.com/watch?v=-ED_HYq9jwQ

    WEBVIDEO: ‘STRESS MANAGEMENT’
    Dr. Steven D. Hickman, University of California, 2008.
    http://www.youtube.com/watch?v=lT17Jr1EEJQ

  31. e.starink zegt:

    De startvraag in dseze discussie klopt al niet: “Wat vindt u? Grijpen medici en gebruikers te snel naar antidepressiva?”
    Je bent als NRC-lezer “ervaringsdeskundige” (arts of patient) en dan weet je alleen over je eigen ervaringen. Je weet dan dus noooooit of te veel of te weinig is voorgeschreven: je weet alleen je eigen ervaringen.

  32. louis sartorius zegt:

    28 en 30 Max Molenaar – Als ik uw punten zo doorlees, zeg ik ja, consumeren dat we erbij neervallen, waar is het leven gebleven. In het tweede stukje geeft u ook aan dat depressie vaker bij vrouwen voorkomt. Aangezien vrouwen vaker of overwegend voor de opvoeding van kinderen verantwoordelijk zijn doemt een gevaarlijk scenario op van een steeds verder draaiende spiraal van afhankelijkheid aan hulpverlening, haaks staand op die veel bewierookte vrije en individueel gerichte maatschappij. Zien we ook hier weer niet dat het maatschappelijk systeem zichzelf om zeep helpt zoals we dat bij het kapitalisme kunnen waarnemen (verlies 3000 miljard dollar voor de Amerikaanse banken). Hoe komen we hieruit, wat is het perspectief. Zelf ons leven leren inrichten?
    Ik kan u verzekeren dat het met de opvoeding treurig gesteld is en hier moet toch op de eerste plaats die vicieuze cirkel doorbroken worden. Ondanks het onderwijs, maar dan is het meestal al te laat. M.a.w. we leven in een maatschappij waarin het hebben en streven naar nog meer luxe centraal staat, alles bepalend voor aanzien, en niet het zijn, het leven dus. Onze kinderen, daar gaat het om!

  33. Emil Havas zegt:

    Ik denk niet dat het “de maatschappij” is die mensen psychisch ziek maken. “De maatschappij” heeft nooit gedeugd en zal ook nooit deugen. Waarom vinden zoveel mensen het zo moeilijk om gewoon te accepteren dat psychische ziekten gewoon bestaan? Natuurlijk kunnen nare gebeurtenissen en omgevingsfactoren de psychische gezondheid van mensen aantasten, zoals ze ook de lichamelijke gezondheid kunnen aantasten. Toch zijn de meeste mensen met een psychische aandoening in Nederland niet het slachtoffer van seksuele misbruik in hun jeugd of van een tirannieke opvoeding of traumatische ervaringen, etc.; ze zijn gewoon in meerdere of mindere mate ziek zoals andere mensen aan “suiker” lijden etc. etc.

  34. Emil Havas zegt:

    De psychiatrische wetenschap staat nog in de kinderschoenen. Eerst moest ze zich bevrijden van de ballast van Freud, daarna werd ze in haar ontwikkeling gefnuikt door de anti-psychiatrie van Laing. Helaas zijn de medicijnen en behandelmethoden nog middeleeuws. Depressie bestrijden met prozac is als hoofdpijn bestrijden met een hamer. Later zullen we erom lachen, zolang we nog zo weinig begrijpen en we niets beters hebben zullen we het ermee moeten doen.

  35. Tineke van her Haar zegt:

    Ja. Zeker mede doordat jarenlang onderzoek en de uitkomsten ervan (Harvard) al hebben aangetoond dat het aantal mensen dat baat heeft bij anti-depressiva op minder dan 3% neerkomt en er dus kapitalen aan tijd en energie worden verspild. Het feit dat depressie vaker bij vrouwen voorkomt dan bij mannen (geestelijke problemen sowieso in schrikbarende mate) zou toch eigenlijk iedereen aan moeten sporen om in te zien dat evenwichtige verhoudingen onderhand compleet zoek zijn. En hoe zullen onze kinderen en daarmee de toekomst zich ontwikkelen als zij voor hun ontwikkeling in zulke grote getale afhankelijk van depressieve moeders blijken te zijn en volwassenen niet in staat zijn, de uit het lood geslagen balans te herstellen. Ooit gelezen dat (o.a.) een depressie het gevolg is van uitputting. Kortom, de schrikbarende toename en effecten van geestelijke problemen kan denk ik alleen afnemen en veranderen als de heersende mentaliteit verandert en mannen en vrouwen bereid zijn gezamenlijk naar een andere balans in wederzijdse zorg (zowel voor kinderen als elkaar en zichzelf) te streven.

  36. Mark Wijnands zegt:

    Het woord ‘depressie’ komt uit het Latijn en betekent ‘onderdrukking’. Het gaat om onderdrukking van oude emoties die destijds niet geuit konden worden, doordat dat levensbedreigend zou zijn geweest. De oplossing bestaat dus niet uit het innemen van chemische middelen, maar uit een zelfonderzoek, waarbij je naar binnen gaat en de onderdrukte emoties opzoekt en alsnog verwerkt. (Verwerken betekent doorvoelen, niet per se uiten zoals schreeuwen.) Zo’n zelfonderzoek is een moeilijk, pijnlijk en mogelijk langdurig proces. Het ego verzint altijd allerlei trucs om dat uit te weg te gaan. Het slikken van pillen is één van die trucs. Het ego wordt hierin ondersteund door de tijdgeest: snel-snel-snel. (Voor de duidelijkheid: dit geldt niet voor depressies die puur biologisch van aard zijn. Volgens mij komt die variant echter maar weinig voor.) Dat antidepressiva in de meeste gevallen niet werken, is dus geen wonder.

