Bevrijd de feestdagen

Het is opmerkelijk dat de twee nationale feestdagen in Nederland elkaar in minder dan een week opvolgen. Koninginnedag valt op 30 april en Bevrijdingsdag op vijf mei, dit jaar komende maandag. Maar in tegenstelling tot Koninginnedag is Bevrijdingsdag geen verplichte vrije dag. Op die dag wordt alleen vrij gegeven als er een lustrum van de bevrijding kan worden gevierd, om de vijf jaar dus. Dat neemt niet weg dat sommige werkgevers elk jaar vrij geven. Nationale feestdagen zijn dus niet alleen schaars, ze zitten ook nog eens op een kluitje. De meeste verplichte vrije dagen in Nederland, op Nieuwjaarsdag na, zijn christelijke feestdagen. Dat zijn de zogenoemde ‘algemeen erkende feestdagen’, zeven in het totaal. Het nadeel van christelijke feestdagen is dat ze behalve Eerste en Tweede Kerstdag variabel zijn in datum. Dat maakt ze ingewikkeld.
In Nederland viel Hemelvaart een dag na Koninginnedag, zodat 3,5 miljoen Nederlanders deze hele week maar meteen helemaal vrij hebben genomen. Ook vandaag was het buitengewoon stil in de meeste kantoren en winkels. Veel werkende ouders zijn met hun kinderen naar vakantiehuisjes in binnen- en buitenland vertrokken. In omliggende landen viel Hemelvaart samen met een andere belangrijke feestdag, de Dag van de Arbeid en dat was pech voor veel werknemers.

De christelijke feestdagen zijn dan ook niet door de nationale politiek vastgesteld, maar door het christelijke concilie van Niceae in het jaar 325. Om er zeker van te zijn dat het betrekkelijk nieuwe christelijke Pasen niet zou worden verward met het oude joodse pesach bepaalden de bisschoppen toen dat Pasen zou vallen op de zondag na de eerste volle maan in de lente. Dit jaar is dat ongelukkig vroeg. De data van Hemelvaartsdag en  Pinksteren worden op grond van de datum van Pasen uitgerekend.
Het is opmerkelijk dat een beslissing van bisschoppen uit 325 nu nog steeds de kalender van productie, vakantieparken en drukbezette tweeverdieners met kinderen bepaalt. Dat terwijl de nationale feestdagen veel massaler en in elk geval ostentatiever worden gevierd dan de christelijke. Van het ontstaan al in 1885, op 31 augustus indertijd, is Koninginnedag een nationale uitlaatklep met feesten, vrijmarkten en volksvermaak. Ook Bevrijdingsdag wordt gekenmerkt door muziekfestivals die vaak in de openlucht worden gehouden. Hemelvaartsdag was deze week daarentegen stilletjes, ook al probeerden sommige steden, zoals Arnhem, er met de samenwerkende horeca een soort extra carnavalsdag van te maken.

Erkende christelijke feestdagen raken ontkerstend. Met Pasen, Hemelvaart en Pinksteren gaan de meeste mensen niet meer naar de kerk, maar naar het pretpark. Misschien is de tijd gekomen om daarom niet langer vast te houden aan de wisselende data van christelijke hoogtij. De feestdagen zouden dan worden bevrijd van de maanstand. De politiek moet de jaarlijks verschuivende christelijke feesten inruilen voor nationale feestdagen die op vaste data worden gevierd.


Dit bericht heeft 6 reacties op “Bevrijd de feestdagen”

