*

Bankencrisis » Amerikanen leven al jaren op de pof :: nrc.nl

Amerikanen leven al jaren op de pof

rekening2.jpg

Jaap van Dam is hoofd Strategie bij PGGM Investments.

De VS waren de afgelopen jaren de groeimotor van de wereld. Maar in de opkomende markten zijn enorme ontwikkelingen gaande die de wereldwijde economische structuur blijvend veranderen.
De afgelopen twee decennia hebben zich drie revoluties voorgedaan die de wereldeconomie structureel veranderen.
Ten eerste, wereldwijd hebben landen, waar meer dan drie miljard mensen wonen, afscheid genomen van het socialisme en communisme.

Ten tweede implementeerden deze landen en hun ondernemingen succesvol de managementtechnieken die ontwikkeld zijn aan de business schools in de VS.


Ten derde werden deze landen en hun ondernemingen snel lid van de wereldeconomie door de opkomst van internet en moderne communicatietechnologie. Dit resulteert, om met Thomas Friedman te spreken, in een „flat world“.

De vier belangrijkste opkomende economieën zijn Brazilië, Rusland, India en China. Het gaat te ver om te zeggen dat dit vier goed gemanagede economieën zijn: ze kampen allemaal met hun eigen specifieke problemen. Wel hebben ze sterk groeiende exporten, sparen ze een aanzienlijk deel van hun nationaal inkomen, houden ze hun overheidsfinanciën redelijk op orde en hebben ze geen extreme schulden aan het buitenland. Calvinistische deugden.

Het resultaat is indrukwekkend: inmiddels twee decennia met gemiddeld 10 procent jaarlijkse economische groei in China, en één decennium gemiddeld 10 procent jaarlijkse groei in India. Bij 10 procent groei per jaar verdubbelt het nationaal inkomen elke zeven jaar. Inmiddels bedraagt het aandeel van de opkomende markten de wereldeconomie circa 25 procent.
Het typische groeitempo in de ontwikkelde wereld steekt mager af bij dat van China en India: gemiddeld zo’n 2 procent per jaar in Europa, gemiddeld 3 procent in de VS.

De kredietcrisis maakt pijnlijk duidelijk wat we allemaal natuurlijk al wisten. Het economisch management in de VS is niet meer zo calvinistisch als de founding fathers zich hadden voorgesteld. Zeker sinds de eeuwwisseling leven de VS op de pof: dat geldt voor zowel de consument als voor de overheid.

In dit perspectief doet Europa het zo slecht nog niet. Duitsland is weer een concurrerend land geworden, er is een steeds beter functionerende interne Europese markt met nu bijna 500 miljoen consumenten en we hebben afscheid genomen van de grote overheidstekorten. De arbeidsmarkt in Europa is gezonder dan sinds de Duitse eenwording ooit het geval is geweest.

Om kort te gaan: de kredietcrisis maakt – voor de VS pijnlijk – zichtbaar welke structuurwijzigingen zich onder de oppervlakte voordoen. Het aandeel van de opkomende economieën in de wereldeconomie is sterk gestegen, Europa is steviger geworden en de VS zijn aanzienlijk verzwakt sinds de eeuwwisseling.

Dankzij deze ontwikkeling is de wereldeconomie breder gespreid en daarmee robuuster dan vroeger. Dit voorkomt dat grotere delen van de wereldeconomie worden meegezogen in de richting van een recessie, en geven de VS de kans om zich door de op volle toeren draaiende export op termijn te herstellen.

Ook de spaarzaamheid van de opkomende economieën komt de Westerse wereld goed uit: de soms gevreesde Sovereign Wealth Funds, de nationale spaarpotten van de opkomende economieën, komen goed van pas om verzwakte Westerse financiële instellingen te versterken. De wereldwijde integratie van financiële markten komt hiermee in een nieuwe fase: voor het eerst in de kapitalistische geschiedenis is het Westen afhankelijk van financiering uit niet-Westerse landen.

Deze nieuwe partijen zullen hun stempel willen drukken op de spelregels die in het wereldwijde kapitalisme gelden. Wie betaalt, bepaalt. Het machtsevenwicht zal verder verschuiven richting de opkomende economieën. Het zal niet eenvoudig zijn voor Westerse economieën en politici om dit feit onder ogen te zien.

Wat moet een Nederlandse pensioenbelegger doen met de bovengeschetste ontwikkelingen? We moeten onze aandacht verschuiven en beleggen in de wereld waar inkomen en groei daadwerkelijk tot stand komen. Daarmee werken we verder aan betere spreiding en boren we nieuwe rendementsbronnen aan. Alleen door nauw betrokken te zijn kunnen wij ons verplaatsen in het denken van deze toekomstige grootmachten. We beleggen dan ook steeds meer direct in de economieën van opkomende markten. Dat gaat niet zonder slag of stoot, maar brengt enorme uitdagingen met zich mee, zoals politieke risico’s, corruptie, rechtsonzekerheid, mensenrechten, milieuproblemen.

In de Nederlandse traditie van innovatie zijn we dit soort uitdagingen nooit uit de weg gegaan: als we niet bereid zijn moeilijke issues het hoofd te bieden, zullen we de bijbehorende rendementen ook nooit oogsten.


Dit bericht heeft 40 reacties op “Amerikanen leven al jaren op de pof”

  1. Peter Rutten zegt:

    Ik weet niet zeker of ik het wel eens ben met de stellingen in bovenstaand artikel. Wel denk ik dat de opmerking ‘Amerikanen hebben op de pof geleefd’ een belangerijk onderdeel is van de huidige crisis. Economie is voor een groot deel gebaseerd op vertrouwen. Het lijkt mij dat de markten gereageerd hebben op een symptoom (de huizencrisis) die de vraag naar boven bracht of de USA wel in staat zou zijn -of zelfs maar bereid zou zijn- om haar schuldenverplichtingen na te komen. Zolang de Amerikanen zich suf lenen terwijl de economische ontwikkelingen niet het idee geven dat dit een gezond gedrag is, loopt de bereidheid om geld uit te lenen achteruit. Dit vertaalt zich op den duur in inflatie en hogere rentes. Beleggers doen op een bepaald moment bij landen ook wat banken bij individuele klanten doen. Hogere kredieteisen stellen. Minder krediet ter beschikking stellen aan klanten die niet meer volledig vertrouwd worden. En op zoek gaan naar een veiliger investering van hun geld. Een grote inflatie is natuurlijk fnuikend voor mensen die besparingen hebben. Zo wordt bijvoorbeeld je pensioen veel minder waard en moet je langer doorwerken. Maar aangezien de gemiddelde Amerikaan meer schulden heeft dan ze aan assets bezit (feitelijk de definitie van failliet zijn) is het enige aspect van de inflatie die de Amerikanen pijn bezorgt de hogere benzineprijs aan de pomp. Voor de rest vindt men het wel best dat de schulden minder waard worden.