  37. Emil Havas zegt:

    @. 35 Mark Wijnands
    U heeft gelijk waar het de etymologie van het woord depressie betreft. In dat woord herken je de ontwikkelng van de psychiatrie, de manier waarop over dit fenomeen gedacht werd in de tijd van Freud. Een heethoofd heet een sanguinicus en dat had volgens een heel oude leer met de gesteldheid van iemands bloed te maken. Het woord sanguinicus leeft voort, maar geen dokter zal de oorzaak van heethoofdigheid aan de hand van iemands bloed verklaren.
    In de taal zijn veel oude, inmiddels achterhaalde inzichten bewaard gebleven.
    Maagzweren komen door een bacterie, tot voor kort dacht iedereen dat maagzweren door stress werden veroorzaakt. Als “depressief” met decennialange ervaring zeg ik: ik geloof er geen biet van dat depressies veroorzaakt worden door onderdrukking van emoties. Ik heb nooit mijn emoties onderdrukt, althans niet in meerdere mate dan anderen. En dat geldt voor alle depressieven die ik ken.

  38. Frank Lenssen zegt:

    Vrouwen hebben ongeveer tweemaal zo vaak last van depressie(s) als mannen. Dat heeft voor zover we weten niets te maken met werkstress, of onderdrukkende maatschappelijke omstandigheden. Hoogstwaarschijnlijk is dit gegeven een gevolg van een heel ingewikkelde interactie tussen de genetische aanleg voor neurotransmitters en hiermee geassocieerde moleculen, neuropeptiden, groeifactoren (stoffen die zenuwcellen ondersteunen en de aanmaak van nieuwe neuronen stimuleren), en, zoals te verwachten viel, hormonen.

    In 2003 verscheen er een inmiddels enorm veel geciteerd wetenschappelijk artikel (van de werkgroep van Caspi en Moffitt) dat liet zien hoe genetische aanleg en traumatische ervaringen kunnen ‘samenspannen’ om een depressie tot stand te brengen. In dit licht moet ik er dus aan toevoegen dat de vrouw, met haar toch al grotere vatbaarheid, extra gevoelig zal zijn voor de gevolgen van (seksueel) misbruik. Ik weet zo uit het blote hoofd niet of vrouwen significant meer mishandeld worden als mannen.

    @Tineke van der Haar (#35): zou U me willen vertellen hoe U aan dat cijfer van 3% komt? Welk onderzoek aan Harvard leverde dit getal op? Ik schreef boven dat ongeveer 6 tot 7 van de 10 patienten redelijk tot goed reageert op antidepressiva. Ik kan me ook niet voorstellen dat die middelen ooit in gebruik waren genomen met een succespercentage van 3%; dan waren ze vermoedelijk, op grond van hun bijwerkingen, niet toegelaten.

    Vriendelijke groet, F.L.

  39. webredactie zegt:

    Ik heb een aantal (verschillende) anti-depressiva geslikt, allemaal SSRIs. De laatste versie was venlafaxine. Ik, noch mijn omgeving, heeft ooit iets van verhoogde agressie of prikkelbaarheid kunnen constateren in de tijd dat ik dit middel slikte. Iintegendeel, ik had eerder het gevoel dat mijn emoties erdoor gedempt werden, ongeveer zoals geluiden worden gedempt in de mist. Venlafaxine heeft o.a. een verhoogd cholesterolgehalte van het bloed als bijwerking en toen dat bij mij geconstateerd werd moest ik er mee ophouden. Gedurende die afbouwperiode (van ongeveer 5 weken) bemerkte ik bij mijzelf eens steeds toenemende prikkelbaarheid. Ik ben ook daadwerkelijk een paar keer fors uitgevallen tegen mensen in situaties waaraan ik anders schouderophalend voorbij zou zijn gegaan. Inmiddels is de afbouwperiode voorbij en heb ik, in overleg met mijn psychiater, besloten om niet over te stappen op een ander anti-depressivum, althans voorlopig. De verhoogde prikkelbaarheid is geheel verdwenen, en ook het gevoel emotioneel in de mist te leven. Kortom, het ging hier dus niet om verhoogde agressie tijdens het steady-state gebruik van anti-depressiva, maar om de afbouw ervan. In de bijsluiter van venlafaxine wordt gewaarschuwd tegen o.a. agressie en zelfmoord-gedachten c.q. -neigingen in de opbouw-periode, voornamelijk bij jongeren. Maar er staat helemaal niets over de afbouw, anders dan een algemene waarschuwing tegen plotseling stoppen en dat afbouw onder begeleiding van een arts of psychiater moet gebeuren.
    Dit alles wil niet zeggen dat ik spijt heb van het gebruik van de anti-depressiva. Depressief zijn is een hel die je niemand toewenst. Ik heb zowel een onbehandelde als een (met gebruik van anti-depressiva) behandelde depressie meegemaakt en ik weet wat het verschil is en wat ik zou verkiezen.

    Naam en adres bekend bij de redactie

  40. R Splunder vrije filosoof. zegt:

    @Max Molenaar

    Vrijheid is Vrijheid.Er bestaat geen teveel vrijheid.

    Als men zegt teveel vrijheid zegt men eigenlijk met dit, te sterk van het tegenovergestelde,van waar uit men dan refereert.
    Het begrip van vrijheid of staat van zijn is heel anders.
    Ik steun je gedachten voor een sterk maatschappelijk draagvlak onder medeburgers zelf.
    Maar dan moet het onderwijs op andere fundamenten gegrondvest zijn/geraken.

