Nieuwe geheugens rukken op
Gegevens verliezen bij een stroomstoring is niet nodig. Veel programma’s, zeker die van Office, zijn zo in te stellen dat ze elke paar minuten een reservekopie maken van de bestanden waarmee je aan het werk bent. Ook kun je een ‘Uninterruptible Power Supply’ kopen, waardoor stroomuitval geen gevolgen meer heeft – zij het dat die dingen bijna zo duur zijn als een laptop, die dankzij zijn accu het hele probleem niet kent.
De dieper liggende oorzaak van gegevensverlies bij stroomuitval is het feit dat computergeheugen zijn inhoud kwijtraakt zodra de spanning wegvalt. Als dat eens niet zo zou zijn
Dan zouden bovendien alle computers in een paar seconden opstarten en weten waar ze de vorige keer waren gebleven. Zulke geheugens zijn al jaren in ontwikkeling en zijn verschillende keren hoopvol door Beet beschreven.
Deze zomer, toen Beet op vakantie was, kondigde Freescale aan de commercialisatie ter hand te nemen van mram (magnetic random access memory), hier vier jaar geleden voor het eerst genoemd. Mram gebruikt magnetische materialen om informatie in vast te leggen – in dat opzicht te vergelijken met harddisks, maar dan zonder schijven en andere bewegende delen. De magnetische deeltjes zitten onbeweeglijk in een chip en worden gelezen en beschreven met elektrische stroompjes. Mram is een factor honderd sneller dan de huidige computergeheugens en is statisch, dus raakt zijn informatie niet kwijt. Bovendien is de techniek zo’n honderd keer zuiniger met stroom dan die van dram, de huidige meest gebruikte geheugensoort. Behalve Freescale houdt ook IBM zich in zijn laboratoria bezig met mram.
Mram is nog wel bijzonder duur. De chips die sinds kort door Freescale worden gefabriceerd kosten enkele tientjes en zijn 4 megabyte groot. De prijs is niet uitzonderlijk maar de geheugenruimte is naar huidige maatstaven een schijntje. De eerste de beste telefoon heeft een veelvoud nodig, laat staan een pc. Voorlopig zal het gebruik beperkt blijven tot heel specifieke terreinen waar bijvoorbeeld het voordeel van zuinigheid doorslaggevend is en de prijs geen bezwaar is, zoals in militaire of ruimtevaarttoepassingen.
Een andere techniek zie zich warmloopt is pram (phase-change random access memory), door Beet bij een eerdere gelegenheid beschreven onder de naam Ovonic Unified Memory. Er is een grappige parallel met mram: waar mram net als de harddisk gebruik maakt van magnetisch materiaal, doet pram het met faseveranderingen, net als de herschrijfbare cd en dvd. Pram is net als flashgeheugen (dat in camera’s en telefoons te vinden is) permanent maar is veel sneller. Het is even snel als dram en het verenigt dus de voordelen van dram en flash. Het heeft als voornaamste nadeel dat het nog niet op de markt is.
Samsung heeft recentelijk bekend gemaakt in 2008 met de productie van pram te kunnen beginnen. Samsung verwacht dat pram aanvankelijk vooral het nor-flashgeheugen kan vervangen, dat in mobiele apparaten dient op software op te slaan. Het goedkopere, tragere nand-flash waarin foto’s en dergelijke worden opgeslagen, kan nog even opgelucht ademhalen. De aanleiding voor de bekendmaking van Samsung was de presentatie van een prototype pram-geheugen van 512 MB. Dat is in ieder geval een hoeveelheid geheugen waarmee Beet voor de dag zou durven komen, ook in een pc. Meestal zijn bovendien de productiemodellen groter dan het prototype.
Uiteraard zal de prijsdaling van andere soorten geheugen, zoals dram en flash, gewoon doorgaan. Pram zal in 2008 hoe dan ook duurder zijn dan de andere soorten. Of het de markt verovert zal afhangen van de details van de prijsontwikkeling en van het gewicht dat consumenten toekennen aan de combinatie van snelheid en het vasthouden van gegevens.