  2. Peter Hoopman zegt:

    “Wie betaalt, bepaalt.” Spelregel(s) die in het wereldwijde kapitalisme gelden, zo schrijft Jaap van Dam.

    Klopt denk ik als een bus, maar het zou eigenlijk alle alarmbellen moeten laten loeien.

    Wordt het niet gewoon eens tijd dat we de economie gaan democratiseren? Onze grondwet handen en voeten te geven, waardoor ze tot leven kan komen? In plaats van te bedelven onder een stormvloed van grondwet ontkennende aanpassingen, regels en anderzins vertroebelende wetten, om iedereen tevreden te houden, maar feitelijk mensen ontevredener en onverdraagzamer maakt.

    Hoe democratisch en efficiënt is onze economische communicatie en uitwisseling eigenlijk?

  3. Peter Hoopman zegt:

    ps Niet alleen VS leeft op de pof, ook u en ik leven op de pof in leven gehouden door de “financiële wereld” welke ons via een navelstreng kunstmatig in leven en afhankelijk houdt.

    Misschien interessant om de psychologische wereld van “de financiën” en de “katholieke kerk” uit de middeleeuwen met elkaar te vergelijken.

    Beiden leefden van de schuld die de samenleving werd opgelegd, houden mens afhankelijk en onzelfstandig. Enerzijds door het geloof in eeuwige groei/winst anderzijds door het geloof in het eeuwige leven die alleen door aflossing van de schuld verkregen kon worden.

    Beide gelden tot beste marketinggimmicks in de geschiedenis van de mensheid, voor diegene die gevoel voor humor bezitten.

  4. Michel zegt:

    Promoting van India en China, kan maar duik er ook wat dieper in.
    China en India hadden een prachtig voorbeeld hoe het niet moest. Kijk naar de bankcrisis van Japan en hoe de triades daar in elkaar zaten. Met name denk ik aan Dai Ichi Kangio hoe deze tuimelde, Mitsubishi bank en zo nog meer voorbeelden.De japanse centrale bank ging over tot een rente van 0%. Er werden allerlei noodprogramma’s opgestart en de bankwereld werd gesaneerd en die triades werden afgebouwd.
    Het heeft 10 jaar geduurd voordat Japan daar helemaal uit was.

    In China zie ik een gevaarlijke ontwikkeling en daar zal eerdaags een crisis aan ten grondslag liggen. Prijzen stijgen fors daar, op zich niks mis mee als ze de koppeling van de yuan aan de dollar durven los te laten. En dat zie ik dus niet gebeuren op korte termijn. Chinezen hebben een neiging tot protectionisme en als er joint ventures gestart worden, liggen er allerlei voorwaardes aan ten grondslag, wat niet altijd ten faveure van de joint ventures is.

    India is een markt die al tanende is en zal zich gaan richten op de binnenlandse economie.
    De hoge rendementen van de laatste 6 jaar zijn niet meer te realiseren. Beide landen staan aan de top van hun kunnen.
    Daarnaast is hun manier van zaken doen gericht op innovatie, alleen zijn het vooral de multinationals van Europa en de VS die nog steeds blijven redeneren dat ze goedkope arbeidskrachten hebben, maar niet de dienstverlening leveren zoals wij het gewend zijn hier in Europa.

    Leuk voorbeeld is het callcenter gebeuren vanuit India, hier zullen Europeanen bij betrokken moeten worden. Om in ieder geval de dienstverlening naar het hoge servicelevel te brengen, zodat de europese klant naar tevredenheid geholpen wordt.
    De meeste callcenters voldoen niet aan de criteria die hier in Europa gesteld worden.

    China daarentegen heeft die ontwikkeling ook gezien, maar heeft eerst in Europa geparticipeerd en geleerd van de fouten die hier worden gemaakt. Op dat moment sta je sterker in je schoenen als je daarop kunt anticiperen en dat is China’s grote kracht.

    Als China de yuan ontkoppeld van de dollar dan leveren de obligaties van de VS een ruim verlies op voor degenen die daarin belegd hebben.
    Japan heeft jarenlang ruim geinvesteerd in de VS en dat kon omdat ze een grote afzetmarkt hadden door de markttechniek die ze hebben toegepast. Vervolmaken en doorontwikkelen van pc’s, tv’s auto’s e.d. De yanks en europeanen wilden wel meedoen aan de welvaart maar kozen vaak voor de japanse technologie in plaats van domestic products. De japanners die belegd hadden in de bonds werden geconfronteerd met een daling van de dollarkoers. En verloren veel geld, waardoor de triades onder druk kwamen te staan en de bankcrisis van Japan geboren was.
    De VS doen het nu weer en jammer voor de Chinezen die bonds hebben gekocht, hebben toch al een deel van hun vermogen verloren. Je ziet het ook aan de koersen van Shanghai, hoe hard de beurs onderuit kan gaan .
    Chinezen zijn van nature gokkers en kunnen gelukkig met verlies omgaan, maar niet met gezichtsverlies.
    Een nieuwe crisis zal zich zeker weer aandienen, er wordt druk gezet op het Midden Oosten om toch maar de olieprijs in dollars te blijven noteren.
    Het Midden Oosten heeft zich na het debacle met Koeweit langzaam maar zeker zich teruggetrokken uit de VS. Er zit daar nog een bepaalde constructie in dat de amerikanen de olievelden mochten exploreren en exploiteren. Saudi Arabie is daar een voorbeeld van. Toen ging het om een machtsblok op te werpen tegen de voormalige USSR maar ook om de VS van olie te blijven voorzien in roerige tijden.
    Het huidige Rusland doet veel zaken met China en probeert vaak de multinationals van Europa en de VS onder druk te zetten. Recent voorbeeld was Shell die zich terugtrok uit het gazprom projekt .Op die manier is het snel zaken doen met de chinezen ,en kan West Europa en de VS zichzelf buiten spel zetten.

    Streef naar een evenwichtige samenwerking en ga niet uit van de macht die je als land ooit bezat,want met dicteren red je het niet.

    We hebben elkaar nodig en van elkaar kun je leren en samen er voor gaan. In deze tijdsperiode zitten we nu en dan zullen er wel eens risico’s genomen moeten worden. Ik kijk met name naar de biotechnologie, hoe ver ze al zijn en wat een achterstand hier is in Europa en de VS. Tuurlijk, er zullen ook wel zeperds tussen zitten, maar het uitgangspunt is wel dat de medemens ook recht heeft op gezondheid en dan is een combinatie van oosterse en westerse geneeswijzen de oplossing.

    Heel veel van de huidige problematiek was te voorkomen geweest, als men eerder was gaan samenwerken en niet elkaars vliegen proberen af te vangen.