    Maar dan geraakt de mens die nu een ”produckt” is voor de ”machine”uit diens rol,en daar komen we op het thema dat de mens voor de gezags en macht bekleders stuurloos worden en daar zitten ”zij” niet op te wachten.
    Het motief van sociaal/maatschappelijk samen leven moet veranderen,als eerste doel!!

    Indirect worden wij nu allen gedrillt, niet alleen de soldaat..
    Dit leidt tot innerlijke conflicten en zie daar om de hoek komt de Farma industrie.
    Het een roept de ander op…..
    Wet van oorzakelijkheid zullen we maar zeggen.
    En trouwens, problemen zullen altijd opduiken…..
    We kunnen alleen maar streven naar zoveel mogelijk harmonie in ons zelf en daarmee ook buiten ons.Zo binnen zo buiten…..

    Geniet en pluk de dag,groet René

  41. Max Molenaar zegt:

    N=1
    @ 39 ‘webredactie’ Zie ook mijn berichten 3, 28, 30.
    Gelukkig dat het nu beter met je gaat. Conclusies over werkzaamheid van (medische) behandeling op basis van dergelijk eenvoudig experiment zijn onzeker.

    Dat geldt nog sterker voor psychische klachten die sterk kunnen variëren door talloze veranderende omgevingsvariabelen (zoals tegenslag, ruzies, werkdruk en romantiek).

    Ook tijdelijke lichamelijke variabelen (zoals hormonen, menstruatie en verkoudheid) kunnen symptomen beïnvloeden.

    Ook wisselend gedrag kan klachten sterk beïnvloeden, zoals slaapritme, voedingspatroon, alcoholgebruik en lichaamsbeweging.

    Experiment met slechts één proefpersoon wordt wetenschappelijk sterker door volgende elementen:
    - Gebruik elke maand hetzelfde kwantitatieve meetinstrument voor de specifieke lichamelijke of geestelijke klachten. Bijvoorbeeld officiële meerkeuze-vragenlijst.
    - Registreer tijdens experiment overige variabelen, zoals ingrijpende gebeurtenissen, gedragsveranderingen en lichamelijke problemen.
    - Gebruik geavanceerder experimenteel ontwerp. Bijvoorbeeld drie maanden bepaalde behandeling (zoals medicijn) gebruiken, zonodig maand afbouwen. Vervolgens drie maanden niet gebruiken. Herhaal dat aantal keer met dezelfde behandeling. Zoek verbanden tussen gemeten klachtenscores en afwisseling in behandelingsvariabele en de geregistreerde overige variabelen via grafiek.

    Veel cliënten van geestelijke en lichamelijke zorg moeten meer webvoorlichting krijgen over principes van wetenschap, zodat ze meer inzicht krijgen in effecten van behandelingen voor lichamelijke en geestelijke klachten.

    Terug naar de vraagstelling. Volgens mij zijn veranderingen in onze mentaliteit en omgangsvormen vele malen effectiever voor vermindering van psychische problemen dan medicijnen.

    Veel mensen moeten minder hoge eisen stellen aan zichzelf, elkaar en hun situatie. Mensen moeten leren om te relativeren, tevreden te zijn en hun gevoelens en zichzelf te accepteren. Mensen moeten leren om verstandige beslissingen te nemen en elkaar meer te steunen op basis van deskundigheid en medemenselijkheid. Zullen we daar eens mee beginnen? Dat experiment wordt groots.

  42. Miel Lumen zegt:

    Of er te snel naar de bedoelde middelen wordt gegrepen, kunnen alleen artsen en gelijkwaardige onderzoekers definitief beoordelen.
    Wát zijn de redenen om ze voor te schrijven?
    Is het de keus tussen de twee slecht(st)e oplossingen of de gemakkelijkste,uit welk motief dan ook?

    Het gebruik neemt toe en dat is zorgelijk.
    En blijkbaar zijn er voldoende aanwijzingen voor de conclusie dat het stijgende voorschrijven (nog) niet leidt tot afname van het verschijnsel.

    Men zou zich kunnen afvragen of dit wordt veroorzaakt door ‘inwendige’ of úitwendige factoren, en dáárop de behandeling kunnen richten.
    Een complicatie hierbij is de vraag of en in hoeverre de structuur van de oorzaken overeenstemmen, maar een aanpak in grote lijn biedt in elk geval vooruitgang.

    Wellicht kan onderzoek een historisch patroon zichtbaar maken.
    De vraag of de ‘moderne mens’ eerder en meer onder invloed staat van ongunstige factoren lijkt relevant.
    Het tempo en de intensiteit van de eisen waaraan moet worden beantwoord zijn toegenomen.
    Moeten wij ons niet terdege gaan realiseren dat we meer aandacht dienen te hebben voor onze individuele behoeften, wensen en vermogens, en de daaruit voortvloeiende prioriteitsstelling?
    M.a.w., moet de samenleving niet kalmeren?

    Men kan een ziek, zwak, onwillig of onmachtig paard bij de race trachten op te drijven met een brandijzer, maar dat zal na afloop dieper terugvallen.
    Men kan het ook onderzoeken, trainen, stimuleren en deugdelijk voeden, waarvan in elk geval méér is te verwachten!

    De natuur kan grillig zijn, maar laat ook geregeld haar karakter zien…

  43. Veronica Cramer zegt:

    #26 Marc Baas.
    Over feedback gesproken.
    Daarmee hebben de verpleegsters in de wondkliniek waar ik elke dag en nu bijna elke andere dag naar toe moet, helemaal geen moeite.
    Ik heb de huid van mijn Vader. Flieterdun.
    Zelfs het kleinste wondje gaat gewoon niet dicht. Ik ben 73, geloof ik.
    De verpleegsters vragen al op weg naar de behandelkamer hoe het allemaal gaat, of ik pijn heb gehad, goed geslapen heb en of het verband misschien te strak zat.
    Dan gaan ze plukken met schaartjes en tweezers aan mijn wond van 2×3 cm.
    Die wond gaat dicht, dat is zeker.
    Ik ben het drukverband van mijn voet helemaal naar de knie zo zat. Gelukkig pas ik toch nog in mijn golfschoen. Ik wil naar buiten om de vogels te horen en de bloemen te zien.
    Marc Baas Uw inschatting om zonder pillen te overleven spreekt mij aan. Ik ben er dagelijks mee bezig.