  1. Jaap den Haan zegt:

    Ik kon niet reageren voor ik op 4 mei naar de kranslegging op de Dam in Amsterdam geweest was voor de nationale herdenking. Op 4 mei kon ik geen reactie meer plaatsen, alhoewel de koningin wel een laptop bij zich had. De beveiligingsmaatregelen waren te groot.
    Ik heb geïnspecteerd of de kroonprins het kan. En hij kan het.
    De koningin was trouwens blij dat ik niet meer over Daniel Rey Piuma ben begonnen.
    Daarnaast kon zij er ook niet zoveel aan doen dat de oorlog aan de terreur is ontstaan; dat was de schuld van de manager van de (UVA) universiteitsmensa, Lex Gaal. Daardoor heeft de concurrent, de Vrije Universiteit, zich opgewaardeerd. Het zijn niet allemaal zulke theosofen als de koningin. Er zijn geen andere talenten.
    We hebben onze bezorgdheid hierover geuit.
    Ook Jan Peter Balkenende was er dus. Hij hield zich wat gedeisd, en keek een beetje sip, het is natuurlijk wel dodenherdenking, maar toch vond ik het leuk weer eens een Zeeuw te zien. Máxima verschool zich achter een te grote hoed. Maar dat begrijp ik wel, ze was te verlegen.
    Nu ik toch bezig ben, heb ik op de ochtend van 5 mei, 2008 het VOC schip de Amsterdam bezocht en heb ik bij de IJtunnel een pakje shag gekocht bij de plaatselijke SPAR. Weer opnieuw drong een allochtoon voor, en ook hier was de caissière weer buitengewoon beleefd en onsympathiek.

  2. Jaap Verbaas zegt:

    In dit commentaar wordt gezegd dat het samenvallen van Hemelvaart en 1 mei pech was voor veel werknemers in omliggende landen, omdat ze normaal en op Hemelvaartsdag en op de Dag van de Arbeid vrij krijgen.
    Wel, de Belgen hebben dit heel aardig opgelost. Daar is een KB uitgevaardigd om in 2008 Hemelvaart een dag te verplaatsen!!
    Op grond van de Feestdagenwet hebben werknemers recht op 10 wettelijke feestdagen waarop niet gewerkt mag worden. Uitzonderlijk vallen in 2008 twee feestdagen – 1 mei en Hemelvaartsdag – op dezelfde dag. Omdat tien wettelijke feestdagen gegarandeerd moeten worden, heeft minister van Werk, Peter Vanvelthoven, Hemelvaartsdag, verschoven naar vrijdag 2 mei 2008 om zo de brug te maken. ,,Het is de gezinsvriendelijkste oplossing, omdat het ook de periode is van de communiefeesten”, aldus de minister.

    zie:
    http://www.admb.be/evap/evap.nieuws_pagina.show?p_code=2007_14_extraverlengdweekendin2008&p_taal=N
    zie ook:
    http://www.staatsbladclip.be/wetten/2008/02/14/wet-2008012094.html
    http://www.staatsbladclip.be/wetten/2008/03/07/wet-2008002026.html

    Of de andere landen met een ‘dubbele’ viering ook zo creatief geweest zijn hoor ik graag.

  3. Carel van Eeden zegt:

    Helemaal nieuw is het allemaal niet, maar we zouden er in ieder geval mee opschieten door de algemene christelijke feestdagen facultatief te maken. Dus om te zetten in gewone vakantiedagen naar eigen inzicht! Stel je eens voor, géén Tweede Kerst- Paas- en Pinksterdag, Hemelvaart en andere verplichte druil-en filedagen! Het zijn overblijfsels van een voorbije staatsgodsdienst.
    Gek genoeg zijn voormalige socialisten kortelings overgegaan tot een nóg veel extremere religie: de islam. Als alle restgodsdiensten gemene zaak maken, en daar lijkt het op, krijgen we nog met een gevaarlijke (zeer) grote minderheid te maken, die een bedreiging zou kunnen gaan vormen voor onze seculiere democratische rechtsstaat. Dat is natuurlijk waar de zittende macht heen wil.
    Balkenende zelf verklaarde al: ,,zonder godsdienst kan iemand niet functioneren”, m.a.w. niet-gelovigen deugen niet. Dit zou ons moeten alarmeren! De keuze wordt zodoende: THEOCRATIE of DEMOCRATIE.
    De rare ideeën van Hirsch Ballin over blasfemie zouden ons moeten wakker schudden! Vooralsnog is niets dat daarop wijst! Het stimuleren van halallochtonen om 4 en 5 mei te gaan vieren, idee van mevrouw Bussemakers, is natuurlijk ook een goedkope poging om moslims bij de PvdA te betrekken. Tot voor kort placht de allochtoonse jeugd herinneringskransen op de avond van 4 mei van het Aug. Allebéplein in de Haarlemmertrekvaart te sodemieteren.
    Op zich goed als dat ophoudt.

