*

Discussie » Hoort reanimeren een vanzelfsprekendheid te zijn in verzorgingshuizen? :: nrc.nl

Hoort reanimeren een vanzelfsprekendheid te zijn in verzorgingshuizen?

verzorgingshuis.JPGHet beeld van de kasplant na reanimatie is in zijn algemeenheid volstrekt onjuist, schrijft Ruud Koster vandaag op de opiniepagina in NRC Handelsblad.

Wel erkent hij dat het soms voorkomt dat een patiënt er zo slecht aan toe is, dat het beter was geweest als de reanimatie niet was gelukt. “Dat is echter een uitzondering op de regel. Die regel is, dat de vooruitzichten bij een geslaagde reanimatie niet slecht zijn en dat die ook opgaat voor de oudere in het verzorgingshuis.”

Koster is cardioloog en baseert zijn uitspraken op psychologisch en cognitief onderzoek bij diegenen die een reanimatie overleefden. Nog een reden om te reanimeren bij mensen met slechte vooruitzichten vindt hij de gelegenheid die aan familieleden wordt gegeven om afscheid te nemen. “Als de reanimatie niet slaagt, overlijdt de persoon snel of na enkele dagen, maar hij heeft er geen weet van en lijdt niet.” De familie heeft in die dagen nog wel tijd om afscheid te nemen.

Het zit de cardioloog dwars dat bij verpleeghuizen een ‘nee, tenzij’-beleid geldt. Patiënten en / of familieleden moeten dus expliciet aangegeven dat reanimatie gewenst is. Maar hij maakt zich pas echt druk om verzorgingshuizen die dit beleid willen voeren. De directie van het St. Pieters en Bloklands Gasthuis maakte die keuze, maar heeft dit beleid opgeschort nadat de Inspectie voor de Gezondheidszorg een onderzoek aankondigde.

De CDA stelde, bij monde van Ans Willemse, dat een ‘nee tenzij’-beleid indruist tegen het uitgangspunt dat iedereen recht heeft op medische behandeling. Een ‘ja, mits’-beleid, dat moet volgens haar het uitgangspunt zijn. CDA’er Pieter Omtzigt vindt het een kwalijke zaak. “In verzorgingshuizen is sprake van lichtere beperkingen. Het is bizar om daar dit principe te hanteren.”

Directeur Hans Olgers van het Bloklands Gasthuis verklaart echter dat hij zorgvuldig heeft gehandeld. “Wij wilden in kaart brengen wat onze bewoners willen, zodat dat in hun dossier wordt opgenomen. We hebben dat besproken met de cliëntenraad en juridisch advies ingewonnen. Niemand had er problemen mee, totdat één familielid naar de pers stapte.”

Hij krijgt bijval van Miel Ribbe, hoogleraar verpleeghuisgeneeskunde aan het VUmc in Amsterdam. Hij vindt een ‘nee tenzij’ niet verkeerd, zolang dat beleid maar kenbaar wordt gemaakt. “Dan nog blijft het een zaak van arts en patiënt voor welk beleid gekozen wordt.”

Wat vindt u? Heeft u begrip voor de keuze van Hans Olgers, de directeur van het verzorgingshuis? Of zit u op de lijn van Ruud Koster, en bent u van mening dat zelfs bij verpleeghuizen het ‘nee tenzij’-beleid ter discussie gesteld moet worden? De redactie is ook en vooral benieuwd naar persoonlijke verhalen. Voor welke dilemma’s u staat of heeft gestaan. Of hoe u zou handelen als het ooit zover komt, bij uzelf of bij een familielid.


Dit bericht heeft 64 reacties op “Hoort reanimeren een vanzelfsprekendheid te zijn in verzorgingshuizen?”

  1. Danielle Knippenborg zegt:

    Ik heb niets tegen een ‘nee, tenzij…’ beleid, mits dit aan de bewoners en hun familieleden duidelijk wordt gecommuniceerd, waarbij men aan kan geven dat ze wel gereanimeerd willen worden.

    Beter vind ik het wel als ieder verpleeg- of verzorgingstehuis iedere bewoner zelf te vragen of ze wel of niet gereanimeerd willen worden. Het lijkt me belangrijk genoeg om mensen daar zelf over te laten beslissen en niet al half iets op te dringen: niet op te dringen om het niet te doen, maar ook niet om wel reanimatie te accepteren.

    Persoonlijk hoop ik nooit in een verpleeg- of verzorgingstehuis terecht te komen: ik zou er doodongelukkig worden, domweg omdat ik erg veel behoeft heb aan privacy en zelfstandigheid. Ookal is de zorg er nog zo goed: ik ben zo erg aan het alleen en zelfstandig wonen gehecht, dat ik nooit meer anders wil. Reanimatie zou ik dus persoonlijk helemaal niet willen, sterker nog: als ik in een verpleeghuis terecht zou komen, zou ik me van kant maken voor het zover is.

  2. J v Bijsterveld zegt:

    Voordat je het weet, krijgen therapeuten via deze achterdeur hun stervensbegeleiding. Medische zorg is mensen in leven houden. En eventueel op praktische wijze zorgen dat hun leven zo goed mogelijk is

  3. Truus Ammerlaan zegt:

    Waarom niet een “ja-tenzij” beleid. Ik ben zelf 70+, geniet nog van het leven, ben bereid beperkingen te accepteren en vind de keuze van Hans Olgers op zijn zachts gezegd nogal bedreigend.

  4. Iris Westhoff zegt:

    Wie bepaalt dat de grens bij 70 jaar ligt? Mijn grootmoeder van 84 is vitaler dan vele 70-jarigen.

    Ik denk dat er meer ouderen zijn die wél gereanimeerd zouden willen worden, mocht het ooit nodig zijn, dan die dat niet willen. Wie neemt er in een noodsituatie de tijd om even te controleren of de persoon in kwestie wel kenbaar heeft gemaakt te willen worden gereanimeerd?

    Wie nog geen keuze heeft vastgelegd, wordt dan niet geholpen en bij wie dat wel heeft gedaan, gaat kostbare tijd verloren. Reanimeren is tenslotte noodhulpverlening! Ik zie, net als mevrouw Ammerlaan, meer in een “ja, tenzij”-beleid in plaats van een “nee, tenzij”- beleid. Geef de mensen die expliciet voor “nee” kiezen, een kettinkje of polsbandje waaraan hun keuze in één oogopslag zichtbaar is. Misschien heb ik het mis, maar een “nee, tenzij”-beleid zweemt wat mij betreft naar gemakzucht.

  5. Westerveld zegt:

    We hebben het hier over de basis van onze samenleving en beschaving. Zelfbeschikking is een natuurlijk recht en helaas nog niet volledig doorgevoerd in onze archaische wetgeving. Echter als samenleving zijn wij voor het leven. Dat iemand zijn eigen keuze maakt moet absoluut ook kunnen, maar als procedures omgedraaid worden en je moet kiezen om in leven te willen blijven, ben je je samenleving en beschaving volledig kwijt. Hoe zit het met diegene die niet meer zelf kunnen kiezen? Het is onze taak die te beschermen en al zou je alles omgooien, dan dien je dat 60 jaar vantevoren aan te kondigen opdat mensen de tijd hebben het te laten inzinken en hun maatregelen te nemen.

    Dit kan gewoonweg niet. Waarom niet gewoon altijd vragen aan de patient (niet familie) wat die wil. Wat is daar de moeilijkheid aan. Diegene die niet meer kunnen antwoorden? Dat is nou juist het probleem. Mensen hebben de plicht om hun eigen zaken te regelen en ook over hun dood na te denken. De hoofdkeuze van de samenleving is het leven met de mogelijkheid om zelf te kiezen voor de dood, niet dokters, verpleegkundigen, familieleden, budget problemen of plaatsingsproblemen.
    Dit tegenover de schrijnende gevallen waarbij euthanasie wordt geweigerd is echt verrot.

  6. Ellen zegt:

    Als een euthanasieverklaring mag, waarom dan niet een verklaring voor niet reanimeren.

  7. Rolf zegt:

    Waarom worden mensen niet gewoon verplicht een keuze op te geven voordat zij in het verzorgingstehuis een plaats mogen krijgen? Dan bereik je precies hetzelfde. Als een bewoner niet in staat is zelf een keuze op te geven, dan kan de familie dat doen. Ik vind een dergelijk beleid betreurenswaardig. Er mag wat mij betreft vanuit een “beleid” geen keuze gemaakt worden over leven of dood. Dat insinueert dat een bestuur mensen liever wil laten doodgaan.

  8. fred zegt:

    Eens met reactie 5 van Westerveld. Wat is hier eigenlijk het probleem? Je kan het toch gewoon (op tijd) aan de patient vragen zijn wil bekend te maken? En dan niet in een “nee-tenzij” vorm, want dat komt neer op “wilt u moeilijk doen en gereanimeerd worden?” Hoe komt het dat deze en vele andere vraagstukken zo gecompliceerd worden gemaakt? Komt het door het overschot aan beleidsmakers en procesboeren dat elk probleem waarin de vrije individuele keuze een voor de hand liggend uitgangspunt moet vormen ontaard in een discussie inzake HET BELEID?

    Deze beleidsgeilheid blijkt ook weer uit de opmerking van Miel Ribbe: “Dan nog blijft het een zaak van arts en patiënt voor welk beleid gekozen wordt.” Het individu kiest hier voor een procedure. Dat de patient deze keuze zelf maakt is het beleid.