  44. Max Molenaar zegt:

    Maak GGZ meer kosteneffectief en preventief
    Maatschappelijke problemen worden versterkt door individuele psychische problemen en andersom.

    Extreem voorbeeld: Kindermishandeling stimuleert ontstaan van depressiviteit. Dat kan bijdragen aan harddrugsverslaving en dakloosheid. Dakloze verslaafden zorgen vaak voor overlast en criminaliteit in steden en overbelasting van politie, justitie en hulpverlenende instellingen. Overlast en criminaliteit kunnen weer psychische klachten van omwonenden en bestolen slachtoffers stimuleren, evenals ziekteverzuim, huiselijk geweld, enz.

    Er is dus sterke wisselwerking tussen individuele geestelijke gezondheid en goed functionerende samenleving.

    Individuele GGZ heeft grote nadelen, het is voor veel hulpbehoevenden te hoogdrempelig, kan stigmatiseren, de kwaliteit en effectiviteit is moeilijk controleerbaar door overheid, door de zeer hoge kosten worden véél te weinig mensen bereikt, vaak is er onvoldoende geld voor voldoende nascholing van hulpverleners, enz…

    De politiek moet daarom individuele geestelijke gezondheid verbeteren via methoden die veel effectiever zijn dan de huidige. Nu gebeurt psychische hulpverlening vooral via gesprekken met individuen, en soms met stellen en kleine therapiegroepen. Dat is in ernstigste gevallen nodig, maar in meeste andere gevallen niet kosteneffectief.

    Reclame-experts weten het al lang. Als je effectief veel mensen wilt informeren en overtuigen om hun gedrag of opvattingen te veranderen, zijn massamedia daarvoor het meest effectief, vooral als je dat preventief doet in plaats van te wachten tot het ernstig fout gaat.

    Het is daarom veel kosteneffectiever als overheid paar kanalen opkoopt op radio en tv, waarop permanent (24/7) objectieve voorlichting wordt gegeven over preventie en behandeling van uiteenlopende psychische en sociale problemen en daarmee samenhangende onderwerpen.

    Bijvoorbeeld waarschuwingen tegen harddrugs en anorexia, voorlichting over relatieproblemen en rouwverwerking, budgettering voor tieners, gesprekstechniek voor hulpverleners, enz… Die voorlichtingsprogramma’s kunnen kostenbesparend worden uitgewisseld met andere landen en regelmatig worden herhaald.

    Op die manier kunnen radioluisteraars verloren tijd in file nuttig gebruiken. Het is nog effectiever als je daarmee mensen ook leert om elkaar te helpen bij geestelijke en andere problemen.

    Bovendien is dat onderwijs in begeleiding effectieve stimulans voor ondersteunend gedrag. Want als mensen iets goed kunnen, willen ze die vaardigheden vaak toepassen. (Om dezelfde reden vind ik het gevaarlijk om criminele jongens vechtsporttraining te geven, zoals nu vaak gebeurt met subsidie.)

    Veel hulpverleners zullen overheid afraden om massamedia massaal in te zetten voor voorlichting en onderwijs uit angst voor baanverlies. Datzelfde probleem speelt bij scholen, universiteiten, adviesbureaus en voorlichtende ambtenaren.

    Instellingen vergroten namelijk vaak zelf kunstmatig de behoefte aan hun diensten, deels onbewust. Zie hierover: Hans Achterhuis, De markt van welzijn en geluk, uitg. Ambo.

    De 21e eeuw vraagt om andere oplossingen dan 1975. Evolueer.

  45. Kees Librechts zegt:

    De suggestie dat de moorden in Zwijndrecht zijn gepleegd onder invloed van het gebruik van antidepressiva, passen schrijnend bij de excuus-cultuur zoals we die in Nederland sinds geruime tijd kennen. Het ligt altijd aan iets of iemand anders volgens misdaden-plegers. “Wetenschappers” gaan daar in mee. Met zeer kwalijke gevolgen, want het zet de deur wijd open voor nieuwe misdaden waarbij de daders zich al op voorhand kunnen vrijpleiten. Als we de afschuwelijke misdrijven, zoals in Zwijndrecht, willen voorkomen of laten afnemen, dan zullen we daders op hun eigen verantwoordelijkheid moeten aanspreken en niet meegaan in de smoesjes. Het credo moet zijn: wat men ook gebruikt of wie me ook lastig valt, dat geeft me nooit het recht om onschuldige kinderen te vermoorden.

  46. Jan Muters zegt:

    Ik denk dat Klink deze middelen gewoon uit het pakket wil halen of dat de Farmamaffia met iets nieuws kotm dat als vervanger moet gaan dienen en meer geld oplevert. Ik heb ook slechte ervaring met anties. Maar dat lag gedeeltelijk aan mezelf en gedeeltelijk aan verkeerde voorlichting. Combinatie met drank kan leen randpsychose tot gevolg hebben etc.. Kortom hele slechte ervaringen incl. 2 jaar mijn rijbewijs kwijt. De invloed van de anties begreep ik pas veel later. Toen ben ik weer aan andere anties geggaan en werd ik goed begeleid. Ik slik ze al ongeveer 10 jaar en zou niet meer zonder kunnen. Behalve dan als ze uit het pakket gehaald zouden worden, want dan vidt Klink en kornuiten dat het niet nodig is en zal ik stoppen. De gevolgh=gen zal ik dan op Klink en kornuiten verhalen. We zien wel weer!