  4. M. Frasure zegt:

    De gebeurtenissen die wij op 4 en 5 mei herdenken, vonden nu eenmaal plaats op die dagen, hoe werknemerongunstig ook, en daar moet niet aan getornd worden. Religieuze feestdagen zouden allemaal uitsluitend op zondagen moeten liggen, met hooguit onbetaald vrij voor degenen die niet van de stand van de maan willen wijken.

  5. Jan Schultheiss zegt:

    Terwijl werkend Nederland zich opmaakt voor een – hopelijk – zonnige vrije dag a.s. maandag (Tweede Pinksterdag), roept dit redactioneel commentaar de politiek op ,,niet langer vast te houden aan de wisselende data van christelijke hoogtij” en in plaats daarvan ,,de jaarlijks verschuivende christelijke feesten in te ruilen voor nationale feestdagen die op vaste data worden gevierd”.
    In het betoog wordt een aantal argumenten aangevoerd die echter geen van alle steekhoudend zijn. Ik noem er een paar. Dat Tweede Paas- en Pinksterdag variabel zijn, heeft nog nimmer ‘problemen’ opgeleverd. Het vervangen daarvan door twee vaste dagen levert de werknemer echter wel een korting op op zijn aantal vrije feestdagen. Eens in de zoveel jaar vallen deze dan immers in een weekeinde en dat wordt – anders dan in veel andere landen – niet de maandag daarop gecompenseerd (in de jaren dat Koninginnedag op een zondag valt, wordt deze zelfs de zaterdag ervoor gevierd; kan het nog knijperiger?). En dat terwijl Nederland wat het aantal vrije feestdagen betreft al geenszins tot de voorhoede behoort. Mercer Human Resource Consulting vergeleek recent weer eens* de aantallen en Nederland scoort daarbij met acht dagen (hetgeen er volgens mij overigens zeven zijn) bepaald aan de onderkant.
    Ook valt niet in te zien waarom het, zoals door het redactioneel lijkt te worden gesuggereerd, bezwaarlijk zou zijn dat sommige nationale feestdagen daarbij tot meer uitbundig vermaak leiden terwijl andere rustiger worden doorgebracht. Is dat laatste een probleem? En zo ja, voor wie dan? Impliceert het dat de werknemers de ‘rustige’ vrije dag niet waarderen? Is er behoefte aan nog meer kleedjesmarkten waarbij de ene helft van Nederland zijn rotzooi aan de andere poogt te verkopen (nooit gedacht dat één grote ‘garage sale’ nog eens als toppunt van feestelijkheid zou worden gezien …)?
    Een een groot voorstander van – eindelijk – 5 mei als vrije Nationale Feestdag ben ik zeker! Het wordt wat dat betreft hoog tijd het slappe compromis van het kabinet-Lubbers te herstellen, toen het de dag in 1990 bij Koninklijk Besluit tot Nationale Feestdag uitriep zonder daaraan evenwel de mogelijkheid te verbinden deze ook in vrijheid te genieten. Maar dit dan wel zonder opoffering van een andere vrije dag en dit al zeker niet – om redenen voornoemd – door het inruilen van een variabele dag door een vaste!
    De oplossing is heel simpel. Hoop dat Willem-Alexander bij zijn aantreden 31 augustus tot Koningsdag uitroept (als hommage aan zijn overgrootmoeder wier naam hij – in de mannelijke variant – immers draagt) en maak vanaf dan de vijfde mei tot vrije Nationale Feestdag. En voor de werkgevers valt te overwegen eventuele compensatie te zoeken in een – geleidelijke – afschaffing van atv en (her)invoering van de 40-urige werkweek (waarbij de politiek zich overigens dient te realiseren dat er allang werknemers zijn voor wie dit geldt en tevens dat niet alle werknemers onder een cao vallen; hieraan lijkt nog wel eens voorbij gegaan te worden).

    * http://www.mercer.com/pressrelease/details.jhtml/dynamic/idContent/1267495

  6. A.M.C. Raat zegt:

    Dat er christelijke feestdagen zijn, is niet het probleem maar die tweede dagen waarvan dus drie maandagen (Kerst/Pasen/Pinksteren) plus de ‘verplichte’ vrije vrijdag na Hemelvaart: het zijn weer vier extra dagen die ze in veel buitenlanden niet kennen.

Reageren op dit bericht is niet meer mogelijk.