  9. Bert zegt:

    Als er één ding duidelijk is geworden in de recente discussie, dan is het wel dat de argumenten voor een beleid, den de criteria waaraan besluiten moeten worden getoetst, volstrekt onduidelijk zijn. Met willekeur en éénzijdigheid als grootste risico’s.
    Illustratief daarvoor is het redactionele commentaar in één van de regionale ochtendbladen, waarin wordt gesteld, dat het opleiden van personeel voor reanimatie geld kost is, en dat de verpleging van nog ziekere bewoners een kostbare zaak is, en dat aan beide echt aandacht moet worden geschonken.

    Het wordt tijd dat er een behoorlijk publiek debat wordt gevoerd over hoe om te gaan met leven en dood in zorginstellingen.

    Want het is te gek om los te lopen, dat een verzorgende middels een omvangrijke administratie tot op de minuut nauwkeuring moet verantwoorden van hoe lang tot hoe lang ze bij mevrouw De Boer heeft afgewassen, terwijl over de reanimatie van mevrouw De Boer in vrijwel geen enkele zorginstelling ook maar één letter op papier staat.

  10. rolanda zegt:

    Naar mijn mening wordt er teveel beslist over het hoofd van de patient heen. In de hulpverlening is er sprake van een ongelijke machtsrelatie.

    De patient heeft rechten, vastgelegd in verschillende wetten, maar deze rechten worden vaak niet nageleefd door het management van het ziekenhuis, de instelling of het verpleeghuis. Het management bedenkt eigen regels, die kunnen afwijken van de bedoeling van de wet. Door incidenten en krachtig optreden van familieleden van de patient komen misstanden aan het licht.

    Patientveiligheid is hoog op de politieke agenda gezet door Minister Klink met het doel de duizenden schadegevallen door vermijdbare medische fouten in ziekenhuizen te halveren. De in mei 2008 aangekondigde nieuwe wet voor de patientenrechten is een goede gelegenheid om het beleid van het ziekenhuis of verpleeghuis af te stemmen op de wetgeving. Met adequaat toezicht daarop. In het geval van euthanasie, dan wel hulp bij zelfdoding, gelden heldere richtlijnen, en toch worden artsen nog steeds voor de rechter gedaagd omdat ze de morfinepomp te ver open hebben gezet. De beslissing om niet te reanimeren zou beschouwd kunnen worden als een vorm van euthanasie.

  11. commentaar » De patiënt beslist zegt:

    [...] ook nrc.nl/discussie [...]

  12. J Nivard zegt:

    Nee ik heb geen enkel begrip voor dit onzorgvuldig beleid. Je moet er altijd van uitkunnen gaan dat in een verzorgingshuis er alles aan gedaan zal worden om een bewoner zo lang mogelijk in leven te houden.
    Het is absurt dat een bewoner van een verzorginstehuis zijn recht op reanimatie moet verdedigen want daar komt het in de praktijk op neer.

    Er zullen genoeg bewoners zijn die door levens moeheid, verdriet of andere oorzaken of andere oorzaken niet instaat zijn goed gebruik te maken van het recht op reanimatie.

    Het is hoogst zorgelijk dat er kennelijk tehuizen zijn waar hier aan voorbij wordt gegaan en dat probleem moet direct aangepakt worden.

    Een ontslag van een directeur of toezichthouder is op zijn plaats.

  13. F. Markestein zegt:

    De kennis om te reanimeren schijnt in verpleeg- en verzorgingshuizen inmiddels niet meer aanwezig te zijn, zoals blijkt uit een ingezonden brief vanmorgen in Trouw waarin de ervaringen van een familie over een tehuis in IJmuiden worden beschreven. Er bleek daar vrijwel nooit iemand aanwezig te zijn die kon reanimeren. Vakbekwaam personeel is weg gereorganiseerd en vervangen door goedkopere en onervaren medewerkers.

    De enorme bezuiniging op personeel lijkt dus de voornaamste reden te zijn voor het beleid om niet te reanimeren. Menslievendheid komt er niet aan te pas, iedere overleden hulpbehoevende bejaarde is weer een zorg en een kostenpost minder. Zo gaan we in Nederland nu om met

  14. e. starink zegt:

    De regel “Nee, tenzij ……vanaf 70 jaar” is zo verschrikkelijk abominabel armoedig. Getuigt zo van persoonlijk gebrek aan inlevingsvermogen en aan durf en kracht om moeilijke vraagstukken op individuele merites te bekijken en open te bespreken met degene(n)die het werkelijk aangaat………..

    Het is weer zo’n uiting van doorgeslagen managementdenken waarin problemen zo snel mogelijk gecategoriseerd worden en voorzien van eenvoudige beslisregels. Opdat men zich niet het hoofd hoeft te breken over de echte vraagstukken want “we hebben de oplossing al nog voor er een probleem is” (volgt het bekende gebaar van handen wassen in onschuld en een tevreden glimlach van “Kijk mij eens slim zijn”).

    Wanneer dringt in managementkringen het besef door er ook aan management ethische facetten zitten?

  15. Bert Kamphuis zegt:

    Ik begrijp niet goed waarom er een beleidslijn “Ja, tenzij” of “Nee, mits” moet zijn. Vraag het aan de mensen zelf, bij voorkeur in aanwezigheid van famillieleden. leg het vast en handel conform indien de beschreven toestanden zich voordoen. Uiteraard dien je dan regelmatig af te stemmen of de patiënt inmiddels niet van gedachte is veranderd, maar ook daar zal toch wel een modus voor zijn te vinden.

  16. Pieter zegt:

    Het lijkt wel de omgekeerde wereld. Als je geen verklaring afgeeft, of daartoe niet in staat bent, moet eenvoudig het algemene medische principe gelden: animeren! En een grens van 70 jaar om wel / niet te animeren riekt naar leeftijdsdiscriminatie en willekeur. Daarmee is het beleid in het betreffende verzorgingstehuis op ethische gronden verwerpelijk.

  17. Jan zegt:

    De patient is de klant en de klant is koning…

  18. Max Molenaar zegt:

    Iedereen moet kunnen reanimeren
    Indien iemand terminaal zou zijn, moeten niet eindeloos allerlei ingrijpende operaties en bestralingen worden uitgevoerd. Dat voorkomt onnodig leed en het geld dat daarbij wordt uitgespaard kan efficiënter worden besteed aan ziektepreventie via de media.

    Maar wonen in een verzorgingshuis wordt griezelig levensgevaarlijk als niet standaard wort gereanimeerd. Bij een reanimatie kan een blijvende hersenbeschadiging worden voorkomen. Bij reanimatie telt elke seconde. Bovendien kan het wel even duren eer wordt opgemerkt dat een reanimatie nodig is en eer er een personeelslid aanwezig is die kan reanimeren.

    Daarbij is absoluut geen tijd om in een administratie te gaan opzoeken of er moet worden gereanimeerd of niet. Bovendien zal een reanimatieverzoek dan in de paniek snel over het hoofd gezien worden. Het gevaar van het beleid ‘niet-reanimeren-tenzij’ is dus dat de reanimatiewens niet snel gevonden kan worden. En dat de patiënt overlijdt, terwijl hij wil blijven leven.

    Bovendien zijn zeker niet alle bewoners van verzorgingshuizen verstandelijk in staat om bewust te beslissen over een reanimatiewens. En zij zijn vaak ook niet in staat om daartoe een schriftelijk verzoek in te dienen of een formulier daarover te begrijpen en ingevuld te retourneren.

    Het lijkt me beter dat bewoners standaard worden gereanimeerd. En dat bewoners die er bewust voor kiezen niet gereanimeerd te willen worden, daartoe een armbandje, ring of ketting dragen, waar dat onopvallend uit blijkt. Dat kan in de vorm van een mooi sieraad. Mensen moeten daarover een beslissing leren nemen als ze nog helder kunnen denken. Daarover moet mediavoorlichting worden gegeven.

    Verder moeten alle bewoners van een verzorgingshuis een draadloos elektronisch alarm op hun lichaam dragen waarmee in geval van nood onmiddelijk een personeelslid kan worden opgeroepen voor zichzelf of voor een ander. Daarbij moet automatisch de locatie van het alarm worden doorgegeven.

    Ik vind dat ook mensen boven de 70 jaar moeten worden gereanimeerd. Als mensen van boven de 70 na een geslaagde reanimatie meestal een verschrikkelijk zouden leven lijden, wil ik daar op zijn minst de specifieke onderzoeksrapporten over kunnen opzoeken via internet. Welke onderzoeken zijn dat?

    Misschien is het ook een interessante suggestie voor deze NRC-website, om regelmatig weblinks te plaatsen naar relevante onderzoeksrapporten bij artikelen?

    In principe moet iedere Nederlander boven de 12 jaar kunnen reanimeren vind ik. Dat moet vooral uitgebreid aangeleerd worden via films op tv en internet. Mensen kunnen dat vervolgens zelf met elkaar in de praktijk oefenen. In verzorgingshuizen kunnen dan ook bezoekende familieleden reanimeren, evenals bejaardenverzorgsters, schoonmakers, voedinsassistentes, bewoners, vrijwillige activiteitenbegeleiders, scholieren op maatschappelijke stage, bouwvakkers, schilders, enz…

    Verder zouden bedrijven, overheidsinstanties, hartpatiënten en ouderen verplicht een gebruiksvriendelijke hartdefibrillator (AED) in huis moeten hebben. En elke Nederander moet daarover verplicht een uitgebreide video-cursus volgen.

    Video’s EHBO
    Hier zie je demonstratie video’s over EHBO:
    http://video.google.com/videoplay?docid=-6368624763658643481&ei=_teqSO7FNYycigKEgs23Dw&q=cpr&hl=nl

    http://video.google.com/videosearch?q=%22first+aid%22&hl=nl&sitesearch=#

  19. harrieke zegt:

    Ik vroeg ca. 2 jaar geleden -werkend in een verzorgingshuis voor ouderen- ook eens hoe e.e.a. was geregeld en schrok toch wel van het mijns inziens cynische antwoord dat “er niet aan reanimatie werd gedaan”…
    Terwijl ik in een vorige werkkring een “workshop” had gehad waarin uitvoerig juist aan dat reanimeren aandacht werd besteed en ons werd bijgebracht hoe dat te doen.