  47. Veronica Cramer zegt:

    Kees van Grootheest, gaat U nu eens in op de reactie van #46 Jan Muters.
    Dan worden we misschien allemaal echt iets wijzer.
    Ik vond Uw reactie op de vele ervaringen met antidepressiva van lezers tot nu toe onbevredigend.

  48. Rhona Overvoorde zegt:

    Experimenten met psychisch gezonde personen, bij wie de agressie in ieder geval niet aan onderliggende psychische problemen kan worden toegeschreven.

    Gezonde personen die agressief worden? Dus iemand is agressief terwijl men er van uit gaat dat iemand ondanks dat toch gezond is? Waarom wordt dit niet in dit krantenartikel uitgelegd? Kan je hier nog wel spreken van kennis omtrent de psychologie van de mens? Is het zo dat agressie een gezonde manier is om een probleem op te lossen? In welke gevallen is agressie gezond? Zou het juist niet ongezond zijn? Hoe kan men beoordelen of de proefpersoon psychisch gezond is? Hoe heeft men die gevonden? Heeft men een advertentie gezet en gevraagd wie er mee wil werken aan en onderzoek naar agressie maar wel psychisch gezond is? Is het wel psychisch gezond van de onderzoekers om te mogen beoordelen dat de proefpersonen psychisch gezond zijn? Is dat niet verwaand? Zijn de onderzoekers wel gezond? Zijn de makers van dit artikel wel gezond en de dokters? Zou het niet zo kunnen zijn dat mensen die menen dat anderen wel of niet psychisch gezond zijn eigenlijk alleen maar aan het projecteren zijn? Is het niet zo, dat de ander voor de waarnemer een spiegel is? Ziet de onderzoeker niet alleen maar in de ander wat hij of zij in zichzelf ziet? Zou een onderzoeker bijvoorbeeld het ongezonde in zich verdrongen hebben en menen dat hij of zij het niet heeft omdat hij het alleen in de ander ziet? Zou de onderzoeker niet aan een waan kunnen lijden? Dat omdat hij of zij datgene ziet in de ander en meent dat dat de waarheid is, juist een waan hebben, omdat het een projectie is? Is het projecteren op een ander niet juist een methode om zijn eigen ongezondheid te verdringen? Maar omdat hij of zij dat als waar ziet, dat het aan die ander ligt, blijft de onderzoeker in de waan dat hij of zij zelf gezond is? Is dat niet de basis van alle ellende in de geestelijke gezondheidszorg? Dat de patiënt gelooft wat de psychiater beweert, en daardoor de verkeerde kant wordt opgestuurd? Terwijl de dokter alleen maar ziet wat hij in zichzelf verdrongen heeft? Dat de patiënt dus gemanipuleerd wordt, en dat kan voelen, maar gelooft dat de dokter gelijk heeft, en dus zich zelf verloochend, en dus depressief wordt?

  49. Emil Havas zegt:

    # 47 Veronica Cramer
    Mevrouw Cramer, ijzersterke opmerking van u! Kees van Grootheest: u heeft uit de reacties enkel datgene gehaald wat uw stelling bevestigt. Een gratuite oefening, ik hoop dat u zich in een tweede ronde zult revancheren.

    Meer in het algemeen wil ik wijzen op het fenomeen dat medicijnen nu eenmaal concurreren met psychotherapie. Uit de hoek van psychotherapeuten en psychologen kun je kritiek op middelen als prozac verwachten omdat, hoe je het ook went of keert, medicijnen uiteindelijk de winkelnering van therapeuten aantasten. Omgekeerd geldt dit natuurlijk evenzeer. Daarom is het moeilijk om werkelijk objectieve deskundigen te vinden, de meeste deskundigen redeneren vanuit hun eigen beroepsachtergrond.

  50. F.C. de Valk zegt:

    Geachte redactie,

    In het oorspronkelijke artikel en in de reacties erop wordt aan een aantal fundamentele zaken voorbijgegaan.
    Ten eerste worden antidepressiva niet alleen bij depressies gebruikt, maar ook bij angststoornissen en, in dit geval relevanter, bij Obsessive Compulsive Disorder, populair gezegd dwangneurose, in hoge dosis.

    Het is onduidelijk of de dader leed aan een depressie, danwel aan een andere aandoening. OCD kan zeker een samenhang hebben met gewelddaden en stalking.

    Ten tweede is niet duidelijk of de dader nog steeds fluoxetine gebruikte, hij klaagde over het effect ervan, en kan dus ook gestopt zijn ermee of de dosis hebben verlaagd. In dat geval is juist het staken van de fluoxetine en het weer in volledigheid optreden van zijn aandoening een mogelijke oorzaak van zijn gedrag.
    Door de lange halfwaardetijd geeft fluoxetine overigens niet vaak onttrekkingsverschijnselen, dus dat is geen waarschijnlijke oorzaak.

    In ieder geval worden er veel voorbarige conclusies getrokken uit een individueel geval. Ook farmacotherapie heeft een individuele aanpak nodig, maar heeft veel mensen veel goeds gedaan. Door paniek te zaaien worden deze mensen mogelijkerwijs afgehouden van een effectieve aanpak van hun problemen.

    F.C. de Valk, apotheker

  51. F. Buiter zegt:

    Na een leven lang angsten en depressies en nadat mijn moeder eraan stierf heb ik me laten behandelen: pillen en praten. Tien jaar geleden ben ik begonnen met leven. Ik kan me voorstellen dat als je verslaafd bent aan angst dat je denkt dat je geen gevoel meer hebt en als je zieligheid je identiteit geworden is je denkt dat je een persoonlijkheidsverandering doormaakt. Dankzij mijn psychiater ben ik niet in de val gelopen.