  5. Dexter zegt:

    “De wereldwijde integratie van financiële markten komt hiermee in een nieuwe fase: voor het eerst in de kapitalistische geschiedenis is het Westen afhankelijk van financiering uit niet-Westerse landen.”

    Om deze opmerking toch in perspectief te plaatsen, wat te denken van het US staats schuldpapier dat China of Japan heeft geaccumuleerd in de loop der jaren? Bedragen liggen in de orde van grootte van resp. USD 1000+ miljard en USD 500 miljard! Nog daargelaten het Amerikaanse schuldpapier dat de overige Aziatische en Arabische vermogendheden hebben “vergaard”.

    Kunnen we dan stellen dat de tijd waarin de VS financieel onafhankelijk waren heel ver achter ons ligt?

  6. Eelko de Vos zegt:

    Een interessante documentaire over het financiele systeem zoals Amerika dat heeft, is hier te zien:

    “Money as debt”
    http://video.google.com/videoplay?docid=-9050474362583451279

    Inderdaad wordt er -volgens deze documentaire- letterlijk geld gecreeerd door banken, door “virtueel” geld te maken zogauw iemand een lening nodig heeft. Een lening van 10.000 dollar creeert indirect hierdoor bijna 100.000 dollar in het amerikaanse monetaire systeem. (zie de link, bij ruwweg 13min 50sec)

    Zo’n systeem heeft een aantal erg onevenwichtige fundamenten: als 1 bank onderuit gaat, zorgt dat voor een kettingreactie die maar heel langzaam uitdooft. Alle banken zijn nml van elkaar afhankelijk via alle leningen die ze bij elkaar hebben uitstaan.

    Hier zitten limieten aan, maar niet genoeg om deze crisis tegen te gaan. Extern ingrijpen is dan noodzakelijk.

  7. ineke groenwold zegt:

    Amerikanen leven op veel te grote voet om twee redenen; lange tijd durfde niemand er kritiek op te uiten omdat Amerika de grootste economie was en er zijn veel Amerikanen,die hun zelfvertrouwen ontlenen aan wat ze hebben en er alles aan doen om de schijn op te houden. De sociale druk is hier eigenlijk fenomenaal, natuurlijk handig uitgebuit door de reclame.’Als je dit niet hebt, dan tel je niet mee’; waar natuurlijk vooral jongeren erg vatbaar voor zijn, het wordt ze hier met de paplepel ingegoten. Dit menselijk trekje kan overal uitgebuit worden, en het is nog maar zeer de vraag hoelang mensen uit groeiende economieen hier weerstand tegen kunnen bieden. Verslaving aan hebzucht vindt vroeg of laat overal plaats; kijk maar naar de vele mobieltjes, waar mensen in bijvoorbeeld Afrika mee rond lopen. Deze ‘mind-set’ te veranderen lijkt me de belangrijkste opgave. Kijkend naar hoe moeilijk het is om mensen milieu bewuster te laten leven, belooft dat nog heel wat werk.
    Wat de Amerikanen betreft, die dankzij een totaal overbodige en onrechtvaardige oorlog nu dan de aflossing van een 4 trillion kostende ‘ondermening’/ schuld op zich hebben geladen; boontje komt om z’n loontje!
    Ik geloof er niets van dat ze zich hieruit kunnen werken, temeer daar Amerikaan management primair betekent het focussen op details, en het niet onder ogen willen zien van het grote probleem.
    Ze zullen vanuit het buitenland ‘gered’ moeten worden, en waarom zou het buitenland dat doen.
    Persoonlijk heb ik onderhand ook de pest aan dat vreselijke, onvolwassen, onverantwoord, en ontzettend hebzuchtige leven van de Amerikanen en ik woon er midden tussenin…….

  8. Aldert ter Weer zegt:

    Waarde Ineke Groenwold,
    Blijkbaar brengt het ‘wonen midden tussenin’ de Amerikanen de nodige naïviteit met zich mee.
    Denk je echt dat er een ‘mind-set’ van ‘de mensen’ mogelijk is om ze anders tegen materie, hebzucht, milieu te laten aankijken?
    Waarom mogen wij in het Westen per familie wel 2 auto’s, een ijskast, DVD-speler, magnetron, mobieltjes, computers, enz. hebben en de andere wereldbewoners niet, of in ieder geval ernaar streven?
    Vergeet het maar: ‘wishful thinking’, we gaan allemaal eraan ten onder, tenzij we nieuwe manieren vinden om oud schrot te verwerken of te hergebruiken.
    Daarom zal ‘het buitenland’ Amerika wel moeten helpen want dat land isoleren kan natuurlijk nooit.
    Met andere woorden: wij zijn allemaal met de schuld van de Irakoorlog opgezadeld, dus roepen ‘boontje komt om zijn loontje’, is leuk om je eigen geweten te sussen, maar brengt geen oplossing van het probleem.
    Wat dan wel? Misschien de verkiezing van een Amerikaanse president die anders tegen deze problemen aankijkt en met andere/nieuwe oplossingen komt, samen met een team van ‘best and brightest’ om zich heen (zoals ooit de academische kliek rond Kennedy werd genoemd).
    Een nieuwe leiderselite (in het Westen en daarbuiten) die eens goed nadenkt waar we naar toe willen in de 21e eeuw, met onze samenleving, overheid, milieu en technologie (cf. de colums van Marc Chavannes).
    En dat is niets zweverigs, maar erg ‘down to earth’.

  9. Rolf zegt:

    Niemand kan ontkennen dat Amerikanen al jaren op de pof leven. In feite is de logica van het mondiale banksysteem één grote ‘Ponzi scheme’, een kaartenhuis van investeringen gedreven door hebzucht, zoals The Economist het ooit mooi stelde. Of de wereldeconomie hieronder zal leiden hangt puur af van de productie van goederen, die als waarborg dienen voor het geïnvesteerde geld. Met de toetreding van meer dan een miljard kapitaalkrachtige consumenten uit Azie wordt het de vraag of de uitruil van goederen en kapitaal voor Westerse economieën net zo voordelig gaat worden als in de voorbije decennia. De landen die politieke en militaire controle hebben over de grondstoffen en de productie-economiëen lijken vandaag de sterkste onderhandelingspositie te hebben. Het duurzaam stimuleren van Nationale en lokale zelfvoorzienening van voedsel en energie lijkt in dit economische drijfzand een oplossing te zijn.

  10. Michel zegt:

    De oplossing ligt allang klaar mevrouw Groenwold en dan mag u zich dadelijk nog in uw handen wrijven als er iets overblijft van uw bezittingen.