    Zeker als christen kan ik me niet aan de indruk onttrekken dat dit nogal kil rationele beleid vooral is ingegeven door:
    1) “de mens-beschikt-overt-alles”-gedachte
    2) Een bepaalde, steeds verder de maatschappij doordringende kilheid, die gevolg van efficiency- en utilituitsdenken -en ja, ook van GODVERLORENHEID!- erkent dat het leven in een bepaald stadium ”zijn levenswaardigheid zal hebben verloren”…
    3) Beseft men eigenlijk wel, met 1) en 2) in gedachten, dat zo’n opvatting over leven en dood veel -vooral lager geschoolde en dus minder “mondfiatte”- ouderen echt schrik inboezemt en hen nog meer in hun schulp doet kruipen… want, wie veel met ouderen te maken heeft zal onderschrijven dat de meest gehoorde , vaak verlegen geuite “verontschuldiging” bij TERECHTE hulpvraag is: “ik wil niet lastig zijn hoor, maar…” (!!!!)

    Ik vind het beschamend en onverdraaglijk dat een steeds groter wordende groep van afhankelijke en dus kwetsbare mensen een in aangename, hartelijke en meedogend barmhartige omgeving door te brengen laatste jaren nu al feitelijk wordt ontzegd: ook hier dreigt dan weer, vooral door de toch al verwoestende en meedogenloze “managersaanpak” van zowat alles, de bekende neerwaartse spiraal, want:
    Ouderen worden vaak -mede door deze ikgeriche en dus meedogenloze “samen”leving”- treurig, en regelrecht depressief …deskundige, recente schattingen hebben het over een ontstellende 25% van de ouderen die volgens psychiatrische maatstaven beantwoordt aan de symptomen van min of meer ernstige depressiviteit!…
    … Vervolgens zal het regelmatig “treuren” van ouderen, o.a. DUS als gevolg van de “zegeningen” van tot het uiterste doorgevoerd bezuinigingsbeleid, worden aangegrepen om “voortijdig “uit-de-wegruimbeleid” (excuses, want, wat is dit ANDERS??)
    te “rechtvaardigen”, want “oma wil echt niet meer, voor haar hoeft het niet meer…”

    ROT”samen”leving, ik hoop dat alle KLOOTZAKKEN (en daaronder net zoveel vrouwen!) die zo staan te juichen bij al die kapitalistische “zegeningen”, eens een rotschop ander hun egoïstische kont krijgen. (Maar, ik maak me vanwege door macht en invloed ondersteund ombarmhartig, dom en zelfgenoegzaam egoïsme, geen enkele illusie op verbetering, zelfs op de wat langere termijn…

    Harrie V.

  20. Bert zegt:

    @Max, ik ben hartpatient maar wil beslist niet gereanimeerd of zelfs maar gedefibrilleerd worden als er wat gebeurt. Dus jouw Jacobijnse oplossing om iedereen naar een cursus te sturen en mensen te verplichten een defibrillator aan te schaffen, wijs ik volkomen af.
    Degene, die mij tegen mijn wil met succes reanimeert of defibrilleert, krijgt het voor z’n kiezen.

  21. Teake zegt:

    Ik begrijp het probleem niet.

    Bij die tehuizen dient het gewoon bekend te zijn of iemand wel of niet gereanimeerd wil worden.

    En daarnaast krijg je gewoon meer duidelijke antwoorden als je het uitgangspunt Nee hebt, tenzij er gemeld wordt.

    Mensen die nadenken reageren echt wel.

    En mensen die fit zijn, weten ook wat ze willen.

    Maar of ik persoonlijk voor iemand anders zou willen beslissen dat hij of zij niet gereanimeert zou hoeven worden?

    Ik ben God niet.

    Ik ben bang dat ik in pirnicipe zou proberen te reanimeren, tenzij ik persoonlijk absoluut zeker zou weten dat de persoon in kwestie niet zou willen.

  22. Jos van Scheppingen zegt:

    Ik wil mij vooral aansluiten bij de mening van de heer Molenaar.
    Vooropgesteld, het moet vanzelfsprekend zijn dat bij een hartstilstand het slachtoffer direct en zonder aanziens des persoons, ras, leeftijd of godsdienst wordt gereanimeerd. Dit is een primaire zorgtaak. Slechts indien het bekend is bij familie, met toestemming van de betrokkene, of bij monde van de mens zelf mag worden besloten om niet te reanimeren.
    Het standpunt van het betrokken verzorgingstehuis, en laten we er maar vanuit gaan dat dit standpunt niet uniek is, is naar mijn idee ingegeven door economische redenen. Immers, in de zorg is er onvoldoende menskracht om de huidige vraag, of zoals tegenwoordig wordt gesteld, de vraag naar “zorgconsumptie”, aan te kunnen. Dit alles is het gevolg van de vermeende marktwerking, de verkapte bezuinigigen, de bureaucratisering en de daardoor inefficiente werkwijze in de zorg. Het gaat niet om mensen, het gaat om geld.

    Hierbij zijn de verzorgers ook slachtoffer, dankzij hun inzet, ten laste van eigen tijd en dus geld, wordt nog veel opgelost. Maar hun motivatie en veerkracht staat onder druk

    Wij begeven ons op een hellend vlak. Indien beslissingen over het redden van levens, en in het vervolg daarop het verzorgen van mensen en het beschermen van zwakkeren op slechts economische gronden worden beoordeeld, komen we terecht in een Orwelliaanse samenleving.

    Het normen en waarden debat is inmiddels verstomd, overgegaan in gepraat over zoet en zuur en de bekende Balkenende norm. Het valt mij op dat dit met het einde van her reces weer op de agenda staat.

    Het zou goed zijn indien onze samenleving niet alleen m kiest voor economisch leven en sterven, maar voor waarden in het leven, zoals respect, en inzet en zorg voor je medemens. Tenslotte zijn mensen niet slechts economische wezens, maar vooral ook sociale.

  23. J Nivard zegt:

    Hoe is het mogelijk dat in een verzorgingshuis voor een kwetsbare groep mensen die zich zelf lang niet allemaal goed kunnen verdedigen een bestuur functioneert die een dergelijk beleid voorstaat.

    Reanimeren behoort in het geheel niet ter discussie te staan. De kwetsbare mensen die zich te veel voelen in deze samenleving, moeten wij hen gaan vragen of ze nog wel gereanimeerd willen worden.
    Zo in de geest van, ach mevrouw U heeft toch niemand meer dus als we U op de grond aantreffen met een hartprobleem hoeven we toch zeker niks meer te doen!

    Waar iets dringend aan gedaan moet worden is aan een bestuur die een dergelijk beleid voorstaat! En hoe is het mogelijk dat een dergelijk bestuur functioneert in een Nederlands verzorgingstehuis?

  24. s.michael zegt:

    Waarom wel een donorcodicil en geen niet-reanimatie verklaring? Zelf ben ik tegen reanimatie en het eerste wat ik bij een recente ziekenhuis opname heb gezegd; niet reanimeren. Mijn familie weet dit ook en wat de rest van de bevolking hiervan vindt interseert mij absoluut niet.

    Ronala van nr 10 gaat er volgens mij ten onrechte vanuit dat het niet-reamimeren euthenasie is. Integedeel, reanimeren is een kunstgreep om mensen niet te laten sterven. Mijn eigen broer is dood in bed gevonden, hij is aan een hartaanval gestorven. Stelt dat hij nog was gereanimeert? welke beschadigingen treden er dan in het brein op? Hierover lees ik niets. Leken gaan er gemakkelijk vanuit dat een reanimatie altijd lukt en zij dan nog een tijdje mee kunnen. Niets is minder waar, de schade kan enorm zijn. [ grote hersenbeschadigingen!]
    Persoonlijk denk ik dat het het beste is om bij iedere opname in een instelling, dus ook in een ziekenhuis, een standaard vraag te stellen, heeft u een reanimatie verklaring?
    S.Michael Bonaire NA

  25. e. starink zegt:

    Ter informatie van degenen die pleiten voor een niet-teanimeerpenning of zoiets: die bestaat al. Kijk op de website van de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde NVVE: http://www.nvve.nl

  26. ben zegt:

    Ik begrijp de getallen vanRuud Koster niet. “de 10-20% van de mensen die het overleven …zijn zeker geen kasplantjes. Lijkt me sterk. Ik ken uit persoonlijke ervaring 1, overlevingsgeval van reanimatie na een hartaanval. die bleef in coma. Zijn die verpleeghuisartsen gek? Maar in Noordholland schijnt het geweldig te gaan met de reanimatie.

  27. Max Molenaar zegt:

    Euthanasie
    Er kan ook standaard worden gereanimeerd als de patiënt daar geen bezwaar tegen heeft gegeven. En als blijkt dat de levenskwaliteit daarna onacceptabel is, kan worden besloten tot euthanasie.

    Iedereen moet ruim van te voren daarover nauwkeurig zijn wensen laten registeren. De mogelijkheden tot vrijwillige euthanasie moeten wettelijk sterk verruimd worden. En er moeten gespecialiseerde euthanasie-instituten komen voor begeleiding en praktische hulp bij vrijwillige euthanasie.