  52. J. Sterk zegt:

    Ik merk bij mezelf dat me de “meningen” van reaguurders veel minder interesseren dan de ervaringen van patiënten en de kennis van deskundigen. Ik vraag me af wat mensen er toe drijft deze clichés te willen ventileren; men weet nauwelijks waarover men het heeft en het staat zo dom. Het kost mij alleen maar tijd om ze door te scrollen.

  53. L. Hagenaars zegt:

    Het is toch een bijzonder fenomeen. De goedgeschoolde huisarts die doof is voor vage klachten schrijft té gemakkelijk antidepressiva voor. Lichamelijke klachten die niet middels bloedprikken worden bewezen,want “er is immers niets met u aan de hand” geven geen geruststelling. De patient voelt zich onbegrepen en stemt te vaak in met een medicijn, met alle gevolgen van dien….

  54. Jan Muters zegt:

    In een artikel van NRC zaterdag ( of mogelijk de VK) stond dat het geweldig meevalt met de gevolgen van antidepressiva in combinatie met misdaad zoals moord. Het leek me zelfs behoorlijk verwaarloosbaar.
    Ik denk dat grootheest subsidie binnen wil j]halen of lobbyed bij Klink voor andere zakebn dan het wezenlijke; nl. het gevaar van antidepressiva.
    Lobby en poen daar is de pharmamaffia goed in. Zo heeft de gezondheidsraad…. helemaal bezet met mensen met belangen in de pharmabende geheel politiek en wetenschappelijk onverantwoord het meeroken gevaarlijk weten te verklaren. ( zie hiervoor hp/ de tijd okt of nov 2003.
    Geld door bangmakerij is wat er volgens mij achter deze hele actie zit.

  55. Jan Muters zegt:

    47 Veronica
    Hetb gaat de schrijver helemaal niet om het gegeven dat antidepressiva gevaarlijk of niet gevaarlijk zouden zijn. Hij pakt in de discusssie gewoon de stukken die hem uitkomen . Het is een BESTRUURDER dus een manager. Een soort waarvan o.a. Chavannes in de BNRC ooit iets zei als : “Ik ben van mening dat heel dat managementtuig uit de gezondheidswereld het onderwijs en andere publieke sectoren er met kop en schouder uitgedonderd meoten worden.
    Zaterdag gaf een wetenschappelijk artikel aan dat het voor ongeveer 100% meeviel wat betreft schadelijke gevallen met antidepressiva.
    Dit is een manager, en waarschijnlijk werkt hij voor de parmamaffia en staat er iets op het programma wat depressiva meot gaan vervangen en uiteraard duurder is. Of Klink wil dat spul uit het basispakket. Ik neem aan dat er naar gaoed amerikaans voorbeeld over 15 jaar in het basispakket alleen nog en pak norrit en een doos arsperientjes zit.
    Klink krijgt dan een commisariaatje bij een pillendraaier ( ver boven de Balkenende norm uiteraard) en het klootjesvolk gaat verder met via de belasting de bonussen van de grootverdieners en falende bankboeven te betalen.
    Temeer een reden waarom ik graag zie dat China en Rusland sterke en onafhankelijke en geodbewapende atoomstaten blijven. Mogelijk moeten we daar nog ooit asiel gaan zoeken als die Grrrrristenhonden hun zin krijgen.
    Ik geloof dat het Grrrristendom en met name het puriteins Calvinsme meer ellende heeft aangericht en blijft aanrichten dan Stalin Hitler Pol Pot Attila en Idi amin bij elkaar. Daar komt bij dat de opkomst van voornoemde personen grotendeels te danken is aan de handel en wandel en menselijkheid van onze goede Grrrristenen.

  56. O.G. Kruijt zegt:

    “Daar was eens een mannetje, dat was niet wijs,
    Dat bouwde zijn huisje al op ‘t ijs;”

    Met dit oude kinderrijmpje in gedachte wil ik de huidige kwestie even uit een andere hoek bekijken.
    Het is belangrijk dat deskundigen als Dehue en Van Grootheest kritiek uiten op de genoemde chemische oplossing voor emotionele problemen. Deze publiciteit zou tevens aanleiding moeten zijn tot commentaar dat de basis van de problematiek betreft. Het lijkt alsof niemand beseft dat het hele bouwwerk van de biologische psychiatrie en de daarbij betrokken vakgebieden op drijfzand berust. De hypothese dat de oorzaak van geestelijke malaise zich in het brein bevindt, en op die plek behandeld zou moeten worden, is de menswetenschappen binnengeslopen en daar gecultiveerd en uitgegroeid tot een immens bouwwerk van literatuur, leerstoelen, studenten, miljarden aan omzet, hersenscanners, gebouwen, klinieken, congressen, ongegeneerde mediaoffensieven en indoctrinatie van studenten, adviesgroepen, fabrieken, logistieke systemen enzovoorts. Het is de inertie die besloten ligt in de economische en financiële belangen en sociale, vaktechnische en politieke netwerken die het fundament van dit bouwwerk kunstmatig stabiliseert. Ik ben geneigd om met een beschuldigende vinger te wijzen naar de filosofische en religieuze hoek, waar de specialisten deze gang van zaken voor zoete koek hebben geslikt. Is het idee dat de mens slechts een biochemische machine is, geheel geaccepteerd, of is die nog niet tot de ivoren toren van de filosofen doorgedrongen? Ik dacht dat menselijke emotie, verstand en bewustzijn datgene is wat de mens uniek maakt: waarom hebben de kerken niet al jaren geleden effectief ingegrepen? Ik zou de lezer ter overweging willen geven dat de kerken, met hun hoge organisatiegraad, en (in principe) hun spirituele uitgangspunt, blaam treft; ik heb tot op heden nog geen kerkleiders op de barricaden gezien.
    Het is uiteindelijk in ieders belang dat de samenleving terugkeert naar een echte humane, of zo u wilt religieuze, kijk op de mens. Onze hersenfilosofen zouden de volgende twee regels van ons kinderrijm als waarschuwing moeten zien:

    ” ‘t Begon te dooien, maar niet te vriezen,
    Toen moest dat mannetje zijn huisje verliezen.”