    Overal zie je een tendens komen dat men naar minder verschillende valuta’s toe wil gaan.Desnoods wordt de dollar te grabbel gegooid en wordt er een andere munt geintroduceerd vanuit VS,Mexico en Canada.
    Als dit naar voren komt, zal uw bezittingen herwaardeerd worden en zullen de zgn schulden van 4 triljoen verwateren.Wie deelt dan de lakens uit

  11. J v Bijsterveld zegt:

    Deze econoom houdt geen rekening met de illusiekosten van beleggen. Strikt genomen hebben we genoeg inkomsten om de pensioenen te betalen waarvoor hij zo driftig wil sparen. Zouden we onze aardgasbaten daarvoor gebruiken.

    Echter dat kunnen we niet omdat al dit geld gaat naar de hypotheekrenteafrek. Het enige nut daarvan is de papierenwaarde van de huizen (en dus indirect van de pensioenen) in de lucht te houden.

    Stel dat we nooit hadden gespaard dan waren we beter af geweest. Geld uit aardgas is immers zeker. Geld uit beleggingen is uiterst onzeker. Vooral in tijden dat je het nodig hebt, is het er niet meer.

    De illusiekosten kunnen nog wel eens veel hoger liggen dan datgene waar we oorspronkelijk voor spaarden. Stel dat de rente omhoog gaat dan zullen de kosten van de hypotheekrenteafrek over de aardgasbaten heengaan.

    In plaats van paniekerig naar China of India te rennen omdat je daar dezelfde statische getalletjes meent te zien die je ooit in Amerika dacht te zien, kun je beter zorgen dat de aardgasbaten zinvoller besteed worden door de zeepbel die uiteindelijk toch wel een keer barst door te prikken.

    Noem het reverse herfinancieren…

  12. Michel zegt:

    Dan schaf de hypotheekrenteaftrek af.Nu kan het opgevangen worden, maar als we over twintig jaar minder beroepsbevolking hebben dan is het te laat.
    Een modus is dat een bedrag tot circa 100000 euro hypotheek, daar de rente van aftrekbaar is.Alle bedragen daarboven niet.Kun je zien hoe snel de lucht uit de huizenmarkt zakt.
    Degene die het zich financieel kunnen veroorloven kopen die dure huizen toch wel.Op dat moment bouw je dus aan de onderkant van de markt.De instapmarkt die voor starters nu niet haalbaar is of ze moeten al een goed salaris hebben

  13. eldro zegt:

    De economie wordt kunstmatig in leven gehouden door het creeren van de ene zeepbel na de andere. Telkens weer wordt een zeepbel doorgeprikt en loopt leeg. Telkens weer ontstaat er een nieuwe zeepbel. Nu zijn we aangekomen bij de moeder van alle zeepbellen, namelijk de $ US dollar. Deze staat op het punt te barsten.

  14. Mart zegt:

    Het is simpel. De VS leven op grote voet, maar ze zijn niet gek. Wat hebben ze gedaan met dat geld:
    1. Een enorm superieur leger opbouwen.
    2. Het Midden-Oosten bezetten door Irak binnen te vallen en zo de oliestroom richting VS te waarborgen. Ze gaan nooit meer weg uit Irak. (Die aanslagen op het WTC en Pentagon kwam ze (te) goed uit. Osama Bin Laden is een vriend van de VS want verstrekt ze steeds het mandaat op dit te kunnen handhaven.)
    3. Zoveel geld bijdrukken dat de schuld door de hoge inflatie vanzelf op een acceptabel niveau blijft. Omdat de olie in dollars wordt afgerekend kunnen de Amerikanen nog steeds tanken voor 50 dollarcent per liter. Dat is voor hun duur, maar dat is wat je gewend bent. Uiteindelijk moeten de gewone Amerikanen ook nog wat bijdragen aan het veiligstellen van de oliestroom. De dollar is de leidende munt en kun je de hoogte van je schulden manipuleren.
    4. Door gewone mensen op te zadelen met veel schulden zijn ze afhankelijk gemaakt en heb je de eventuele binnenlandse politiek onrust al in de kiem gesmoord.
    5. Als uiteindelijk de schulden dan betaald moeten worden hebben ze nog dat grote leger. Het is net als je buurman die je €1000,- hebt geleend. Voor dat geld koopt hij eerst een riotgun. Kom je uiteindelijk je geld halen krijg je dat ding op je hoofd gericht. Dan is hij snel van zijn schulden af of heeft lange tijd uitstel van betaling.
    Ik ben geen econoom maar dit is m.i. de kern van de Amerikaanse politiek met als enige doel het vermogen van de rijken der aarde veilig te stellen.

  15. nn zegt:

    Oscar Wilde zei al eens dat hij niet boven zijn stand leefde maar boven de stand van anderen. En dat is precies wat de Amerikanen doen en Frankrijk hoopt te doen. Al met al toch wel knap : Alle twijfelachtige debiteuren doorspelen aan het buitenland, crediet in dollars vragen en krijgen (!) toen de dollar sterk stond en straks afbetalen (in dollars) als deze niks meer voorstelt.

  16. Michel zegt:

    Het debat is al een tijdje aan de gang inzake de crisis, maar in hoeverre lossen we het probleem werkelijk op?
    Als ik Sarkozy hoor die zegt dat de ECB haar visie moet verleggen inzake inflatiebestrijding, dat zal niet lukken. De grootste aanstichter inzake de inflatie is onder meer wel de overheid. Normaal was het de afgelopen periode dat elk half jaar wel wat met de accijnzen gebeurde. Nu vindt er bijna maandelijks wel een of andere aanpassing plaats. BTW die stijgt, accijnzen e.d. terwijl we hier een koppige overheid hebben die erop toeziet hoe de economie ten onder gaat. Wat wordt er dan aan wereldpolitiek bedreven? De hele olieprijs is een grote luchtbel, Opec wil graag terug naar aanvaardbare prijzen. Ook al is de economie nog booming in de emerging markets, zij kunnen de klap niet opvangen als de vraag daalt naar hun producten.
    We stevenen af op een crisis volgens de BIS, maar je kunt ook leren van de fouten van ons verleden.

    De oplossing heb ik al eens eerder aangedragen maar dat vraagt om een zakenkabinet die schoon schip gaat maken. Eerst de departementen schoon vegen. Evenals de gezondheidszorg. Hierbij moeten geen mensen benaderd worden,die om wat voor reden dan ook er uit geknikkerd zijn door het bedrijfsleven en de overheid , want de zgn ministers van staat en ex – topmannen zijn getekend en hangen een visie aan die dwars staat op het doel wat nu bereikt moet gaan worden.

    Blijkbaar heeft het debat ten doel om de oplossing te laten aanreiken door het publiek en dit verder te nuanceren door ministers van Staat, hoogleraren en ex-topmannen uit het bedrijfsleven waarbij de visie anders komt te liggen en met een structurele oplossing komen zonder verder goed door te denken over de mogelijke impacts.