  28. Leonie zegt:

    Een verzorgingshuis is nog geen verpleeghuis! Dus daar wonen mensen die meer zorg nodig hebben maar nog lang niet terminaal zijn.Daarnaast een leeftijd van 70 noemen, dan ben je net met pensioen en begint een volgende levensfase! Tijd voor bezinning en liefhebberijen en de mensen om je heen.
    Als zoveel mensen in het betreffende verzorgingshuis gekozen hebben voor niet animeren moet het wel een heel ongezellig huis zijn.
    Ben het eens met de mening van Max Molenaar: snel animeren voorkomt beschadiging en mensen die aangegeven hebben niet te willen worden gereanimeerd zouden een duidelijk kenteken moeten dragen. En natuurlijk willen mensen die terminaal zijn (maar die wonen daar niet) ook niet gereanimeerd worden.
    Angstaanjagend dat dit voorstel als een normale gang van zaken wordt voorgesteld door dit verzorgingshuis. Ouderen als groep behandelen zonder persoonlijk aandacht te geven. Hoop niet dat er veel van dergelijke verzorgingshuizen zijn.
    Als deze oplossing gekozen is i.v.m. financiële kosten zou dat toch al te gruwelijk zijn.

  29. eline de boer zegt:

    Reanimatie lukt maar in 10%, A.E.D. in 70% en dan moet je wel binnen enkele minuten ter plaatse zijn. In een verzorgingshuis kom je dan te laat, als iemand ineens op de alarmbel drukt, als je daar aan denkt omdat je je niet goed voelt, kan het wel 10 minuten duren eer er iemand komt.Ondertussen heb je dan wel hersenletsel op gelopen en dan ben je wel een kasplantje.Reanimeren hoeft voor mij niet.
    1. ik weet er niks van
    2 . dit is een dood zoals iedereen wenst, behalve de kinderen.
    3. stel je voor dat je met beperkingen verder moet leven(incontinentie) niet meer kunnen praten en eten.
    4. Ik ben echt niet levensmoe, sport nog elke dag , ik ben 78, zodra ik een hartstilstand of nog erger een hersenbloeding krijghoop ik echt dat ze mij te laat vinden.

  30. e. starink zegt:

    @ Max Molenaar zegt: dinsdag 19 augustus 2008, 22:38 uur: “Iedereen moet ruim van te voren daarover nauwkeurig zijn wensen laten registeren.”

    Waar het gaat om leven of dood moet helemaal niemand ook maar iets. Wie zijn of haar eigen wens meent te weten, kan die laten vastleggen (met de nadruk op: kan in de zin van: heeft de volst denkbare vrijheid die niemand hem/haar kan afnemen). Wie twijfelt heeft daartoe eveneens het volste recht.

  31. Jacqueline zegt:

    Ik begrijp de ophef niet.
    In Nederland is alles verboden, tenzij…..
    Bij orgaandonatie is de redenering ook zo.

    Het is geen goede zaak om een lichaam in leven te houden, wanneer een hart door ouderdom stopt met kloppen.
    Je kunt een mens niet dwingen om door te leven, als de wil om te leven verdwenen is.
    Het komt geregeld voor dat een mens na reanimatie
    allerlei gebreken overhoud.
    Een oud lichaam hersteld niet zo snel als een jong mens.
    Ik ben het wel eens met Ruud Koster.

    Hoewel ik met Max Molenaar eens ben dat er beter
    een wet voor vrijwillige euthanasie kan komen.
    Ook een euthanasie-instituut zie ik wel zitten,
    er zijn tenslotte ook stervingshuizen.
    groetjes Jacqueline

  32. Henk Mommaas zegt:

    Eerst de bestaande misdaad oplossen in bejaardetentehuizen daarna dicussieren over reanimatie.
    Dit debat overvleugeld weer de bestaande misstanden
    die niet zijn opgelost.

    Verzorgster mishandelde bejaarden. Huize Zonnedaal 19 aug.2008.
    Bron:omroep Gelderland

    Een 37 jarige verzorgster die wordt verdacht van mishandeling van bejaarden, blijkt op dit moment te werken in een Gelders verpleegtehuis.
    Het Openbaar Ministerie eiste dinsdag een voorwaardelijke taakstraf met een proeftijd van twee jaar tegen de vrouw, die tot voor kort in een Haags verpleegtehuis werkzaam was.
    De vrouw zou twee bewoners hardhandig en ruw hebben behandeld,waardoor zij letsel en pijn hadden.
    De officier van justitie sprak over onverklaarbare verwondingen bij grotendeels demente bejaarden.
    De verdacht heeft geen opleiding gevolgd voor bejaardenzorg.

  33. Ron Molenaar zegt:

    Met enige verwondering heb insteek van de webredactie gagegeslagen. Allereerst wordt reactie gevraagd over een nuance verschil tussen Hans Olgers en Miel Ribbe. Vervolgens is de redactie vooral benieuwd naar persoonlijke verhalen. Dat laatste doet mij denken aan een programma van de EO, Knevel & Brink.
    Hoewel ik uitgebreid had willen reageren op oorzaak en gevolg, zakt mij de moed in de schoenen om op een niet valide vraagstelling inhoudelijk te reageren.

  34. s.michael zegt:

    Is de mening van de bewoners niet het belangrijkste? En in ziekenhuizen wordt toch ook gevraagd naar een donor codicil? Ik heb zelf op een IC afdeling gewerkt en met eigen ogen moeten zien hoeveel ellende er na een mislukte reanimatie is aangericht!
    Zelf kies ik voor niet reanimatie omdat ik dit een normale natuurlijke dood vind. Wat een ander hiervan vindt, daar wil ik niet over oordelen, zolang ik er maar geen last van heb.
    S.Michael. Bonaire NA

  35. Veronica Cramer zegt:

    #14 E.Starink.
    Mij lijkt dat iedereen toch wel een naaste kring van vrienden heeft waarmee je nu en dan dit soort dingen bespreekt. Dit, wanneer er geen kinderen zijn of kinderen waarop je niet kunt rekenen.

    Over het geboren worden hebben we geen controle, over hoe we sterven wel. Tenzij er een ongeval is of dementia heeft ingezet.

    Over het einde van ons leven moet worden gepraat met onze dierbare vrienden en familie, nu en dan.
    Dan weten ze wat wij willen voor onszelf.
    Zet het voor mijn part maar op een boodschappenbriefje, gedateerd en met handtekening.
    Donder het in een gesloten envelop met als opschrift: Voor het geval mij iets overkomt.

    Dit gaat dus niet over spullen, daar is misschien een lawyer bij nodig. Dit gaat over Uw vege lijf en of U er wel of niet uit wil stappen.

  36. Jacoba zegt:

    Ik ben voor “ja, tenzij”. Is dit, gezien de kwaliteit van het personeel in de verzorgingshuizen nog wel een realistische wens? (Zie ook reactie 13)
    Er zou m.i. voor de verzorgingshuizen de verplichting moeten zijn dat er op elk moment van de dag minimaal 1 personeelslid aanwezig is dat kan reanimeren.
    Anders is het: men zorgt voor eten, voor kleden, voor hygiene, maar het leven is niet zo belangrijk.

  37. Berta zegt:

    Het antwoord: “Ja, medische behandeling moet het uitgangspunt zijn.” op de stelling “Hoort reanimeren een vanzelfsprekendheid te zijn bij oude, hulpbehoevende mensen?” is tendentieus. Uit de media heb ik begrepen dat het een medische overweging was voor het verpleeghuis om dit beleid in te voeren. Bij oudere mensen kan reanimatie een slechte kwaliteit van leven tot gevolg hebben, nadat ze deze behandeling hebben ontvangen.
    Het antwoord had iets moeten zijn van “”Ja, grootste kans op levensverlenging moet het uitgangspunt zijn.”
    Ik ben het eens met het eerste antwoord ansich, maar niet als antwoord op de stelling.

  38. C Harms zegt:

    Als marktwerking en concurrentie in de zorg perfect zouden werken, dan zouden al die zorgondernemers die er een zootje van maakten geen inkomen meer hebben. Even op internet checken waar de beste zorginstellingen zijn en waar je vooral NIET naartoe moet gaan.

    Socialisten verwarren marktwerking met managers die geen gevoel hebben met de werkvloer en alleen maar cijfertjes en pixels op een computerschermpje zien i.p.v. mensen die zorgen voor mensen. Ik kan iedereen verzekeren dat op den duur onhoudbaar is. Een grote groep mensen kan nooit blijven accepteren dat een kleine groep er een zootje van maakt. Iedereen wil alleen betalen voor goede zorg. Die clash tussen die groepen komt er dus wel.

    Ik zou nu niet weten waar ik mijn oude dag moest slijten of waar betere zorg voor de mens direct in verband staat met iedere euro die ik erin investeer. Dus dan maar een links keuzeloos Sovjet-systeem? Nou nee, dank je de koekoek. Die linksen hier die pleiten voor dictaturen en monopolies die zorgen er dan voor dat veel mensen die ergens niet thuishoren toch op die plek blijven vastplakken. Ze lopen hier het internet verrot te schelden over tuig dat niet wil reanimeren uit efficiency overwegingen of over de wasbeurten voor ouderen die ingeperkt moeten worden zodat er nog meer geld opgestrijkt kan worden. Maar zonder keuzevrijheid en democratie kunnen we niet letterlijk en figuurlijk het licht uit doen bij dat tuig dat overal minstens af en toe wel eens voorkomt. Ieder mens heeft wel kwaads in zich.

  39. Mrpurple zegt:

    In de meeste verzorgings- en verpleeghuizen is tijdens de intake een vraag of men gereanimeerd wilt worden in het geval het nodig is. Dan is er in mijn ogen helemaal geen nee/ja beleid, dan kiezen de mensen weer eens ouderwets zelf. Ter gelijke tijd zijn er te weinig mensen die; WEl in de zorg werken; maar GEEN idee hebben hoe ze moeten reanimeren.