  57. Zomergasten » Blog Archive » Veel reacties naar aanleiding NRC artikel Trudy Dehue zegt:

    [...] artikel kregen. Inmiddels zijn er op de website van het NRC Handelsblad al 56 reacties te lezen (bekijk ze hier), die zowel de mogelijke relatie tussen agressie en antidepressiva benadrukken, of er het er niet [...]

  58. Veronica Cramer zegt:

    #55 Jan Muters.
    Soms kan ik Uw flitsende gedachten over wie zich eigenlijk bezig houden met ons geestelijk welzijn echt niet bijhouden.
    Globaal worden Uw gedachten voor mij helemaal moeilijk.
    Dan ga ik maar in de stoel zitten en denken met het hoofd.
    Daar mag dan niets meer worden bedacht dat niet leuk is.
    In die stoel mag je ook overdwars zitten. Met de rug tegen een leuning en de benen over de andere. Als je dan moe wordt van het denken gaat je hoofd vanzelf tegen de rugleuning.
    Wat mag is:is genieten van de wind in de bomen, de wolken in de lucht, sneeuw die voorbij jaagt terwijl je lekker binnen zit, lieve groeten, het eerste meizoentje, een warme hand ter begroeting of een hele dunne, koude oude die U dan mag warmen.

    Jan Muters, we zullen allemaal onszelf uit de modder moeten trekken. Dat lukt meestal beter met de blik vooruit.

  59. louis sartorius zegt:

    56 O.G. Kruijt – Uw beschuldigende vinger richting filosofische en religieuze hoek, is die wel juist? Ligt juist daar niet het fundament van dat hele bouwwerk van de biologische psychiatrie, door u geschetst? Het niet uit de pas mogen lopen, aanpassingsdruk, veroordeeld worden voor afwijkend gedrag. Het onderdrukkend element van elke religie moet ook u bekend zijn. Ironisch genoeg kun je dan zelfs concluderen dat het een, de religie, het ander, de (biologische) psychiatrie mede bewerkstelligd heeft. Ze houden elkaar wederzijds in stand.
    Als we dit bouwwerk willen slopen, moeten we vooral het fundament niet vergeten. De economische, financiële, sociale en politieke belangen zijn het raamwerk dat op dat fundament rust, niet andersom. De ideologische bovenbouw als fundament, wie had dat kunnen denken? De heren Balkenende en Wilders begin ik steeds beter te begrijpen…

  60. Dennis van der Flier zegt:

    Wie niet bereid is om open de dialoog aan te gaan maar zich verzet of cynisch reageert heeft schijnbaar een eigenbelang of is ergens bang voor. Laten we mw Dehue en dhr Grootheest dankbaar zijn voor het onder de aandacht brengen van deze problematiek. Laten we het belang van de volksgezondheid boven onze eigen belangen stellen en laten we bereid zijn dat wat wij menen te weten te herzien. Dezelfde vraag die nu ter discussie staat tav antidepressiva is ook van toepassing op antipsychotica. Het zou fijn zijn als er een mw Dehue of dhr Grootheest dit ook vanuit ‘wetenschappelijk’ oogpunt ter discussie zou willen stellen. Vooralsnog wordt kritiek veelal weggewuift, ontkend, doodgezwegen of afgedaan als scientology-shit. Onlangs werd er een lezenswaardig en kritisch artikel van psychiater Detlef Petry gepubliceerd in tijdschrift Deviant dat ik graag onder uw aandacht breng. We mogen niet net doen alsof we met medicijnen de oplossing hebben voor de geestelijke gezondheid. Helaas is het zo dat psychopharmaca ook talloze levens verwoest.
    ‘De wereld staat niet los van ons, wij zijn de wereld, en onze problemen zijn de problemen van de wereld’. Om de problemen dus werkelijk op lossen moeten we in eerste plaats bereid zijn naar onszelf te kijken. Dat zou eigenlijk een voorwaarde moeten zijn alvorens een recept uit te schrijven. Maar zo zit de wereld helaas niet in elkaar.

  61. O.G. Kruijt zegt:

    Beste Louis Sartorius, (ook Dennis van der Flier), dank voor het helpen verbreden van de discussie. Ik kan ver met u meegaan wat betreft de oorzaken van de geestelijke nood die velen blijkbaar ervaren. Ik begrijp, door om me heen te kijken, goed wat een uitwerking de omgeving op mensen kan hebben. En ja, er zijn maatschappelijke krachten die daaraan bijdragen en bijgedragen hebben. Het is een puinhoop. Wat ik met mijn tekst bedoelde is het volgende. Aan het idee dat een mens geholpen zou moeten worden door iets in zijn hersenen te veranderen (chemisch of elektrisch) ligt een filosofisch concept ten grondslag. Dat concept wordt door belanghebbenden (industrieën, individuen, instituten etc.) op een onbehoorlijke manier gepromoot. En wel op een zodanige manier dat men niet meer voor vol wordt aangezien als men zegt dat een mens meer is dan slechts een biologisch wezen. Ik hoop dat er wat dat betreft nog filosofisch deskundige prominenten zijn die daar in het openbaar luid en duidelijk vraagtekens bij durven zetten. En wat de kerken, of liever gezegd religieuze instellingen, betreft: die zouden bij uitstek de centra moeten zijn die met de positieve aspecten van hun achtergrond, hulp zouden kunnen bieden. Zij zouden een niet-materialistisch beeld van de mens moeten hebben (let op: zou moeten …). Mensen reageren in het algemeen snel en goed op gemeende belangstelling, een plezierige omgeving. Religieuze instellingen hebben organisatiegraad en zouden op die manier effectief kunnen zijn. De religieuze wereld heeft op diverse manieren de mens uit zijn vingers laten glippen en overgedragen aan een heilloos systeem.