    Je hebt visionairs nodig om dit probleem te tackelen die weten waar het heen gaat en over een helicopterview beschikken en de impact zo kunnen beoordelen vanuit elke gezichtshoek.
    Het hele probleem kan in een paar weken aangepakt worden, geinventariseerd en doelgericht opgelost worden. Zodat we de crisis nu in de kiem kunnen smoren. Dit vraagt om transparantie van de markt maar ook om lef en doorzettingsvermogen. Elk land wordt er door getroffen dus laten we nu verstandig zijn en steek de koppen bij elkaar en laat al weten welke oplossingen er bedacht zijn. Er zijn er genoeg die hen mening durven te geven. Al die oorlogen die er gevoerd zijn om economieen uit het slop te halen dat is niet de aangewezen weg.
    Zoals Europa zich nu opstelt naar Iran en haar banktegoeden bevriesd, dat hebben we ook gezien aan de vooravond voordat men Irak aanpakte.
    Het is heel makkelijk om zowel vanuit Afghanistan en Irak Iran aan te pakken en Turkije helpt ook nog een handje mee. Dus een omsingeling van het land lukt aardig al.

  17. silvia bakker mekenkamp zegt:

    Al jaren verbaas ik me over alle onzin die er in de financiële wereld geschreven wordt over de op- en neergang van de beurzen. Ik verbaas me ook over het gebrek aan nuchterheid van de bankwereld en de journalistiek, die klakkeloos de argumentatie voor de lage rentestanden van de FED accepteren.
    Het credo van een vrije marktwerking wordt door de hoeksteen van de economie (de centrale bank) met voeten getreden. Immers, sinds begin jaren 80 (toen de Reagonomics grote begrotingstekorten veroorzaakten en de VS het grootste schuldenland ter wereld werd) predikt en dicteert de FED een lage rentestand, altijd zo rond de 3%, en acht dit verantwoord voor de economie.
    Natuurlijk is dit een onverantwoord monetair beleid, maar wel erg praktisch: de economie raakt niet oververhit, zo zei Greenspan altijd. Hij zei nooit veel en geroemd door zijn wijsheid, stelde men nooit penibele vragen. Opmerkelijk is het dat sinds die tijd het begrip “consumentenvertrouwen” zijn intrede doet. Een totaal ongrijpbaar element in een wetenschap die normaal gesproken in harde cijfers uitgedrukt kan worden.
    Eigenlijk was er een heel andere reden die veel meer noopte tot een lage rentestand, namelijk dat het de lasten op bestaande schulden beperkt. En het meest bizarre van de FED is, dat het niet publiceert hoeveel de geldhoeveelheid daadwerkelijk is toegenomen. In tijden van tekorten, drukt het extra dollars, die via treasury bonds op de internationale kapitaalmarkt belandden. Zolang deze maar blijven rollen, is er niets aan de hand. De toegenomen globalisering en groei van de BRIC economiën heeft jarenlang een vraag naar dollars teweeg gebracht. De dollar is nog steeds het betalingsmiddel voor ca. 85% van de dagelijkse financiële transacties.
    Door nauwe samenwerking van de FED met zakenbanken als bijv. Bear Stearns, werden de treasury bonds omgetoverd tot beleggingsvehikels in optiemarkten, IT, aandelen, etc.
    De grote beleggers, hongerig naar hoger rendement, aarzelden na een malaise, maar werden door de investmentbankers telkens weer verleid om in nieuwe markten te beleggen.
    Het is een knap staaltje marketing van de amerikanen, dat er elke keer weer een andere veroorzaker van de beursmalaise benoemd werd, alleen niet het dodelijke monetaire beleid van de FED.
    Nieuwszenders als CNN verkondigen dit woord en laten bewust kritiek op dit beleid achterwege. In het land van vrijheid van meningsuiting wordt het vrije woord uitgezonden door gekleurde media.
    De kredietcrisis is eigenlijk geen kredietcrisis, maar een gevolg van de deflatoire dollar.
    Het heeft Amerika in staat gesteld op de pof te leven. Om dingen te kopen met geld dat eigenlijk veeeel minder waard is, het is mickey mouse money. Ze rijden grote auto’s, tanken zich SUV en eten meer dan goed voor ze is.
    Het is een luie economie geworden, doordat ze met dit oneigenlijke geld alles van buitenaf (vnl. China) kon inkopen. Oude traditionele industriën hebben het moeten afleggen tegen de aziatische concurrenten (auto’s, electrische apparaten).
    De enige industrie waar de VS nog wel toonaangevend is, is de wapenindustrie. Bedrijven als Halliburton, onder leiding van Bush sr. maken de dienst uit v.w.b. de overheidsuitgaven. Informatie over deze activiteiten zijn moeilijk verkrijgbaar en worden met het label “classified” voorzien.
    Het is een griezelige constatering dat de economie in de VS afhankelijk is van oorlog.
    Het is pijnlijk om te horen uit de mond van Bush dat die arme amerikanen aan de onderkant van de samenleving de oorzaak zijn van de crisis.
    In feite is hij zelf de grote boef die op zijn minst voor financieel wanbeleid terecht zou moeten staan.
    Of voor andere vreemde zaken die tijdens zijn bewind gebeurden: hertelling in Florida, het domein van zijn broertje; op basis van onjuiste CIA informatie Irak binnenvallen etc.

  18. Peter zegt:

    Je kunt natuurlijk niet zomaar groeipercentages van hoogontwikkelde topeconomieen als de VS en Europa vergelijken met groeipercentages van ontwikkelingslanden als India en China.

    Natuurlijk kunnen die landen veel harder groeien. Ze beginnen met bijna niks en trekken zich op aan de rijke landen door ze goedkoop(er) producten te leveren. Dat is de globalisering zoals die hoort te werken. Het geld stroomt naar het diepste punt.

    Om daaruit te concluderen dat het Westen zijn tijd gehad heeft is veel te kort door de bocht.

    Aan de toenemende inflatie in China kun je zien dat de corrigerende mechanismen al op gang komen.

  19. Mimikazari zegt:

    Een doemscenario wat ik wel eens droom (nachtmerrie).

    USA heeft zo veel schulden in $$$ dat ze bewust een hyperinflatie gaan starten. Dit om hun schulden af te kunnen betalen. Nadeel voor hun is dat de $ dan ophoud de muntsoort voor olie e.d. te zijn. Voordeel voor USA is dat hun 1000den miljarden $rs schulden aan het buitenland na enkele jaren misschien een hondertal €’s zijn, een weekloon. Dat buitenlanders zo een heleboel geld kwijt zijn, gewoon bedrogen zijn, zullen de meeste mensen in de USA denk ik een enorme grap vinden (bestaan er wel echte mensen buiten de USA?). Met ford Knox goud en wapenexport kunnen ze, denk ik, hun import lang genoeg financieren. Anders verkopen ze wat van de 100den eilanden in de Pacific of Caribian die ze bezitten.
    Deze nachtmerriefantasie wilde ik even delen met jullie.