    Reanimatie gaat niet zoals we het in baywatch zagen. Zonder elektriciteit is het hart niet meer aan te krijgen. na 1 minuut gaan de hersenen in shock, na 4 minuten is er al weefselsterfte. Na 4 minuten treden er dus al complicaties op.

  40. Paul zegt:

    `Nee tenzij` vind ik een hautaine, negatieve benadering. Mensen moeten niet om een medische behandeling hoeven vragen of smeken als ware het een gunst waartoe de samenleving ongaarne bereid zou zijn. De keus moet zonder schuldgevoelens aan de client of patient overgelaten worden. En dat mag best vroegtijdig gevraagd worden en vastgelegd. De moreel en psychologisch betere benadering van het probleem is daarom die van `ja tenzij´. Reanimatie is een normaal recht, en zal normaliter altijd uitgevoerd worden, tenzij de patient-client anders heeft beschikt!

  41. Bert zegt:

    Ook deze disussie lijdt aan het gebrek waaraan zoveel discussies over actualiteit lijden: een stuitende beperking tot één item bij het doen van zeer algemene uitspraken.
    Geef de discussie het bredere kader dat het verdient, namelijk de vraag, wanneer wel en wanneer niet moet worden overgegaan tot levensreddend handelen.
    En plaats binnen dat kader kwesties als kwaliteit van leven, kosten van verzorging, wilsbekwaamheid, solidariteit, werkgelegenheid, enzovoorts.
    Alleen langs die weg is de waanzin te voorkomen waarvan nu weer sprake is.

  42. peter zegt:

    ja
    geen nee, of mits tenzij
    alle medische verzorgers hebben toch een eed afgelegd

  43. Jan Spijk, woordvoerder CNV Publieke Zaak zegt:

    Geen taboe op discussie over reanimatiebeleid

    De rol van de patiënt en het zorgpersoneel rond het al dan niet reanimeren is volstrekt onderbelicht gebleven, vindt CNV Publieke Zaak.

    De politiek maakte gehakt van het beoogde reanimatiebeleid van het St. Pieters Bloklands gasthuis in Amersfoort. De directie was van plan alleen nog te reanimeren bij mensen die in hun zorgdossier expliciet hadden laten aangeven dat te wensen. Dit lokte felle reacties uit van politici. Het is blijkbaar heel moeilijk op een rustige en verantwoorde manier naar het reanimatiebeleid voor ouderen te kijken.

    Niet in ijskast
    CNV Publieke Zaak vreest dat de discussie over dit belangrijke onderwerp weer in de ijskast wordt gezet. Wat politiek nog een taboe is, is voor patiënten en hun familie en voor hulpverleners gewoon de realiteit: reanimeren leidt veel minder dan algemeen wordt aangenomen tot goede resultaten. CNV Publieke Zaak heeft recent in samenwerking met Reliëf, christelijke vereniging van zorgaanbieders, een conferentie georganiseerd rondom dit onderwerp. Onder de deelnemers, allemaal deskundigen uit de praktijk, is het nauwelijks een punt van discussie of reanimatie een handeling is die weinig slagingskans heeft. In de praktijk overleven veel mensen een reanimatiepoging niet of komen zij er als een kasplantje uit. Dat levert veel verdriet en vragen op bij de familie en vrienden, maar ook bij zorgverleners, die willen doen wat goed is voor de patiënt. Voor hulpverleners is dit een enorm dilemma. Je wilt als hulpverlener mensen beter maken, maar het is wrang te moeten zien dat veel mensen van reanimeren slechter worden. Er komen dan automatisch vragen naar boven als: “Heb ik er wel goed aan gedaan te reanimeren?” Je ziet iemand verder leven als een kasplantje. Dit zijn geen uitzonderlijke situaties, maar dit komt regelmatig voor. Samen met Reliëf vindt CNV Publieke Zaak dat er een eind moet komen aan de mythe van de succesvolle reanimatie.

    Kasplantje
    Er zijn mensen die, als ze de keuze krijgen, liever met een hartstilstand aan hun einde komen dan als een kasplantje door te leven. En waarom zouden we ze die keuze niet geven? CNV Publieke Zaak pleit voor een helder beleid. Ook ouderen moeten de eigen regie in handen houden door bij een intakegesprek weloverwogen een keuze te kunnen maken. Met goede voorlichting kan een patiënt van tevoren zelf, of samen met de familie, een beslissing nemen. Daarmee schep je duidelijkheid en kunnen zorgverleners daadwerkelijk in het belang van de patiënt handelen. Dat heeft niets te maken met afschrijven van mensen, maar juist alles met zorgvuldigheid, kwaliteit en respect.

  44. e. starink zegt:

    n.a.v. 35: Veronica Cramer zegt: woensdag 20 augustus 2008, 06:53 uur:

    1. In Nederland bestaat de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde (NVVE). Daar kan iedereen zeer doordachte informatie krijgen. En de nodige documenten waarop hij zijn voorkeur tot uitdrukking kan brengen wat betreft levensbeeindiging en re-animatie.
    2. Er zijn -vermoed ik- in de “vereenzamende samenleving” nogal wat mensen wier familie- en vriendenkring zeer klein is tot afwezig. De NVVE beschikt -als ik goed ben geinformeerd- ook over vrijwilligers die die vereenzaamden kunnen bijstaan bij het doen van keuzes wat betreft levensbeeindiging.
    3. Waar ik in de discussie die thans aan de gang is zo verschrikkelijk boos over ben (zie mijn eerdere posting nr 14) is dat het vraagstuk nu in versimpelde taal wordt verpakt: managementtaal van het slechtste soort. In de eerste plaats leent dat vraagstuk zich daar ten enen male niet voor. En bovendien zijn er -juist in Nederland – mogelijkheden om het vraagstuk op een menswaardige en delicate wijze tot oplossing te brengen.

  45. Piet2 zegt:

    Ik wil geen enkel ‘beleid’ waarbij anderen over mijn leven beschikken! Ik heb al moeite met de stelling dat het toch altijd nog de arts en de patiënt zijn die de keuze maken.

    Ik wil dat het aan mij gevráágd wordt wat IK wil! Idem met euthanasie. Is dat goed geregeld in Nederland? M.i. niet! Ik heb zelf meegemaakt hoe moeilijk dat gaat, hoe er door artsen geroepen wordt dat de pijnbestrijding toch zo goed is (en ondertussen werd de patiënt paranoia van de morfine, dat is geen uitzondering). “U bent nog niet terminaal genoeg”, bepaalt een arts maar al te vaak. Ook zelf meegemaakt.

    Ik heb zelf geen enkele trek in een slagingspercentage van 10-20 % waarbij ‘meestal’ geen erge complicaties plaatsvinden (wat vind Koster ‘niet erg’?). En dan gaat hij er nog vanuit dat de reanimatie op tijd plaatsvindt, wat de reanimeerder vaak niet eens weet. Of wat niet lukte omdat reanimatie niet eerder kon (wie houdt de minuten bij?).

    Principiëel: reanimatie, euthanasie, wel/niet behandelen (als niet aanspreekbaar), in al die gevallen wil ik zelf verantwoordelijk zijn. Bij monde en/of via een verklaring zoals van de NVVE. En ik wil dat artsen dat respecteren!

  46. Gloria zegt:

    Verslag van een dochter…

    “Zeker geen toeters en bellen?”, vroeg de zuster op adviserende toon. Die standaardzin sneed door mijn ziel en terstond kreeg ik medelijden met al die mensen die daar vast schaapachtig ja op hadden geknikt.
    “Dat valt nog te bezien, zuster!”
    Ze begon heftig te noteren en heeft mij mogelijk op dat moment al als dwarsligger weggeschreven.
    Middernacht en daar lag ze. Met grote angstogen keek zij mij aan op die brancard en ze bibberde. Ik probeerde haar voorhoofd glad te strijken en met mijn andere hand fatsoeneerde ik haar mooie lange donkere haren die maar niet wilden vergrijzen.
    Sh*t!, rilde het door mij heen. Je zal maar 86 zijn en geveld door ouderdom…

    Wie had kunnen inschatten dat ze alsnog beroofd zou worden van haar zo kwetsbare leven door het ziekenhuis?
    Was zij niet veilig onder mijn handen in haar eigen huis, met dagelijkse thuiszorg en mijn niet aflatende taak als dochter/mantelzorgster? Ik was haar handen, haar voeten, haar spreken… wetende dat ze zou kiezen voor toeters en bellen! Ze wilde zo graag leven…

    Onderzoek. Uitslag… operatie? De specialist verweet mij schuldig te zijn aan LEVEN. Voor hem was haar leven niet meer van waarde. Ook niet als het zijn moeder geweest zou zijn… dicteerde hij vanuit zijn leren draaistoel, samen met de pleiters die hij had aangevoerd om mij ‘klein’ te krijgen.
    “Uw moeder heeft dag en nacht verzorging nodig, en daar is ons personeel niet op ingesteld”, snerpte hij ten overvloede.
    Ik bood aan dag en nacht aanwezig te zijn…
    Niets hielp, er zou niet geopereerd worden. Zij hadden haar rigoureus afgeschreven.

    Hoe kon ik duidelijk maken dat zij zo genoot van iedere dag met de rolstoel naar buiten? Van de prachtige klanken door haar huis, waarbij ze mee begon te galmen en haar gezicht opleefde in die glans van weleer, toen ze nog met mijn vader musiceerde en samen koren dirigeerden. Hoe ze rook aan de natuur en zo intens treurig werd als bloemen erbij gingen hangen. Van terras naar terras en overal koffie! Haar lijfdrank… dat stond voor gezelligheid en die kent geen tijd?

