Archief voor: februari 2007


Het jaar van het Varken

piggy.jpg

Voor echtparen met een kinderwens is het jaar van het varken een goed jaar.
Baby’s die geboren worden in het jaar van het varken zullen volgens de Chinese astrologie extra gelukkig worden in hun leven.
Er zijn 12 Chinese sterrenbeelden, in juiste volgorde: rat, os, tijger, konijn, draak, slang, paard, geit, aap, haan, hond en varken.
Het waarom van de volgorde van de Chinese dierenriem  wordt in verschillende  legendes beschreven.
Volgens een daarvan koos de keizer  twaalf dieren  uit  als bewaker van zijn paleis. Hij rangschikte hen in de volgorden waarin ze voor hem verschenen.
Een andere legende zegt dat de dieren zijn gerangschikt volgens de tijdvakken van twee uur die werden gehanteerd voordat de westerse tijdrekening naar China overwaaide.
De rat bijvoorbeeld regeert tussen elf en een uur omdat hij dan het meest actief is en het varken heerst tussen negen en elf wanneer het slaapt en alles vredig is.
Een derde legende vertelt dat de rangorde is vastgelegd naar aanleiding van een hardloopwedstrijd die de dieren onderling hielden. De rat won en het luie varken werd laatste.

Chinees bijgeloof rondom nieuwjaar

pigs_3.jpg  Chinese tradities rondom Chinees Nieuwjaar

-Om met een schone lei te beginnen, moet de keuken grondig worden schoongemaakt. De keukengod Zao Jun moet aan de hemelse keizer Huangdi verslag uitbrengen over het huishouden in het afgelopen jaar. Daarom hangt er een kartonnen afbeelding van Zao Jun boven het fornuis. Hem wordt zoet en alchohol om de mond gesmeerd opdat hij de hemelse keizer alleen maar goede berichten zal brengen.
Op oudejaarsdag komt de God terug en wordt er een nieuwe kartonnen afbeelding boven de oven  gehangen. Daarna wordt er vuurwerk afgestoken om zijn terugkeer te vieren en het monster weg te jagen.

-Op nieuwjaarsdag, toen ik mijn zoon ging ophalen in het huis van mijn Chinese buren, struikelde ik bijna over de notendopjes en fruitschillen. Mijn buurvrouw vertelde, dat ze op oudejaarsavond gasten had gehad en dat er opzettelijk rommel was achter gelaten op de grond. Volgens de traditie veeg je het geluk weg wanneer je de etensresten voor de tweede dag van het nieuwe jaar opruimt.

- De Chinese kappers hebben het druk gehad de afgelopen weken. Er zijn maar weinig  Chinezen die vlak voor Chinees Nieuwjaar niet naar de kapper zijn geweest. Omdat messen en scharen tot de vijftiende dag in het nieuwe jaar zijn verboden, gaat in die periode niemand naar de kapper.
Wanneer je binnen de aangegeven vijftien dagen toch naar de kapper gaat, loop je kans dat je oom komt te overlijden. De meeste Chinese kappers zijn om die reden dan ook gesloten tijdens de nieuwjaarsweken.

- Chinezen zijn heel voorzichtig met glas tijdens de nieuwjaarsweken. Wanneer je toch  een glas breekt, moet je onmiddellijk ‘suisuiping an’ zeggen. Dat betekent elk jaar vrede.

- Op nieuwjaarsdag was het opvallend stil in de stad. Chinezen horen op de eerste dag van het jaar niet naar buiten te gaan maar thuis door te brengen met de familie.

- Chinezen mogen de eerste vijftien dagen van het nieuwe jaar niet vloeken en ook niet boos worden; misschien leren ze het dan voorgoed af.