  20. Michel zegt:

    Als u even door googlet Mimikazari dan komt u dit soort verhalen wel tegen op internet.Maar u geeft het al aan, wat let hen.Kijk naar Zimbabwe met haar megainflatie.

    We leven in een illusiewereld, maar niemand die durft te zeggen waar het op staat.

    Ik geef wel een voorschot durven we de balans zodanig te verleggen dat er iedereen wel bijvaart.
    In een utopie kan het ,maar het gaat om uw eigen drijfveren en wat u wilt bereiken.Wat ambieert u macht aanzien of wilt u daadwerkelijk iets betekenen voor de gemeenschap.Het antwoord ligt bij u en uw drive heeft een effect op de globale economie, want door de keuzes die men maakt kan een bedrijf voortbestaan in de huidige vorm dan wel in afgeslankte vorm dan wel in groeiend jasje komen.

  21. Dexter zegt:

    Bear Stearns bailout door JP Morgan/FED, voorstel van Hank Paulson om een blanco cheque uit te schrijven voor Fannie Mae & Freddie MAC, AMBAC die AAA status verliest, totale waarde van afschrijvingen die wordt geraamd op meer dan 1600 miljard dollar etc. etc.

    Hoeveel aanwijzingen hebben we nog meer nodig om aan te nemen dat de financiële wereld op haar grondvesten staat te schudden. Hoeveel aansporing hebben we nog nodig om ook de minder rooskleurige scenarios die we via Google onder ogen zien, serieus te beschouwen?

    Wordt het geen tijd dat we inderdaad rekening moeten houden met doemscenarios? In elk geval moedig ik de vorige schrijver aan om bronnen (via Google) die buiten de reguliere media vallen niet bij voorbaat naast zich neer te leggen.

    Tenslotte nog een opmerking over de megainflatie van Zimbabwe, de gemaakte vergelijking gaat enigszins mank daar de Zimwabwaanse munteenheid niet als “world currency” is verkozen. Terwijl het effect van inflatie smorend is in een land als Zimbabwe, hebben de Amerkanen dit effect decennia lang kunnen “wegexporteren” naar “goedkope” landen als China. Waarschijnlijk te kort om uit te leggen in 2 zinnen, maar daarvoor hebben we juist Google ter beschikking..

  22. Michel zegt:

    Oke Dexter, Zimbabwe is een voorbeeld.Maar haar valuta is gekoppeld aan de dollar.Het gaat erom dat bepaalde landen het bokkie zijn en alle inflatie op hen dak geschoven krijgen.

    Maar veronderstel nu eens dat het bankensysteem van de VS klapt, want die berichten zijn er ook.Goed een paar grote banken moeten gered worden om speelruimte te creeern.Zgn zijn de bankrekeningen in de VS tot 100000 dollar verzekerd.Wat heb ik aan een depot van 51 mrd, waarbij Indy al 10% heeft opgeslokt, en dan komt Fanny en Freddy nog eens.
    Dan is je geld in de vs niet meer veilig.Een afzetmarkt minder, Afrika loopt ook niet lekker ,crisis nummer twee.Men zal allerlei oplossingen en instrumenten bedenken om dit proberen te voorkomen.
    Ik denk dat we een periode van 7 slechte jaren zullen gaan hebben, waarbij de zgn overheid als reddende engel optreed.En een slechtere raadsheer kan ik me niet echt bedenken.

    Er zal een nieuwe munt komen die de huidige dollar gaat vervangen, je kunt dan alles wegstrepen en doorrekenen.Tijdelijk opvanginstrument is de Euro.
    China die krijgt een behoorlijke tik mee,en zal dan braaf in de pas gaan lopen.
    Het komt er op neer dat er een economische groei nodig is gebasseerd op het werkelijke inflatieniveau.
    Nu leveren we elk jaar nog twee % in terwijl de kosten navenant door blijven stijgen.

  23. Maan Arkenbosch zegt:

    De kernvisie in voorstaande betogen is wel dat de v.s.haar schulden niet meer kan terugbetalen,anders dan via de drukpers.Dat zullen de Aziaten/Chinezen/Indieers,Japanezen etc niet pikken.Daarom zit de V.S.in een spagaat,tussen financieele chaos of afschermen van hun markt.Er zal derhalve niet aan een contingentering aan de grenzen zijn te ontkomen.Dat zal voor vooral China een probleem worden.Daarom is de communistische partij nog altijd de enigste macht binnen dit land.Zij alleen kan een grote economische schok in de mogelijke kanalen leiden.Het probleem blijft de enorme $ deviezenvoorraden van alle landen.Als die gelijktijdig de markt opkomen, is het afgelopen met de $ sleutelvaluta.Gelijktijdig zijn de V.S. van hun schulden af.De Chinezen zijn al bezig veel $ in te ruilen voor grondstoffen,zoals in Afrika.Dat houdt te grondstoffenmarkten hoog.Het zou kunnen dat de $ een zachte landing gaat maken.Dus een X aantal oude $ verplicht inwisselen voor 1 nieuwe $.Een al eeuwen gebruikt kunstje.Dan kan het spel weer opnieuw beginnen.

  24. Mimikazari zegt:

    @ Michael
    Dank je wel voor je reactie. Mijn nachtmerries zijn dus niet zo heel erg vreemd (in de zin van zeldzaam). Laten we hopen dat de USA dit soort gemene truuks niet gaat uithalen. We kunnen ze helaas niet tegenhouden als ze bewust een hyperinflatie willen.

  25. madabout zegt:

    Historische dialectiek; alle ontwikkelingen komen en gaan in golfbewegingen. In dat perspectie wil ik er graag op wijzen dat het feit dat Europa het nu beter doet dan Amerika slechts een tijdelijke aangelegenheid is.
    Als een model niet meer werkt voor diegene die het bedacht verander je de spelregels, het eigenbelang staat immers voorop.
    Zolang het individuele belang als ideologie blijft bestaan zal er door de decennia en werelddelen heen niets wezenlijks veranderen aan het, ‘op uitbuiting’ gebaseerde systeem. Pas als we ons realiseren dat we met z’n allen in hetzelfde schuitje zitten en dat onze gemeenschappelijk vijand een; ‘niet langer constructieve eigenschap in onszelf is’ bestaat er de kans dat we van een uitstervende ‘plaag’ veranderen in een meer consistent aanwezig organisme. De demografische ontwikkeling (maak zelf eens een curve van 1600-2008!) van de wereldbevolking is de beste voorspeller van noodzakelijke veranderingen.