    Tijd schrijdt… naar keiharde ontluistering van de vitale mens. Steeds meer ingeleverd aan de tijd, die zonder op of om kijken harteloos doortikt. Erger: tijd = geld!
    Het heeft precies 1 week geduurd. Hoe langer kan het lichaam blijven leven zonder eten/drinken, zonder medische hulp en ruwweg in de steek gelaten te zijn door de professionals? Morfine was haar laatste recept… het wachten was op mij, de dwarsligger.
    Moegestreden boog ik mij over de rand van de dood en tuurde in haar laatste hoop. Deze keer, deze ene keer moest ik het opgeven. Deze laatste keer…
    “Ga maar mam! Ik kan niets meer voor je doen…”
    Die traan! Die ene traan brak mijn leven in stukken, wetende dat ze alles van mij verwachtte.
    Morfine, ja morfine… en moegestreden gaf ik mij over aan de macht van de levenden.

    “Gaat u maar eens goed slapen thuis”, adviseerde de enige nachtbroeder op de bezuinigde afdeling, terwijl hij de zetpil morfine inbracht. Mijn moeder protesteerde in alle hevigheid en nooit eerder in mijn leven heb ik haar zulke vreemde klanken horen uitstoten.
    “Is het niet beter dat ik blijf?’, stamelde ik dodelijk ongerust.
    “Geen zorg, de morfine doet zijn werk”, probeerde de broeder mij gerust te stellen. “Kan nog dagen duren…”.
    Een laatste blik van totale onmacht wierpen wij elkaar toe… ik zwaaide wat onbestemd naar haar en nam haar gekrijs mee naar huis.
    3 uur later ging de telefoon. Uw moeder gaat sterven.
    Aangekomen blies zij een laatste, bijna onvoelbaar adempje uit over mijn hand. Wat was ze stil en ontspannen. Haar voorhoofd was zomaar glad en ik fatsoeneerde haar mooie lange donkere haren…
    Sorry mam!!

  47. Piet2 zegt:

    N.a.v. Gloria (46),

    Verslag van een zoon (kan het niet zo plastisch omschrijven als jij, je doet het heel beeldend).

    Een van de situaties die ik heb bedoeld (45) betreft mijn moeder. Zo ongeveer het spiegelbeeld van jouw verhaal.
    Mijn moeder was 84 en heeft mij de laatste tientallen jaren bezworen dat als zij niet meer zelfstandig van haar huisje kon genieten (ze leefde erg graag!), ik haar moest helpen om dood te gaan. Ze had alle papieren van de NVVE ingevuld, overal verspreid en iedere betrokkene meermaals ingelicht.

    Cynisch noodlot: in het ziekenhuis zijnde voor een onderzoek, kreeg zij net daar een zware beroerte. Ze overleefde die alleen omdat ze in een ziekenhuis was en men direct levensreddend ingreep. Eerste dagen in coma, daarna een kasplantje in een rolstoel, vrijwel niet aanspreekbaar. Volgens de artsen was er nauwelijks verbetering te verwachten, wel spoedige verslechtering, en moest ik maar naar een verpleegtehuis gaan zoeken. De verpleging was enthousiast over de verbeteringen…, ze kon haar hand optillen.

    Het kostte mij grote moeite om de artsen te bewegen om te stoppen met behandelen (alleen nog morfine). Ik wist dat ik vocht voor haar wil en heb uiteindelijk (dankzij die NVVE-papieren) met veel moeite bereikt dat er ook gestopt werd met voedsel- en vochttoediening. Euthanasie zat er niet in, ondanks dat ze daarom gevraagd had in zo’n situatie.
    Ik moest dus toezien hoe de infuus-naalden eruit werden gehaald, wetend dat het nog dagen zou duren voor ze zou overlijden. Dat werden er 4.
    Enne, mijnheer Koster, dat waren echt geen heerlijke dagen van afscheid nemen!
    Sorry mam dat ik het zo lang moest laten duren!

    Nog een ervaring. Mijn schoonmoeder had terminale kanker en vroeg bij vol bewustzijn voortdurend om euthanasie. Het was al mazzel dat de huisarts ervoor openstond, maar de hele procedure heeft zo lang geduurd dat het weken duurde voordat de huisarts het uitvoerde (het had toch niet veel langer meer geduurd). Grote punt was of zij niet depressief was en niet eerst daarvoor medicijnen moest krijgen, nou ja zeg…
    Uiteindelijk kwam de huisarts zaterdag om 16 uur…. Te laat, onmenselijke procedure en de uitvoering is ook niet alles. Ik heb begrepen dat er ook een dodelijk drankje is wat je zelf kunt innemen (Zwitserland). Minder belastend voor iedereen.
    Sorry schoonmoeder dat het zo lang heeft moeten duren.

    Wat verbindt de ervaring van Gloria en de mijne? Naar mijn idee een te grote invloed van de buitenwereld op iets dat betrokkene en familie moeten uit maken naar mijn mening. In deze gevallen directe invloed van artsen, maar daarachter is het politiek (ik verantwoordt mezelf wel voor god, geachte CU!)en in het verlengde managementlagen e.d.

    Politiek: stop met maken van ‘beleid’ over persoonlijke aangelegenheden!
    En hou op met het opleggen van gristelijke moraal aan anderen!

  48. Netty Campagne zegt:

    Die cardioloog is waarschijnlijk nog niet oud. Ouderdom komt met gebreken en dan kun je nog steeds ‘gezond’ genoemd worden, maar oud zijn, zeker vanaf 75, betekent altijd: pijnen en pijntjes die er nooit beter op worden, verval van krachten, last met dit en dat etc. Elke dag wordt het minder en dat moet je accepteren, maar of je dan, als het moment daar is, gereanimeerd wilt worden? Ik juich het beleid van die directeur toe. Je kunt zelf aangeven als je wel weer terug in het leven gebracht wilt worden, maar laat men niet net doen, alsof bijna elk oudje dan als herboren uit de coma komt. Ik zou ervoor tekenen, voor een dergelijke zachte dood. En laat het geen partij-politieke kwestie worden. Het is je eigen zaak.

  49. e. starink zegt:

    Beter dan Piet2 en Gloria het hier vertellen kan ik het niet.
    Hooguit kan ik nog een kleine kanttekening plaatsen. Mijn inschatting is dat veel artsen die op zich bereid zijn tot euthenasie zich in allerlei kronkels moeten draaien om zich het OM en het Wetboek van Strafrecht van het lijf te houden. Vanmorgen heb ik mijn huisarts mijn euthenasieverklaring gegeven na lange overweging. En daarover goed met hem gesproken. Ik vertrouw hem.
    Mag ik er dan ook op vertrouwen dat niemand zich er mee gaat bemoeien als hij tzt doet wat ik met hem heb afgesproken? En dus niet al die rottige protocollen en zo uit de kast gaat grijpen als het moment daar is?
    Als religieus en anderszins bewogenen hun keuzes maken, respecteer ik die. Mag ik datzelfde respect ook van hen verlangen?

  50. Max Molenaar zegt:

    Overheid moet vaker helpen bij vrijwillige euthanasie
    Aanvulling op mijn berichten 18 en 27 hierboven.

    Als je wilt blijven leven, heb je kans dat je niet wordt gereanimeerd in een verzorgingshuis of verpleeghuis. Bijvoorbeeld omdat ze je reanimatiewens niet snel kunnen vinden. Maar als je echt dood wilt, dan mag dat vaak niet in Nederland, ook al ben je heel oud en ziek. Dat vind ik onterecht.

    Als iemand oud is of ongeneeslijk ziek, moet de maatschappij hem of haar heel goed verzorgen. Dat is een kwestie van medemenselijkheid en beschaving. Die taak kan het best worden uitgevoerd door de overheid. Dat gebeurt nu veel te weinig en dat vind ik een schande. Naast zorg bieden moet de overheid ook uitgebreid stimuleren dat vrijwilligers zich voor die mensen inzetten.

    Maar ook met optimale zorg zullen er mensen zijn die op een gegeven moment niet verder willen leven. Ook na zorgvuldige afweging en na het uitproberen van allerlei therapieën en andere oplossingen. Omdat ze ongeneeslijk ziek zijn of omdat ze het leven ondraaglijk vinden en geen uitzicht zien.

    Die mensen moet de overheid helpen. Om te beslissen of ze verder willen leven. En om hen te helpen om hun leven te beëindigen op een humane manier, als ze daartoe toch besluiten. Dat probleem ligt nu vaak bij de huisartsen en medisch specialisten en dat is niet goed. Zij hebben daartoe niet voldoende wettelijke bewegingsruimte en vaak ook onvoldoende gespecialiseerde kennis. En dikwijls geven deze kwesties een te zware emotionele belasting bij artsen.

    En vaak is het resultaat dat patiënten met een euthanasiewens niet kunnen rekenen op voldoende begeleiding en hulp van hun arts. Veel mensen voelen zich daardoor gedwongen om te kiezen voor afschuwelijke methoden om een einde te maken aan hun leven.

    Ik vind dat we die mensen niet in de steek mogen laten. Daarom is het nodig dat er een centraal instituut komt op het gebied van euthanasie. Daar zouden mensen moeten werken die speciale affiniteit hebben met dat onderwerp en gerichte kennis en professionele ervaring. Daar kunnen de cliënten begeleiding krijgen, vriendelijke aandacht en zonodig praktische hulp bij het beëindigen van hun leven.