Tempelfeesten

_pig.jpg

In Peking is het vanwege het ‘lentefestival’ stil op straat. Een groot aantal winkels en restaurants is gesloten en veel mensen zijn op vakantie, de boerenmigranten zijn naar hun familie in de provincie; de permanente files zijn eindelijk opgelost.
Volgens de Chinese maankalender leven we in het jaar 4704; het jaar van de Hond is voorbij en we leven nu in  het jaar van het Varken.
Voor ons begon het festival vorige week al toen op de internationale school van mijn zoon  een tempelfeest werd georganiseerd.
Alle kinderen waren gekleed in traditionele Chinese kostuums en elke klas verzorgde een optreden begeleid door Chinese muzikanten.
In de gymzaal haalden oude Chinese mannen acrobatische toeren uit, werden drakendansen uitgevoerd en jiaozi (deegballetjes met vlees) gegeten.  Tempelfeesten werden duizenden jaren geleden al gehouden om de voorouders te eren tijdens de viering van het nieuwe maanjaar.
Deze tempelfeesten winnen elk jaar  aan populariteit. Ze worden tegenwoordig niet meer alleen in tempels georganiseerd  maar ook in parken en andere plekken, zolas de school van mijn zoontje, waar mensen samen  komen om naar voorstellingen te kijken, kleine hapjes te eten en  prullaria te kopen.
In alle parken van Peking worden deze week dergelijke fancy fairs gehouden om het nieuwe jaar te vieren; je kunt ze een beetje vergelijken met een Hollandse kermis of een Indonesische Pasar Malam.
Overal zie je grote en kleine afbeeldingen van varkens en  bomen waarin mandarijntjes en  rode enveloppen hangen waar je een wens op kan schrijven. Op meterslange wanden van spaanplaat hangen duizenden  foto’s waaronder persoonlijke nieuwjaarwensen staan geschreven.Door luidsprekers dreunt oorverdovende Chinese muziek.
Chinezen  zijn het hele jaar zuinig maar tijdens het lentefestival trekken ze ongelimiteerd hun portemonnee. Goed gekapt en  gestoken in  nieuwe kleren geniet iedereen van het grootste feest van het jaar dat  begint  op oudejaarsavond, twee weken  duurt en eindigt met  het lantaarnfestival.
Chinezen zijn al weken bezig met de voorbereidingen. Keukens worden geschrobd, alle woonvertrekken ondergaan een lenteschoonmaak, voorraden worden ingeslagen, nieuwe kleren en kado’s gekocht.
Heel Peking is versierd met rode lampionnen en aan
elke gevel in de stad hangen rode lentecoupletten. Dat zijn rode verticale stroken papier waarop met gouden karakters nieuwjaarswensen staan geschreven. Aan de deuren van de huizen hangen bundels lege omhulsels van rotjes om het grote monster (Nian), dat volgens de legende in een hap honderden mensen kon verzwelgen, weg te jagen.

Chinees Nieuwjaar

Het Chinees Nieuwjaar staat voor de deur en in deze tijd van het jaar wordt er in de Chinese steden vooral gesproken over de migrantenarbeiders de Chinese plattelanders die met miljoenen werken in de grote steden van het rijke westen. Al weken voor het feest staan  zij in de rij om  vlieg- en treintickets te bemachtigen voor de jaarlijkse terugkeer  naar hun familie in de provincie.
In Peking wonen meer dan 3 miljoen migranten boeren die voornamelijk werkzaam zijn in  de zware industrie en de bouw, maar ook in horeca  en bij mensen thuis in de huishouding.
Tijdens het Chinees Nieuwjaar wordt de post niet bezorgd, het drinkwater niet gebracht, je huis niet schoongemaakt en veel restaurants  zijn  bij gebrek aan personeel gesloten.
Gezinnen met baby’s hebben een  groot probleem wanneer hun  hulp voor minstens twee weken de stad uitgaat. In de verschillende districten in Peking zijn  nu hulplijnen  geopend waar mensen terecht kunnen voor vervangende hulp.
Het klinkt misschien  decadent maar in een stad als Peking is het voor een druk gezin  vrijwel ondenkbaar om zonder hulp te leven. Je huis  ziet bijna zwart van  het stof wanneer  er een dag niet  is schoongemaakt. Bovendien ligt  het tempo  in Peking zo hoog en zijn de afstanden zo groot  dat je zonder dagelijkse hulp wel erg improductief bent.
Vreemd is het wel dat  de migrantenarbeidskrachten pas tijdens het lentefestival echt worden gemist en gewaardeerd.
Gedurende het hele jaar is het vanzelfsprekend dat deze arbeiders het vuile werk  opknappen maar pas wanneer zij tijdens  dit zogenaamde ‘lentefestival’  massaal de stad uittrekken, wordt onderkend hoeveel toegevoegde waarde zij hebben  voor de steden.
Restaurateurs zitten bijvoorbeeld  met de handen in het haar. Chinezen zijn tijdens de feestweek bereid meer geld uit te geven dan gewoonlijk maar de restaurants moeten noodgedwongen sluiten omdat ze  geen personeel hebben om hun  potten te koken en de klanten te bedienen.
Zelf heb ik geen migrant als hulp in de huishouding maar  de ayi (hulp) van mijn Nederlandse buren  komt wel ‘van buiten’. Zij wilde tijdens het ‘lentefestival’ graag  voor drie weken terug naar haar ouders in Binnen-Mongolie.
Mijn buren  hebben haar nu het dubbele geboden om de komende weken  te blijven en pas na het feest naar huis te gaan omdat vervangende krachten dan eenvoudiger zijn in  te schakelen.
De ayi  van mijn buren is ingegaan op het lucratieve  bod maar wel met pijn in haar hart.
Migranten sparen het hele jaar om tijdens het ‘lentefestival’ met een volle portemonnee naar huis te kunnen gaan. De meeste migranten boeren verdienen het voor hun maatstaven  vorstelijke salaris van   rond  150 euro per maand.
Ze leven vaak in tijdelijk  opgetrokken barakken die vlak naast hun werkplek zijn neergezet. Sommige migrantenarbeiders  hebben  hun kinderen in de provincie bij hun grootouders achtergelaten .
Geld om elke dag naar huis te bellen hebben zij niet.Het is meer dan eens gebeurd dat vlak voor het Chinees Nieuwjaar bouwvakkers van flats afspringen omdat ze vaak maanden lang onder erbarmelijke omstandigheden hebben gewerkt  zonder  te zijn uitbetaald .