  26. Dexter zegt:

    Laten we stellen dat de consensus in de discussie is dat de Dollar als “world reserve currency” heeft afgedaan. Zo je wilt kunnen we het diplomatieker stellen, de (internationale) tolerantie tegenover het printen van extra $$ zonder dat daar economische tegenwaarde tegenover staat, heeft haar grenzen bereikt. Daarmee verdwijnt een van de belangrijkste peilers onder het fundament van de VS als politieke, economische en militaire grootmacht. Oplossing? Het is al genoemd, intoductie van een nieuwe valuta (amero?).
    Daarmee komen we uit op een interessant discussievlak. Wie bepaalt het scenario waarin de schulden van de VS worden vereffend? We hebben het hier wel over een staatsschuld die onlangs is opgetrokken naar meer dan $10 biljoen, terwijl de werkelijke schulden dwz incl. toekomstige claims in pensioenen, sociale zorg & gezondheidszorg meer dan $54 biljoen bedragen! Kunnen dergelijke bedragen worden geabsorbeerd in de transitie naar een nieuwe munteenheid? Wie draait dan op voor de immense verliezen?

    Het lijkt mij onwaarschijnlijk dat bv China (surplus $1.4 biljoen) de verliezen zal incasseren zonder (verdere) aanspraak te zullen maken op economische, politieke en militaire hegemonie in de wereld. Precies die hegemonies waarin de VS zullen moeten inboeten.

  27. Michel zegt:

    Amero schreef u hr Dexter, dan heeft u het over Mexico Canada en Vs.
    Het voorproefje van de Euro en het draaiboek kan aardig gebruikt worden.
    Want laten we reeel blijven Italie en Spanje hadden behoorlijk wat schulden en zitten nu nog steeds boven de toegestane marge en laten we Frankrijk en Duitsland zeker niet vergeten.

    Maar ik dwaal af, VS met haar enorme schuld zal naar de basis gaan van 1 amero voor 14$ , dan krijgen we de peso nog en de canadees.
    U vergeet echter die landen waarvan de valuta gekoppeld zijn aan de dollar.Deze landen zullen nog minder te besteden hebben, maar ze kunnen wel hun schulden aan IMF en Wereldbank aflossen.
    Op deze manier creeer je lucht in de malaise.

    Europa zal haar deel daar dan ook indragen, maar via WTO kunnen er afspraken gemaakt worden door de tegoeden af te lossen op een bartering principe.

    Veronder stel ik heb een schuld aan iedereen in de wereld, dan zal ik een modus bedenken ,waarbij alle partijen water bij de wijn zullen moeten doen.
    Het is accepteren wat ik voorstel dus ik wentel de hele schuldenpot af op gehele economie.

    Ik stel de bandbreedte vast voor de amero.

    Er blijft maar een conclusie over de VS heeft iedereen in de tang.En dan kun je twee dingen doen, VS zoek het je maar uit en we laten je vallen.Of we nemen de schuld van je over.Als we de schuldenlast op ons nemen, we zijn gek als we het doen, dan bepalen wij de spelregels en niet de amerikanen.Er zal een harde sanering doorgevoerd moeten worden en de amerikanen gaan nog liever oorlog voeren, dan dat zij zich aan banden laten leggen door o.a. de Chinezen .

    Hr van Bijsterveld u had het over linkse complot – theorie, maar ik geloof niet alles wat er geschreven wordt, het is een kwestie van filteren en de interacties bekijken die de VS nu hebben genomen.
    Op papier hebben ze een schuld, maar u mag zich wel eens afvragen waar het overschot heen is gegaan.
    Hier in Europa niet als je de jaarverslagen moet geloven van de centrale banken, bij de chinezen is het er ook niet, dus wie is mijn counterpartij voor de schuldenlast?

    Zoek dat uit en dan kan men naar een een acceptabele oplossing toewerken.

  28. Michel zegt:

    Zowel Obama als McCain zijn beide kandidaten,die te zwak zijn om deze klus te klaren en de VS uit haar malaisse te halen.
    Je kunt wel zieltjes proberen te winnen zoals Obama doet, maar ik heb nog geen enkele constructieve bijdrage gehoord ,hoe ze de problemen willen gaan tackelen.Deze kritische vragen worden niet gesteld, maar ze leven wel onder de amerikaanse bevolking.Maar ja de mentaliteit is nog steeds eerst ik en dan de ander en overleef je het niet, jammer dan.Daar zal een omslag in moeten komen, maar de keuze is aan henzelf.Alleen zullen ze de risco’s en de consequenties wel moeten aanvaarden en niet afwentelen op de rest van de wereld.

  29. Peter zegt:

    Vandaag werd bekend dat de Europese economie met 0.2% is gekrompen, terwijl de Amerikaanse economie nog steeds groeit. Vanwege de hypotheekcrisis in de U.S. en het leengedrag van de Amerikanen is er nu sprake van recessie in Europa en Japan. In de U.S. heeft men daar echter geen last van, want daar is nog lang geen sprake van krimp.

    Ik wil best geloven dat de bank- en hypotheekproblemen in de U.S. van invloed zijn op de wereldeconomie, maar waarom de economie in Europa daar meer door zou worden getroffen dan die in de U.S. zelf zouden de Europese economen en politici eens moeten uitleggen.

    Het is voor linkse Europese politici en economen uiteraard heel gemakkelijk de ‘economische luchtbel’ in de U.S. als excuus op te voeren. Dan hoeft men zich niet in de eerste plaats bezig te houden met de eigen economie. Het is immers allemaal de schuld van de Amerikanen. Er is in Europa echter veel meer aan de hand. In de afgelopen 30 jaar bleef de economische groei in West-Europa sterk achter bij die van de U.S. Daarvoor zijn duidelijke oorzaken aan te wijzen, en die hebben niets te maken met de Amerikaanse hypotheken.

  30. Harm-Jan zegt:

    De US heeft het risico van slechte leningen verkocht aan financiele instellingen over de hele wereld. Zolang de financiele wereld vertrouwen houdt in de US/dollar blijft de kans groot een kat in de zak te kopen. Dat de financiel wereld niet verder denkt dan 1 kwartaal helpt niet om dit probleem op te lossen.

  31. Rein Klazes zegt:

    Kapitaal vernietiging op grote schaal vindt plaats in de VS, omdat in veel staten de mogelijkheid bestaat, om onder aangegane hypothecaire verplichtingen uit te komen, wanneer deze niet nagekomen kunnen worden. De banken en hypotheekinstellingen worden dan eigenaar van het onderpand, verkopen dit in de huidige markt met verlies en blijven met dit verlies zitten, zonder dat de lener failliet wordt verklaart. Helaas is het niet mogelijk de gevolgen hiervan binnen de VS-grenzen te houden. Ook de financiele wereld in NL heeft hier last van, omdat sinds WO-2 Nederland en Groot Brittanie de grootste buitenlandse investeerders in de VS-economie zijn geweest.