    Informatie over euthanasie:
    http://www.euthanasie.startpagina.nl

  51. Max Molenaar zegt:

    Directie verzorgingshuis heeft economisch belang bij niet reanimeren
    @ 43 Jan Spijk
    “reanimeren leidt veel minder dan algemeen wordt aangenomen tot goede resultaten. CNV Publieke Zaak heeft recent in samenwerking met Reliëf, christelijke vereniging van zorgaanbieders, een conferentie georganiseerd rondom dit onderwerp. Onder de deelnemers, allemaal deskundigen uit de praktijk, is het nauwelijks een punt van discussie of reanimatie een handeling is die weinig slagingskans heeft. In de praktijk overleven veel mensen een reanimatiepoging niet of komen zij er als een kasplantje uit.”

    Hoe objectief waren die deskundigen? En hadden die deskundigen geen vriendschappelijke of zakelijke banden met belanghebbende verzorgingstehuizen?

    Op dit weblog zitten ook mensen die Engelstalige onderzoekrapporten gewend zijn. Wil je je stelling alsjeblieft ruim onderbouwen met cijfers en weblinks naar specifieke onderzoeksverslagen of liever nog meta-studies op internet naar dit onderwerp?

    En wat is er op tegen om te reanimeren (indien de patiënt daartegen geen bezwaar heeft gemaakt) en daarna euthanasie toe te passen als de patiënt dat wil?

    Standaard niet-reanimeren klinkt me teveel als een zolderopruiming, waarbij de meest waardeloze ‘troep’ naar het vuilnis moet. En er is ook een economisch belang voor het verzorgingshuis als de oudste en ziekste bewoners die de meeste zorg nodig hebben geruisloos de instelling verlaten. En als het personeel niet regelmatig op reanimatiecursus hoeft. En niet standaard reanimeren voorkomt ook zoveel druk gedoe en geren en geschreeuw in huis…

    Ik vermoed dat niet standaard reanimeren ook te maken heeft met de nieuwe commerciële mentaliteit in de zorgsector, waarbij de maximering van de directiesalarissen vaak de hoogste prioriteit heeft. Des te minder dure terminale bewoners op de ziekenzaal, des te groter jacht kan de directeur van het verzorgingshuis kopen.

  52. harrieke zegt:

    Harms (reactie nr.38),

    Omdat u hooghartig en volslagen onredelijk om u heen slaat, een eveneens pittige reactie van mij:

    Ik heb hier niemand voor “Sovjetsystemen”, “dictaturen” of “monopolies” (uw woorden) ; zien pleiten, integendeel, als ik mezelf als uitgangspunt neem, dan wil ik gewoon terug naar de situatie van nog geen 10 jaar geleden, beslist niet perfect maar, met een grotendeels door solidariteit gedragen systeem van ziekenfondsen en particuliere zorgverzekeraars, beslist een heel stuk doelmatiger.
    En ook menselijker zorg biedend en goedkoper dan de steeds meer tot monopolies (Ja echt!) samenklonterende en door winstoogmerk en “aandeelhouderstevredenheid” gedreven bedrijven van nu.

    Het is een regelrechte schande dat vooral essentiële levensbehoeften als zorg en energievoorziening speelbal zijn geworden van aandeelhoudersbelangen en winstdenken, beide zijn eigenschappen die vooral “aangestuurd” worden door zowat de verderfelijkste menselijke eigenschap, egoïsme en de daaruit voortkomende blinde en voor andermans leed en behoeften blinde, hebzucht.

    Harms, Nederland had zowat de beste en ook nog efficiëntste (slechts ong. 9% van het BNP!) gezondheidszorg ter wereld, ik heb al meerdere malen in discussies melding gemaakt van de lof die -ong. 37 jaar geleden- Amerikaanse studenten op studiereis in Europa Nederland toezwaaiden voor het hier bestaande en nog tot voor 10 jaar bestaande systeem van gezondheidszorg: iedereen verzekerd en ook nog veel goedkoper dan het harde Amerikaanse systeem, wat desondanks nu als voorbeeld lijkt te gaan dienen om een geprivatiseerde gezondheidszorg op te zetten.

    Voorts, Harms, het is volslagen onzin om -duidelijk van toeten noch blazen wetend- hier te suggereren dat een willekeurige oudere zomaar even kan kiezen in welk verzorgings-of verpleeghuis hij zijn laatste levensjaren wil doorbrengen:
    De dagelijkse praktijk laat zien, -vanwege de wachtlijsten en tekort aan plaatsen- dat de eerste de beste vrije plaats in de omgeving wordt gekozen, ook omdat uitstel van plaatsing -door het vaak al te lange wachten- absoluut niet mogelijk is…
    Daar waar inderdaad mensen zo gelukkig zijn om in rust op zoek te gaan naar aan de behoeften beantwoordende zorg, is meestal sprake van ruimere financiële armslag alsmede -door hoger opgeleid zijn- betere en daardoor voorsprong hebbende geinformeerdheid, zowel van de kinderen als ook vaak de betreffende oudere….
    Je ziet dan ook dat sluipenderwijs weer schrijnende ongelijkheid wordt geïntroduceerd: juist in zaken waarin mensen eigenlijk geen keuze hebben- want lichamelijk of geestelijk ongemak valt niet verkiesbaar te vermijden- is meer geld en betere”gebektheid” een voordeel dat altijd “beloond” zal worden.
    Inderdaad had je ook vroeger een in wezen oneerlijk klassensysteem (ik zei al dat ook toen niet alles perfect was) maar door de gemiddeld veel menselijker en goedkopere zorg in een tijd die nog niet verregaand door neoliberaal hebzuchtbevorderend, verdeeldheid zaaiend en solidariteit ondermijnend denken was vergiftigd, konden de meeste mensen daarmee leven, ook omdat hun toen gemiddeld grotere gemoedsrust beter tegen een stootje kon.

    Tenslotte Harms, niet voor niets is eigenlijk iedereen met maar een greintje gevoel voor rechtvaardigheid, doelmatigheid en werkelijke zorg en bekommernis voor afhankelijke en weerloze mensen, zo tegen de enorme tegenstrijdigheid die zit in een veelal door hebzucht gedreven systeem, dat pretendeert dat juist de meer edele motieven die mensen ook hebben DAARDOOR (“marktwerking..!) beter tot gelding komen en dus leiden tot betere zorg…
    Dat bereik je veel beter, doeltreffender en eenvoudiger met mensen die -vooral aan de top_ blijk geven van werkelijke zorgzaamheid, in plaats van de nu alom waargenomen tomeloze gretigheid om op een welhaast criminele manier de eigen belangen en portemonnee te dienen: (denk aan het zoveelste rapport -en nu dus over de zorginstellingen!- waarin de top zijn tomeloze graailust van publiek geld bevredigt…een grote, niet te verontschuldigen SCHANDE!, zeker in de context van loonsverlagingen, ontslagen en verslechterende arbeidsvoorwaarden van de werkelijk productieve en zorgzame werkbijen….)

    Nederland glijdt in moreelethisch opzicht steeds verder af -met fatale gevolgen voor de arbeidsmotivatie, arbeidsmoraal, werkplezier en arbeidsproductiviteit- als deze tomeloze en blinde graaizucht van steeds meer mensen (en niet alleen aan de “top”!) geen halt wordt toegeroepen…over de gevolgen voor van anderen afhankelijke en zorg, belangstelling en hartelijkheid behoevende mensen, durf ik dan niet eens meer na te denken…

    Harrie V.

  53. S. Smit zegt:

    De cardioloog zegt dat de patient niets merkt als hij/zij door reanimatie nog even doorleeft, waardoor de familie beter afscheid kan nemen. Dat is nog maar de vraag. Wie zegt u dat de patient geen wilde (angst)dromen heeft, of ook behoefte heeft om afscheid te nemen, maar niet meer in staat is om te spreken?

    Overigens vind ik het griezelig dat er met formulieren wordt gewerkt of met interviews door verzorginshuispersoneel. Ook de familiehulp is niet altijd het panacee.
    Om het belang van dergelijke privézaken te markeren zou de wens van iedere bewoner individueel doorgesproken dienen te woren met een huisarts of vertrouwensarts van buíten het verzorgingshuis. Misschien bouwt dat ook nog enige controle op de naleving in.
    De onderliggende reden waarom die wens tot niet-reanimeren zou bestaan dient ook doorgesproken te worden.

    Verder moet het euthanasiebeleid verhelderd worden. Wellicht wil een patiënt wel gereanimeerd worden, maar kan hij/zij aangeven onder welke omstandigheden hij/zij na de reanimatie misschien toch euthanasie wil laten doen. Als de persoon in kwestie na de reanimatie dat zelf kan zeggen is dat natuurlijk het mooiste. Dat dient dan wel tegen de vertrouwensarts gezegd te worden. Als de patiënt na de reanimatie niet meer kan spreken, dan moet er iets op schrift staan van de cliënt over de voorwaarden voor euthanasie. En dan nog moet er gezocht worden naar mogelijkheden om uit te kunnen gaan van iemands vrije wil.

    Het wordt echt tijd dat hier uitvoerig over wordt gesproken. Laat de Christen Unie dit opvatten als een nieuwe kans voor zorgvuldigheid, in plaats van een status quo af te roepen. De meeste verzorgingshuisartsen beginnen niet aan euthanasie. Dan komen er ingewikkelde procedures aan te pas om mensen voor hun euthanasie voor een halve dag over te plaatsen naar een ziekenhuis.

  54. C Harms zegt:

    Harrie V.

    U moet beter lezen! Uw linkse vrienden pleitten wel degelijk voor dictaturen. U leest ook over mijn volgende zin heen; ‘Ik zou nu niet weten waar ik mijn oude dag moest slijten of waar betere zorg voor de mens direct in verband staat met iedere euro die ik erin investeer.’ Daarmee geef ik aan dat het (nog) niet te vergelijken is met een merk pindakaas wat ik zo kan kiezen.