  62. louis sartorius zegt:

    61 O.G. Kruijt – Ja, we willen leven. We zijn er nu eenmaal. Alles wordt tot gewoonheid. Doen, al is het nog zo zinloos, of niets doen.
    André Malraux: “Een mensenleven is niets waard, niets is een mensenleven waard”. Is dat misschien de sleutel op het door u gestelde?
    De religieuze wereld. Religie is toch veeleer een projectie van hoe het zou kunnen zijn of drastischer nog een suggestie. En een ritueel. In onze geseculariseerde wereld, de wereld zonder een ‘eeuwig durende’ heilsverwachting, vertaalt in goederen en geld, bezit, vakantie, luxe. Welke opofferingen worden hiervoor getroost? Is het het leven waard? Bevrijd van religie loopt de mensheid nu in de val van voortdurend tijdverdrijf, weg van enige reële binding met de natuurlijke werkelijkheid. Het leven als farce. Consumptie als ritueel.
    Welke kloof gaapt er tussen ons voorstellingsvermogen van wat wenselijk is en waartoe we in staat zijn en tot uitvoering brengen? Vooral in het vernietigen van leven zijn mensen meesters gebleken. Het is als de verloren onschuld en tegelijk een goddelijke almacht. De kunst of kunde echter om te leven, er eenvoudig te zijn en te genieten, wordt onderdrukt of gemanipuleerd. Door het door u gememoreerde concept van belanghebbenden. Het is de omkering van wat ons Malraux te zeggen heeft. Mensen als object voor een bepaald doel. In de beide betekenissen door hem geformuleerd en in de onderhavige vraagstelling met de arts als middelaar tussen beide.
    Waarin onderscheidt een mens zich van andere biologische wezens? Door zijn technisch vernuft? Nauwelijks, hooguit door de schaal en de kracht van het geproduceerde. Zie die goddelijke almacht. Cultuur? Taal, muziek, beeldend vermogen? Tijdsbesef? Misschien ligt hier de essentie van menselijk leven besloten, ons vermogen iets wat ‘zinloos’ lijkt te bedenken en er vorm aan te geven. De muzische mens. Daar hebben de verkondigers van een materialistische heilsleer geen boodschap aan. Een niet beheersbare mens en mensheid. Niet meer door artsen, ook niet door technici en zeker niet door politici. Voor hun een gruwel.
    Is dit irrationeel gedacht? Wat is dan de ratio achter het doden, in dit heilloos systeem niet meer rechtstreeks door mensenhand, maar o zo effectief: langzaam of snel, ten dele of totaal? Met behulp van arts of militair. Waar ligt de oorsprong van zulk denken, die ratio? We willen toch leven…

  63. H.J. Hoek zegt:

    Helaas lees ik weinig positieve ervaringen met anti-depressiva. Ik heb die wel. Met sterk wisselende emoties was ik een afhankelijk, onzeker mens, met emoties die te pas en te onpas opspeelden, zonder aanwijsbare redenen. Ik gebruik nu ruim 10 jaar zoloft (sertraline) en daarmee is er een nieuwe wereld voor me open gegaan. Ik ben zelfstandiger, rustiger, zelfbewuster en heb een nieuwe studie opgepakt en afgerond. Ik ben mijn arts nog altijd dankbaar dat hij deze oplossing voor mij heeft aangedragen. Ik kan mij niet voorstellen dat er niet heel veel meer mensen zijn die er net zoveel baat bij hebben als ik. Ik heb nauwelijks last van bijwerkingen gehad, nauwelijks gedragsveranderingen, voel me niet afgestompt en heb gelukkig geen moordneigingen! Integendeel, ik treed de wereld opgewekt, met open vizier en opgeheven hoofd tegemoet.

  64. M de Mooy zegt:

    Ik sluit mij volledig aan bij vorige reactie.

    14 jaar Effexor en nog elke dag dankbaar dat dit medicijn bestaat.

    Heb net Mvr. Dehue bij zomergasten gezien…. Wat een dunne discussie cq boek promotie. Slimste aan de tafel was de presentatrice.

    Tip voor Dehue: minder antieke buitenlandse artikelen lezen en eens paar keer meelopen in GGZ, huisartsen posten en patienten verenigingen. Dan kan je ook eens praten zonder bronvermelding of eindeloze herhalingen.

  65. Pauly van Dam zegt:

    Geachte mevr./mijnheer,
    Van depressiviteit heb ik geen last,maar ik heb antidepressiva voorgeschreven gekregen i.v.m. mijn zenuwpijnen ten gevolgen van de chemokuren die ik moest ondergaan.
    Mijn vraag is ,kan zo’n middel echt helpen de pijn te bestrijden ? Ik slik het nu 6 weken ,ik heb geen controle meer over mijn benen,doe niets dan vallen,en geef dat de schuld aan die medicijnen.En de pijn blijft precies hetzelfde.
    In afwachting op uw antwoord groet ik u vriendelijk,Pauly.

Reageren op dit bericht is niet meer mogelijk.