Was für ein Skandal! Zo begint de Frankfurter Allgemeine zijn redactioneel commentaar vandaag over de Love Parade, die afgelopen zaterdag in Duisburg twintig mensen het leven kostte en waarbij zeker 500 gewonden vielen. Het uitroepteken is in deze Duitse krant een schaars gebruikt leesteken, zeker in de hoofdartikelen. De woede die deze openingszin verwoordt, geeft des te meer het algemene gevoel weer over de catastrofe: van diepe verontwaardiging en van onbegrip. Met als levensgroot vraagteken: hoe heeft het ooit zover kunnen komen?

Festivals als Love Parade zijn uit hun krachten gegroeid

Vanzelfsprekend moet er grondig onderzoek worden verricht naar de oorzaken. Maar op voorhand vergt het niet veel deskundigheid om alvast de vinger op zeer pijnlijke plekken te kunnen leggen. Hoe is het mogelijk dat bij een evenement dat door zoveel mensen wordt bezocht, een tunnel, en dan ook alleen die ene tunnel, als in- én als uitgang wordt gebruikt? Bezoekers die in de paniek geen kant op konden, stikten, werden doodgedrukt of vertrapt.

Hoe kon het gebeuren dat een evenement, waarvoor zeker een miljoen bezoekers waren te verwachten, wordt gehouden op een terrein waar plaats is voor slechts enkele honderdduizenden? Volgens het weekblad Der Spiegel was er een vergunning verleend voor een manifestatie met 250.000 bezoekers. Maar er waren er misschien wel 1,4 miljoen – niemand die het gisteren precies wist of durfde te vertellen.

De Love Parade, in 1989 begonnen als een exhibitionistische demonstratie voor de wereldvrede, is ontaard in een volledig uit zijn krachten gegroeid technofestival. De hele wereld komt erop af, via internet, tweets en sms is een massa zo op de been gebracht. Maar waar anderhalf miljoen bezoekers op een chatsite geen probleem zijn, worden ze dat wel als fysieke afstanden geheel verdwijnen.

De Love Parade ging zaterdag nog een tijdje door nadat de slachtoffers waren gevallen. Dat was wrang, maar om praktische redenen blijkbaar nodig. De organisatoren hebben inmiddels het einde van de Love Parade aangekondigd, en dat is maar het beste ook. Meer in het algemeen is de vraag of zulke, gewoonlijk gratis toegankelijke, massa-evenementen wel verantwoord zijn. Het antwoord luidt: eigenlijk niet. Menigten van een omvang als die bij de Love Parade de laatste jaren gewoon waren, zijn per definitie onbeheersbaar. Hoe grondig de veiligheidsmaatregelen ook zijn.

En dat waren ze in Duisburg zeker niet. Ondanks waarschuwingen van festivalgangers die al wekenlang op internet circuleerden. Burgemeester Adolf Sauerland (CDU) werd gistermiddag bij een bezoek aan de tunnel waar het drama zich had voltrokken, door woedende buurtbewoners uitgejouwd. Of hij als de hoofdschuldige moet worden aangewezen, staat te bezien. Maar duidelijk is dat de organisatoren van de Love Parade en de autoriteiten verantwoording zullen moeten afleggen. Hun nalatigheid dient te worden bestraft. Want een schandaal is het, inderdaad.