    Wat ik wel weet is dat u en uw linkse vrienden de mensen niet laten kiezen; of die mooie plasmatv, of die mooie auto of meer vrije tijd of goeie zorg. Nee, ze moeten van jullie socialisten alles krijgen en GEEN lange werkweek van 40 uur of werken tot 70 jaar (terwijl de mens steeds ouder en gezonder wordt). En wie gaat dat dure mooie relaxte leven betalen? Ik zou zeggen neem eens een voorbeeld aan jullie grote vriend Mao die zei dat de mens ijveriger moest worden.

    Ik wil ook nog even terug komen op onze eerdere discussie. Als u vindt er slechte zorgondernemers zijn dan moet u er zelf eentje worden. En dan steekt u uw geld/winst etc niet in uw eigen zak maar in betere zorg. Dan zal het marketingsucces net zo lopen als een SP-campagne (wel eens gezien?). En nou niet met goedkope smoesjes aankomen van dat kan niet en dan moet iedereen eerst socialist worden. Met zulke dergelijke onzin bereikt u niks en zal dat ook zo blijven.

  55. Eric B. zegt:

    Reanimeren heeft alleen zin als de patient nog enige kleur op z’n gezicht heeft. Is de patient lijkbleek (zeer herkenbaar) dan heeft animeren m.i. geen zin meer. Zeker bij oudere patienten zal reanimeren weinig zin hebben, maar wie heeft het recht om over andermans leven te beslissen. Dus wordt er gereanimeerd. Vaak tevergeefs en als de ambulance arriveert dan nemen de ambulance broeders het reanimeren of liever het stabiliseren, voortvarend ter hand; hart massage, bloedverdunners en stimulerende injecties. Zij mogen een patient niet doodverklaren en het is hun taak het laatste sprankje leven te ondersteunen. Dat in het ziekenhuis de patient vaak nog enige uren in coma leeft geeft de familie in ieder geval nog de mogelijkheid om afscheid te nemen alhoewel de patient hierop niet zal reageren.
    Het lijkt mij ter overweging te nemen dat er niet gereanimeerd wordt, maar dat de ambulance een lijkbleke patient zonder vertraging naar het ziekenhuis vervoert, waar een arts het besluit om wel of niet te reanimeren kan nemen.

  56. Wilbert zegt:

    @C Harms, 21-08-2008, 09:59 uur

    Uit het rechter deel van het politieke spectrum wordt u niet gecorrigeerd, C Harms. En zwijgen is toestemmen.

    Zou ik me úw redeneertrant aanmeten, zijn ‘u en uw rechtse vriendjes’ een zootje onfatsoenlijke hufters, die geen respect kunnen opbrengen voor iemand met een andere mening of een ander inzicht. En dát, zonder zélf ooit een argument aan te dragen of iets, dat daar zelfs maar bij in de buurt komt. Rechtse mensen zouden dan slechts ondeskundig roeptoeteren. En dat ook doen, onafhankelijk van waar de stelling over gaat. En ‘links’ ziet alles per definitie dan altijd verkeerd.

    Ik zal u daarom maar niet als stereotypisch rechts iemand opvatten, want ware u dat wel, zou het fenomeen ‘dialoog’ reeds zijn uitgestorven. En dan dus niet, omdat ‘links’ altijd het gelijk meent te kunnen claimen, maar juist ‘rechts’.

  57. C Harms zegt:

    Ik kan hetzelfde ook met ‘links’ en ‘rechts’ omgekeerd opschrijven, aangezien ik weet hoe links discusseert en rechtse geluiden elimineert, maar daar heb ik geen zin in.

    Wel dat u en uw linkse vrienden klagers zijn die alleen maar wachten totdat een sterke man (policus, zorgondernemer etc) voor jullie de linkse klus gaan klaren. I.p.v zelf de handen uit de mouwen te steken en geld te gaan verdienen en met dat geld jullie doelen te bereiken. Kijk maar hoe die rijke SP dat doet.

    Ik voel me totaal niet aangesproken over uw linkse beschuldigingen, omdat ik al vaker het tegendeel heb bewezen in discussies. Maar ja, als je al 0,0000……1% afwijkt van het socialistische gedachtengoed dan tel je al niet meer mee. Dan ben ik dus wel voor jullie een hele slechterik.

  58. C Harms zegt:

    Wilbert

    Ik kan hetzelfde ook met ‘links’ en ‘rechts’ omgekeerd opschrijven, aangezien ik weet hoe links discusseert en rechtse geluiden elimineert, maar daar heb ik geen zin in.

    Wel dat u en uw linkse vrienden klagers zijn die alleen maar wachten totdat een sterke man (policus, zorgondernemer etc) voor jullie de linkse klus gaan klaren. I.p.v zelf de handen uit de mouwen te steken en geld te gaan verdienen en met dat geld jullie doelen te bereiken. Kijk maar hoe die rijke SP dat doet.

    Ik voel me totaal niet aangesproken over uw linkse beschuldigingen, omdat ik al vaker het tegendeel heb bewezen in discussies. Maar ja, als je al 0,0000……1% afwijkt van het socialistische gedachtengoed dan tel je al niet meer mee. Dan ben ik dus wel voor jullie een hele slechterik.

  59. Netty Campagne zegt:

    Het zou toch interessant zijn de discussie ook eens te laten voeren door uitsluitend mensen van boven de zeventig jaar. En verder vind ik de toon van het debat nogal afglijden. Het wordt ook allemaal vrij wijdlopig.

  60. Max Molenaar zegt:

    Bij reanimatie telt elke seconde
    @ 55 Eric B. schreef: “Reanimeren heeft alleen zin als de patient nog enige kleur op z’n gezicht heeft. Is de patient lijkbleek (zeer herkenbaar) dan heeft animeren m.i. geen zin meer.”

    Dat klopt niet. Sterker nog, zelfs als een patiënt lijkbleek wordt, is reanimeren vaak niet nodig, omdat ademhaling en hartslag dan nog voldoende kunnen zijn.

    Eric schreef: “Het lijkt mij ter overweging te nemen dat er niet gereanimeerd wordt, maar dat de ambulance een lijkbleke patient zonder vertraging naar het ziekenhuis vervoert, waar een arts het besluit om wel of niet te reanimeren kan nemen.”

    Niet de gezichtskleur bepaalt of iemand moet worden gereanimeerd, maar de ademhaling en hartslag. Als die wegvallen kun je de patiënt niet eerst naar het ziekenhuis brengen en dan pas gaan reanimeren.
    Want dan is het te laat om nog met succes te reanimeren. Daarom moet iedereen kunnen reanimeren. Bij reanimatie telt elke seconde.

  61. Old Man zegt:

    Er is een tijd van komen en er is een tijd van gaan.

    Het verbaast me altijd dat mensen het hebben over “genieten” van het leven.

    In het leven is je een taak toebedeeld, die je zo goed mogelijk dient te volvoeren, teneinde aan het einde van je leven er met voldoening op te kunnen terugkijken. Die voldoening is je beloning.

    Het minste van je levenstaak is je eigen capaciteiten zo goed en volledig mogelijk te ontplooien.

    We doden niet tegen de wil van het subject mens, maar in leven houden als allerlei functies wegvallen omdat die mensen nog willen genieten?? Genieten waarvan? Van het nog even uitstellen van die dood?

    Objectief gezien zijn oude mensen niet meer productief, ze kosten en dat geeft lasten op de jonge generatie. De ouden hebben al zo overmatig genoten, door het kindertal te beperken zodat er nu een onevenredige last op de jongere generatie wordt gelegd.

    Slotconclusie: Niet reanimeren. Tenzij die schijtharken nadrukkelijk de gang door de poort naar hun gevreesde hel nog even willen uitstellen. Hier komt echter van uitstel geen afstel dus waarom zou je?

    Voor de goede orde: Ik ben de 70 ruim gepasseerd, kan samen met mijn echtgenote op een vruchtbaar leven met hoog prestatieniveau en op een ver boven gemiddeld presterend nageslacht terugkijken.

  62. Max Molenaar zegt:

    @ 61 Old Man
    Je suggereert dat er altijd sprake is van een terminale patiënt bij reanimatie in een verzorgingshuis. Maar als je in een verzorgingshuis gereanimeerd moet worden, hoeft dat helemaal niet het geval te zijn.

    Als ik ooit in een verzorgingshuis woon, wil ik zelf kunnen bepalen of ik gereanimeerd wordt of niet. Dat is niet de taak van de directeur van de instelling die er grote financiële belangen bij heeft om de oudste mensen te laten sterven.

    En als er standaard niet gereanimeerd wordt, is er een goede kans dat ze te laat in de gaten hebben dat ik uitdrukkelijk heb aangegeven dat ik wél gereanimeerd wil worden. Bovendien krijgt het personeel dan waarschijnlijk te weinig training in reanimatie.

  63. martien van delft zegt:

    Er is weinig zo persoonlijk dan de dood. De wetgever en de hulpverlening moeten terughoudend zijn. Ik voor mij hoop, dat om mijn bed liefdevolle mensen staan, die zich inzetten voor een op mijn maat gesneden besluit, dat door derde partijen wordt mogelijk gemaakt, dan wel gerespecteerd.

  64. e. starink zegt:

    @ martien van delft zegt: woensdag 27 augustus 2008, 21:08 uur
    In essentie ben ik het met u eens. Maar u zult die liefdevolle mensen helpen als u, zo lang u dat kan, een aanwijzing geeft wat betreft dat op maat gesneden besluit: wat houdt dat voor u in? Bent u niet meer bij machte daarover mee te praten dan is het te laat en maakt u het voor die mensen verdomd lastig.

Reageren op dit bericht is niet meer mogelijk.