  32. Tiskie zegt:

    @ (7)Ineke Groenwold en (8)Aldert ter Weer

    Beste Aldert

    Aan uw reactie is duidelijk te merken dat U nooit te midden van de Amerikanen geleefd heeft. Hierdoor zult U nooit de stupiditeit, en de naiviteit van de mensen hier begrijpen. De publieke scholen hier onderwijzen niet zoals in Nederland, alles wat ze hier leren is het volkslied zingen, optellen, en een beetje lezen. Mensen hier hebben totaal geen idee van de wereld om zich heen, kunnen nauwelijks aanwijzen op een kaart waar ze zich bevinden. Heel primitief, net zoals de stammen in Afrika, wordt geprobeerd te pronken met bezittingen (SUV’s, wanstaltige huizen). Mensen in de staat Georgia raakten in paniek omdat ze dachten dat de Russen met tanks zouden binnenvallen. Hier kent men geen logica. Wanneer iemand op je grondstuk komt schiet je hem dood.

    Ineke,

    You go girl! Ik betwijfel ook dat de Amerikanen het voor elkaar gaan krijgen dit zelf op te lossen, om het zelf op te lossen zou betekenen dat ze eerst zelf ‘rock bottom’ moeten bereiken eer er serieuze actie ondernomen gaat worden. Dit kan natuurlijk niet gebeuren, ook voor de bestwil van de rest van de wereld, en zal het buitenland in moeten grijpen.

    MVG
    Tiskie uit Goodyear, Arizona

  33. Michel zegt:

    Peter,

    Terugkomend op je vraag waarom Europa in de recessie belandt is omdat we counterparty zijn.
    De euro is wel aan het aantrekken geweest,maar er wordt een zwak economisch beleid gevoerd, omdat de kennis wegvloeit naar die landen die wel bereid zijn te investeren in de mensen.

    Het credo zou moeten zijn nothing ventured nothing gained en dan kun je uit die impasse geraken en dan moet ik niet te maken hebben zoals hier in Nederland met politieke partijen die de gemeenschap alleen geld kosten en geen contribution bijdragen aan het vergroten van de economische groei.Hier wordt teveel gediscussieerd over het morele aspect dan ondernemen pur sang.Men kijkt alleen naar de sociale impact wat een ondernemer heeft naar zijn werknemers toe en hoe het voor hen te verbeteren valt.Daar hangt een prijskaartje aan en zolang we dat wilen blijven betalen is er niks aan de hand.Nu worden er allerlei ideeen bedacht, waardoor het ondernemen moeilijker gemaakt wordt.Juist door die remmingen weg te nemen, geef je het bedrijfsleven de nodige lucht die ze keihard nodig hebben om verantwoord en milieubewust te ondernemen.Iedere ondernemer is zich bewust hiervan en wil niet het betuttelende toontje horen van een minister van EZ.

  34. Michel zegt:

    Wij dragen met ons allen de verantwoording voor de huidige crisis.En dan zullen we gezamelijk naar een oplossing toe moeten werken die in ieders belang is en niet de schuldvraag bij een ander op het bordje schuiven.Dat moet het uitgangspunt worden om een gezonde economische groei te bewerkstelligen en niet aan een select gezelschap overlaten, die door ons gekozen cq voorgedragen zijn.Niemand is alleswetend en pretendeer het ook niet te zijn.Schakel waar nodig expetise in maar vaar niet blind op de aanbevelingen van een onderzoekscommissie.
    Kennis is macht maar macht is geld en invloed en die triade kun je evenwichtig gaan opbouwen zolang er vertrouwen is.

  35. hilke zegt:

    ben het helemaal met de titel eens.

  36. Ernst zegt:

    ineke groenwold zegt:

    “Verslaving aan hebzucht vindt vroeg of laat overal plaats; kijk maar naar de vele mobieltjes, waar mensen in bijvoorbeeld Afrika mee rond lopen.”

    Wat ik er van begrepen heb is dat de introductie van het mobieltje in Afrika waarschijnlijk meer bijgedragen heeft aan de economische groei + welzijn van Afrika in de laatste tien jaar dan de ontwikkelingshulp over dezelfde periode. Waarschijnlijk zou je er zo ook over denken als je in Afrika verbleef.

    Voor de rest zijn je observaties prima.

    Ernst

  37. Jan zegt:

    In de Verenigde Staten heeft de nieuwe realiteit de
    Amerikaanse droom ingehaald. En dat is zoiets als wakker worden met ‘n kater.

  38. nn zegt:

    Als de prijzen voor onroerend drie keer hoger worden, en de schappen van de winkels liggen stampvol met produkten uit China die een fractie kosten van wat ze in een westerse economie hadden moeten kosten –en op crediet geimporteerd– dan is de hele economie op wind gebouwd.

    Goed, je kunt de crisis tijdelijk afwentelen door het productieapparaat om te ruilen voor een intenationale dienstensector –verzekeringen, banken (!), ontwerpers, transportbedrijven enz.–, zoals met name in de UK en in Nederland, maar, dit is gewoon uitstel van executie.

    Met de natte vinger voorspel ik dat het vijf jaar duurt vanaf het moment dat China huizen in kits bouwt om naar Europa c.q. de VS te verschepen, en dat de hele economie naar oud beproefd koloniaal model, in chinese handen is overgegaan.

    De actuele krisis is alleen maar een startertje, de hoofdschotel is nog niet opgediend. En over wat we als toetje krijgen –geen olie dus drastische vermindering of verpaupering van de bevolking– is nog niet nagedacht.

    Nee hoor, niet wakker worden ! rustig verder slapen.

  39. Piet Baremans zegt:

    De slechte economische situatie van Amerika wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt door de kosten van de jarenlange oorlogvoering. Daarnaast heeft menig Amerikaans burger,evenals vele Nederlanders, zich zo diep in de schulden gestoken dat er geen uitweg meer is zodra zich een tegenvaller voordoet.

  40. Peter Peereboom zegt:

    Deze malaise kan naar mijn mening worden opgelost wanneer er een nieuw financieel wordt geschapen.
    Dit kan bereikt worden wanneer alle belastingen worden afgeschaft.
    De Overheid betaalt de publieke diensten en een basisinkomen.
    Hoe komt de Overheid aan haar geld?
    Omdat geld fiduciair is kunnen we als hypothese aannemen dat we de zon (tientallen malen groter dan de aarde) als een diamant beschouwen.
    Licht wordt als hypothese verzilverd.
    Iedere burger heeft recht op een bepaald bedrag per maand voor ieder geboortejaar.
    Door te werken kan men meer verdienen.
    Banken berekenen in dit systeem geen rente voor hypotheken en kredieten, zodat de schulden snel kunnen worden afgelost.
    Alleen personeelskosten worden in rekening gebracht.
    De gewenste samenleving kan worden geschapen.
    Armoede wordt door dit systeem opgeheven en de publieke diensten worden in stand gehouden.
    Bij dit systeem (een hypothese) wordt de mens centraal gesteld en niet het geld.
    Een Nova Terra.

Reageren op dit bericht is niet meer mogelijk.